Sunteți pe pagina 1din 835

Innocent 03 (pape ; 1160?-1216). Innocentii III Romani pontificis opera omnia tomis quatuor distributa. 1855.

1/ Les contenus accessibles sur le site Gallica sont pour la plupart des reproductions numériques d'oeuvres tombées dans le domaine public provenant des collections de la
BnF.Leur réutilisation s'inscrit dans le cadre de la loi n°78-753 du 17 juillet 1978 :
*La réutilisation non commerciale de ces contenus est libre et gratuite dans le respect de la législation en vigueur et notamment du maintien de la mention de source.
*La réutilisation commerciale de ces contenus est payante et fait l'objet d'une licence. Est entendue par réutilisation commerciale la revente de contenus sous forme de produits
élaborés ou de fourniture de service.

Cliquer ici pour accéder aux tarifs et à la licence

2/ Les contenus de Gallica sont la propriété de la BnF au sens de l'article L.2112-1 du code général de la propriété des personnes publiques.

3/ Quelques contenus sont soumis à un régime de réutilisation particulier. Il s'agit :

*des reproductions de documents protégés par un droit d'auteur appartenant à un tiers. Ces documents ne peuvent être réutilisés, sauf dans le cadre de la copie privée, sans
l'autorisation préalable du titulaire des droits.
*des reproductions de documents conservés dans les bibliothèques ou autres institutions partenaires. Ceux-ci sont signalés par la mention Source gallica.BnF.fr / Bibliothèque
municipale de ... (ou autre partenaire). L'utilisateur est invité à s'informer auprès de ces bibliothèques de leurs conditions de réutilisation.

4/ Gallica constitue une base de données, dont la BnF est le producteur, protégée au sens des articles L341-1 et suivants du code de la propriété intellectuelle.

5/ Les présentes conditions d'utilisation des contenus de Gallica sont régies par la loi française. En cas de réutilisation prévue dans un autre pays, il appartient à chaque utilisateur
de vérifier la conformité de son projet avec le droit de ce pays.

6/ L'utilisateur s'engage à respecter les présentes conditions d'utilisation ainsi que la législation en vigueur, notamment en matière de propriété intellectuelle. En cas de non
respect de ces dispositions, il est notamment passible d'une amende prévue par la loi du 17 juillet 1978.

7/ Pour obtenir un document de Gallica en haute définition, contacter reutilisation@bnf.fr.


T) A TP! f\T f\f* T /¥?
JTXJLI Jn_\_/l^xJXX JL1I2J

CURSUS COMPLETUS
SIVE
BIBLIOTHECA UNIVERSALIS, INTEGRA, DNIFORMIS, GOMMODA, OECONOMICA,

OMNIUM SS. PATRM, DOCTOMJI SGMPTOMIQUE ECCLESIASTICOMJI

AB MYO APOSTOLICO AD INNOCENTH III TEMPORA


f FLOROERONT;
RECUSIO CHRONOLOGICA
OMNIUMQVM EXSTITERE MONUMENTORUM CATHOLIC;ETRADITIONISPER DUODECIMPRIOBA
ECCLESLE S^ECULA,
JUXTA EDITIONES
ACCURATISSIMAS,INTERSE CUMQUE NONNULLIS CODICIBUS MANUSCRIPTISCOLLATAS,
PERQUAM DILIGENTER CASTIGATA;
COMMENTAR.HS
DISSERTATIONIBUS, LECTIONIBUSQUE VARIANTIBUS CONTINENTER ILLUSTRATA;
OJINIBUSOPERIBUSPOSTAMPLISSIMAS EDITIONES QUMTRIBUS NOVISSIMIS SJECULIS DEBENTUR ABSOLUTAS
DETECTIS, AUCTA;
INDICIBUSPARTICCLARIBUS SIVE
SINGULOS TOMOS,
ANALVTICIS, SIVEAUCTORES ALICUJUSMOMENTI
SUBSEQUENTIBUS, DONATA;
eiPITULISINTRAIPSUMTEXTUM RITEDISPOSITIS, NECNON ET TITULISSINGULARUM PAGINARUM-MARGINEM
SUPERIOREM DISTINGUENTIBUS
SUBJECTAMQUE MATERUM SIGNIFICANTIBUS, ADORNATA ;
OPERIBUSCUMDUBIIS TUMAPOCRYPIIIS,ALIQUA TEROAUCTORITATE IN ORDINE ADTRADITIONEM
ECCLESIASTICAMPOLLENTIBUS, AMPLIFICATA; :
DUOBUS INDICIBUS
GENERALIBUS LOCUPLETATA : ALTERO SCILICETRERUM, QUOCONSULTO, QUIDQUID
PATRUM
UNUSQUISQUE INQUODIIBETTIIEMA SCRIPSERITUNOINTUITU CONSPICIATUR; ALTERO
SCRIPTUR^ESACR^E, EX QUOLECTORI COMPERIRE SIT OBVIUM QUINAM PATRES
ET IN QUIBUSOPERUM SUORUM J.OCISSINGULOSSINGULORUM LIBRORUM
SCRIPTURdS TEXTUS COMMENTATI SINT.
iDITIOACCURATISSIMA, C/ETERISQUEOMNIBUS FACILE SI PERPENDANTUR
ANTEPONENDA,. : CnARACTERUM NITIDITAS
CHkRTEQUALITAS, 1NTEGRITAS TEXTUS,PERFECTIO CORRECTIONIS, OPERUM RECUSORUM TUMVARIETAS
TUMNUMERUS, FORMA VOLUMINUMPERQUAM COMMODA INTOTOOPERIS
SIBIQUE DECURSU CONSTANTER
ISTACOLLECTIO,
SIMILIS,PRETIIEXIGUITAS,PRiESERTIMQUE UNA,METIIODICA ET CIIRONOLOGICA t(^~"7/*4\
6EXCENT0RUM FRAGMENTORUM OPUSCULORUMQUE HACTENCS HIC ILLIC SPARSOUUM, f 'f/lpS.
PRIMUM AUTEMIN NOSTRA BIBLIOTIIECA, EXOPERIBUS AD OMNES «TATES, / „ (ZQ\C/Q\,
LINGUAS FORMASQUE COADUNATORUM. i >jt
LOCOS, PERTINENTIBUS, H^J. V-5-
SERIES SECUNDA, \,
IN QUA PRODEUKTPATRES, DOCTORES SCRIPTORESQUE ECCLESLE
LATINit \'
A GREGOHIO MAGNOAD 1NNOCENTIUMIII. \
Slccuronfe %*ys. SSKtgne,
B^BLIOTBEGS CLEBI UKIVBkSJB,
SIVK
CCB.SOOMCOMPLETOROMIN SINGDLOS SCIEKTIiEECCLESIASTIOE
RAMOSBDITOBE.

PATROLOGIA ALIANEMPE
BIKAEDITIOKETTPISMAKDATAEST, LATIKA,ALIAGRiECO-LATIKA.—VEKEDNT
MILLEETTRECENTISFRANCISSEXAGINTA
ET DDCENTAVOLDMINA LATINJE;OCTINGENTIS
EDITIONIS
— MERELATINADNIVERSOS
ETMILLETRECENTAGRiECO-LATIN^. ADCTOHES TOMOCCIDENTALES,
TOMORIENTALESEQOIDEMAMPLECTITDR; HI ADTEM,IN EA,SOLAVERSIONELATINADONAHTOR5.

PATROLOGIJl TOMUS CCXV.

INNOCENTIDS III PONTIFEX ROMANUS

EXCUDEBATDR ET VENIT APDD J.-P. MIGNE EDITORE&*. ' ==*


IN YIADIGTAWAMBOISE, PROPE PORTAMLUTETLE PARISIORUMVULGOPENFEJl NOMINATAW
""
SED PETIT-MONTKOOGE, '-'..VjS/

1855 ^^L-.^
SJ3CULUM III
f

ROMANI PONTIFICIS

OPEEA OMNIA

TOMIS QUATUOR DISTRIBUTA

QOORDMPRIORESTRESREGESTORDM BALDZIANAM RECENSIOKEM ACCEDENTIBDS


COMPLECTDNTDR,
ANECDOTARDM EPISTOLAROKLIBRIS, QDOSEROSTRAOLIMA BALDZIOEXPETITOSEX BIBLIO-
THECAVATICAKA IN LDCEMEMISERDNT LA PORTE DDTHEILET BREQOIGNY;
QDARTO VOLDMINI
INSDNTEPISTOL.EEXTRAREGESTDM VAGANTES,.PONTIFICISDENIQDESERMONESET OPDSCDLA
YARIA,TOMJAMOLIMEDITA,TDM RECENTIDS AB EMINENTI3SIMOCARDINALIMAIO, D. LOIGI
TOSTI,ETC, ETC TYPISMANDATA

ACCURANTE J.-P. MIGNE


BIBEiIOTHECiE
CLEBI UNIVEB.SE,
SIVE
CORSDOM IN SINGOLOS
COMPLETORDM SCIENTI.EECCLESIASTIC/E
EAMOSEDITOIIB

TOMUS SECUNDUS
. i .. '8' =-

VENEDNTk VOLDMINA
30 FRANCISGALLICIS

EXCDDEBATDR ET VENIT APUD J.-P. MIGNE EDITOREM


tN.YIADICTAVAMBOISE,PROPEPORTAMLUTETLEPARISIORUMYULGOPENFER NOMINATSgySX
SEDPETIT MONTRODGE . -yl^~-S/f^
'• 1855 - ,-':•! /lf?f'^
ELENCHUS

AUCTORUM ET OPERUM QUI XN HOC TOMO CCXV CONTINENTUR.

INNOCENTIDS III PONTIFEX ROMANDS.*

Regestorum continuatio.. Col, 9

Es typisL. MIGNE,au Pelit-MoiilTOBge.


.. INNOCENTII III

ROMANI PONTIFICIS.

REGESTORBM SIYE EPISTOLARUM

LIBER SEXTUS .

PONTIFICA.TUSANNO VI, CHRISTI 1203

I (1). A asnisr de annuo censti castri Porciani concedimus,


JOASSIPRIORI,ET FRA.TR1BUS JUXTASPECUH BEATi et concessioncm ipsani praescnti privilegio confir-
BEKEDICTI REGULAREM VITAM SERVANTIBUS. mamus. Nulli e^ omuitio bominum liceat banc
Eis conceditsex monela?libras cx annuo censucastn paginam no>lra eaieesdonis ct constitutionis in-
Porciani. fringere, vel ei aiisu tcmerario contraire. Si quis
(Lalerani, vi Eal. Martii.) autem, etc, usjue iiicuT.wrum. Amen, amep,
Inler liolocansla viruitum nullum magis esl me- amen.
diillalum, quam quod offerlur Allissimode pingue- Dalurn Lalerani, rer manum Blasii, Turriiani
dine chariiatis. I!oc igilur allendenles, cum olim elecli, vi Kai. Martii, indictione vi, Incarnationis
cansa devoiionis aceessissemusad locum solitudinis DominicaeMIIO1202, PoiiliJlealusvero domiui Iu-
vesirae, quem bealus Benedictus suse conversionis necenlii papieIII anno sexlo.
-
primordio consecravil, et invenissemusvos ibi se- 11(2), -
CQiidurainstitutionem ipsius laudabililer Domino PRIORI DEOSENE,
fAimilanles,ne pro temporaiissuslentationis defectu De satulari pmniientia ei imponenda, qui inceslwn
spirilualis observanliaedisciplina lorperet, aposlo- simulet adulteriumperpelravit.
iicum vobis subsidium duximus impendendum, g (Lalerani, vi Kal. Martii.)
speranlesquod idembealissimus Benediclus nostrse Per luas nobis liucras intimasti quod W., lalor
devotionis afTeclumsuis merilis et preeibus, apucl praesenlium, post matrimonium cum quadam mu-
piissimum Patrem el juslissimumjudicem eommen- liere contractum, cum sorore illius incestum simul
dabil. Veslris ilaque cupientes necessiiatibus pro- et adultcriumperpetravit, el pei triennium sorduit
videre, sex iibras usualis monetas vobis et succes- in bac sorde, ita quod geminamprolcm ex adultera
soribus veslris, de Camera beati Petri singulis an- praedicta suscepil, per quod crimen devenit ad
nis percipiendas concessimus, donec in aliquo notiliam viciiiorum/Verum idem W., -in pcaniten-
certo loco vobis essent ulililer assignatoe; slaluen- tiarii nostri proeseniia consliluius, pauperlaiem
tes ut ea, quaead suslentationem vestram consue- nimiani allegavil, asserens quod non posset Jeroso-
vistis percipere de monasterio Sublacensi, vobiset lymilanamprovinciamvisilare. Quia igitur faculla-
successoribusvcstris propter hoc minime negaren- tem ejus plenius nosse poles, ipsum ad te duximus
tur. Postmodumaulem, cnm reversi fnissemus ad remittendum, discreiioni tuaeper opostolicascripia '
Urbem, quosdam de fratribus veslris ad nostram mandanies quatenus injungas ei poenitcntiam
picesenliam destinaslis, liumiiiler implorantes ut quam videris expedire. Cteterum, quia qualiler
concessionemipsam in aliquo cerlo loco dignare- C cum uxore sua de coetero Iiabere se debeal requi-
murperpeiuo stabiiire, de quo priefatas sex libras sisll, tu;c inquisilioni breviler respondemus [quod
percipere vaierelis. Nos igilur, babito fiatrum no- (5) ut ab cjus commislioneprorsusabslincatpropter
slrorum consilioet assensu, jam dictas scx libras publicam bonestatem, el in conliueiuia nianeat,
vobis et successoribusvestris percipiendassingniis donec vir viam fueril universoe-carnis ingressus,
(i) Indicata apud Raynaldum,an 1202,§ 19. Vide SI«Bvel sponsai,leguiilur, cap. 0, ad Madgeburgen-
ciisro, lib. v, cpisl. 78. sem, et cap. 10, ad-Sirigonieiisem archiepiscopos
(i) Episiola Iisecinler Decretales non reperilur, direclic. In quibus cpislolis, idem ac in nostra
sed coiifercmia esl cum duobus aliis lnnocentii decretum, iisdem omniiio verbis declaralum, emii-
epislolis, quacin Decretaliuin colleciione, lib. iv, - limr.
lit. 15, De eo qui cognovil cousangntneam uxoris (5) Decret.loe. cit. cap. 10.
JPATHOL.ccxy. i
it INNOCENTIIIII PP. REGESTORUMLIB. VI. 12
uxor esl diligenlius commonenda; quod si forle A vir, Wallerus, comes Brenensis, ecclesiaeveslroein
eommonitioni parere recusans talis foerit, ut de i perpetuam eleemosynamcontulit, sicul in ejus, J..,
lapsu limealur ipsius, vir ejus poterit et debeljit frairis sui, et venerabilis fratris nostri G... (8)
tamen cum timoreDominidebitum ipsi solverecon- episcopi,et bonse memoriaa J.., comitis Trecensis,
jugale, cum affinitaspost matrimoniuminique con- aullienlicis continetur; parocliiam de Lueriis, cum
tracta illi noeere non debeat qna3iniquitatis parti- capella de Fonlibus, vobis a diclo episcopointuit»
ceps non exislit.] Unde, [jnre (4) suo sine sua non cbaritatis collalam; lerragium et consuetudines
debet culpa privari, quanqiiam a quodamprsedeces- quas habetis tam in liominibus quam in terris in
sorum nostrorum (5) dicatur in simili casu fuisse eademvilla; Iiberlatem etiam majorisejusdemvillae,
disiincium, uirum videlicel adulterium, vel incestus, ab illustris memoriaeH.., Trecensi comite, ecclesis
manifeslum fuerit vel occultum, aiiis^sserenliblis vestroe concessam, sicut in ejusdem nulheniico
inler graduin proximum et remotum esse potius conlineiur; reddilus quos babelis apud Selerias,
disiinguendiim.] Arbrosellum, Curlerangiam, Tenelerias, Ruliacum,
Datum Laterani, vi Iial. Mavtil ponlificatus et Bairum, lam In hominibus quam iu terris ei coe-
noslri anno sexlo. teris consiietudinibus; ecclesiam de Bueeio, cuin
III (6). ^ capella de Chart, ecclesiam de Laneis, quas pise
ABBATI SANCTI LUPITRECENSIS FRATRIBUS.memorieeM. Trecensis episcopus ecclesise-vesirse
(7) EJUSQUE
Recipil eos snb proteciionebeati Pelri eorumquejura ineleemosynam assignavit; altare Sancli Vinebaldi,
ac privilegia confirmat. lerragia el decimas, quae habetis in Riveiia deAr-
(Laterani, x Kal. Martii.) duceon, cum consuetudinibus, censibus et serva-
Fervor religionis et ordinis quem tenelis, ve- giisliominum vestrorum de eadem Riveria: teira--
strseque(ragraiisboneslaiisopiiiio,Tiosinducil justis gia de Ouciaco el de Marigniaco; ecclesiam de
petitionibiisveslris clemenler annuere, el eas ad Marigniaco, sicut limitata est ab anliquo, cum
effectum utilem, volente Domino, promovere. eleemosynis, quas ibidem G., quondam dominus
Eapropter, dilecti in Domino filii, vestris juslis Trianguli, ecclesiasveslrae pia largilione concessit,
posuilalionibus clementer annuimus, el praefatam sicul in ipsius authenticis continetxir; possessiones
Ecclcsiam Sancli Lupi, in qua divino "niancipali vobis apud Marigniacuma fralribus Jerosolymilani
esiis obsequio, sub beati Petri et noslra protec- bospitalis concessas; ecclesias de Lonsoldo et de
tione suscipimus,et prasenlis scripli palrocinio Ausona, cum decimis et aliis pertinenliis carunr;
eommunimus; imprimis siquidem statuentcs ut P liberlatem domus veslras de Ausona et omninm
ordo canonicus, qui secundum Deum et beali qua?.ad vos in eadem villa pertinent, a G....-,quon-
Augustini Regulam in eadein ecclesia inslitulus dam comite Brenensi, ecclesiaeveslrae charitalive
esse dignoscitur, perpetuis ibidem temporibus in- concessam; grangiam de Bretoneria, cum omnibus
violabililer observetur. Praelerea, quascunque pos- perlinenliis suis, lam in aquis quam lerris, pratis
sessiones, qtiajcunque bona eadem ecclesia inprce- et nemore; libertatem majoris et submajoris, et
ssnliarum justeet canonice possidet, aul in fufa- duorum malriculariorum, granetarii et cellerarii,
rum, concessione pontificum, largitione regum vel quos habetisin civilaleTrecensijprsebendamSancii
principum, oblalione fidelium,seu aliis jusiismodis, Stepbani Trecensis; viginti solidos, quos babetis in
prajslante Domino, poteril adipisci, (irma vobis ecclesia Trecensi, in qualuor festis annualibus;
vestrisque successoribus el illibata permaneant. In domos el vineas, quas Godfridus de lleslernai' ec-
quibus baecpropriis diixinms exprimendavocabulis: clesiaeveslra in perpetuanieleemosynaiiiassiguavit;
locumipsum in quo prsefala Ecclesiasila est cum terragium de Cbamaio cum liberlale majoris el cnae
oinnibus pertinentiis suis; molendina de Ponte possessionis;aquam a Clarino deChauderiacovobis
Bealse Maria?/el quidquid babetis ex donoilluslvis in eleemosynam assignaiam; ea quse habetis per
recordalionisCaroli Calvi, regis Francorum, in ea- D comnmlationem ab R., domino de Pogiaco, tam
dem villa, lamin homimbusquam in lerris; vineam apud Trecas quam apnd Molins, in hominibus sive-
post Sanclum Martinum de Areis, quae vocatur lerris. . .
Clansum; vincam, quseHasle dicitur, sitam ab op- Liceal sane vobisclericos vel iaicos et absolutos
posita parle; vineain Tbesauri; vineam quse^Laho- e saeeulofugientes ad conversionemrecipere, ei eos
ras nominalur; villam de Lusiniaco, cum parocbia absque conlradictione aliqua relinere. Probibemtis
cl furno, molendinis, terris, pratis el aliis posses- insuper ut nulli fratrum veslrorum, post faclam
sionibus; villam de Molins cuin ecclesia, decimis, . in eodem loco professionem, fas sil sine abbalis sui
terragiis et aliis consueludinibus, cum justilia,. licentiade eodem Iocodiscedere. Discedenlemvero,
procuratione et custodia, quaedilectas fiiius, nobilis etc. usquerelinere. Cum autemgenerale kuerdiclum
{&)Decret.Ioc. cit. cap. 6. praserat Drogo, qui abanno 1194 circiter, usque
(5) Scilicet ab Alexandro, sed illa Decrclalis a ad annum 1208, in inslrunieiilis iniioiescil. Gall.
conipilaiione Gregoriana remola esi. Clirisl. t. XII, col. 588.
(<3)Laudala a Rnynaldo, anno 1205, § 67. (8) Deco dictum supra.
(7) S. Lupi Trecensis monasierio lunc ternporis
13 PONTIFICATUSANXOVI, CnRISTI 1205. U
lerrae Uierit,liceat vobis clausis januis, exclusisex- A aul pugnare liouiiiicni contra Deum. Ut igitur in
communicatis el inlerdiclis, elc, usque cclebrare. absenlia taiui principis, qui peregrinatur a regno
Prohibemus aulem ne cpiscopusvel prselatusalius, ui ducat in patriam peregrinos, ad regni lulelam
absque roanifesla et rationali causa, personas ve- el defensionemtaliter poiuificalisaccingatur auclo-
stras excommmunicarc,aul ecclesias vestras prae- rilas, quod regnum ejus transfcrri non possil ad
sumat subjicere interdicto. Sane -qui ecclesioeB. hosles, sed potius conservetur eidem, fraternitaii
Marlini Trecensis fueril praeferendus,aliunde nul- veslraeper apostolicascripta mandamus el districte
lalenus eligatur nisi de ecclesia Beali Lupi Trecen- praecipimus,qualcnus, antequam rex ipse iter pere-
sis, autetiam Sancti Marlini, sicul est hactenus grbationis arripial, cum, juxta doclrinam Apostoii,
observalum el a proedecessoribusnostris indultum, sit regi tanquam proecellenliab omnibus deferen-
dummodo in allerulra earum ad abbaiioe regimen dum, Ladislao,filio ejus, quem Dominusper graliam
quis idoneus valeat reperiri; qui si, quodabsit! a suam 1111 concessit haercdeiii, debitum jiiramentiiiu
sui slatus integritale el religionisvigore deciderit, fidelilalis exhibere curetis, omncs, lam clericos
per disciplinamet ordinemecclesiaeB. Lupi, ad lio- quam laicos, qui post recessum proedictiregisconlra
neslatem el rc.ligionempristinam reparetur. Ul au- praestilumjuramenlum fidelilatisvenire prxsumpsc-
tcm religionisiiiiegrilas in ecclesia Beati Lupi fulu- rinl, omni occasioneet appellaiioneposlposita,pcr
ris temporibusconservetnr, liberam damus abbali excommunicationis sententiam compescentes; illis
cl suis surcessoribus faeullaleni,iuxla ordinem pro- eliam, quos idem rex, lam ad filii sui curam, qucin
fessionisacceplae, ipsius eeclesiaecanonicos corri- annuente Doininoexspectamusct opiamus hoeredein
gendi, ct eos, sive in capite, sive in niembris ec- ei palri successorem in rogno, quam administra-
clesisememorataeconsislaiil,secunduniquodsuorum lionem regni conmiiserit,juxla ordinalionem regis
exegerii qualitas merilonnii, appelialionisobslaculo ipsius reverentiam dcbiiam exhibere ctiretis, et si
inlerpositd in elusionemecclesiaslicaedisciplingene- forte regem ipsum, qnod Chrislus avertal! in pere-
quaquam obstanle, regulariter judicandi.Liberlates giinaiioiie sua persolvcre debitum conditionis liu-
prseterea, et iminuniiales antiquas, et ralionabiles manaeconliiigeret, nullus vestrum ab illorum ordi-
consueludinesecclcsiaevestroeconcessas,el hacientis natione se subirahat, doncc dilectus filius ejus a I
observaias, necnon privilegiaet indulgentias a proe- annos pervenial aelatis illius, quod sedcre possit
decessoribus nostris, Romanis pontificibus, vobis polenler in solio regni sui, el illud Teliciterguber-
indulias, ratas habemus,et eas perpeluis temporibus nare.
iilibalas permanere sancimus. Sepulturam proelereaC Datum Laterani, v Kal. Martii, ponlificatusnostri
ipsius loci liberam esse decernimus, etc., usque anno sexlo.
obsislal; salva lainen justiiia illarum ecclesiaruma V.
quibus mortuorum corpora assumuntur. Decernimus AURIEKSI EPISCOPO.
ergo, elc, v.squeprofulura ; salvasedis aposlolicae Transaclioneminter eumdem episcopumcl archtepi-
auctorilate et dioecesaniepiscopi canonica juslilia. scopumCompostellanum inilam approbat.
Si qua igilur.... Cunclis autem, etc. (Laterani, xvKal. Martii.)
Dalum Laterani, per manum Blasii, Turritani Qui lenemur jurgiis et conlenlionibus fmcm iin-
electi, x Bal. Martii, indiclione vi, lnearnatioiiis ponere, ex officioadministrationis injunctae, provi-
Dominicaeanno 1202, ponlificatusvero dominiInno- dendum est ne contenlionesinlcr personas dignitate
centii papoeIII anno quinto. praedilas cxistentes, amicabili compositionesopiloe,
IV (9). valeant denuo suscitari, ct sic ad litigandumiterum
ARCHIEPISCOPIS ET EPISCOPIS IN REGNO UNCARI/E CON- succingantur, super his de quibus ad amicabilem
• STITUTIS. concordiam dcvenerunl. Sane, cum inter te et ve-
Ut, Benrico rege ad bellum sacrum ituro, mrcnt nerabilem frairem nosirum.... Compostcllanuinar-
fidem a populis Ladisiao ejus filio cxliiberi. rj chiepiscopum, super volis (sic) Auriensis episcopa-
(Laierani, v Kal. JUartii.) uis qnsestioemersisset, tandem super his amicabili-
Eece cbarissimusin Chrisio filius nosler, 1L, Un- tcr componere studuisiis , sicut tam ex luis quain
garioerex-illuslris, assumpta cruce Chrislum sequi ejusdein archiepiscopi'liiteris aulhenlicis cognovi-
proponiljTegmimtcmporale diiniiiens, ut selenium nius evidenter. Nos igiiur, luis justis posliilalionibiis
acquirat, propriaque relinquit, ut ab haereditale annueiilcs, composilionemipsam, sicul sine pravi-
Dominiexcutial Pharaonein, et libeie virgam haere- tate provide facta est, el ab utraque parie sponie
dilatis ipsius el ejus signa demonsirel his qui pro- recepta, el liaclenus observata ,,auctoritate aposiu-
pheiam non esse lcstaiuur qui eos ultra cognoscal. lica confirmamus, et proesentis scripli patrocinio
lamque manum in superbiam elevavit eorum, ne comniunimus.Nulii ergo... hanc paginam nostrsc
jeinceps qui Clirislum oderanl, glorienlur, sed di- confirmationis, etc. Si quis autem, eic.
scanl potius durum esse contra stimulumcalciirare, Datum Lalerani, xv Kal. Marlii-

(9) Vide Raynaldum, ad annum 1203, § 19, etsi epistolam banc niimero peculiari designatam non
audet.
15 INXOCENTH111PP. REGESTORCMLIB. VI. 16
VI J! cedanl, pro confirmalionismunere obiinendo; ila ,
EIDEM. quod inlerim in spirilualibus non ministrent; qui,
Sententiamab apostolicisdelegatis, de lite inizr mo- si forle infra proedictumterminum venire neglexe-
nasierinm Cellw-novaiet cpiscovum Oveniensem, rinl, extunc prseposituris illis se noverint spolian-
lntam confirmat. dos. Nulli ergo... hanc paginam noslroeconslitutio-
(Lalerani, xvi Kal. Mariii.) nis infringere, elc. Si quis autem, elc
Ex litteris venerabilis fratris nostri.... Astoricen- Datum Laterani, n Kal. Martii, anno sexto.
sis episcopi, el dileclorum filiorum, sancli Isidori VIII (10)-.
Legionensis et... de Carracelo abbalum, nuper ac- REGIUNGARORUM.
cepimus, qtiod cum causam,quae inier le ex una Ungarorum regi crucem sumpluropromiltii se cura-
parie, el venerabilem fralrem nostrum Ovelen- lurum, ne scandala el lites eo absenteohanlar.
sem episcopum cx altera, super monasierio Cellae- (Laterani, n Kal. Marlii.)
novaeverlebatur, eisdem commisissemus sine de- Dum personam luam, inler cbristianissimosreges,
bito terminandam , ipsi-,juxla mandalum apostoli- et caiholicos principes, speciali dilectionis prairo-
cum procedentes, parles ad suara proesentiamcon- gativa in Dominoamplexemur, preces et pelitiones
tocarunl, et rationibus hincinde plenius audiiis et tuus, in quibuspossumus, libenti animo exaudimus>
cognitis, pro Auriensi ecclesia senientiam prolule- el ad ea gralanler miendimussquse serenitati regiae
runt, eidemOvelensisuper liocperpeluuin silentium novimus complacere. Fuit sane propositum coram
imponentes. Vcnerabilis etiam fraler nosler.... Ove- nobis ex parte magnitudinis tuae, quod cum pro
lensis episcopus, omni juri si quid in dicto mona- subvenlioneTerrse sanctse cnicemassuinpseris, el
sierio, velin quacunquepane-Auriensis episcopatus, Doniino proposueris reddere quod vovisti, ne re-
suoe ecclesisecompetebat, dc communi consensu sui gnum tuum iuterim aliqua posset sedilione turbari,
capituli volunlarie cessil, sicut lam diclorum judi- venerabilibusfratribus noslris... Strigoniensi eU...»
cum, quam ipsius etiam nobis proesenlalaeaulben- Colocensi archiepiscopis injungere dignaremur, ne
ticse litierse continebant, conventum ipsius mona- in absenlia tua ecclesiarum occasione suarum ali-
- sterii ab obedientia et jurisdiclione sua reddensper qtiasliles moverenl, per quas ir regno dissentiones
suas liileras penitus absolulum. l\os igitur, quodper el scandala orirentur, nec nos eliam ad eas, qnae
eosdem judices provide faclum est, firmitaiem vo- jam ortae sunt, cognoscendas, veletiam commitleu-
ieines debitam oblinere, senientiam ipsam, sicutest das , usque ad redilum luum inlendere curaremus.
jnsta, nec legitimaprovocalione suspensa, nec non Licet aulem petiMonibus tuis, quanlum cum Deo
cessionem Ovelensis episcopi legilime factam de . possumus, proesiare veliinns assensum pariter ci
eommuni consensu capituli sui, ratam habentes, favorem, quia lamen sapienlibus et insipieniiliiis
tmeioriiaie apostolica confirmamus, et praesentis sumus, secundumApostolum,prseserlim in justilia,
.scripii patrociniocommunimus. Decernimus ergo, debitores, pelitioni luse laliter respondemus,'qiiod
ul nulli omiiinohominum... banc paginam noslroe in his eam discrelionem et cautelam curabimus
confirmalionis, elc. Si quis autem , elc. adhibere, ul si aliqusc inter personas ecclesiaslicas
VII. rcgni lui liles emerserinl, taliler auclore Doinino
II. 1LLUSTRIREGlUNGAHORUM. procedemus, quod nostri occasione processus re-
Ul promott ad praiposilurasqua; aposlolicai sedi iir gtmm ipsum nullum polerit scandaium formidare,
spiriiualibus immediatesubsunl, infra annum ad cumad illud in lui fidelitale pacifice conservandum,
aposlolicamsedem accedanl. quodcunquecum lioneslaie poterimus consilium ei
(Laterani, n Kal. Martii.) auxilium impertiri, prompla simus voluntate parali.
Regalis magnificenlianuper nobis per suas litleras
Dalum Laterani, n Kal. Marlii.
supplicavit, ut cum regales praepositurse, quoe sunt
IX.
in Ungaria, sicut ad le in lemporalibus, sic ad nos Enscopis CABILOKENSI ET SILVASECTESSI;
in spirilualibus nullo pertineant medianle, slaltiere
ABBATI TBIUH-FO-NTIUM (li).
dignaremur, ut novus prseposilus ad sedem aposlo- Cnutnm eleciionis
Pliilippi Belvacensisepiscopi in
licam infra annum vel in persona propria , vel per archiepiscopum liemensem exuminandam ipsis
idoneum nunlium cum lilleris regalis assensus, ac- commillit (12).
cedat, confereniis gratiam ostensurus. Nos ergo ttiis (Lalerani, v KaL Marlii.)
precibus inclinati, proesertimcnm consonent cano- Venientes ad aposlolicam sedein dilecli filii....
nicis institutis, prsesentiumaucloritate statuimus decanus (15), et alii quidam Remenses canonici,
ui quicunque de caeteroad regimen praiposilurarum litteras nobis suffraganeorum Remensis ecclesiae,
illarum, qnae ad nos in spiriliialibus nullo perlineni cathedralium capitulorum,necnon archiepiscoporuiii
mediaiue,- fueriiit evocati, ad apostolicaesedis prte- quorumdam, abbalum etiam, et aliorum religioso-
sentiam, infra aiinuin, in personis propriis, vel per ruin virorum, humiliier prsesentaruni,cum eis sup-
idoneos nuntios, cum liticiis regalis assensns, ac- pliciler implorantes, ul postulationemquam fecerant
(10) Laudat Raynaldus, anno 1.205, § 19. Marlotns et novaeGalliaeChristianae auctores ; sed
(11) De istis jam dicltim esi snpra. epistola ipsa eis prorsus incogniia fuit.
(I2j De argiiinenlo epislohe imjus , consnlendi (15) De islo jam dicluin etiain supra.
17. PONTIFICATUSANNOVI, CHRISTI 1203. 13
de venerabili fratre nostro Philippo, Belvacensi.A vestrum ea nihilomimis exteqiiaiilur, ita quod, si
episcopo, ad Remensem metropolim transferendo, vel vos non convenerilis in unam seiileutiauf, vel
propler cvidentemutililaleni et urgentem necessit;'.- partes non consenserinl ut sentenliam proferatis,
tem ejusdem ecclesiae, misericordiier admittere negotium suffieienlerinslruclum ad sedem aposioli-
dignaremur, ostendentes per postulalionis decretiun cam remittatis, proefigentespartibus terminum com-
canouicorumsubscriplionibusroboratum, quod dusa petentem, quo recepturse senlentiam nostro se con-
partes canonicormn quanlum ad numerum, et tres speclui reprsesentent, ad quem , ^i forsan earum
qiiantumad dignilalem, el Iongeplures quantum ad aliqua venire neglexerit, nos niliilominus sicut
ordinem, in hujusmodipostulalionis convenerecon- j uslum fuerit procedemus.
sensum. IIoc ipsum charissimus in Christo filius Oatuin Lalerani, v Kal. Martii, pontificatusnostri
noster Pliilippus, rex Francorum illustris, per di- aiino sexto.
leclum filium, F. (14), Aurelianensem decanum, X (16)
quem propter Iioc cum litteris suis el mullorum AoELFONSO Au&lENSl EPISCOPO, EJUSOUE SUCCESSOMBUS
nobilium ad RonianamEcclesiam specialiier desti- CAKONICE SUBSTITUENDIS INPERPETUUM
navit, ex nuillo devotionis affeclu petebat. Postino- Rccipitur sub vrolectioneapostolicaisedis. Privilegia
dum aulem, dileclus filius, T (15), de Perlico, Re- B ei bona confirmantur.
inensisarch.idiaconus,cumquibusdamcanonicisejus- (Laterani, v Kal. Martii.)
dem ecclesioesnpervenit, proponens poslulationem Cum simus viris ecclesiaslicis, imoChrisli fideli-
hujusmodirecipiendaronon esse, quia post appella- bus universis de suscepto ministerio debitores, fra-
tiones ad nos legiiime interposilas fuerat celebrata. tribuset coepiscopis nostris tanlo propehsius volti-
Cuinquesuper appellationumjuribus coram nobis et mus et debemus adesse, quanlo digniorem obliner.t
fratribus nostris aliquandiu disputassent, nos, au- in Ecclesia locum, et plura in salutem el profeclimi
diiis quoefueranl hinc inde proposila, interloculi cleri et populiper eorum ministerium proeuraniur.
fuimus, propler Imjusmodi appellalionis objec- Eapropter, venerabilis in Chrislo frater, poslulallo-
tum non debete poslulalionis officium impediri, nibus luis clementer annuimus, et ecclesiam Au-
cum caasse, propter quas fuerat appellalum , riensem, cui, auclore Deo proeessedignosceris, ad
ostensse sintfalsae, secundum exhibila juramenta. exemplar felicis recordalionis praedecessorumno
Verum idem arcbidiaconus consequenter, et in strorum, Lucii et Urbani PP. sub beali Petri ei
focttimel in personam quaedam objecit, et alia nostra proteclione suscipimus, et procsenlis scripli
volebat objicere, quse quoniam coram nobis tunc privilegio communimus, staluenles ut quascunque
probare non pdterat, inquisitionem el decisionem possessiones, qii3ecunqaebona.eadem ecclesia in-
ejusdemnegolii oportuit ex necessitale committi. praesentiarumjuste.et eanonice possidet, aut in fi-
Quoeirca, discretioni vestrae per aposlolica scripta turum, concessionepontificuro,largitione regum vel
prsecipiendomandamus, quatenus parles ad pacera principum, oblalione fidelium,seu aUisjuslis modis,
diligenler el efficaciierinducalis, qualenus quod, si prseslanteDomino, polerit adipisci, firma libi luis-
forte, qiiod absil 1-infra octo dies non poteril prove- que.successoribusel illibala permaoeant. In quibtis
nire, vos exlunc, ul utrique parti jus suum per liaecpropriis duximusexprimenda vocabulis: locum
omnia conservejur, ad locum convenientescommu- ipsum in quo praefataecclesia sita est cum omnibus
nem, audialis quse hinc inde duxerinl proponenda, pertinentiis suis; tolum Limium quae alio nomine
et eis examinatisprudenler, nisi ex parte contradi- Palla aurea dicitur; ecclesias de Penna Cornuria;
cenlium aliquid canonieum fueril sufficienleroslen- ecclesias deOrzelon; ecclesias de Cusanc; Caslel-
sum, propter quod hujusmodiposlulatio admilli non lum Buvalum,Caldelas,Inlertisam, el alias ecclesias,
debeat, auctoritate nostra suffulti, omni conlradic- quaesuntsub caslcllo de Porlello cilraflumenTuelia;
tione et appellatione remola, poslulationeniappro- Lumba , Baruncelo , Soutouerimni; monaslerium
bantes eamdem, praefatumepiscopumad RemensemD Cellae-novse per judices delegalos a nobis adjudica-
melropolim transferatis, facienles ei reverentiam et. lum ecelesiaeAuriensi; abbaliam de monle de Rania;,
obedientiamdebitam exhiberi; conlradictores, si qui abbaliam Sancli Stepliani de ripa Sili; abbaliam
fuerint, per dislrictionem ecelesiaslicam, appella- SanclseCbrislinae; abbatiam Sancli Glaudii; abba-
lione postposila, compescenles. Alioquin, postula- liam dfcBouada; monasteriumde Juncaria; prioia-
tione prsedictanequaquam obstanle, volumuseidem luin Sancti Martini de Grou; prioratum. de Jun-
Ecclesiaede persoua idonea seeundum formamca- caria ; prioralum Sancti Pelri de Roeas ; prioralum
nonicam provideri.. Si qua vero partium legitime SanctseColumboe;nionasterium de Ramirans; mo-
citata non venerit, vos.juxta formam proascripiam nasterium de Arnoia; ecclesiam de ViUaruvin,cum
nihilominus procedatis, alleiuius provisuri, ne ulira toiavilla; ecclesias de Armenlar.. Jougues; eccle-
feslum apostolorum Pelri et Pauli proxime veiitu- sinm de Masidi; ecclesiam.de Eires; monasterium
rum mandatum apostolicum prorogerur. Quod si Servaei, cum pertinentiis suis; ecelesiam Sanclae
non omnes.,. valueritis aul volueritis interesse, duo Mariaede Monte; ecclesiamSancti Jacobi de Aleris;
(1-4)Fuicoiiem1, de qno et alias. (10) Indicata apud Raynaldum, anno 1203, § 67.
(13) ThoinabdoPertico, ex atictoribuscitatis.
10 INNOCENTHII! PP. REGESTORUMLIB, VI. 20
eciesiani Sancli Slephani in eadeui villa; ecclesiam A setis. Recolimus eniui, pro dileclo lilio, Hennano*
Sancias Marinse de Frigidofonie; rivtim Calidnm, diacono, preees vobis aposlolicas destinasse, ut eum,
emn pertinentiis suis; Lovios; haeredilales Sanctoe ob reverentiam beati Petri et noslram, in canonicum
Marisede Palo; Pereiram malam , Parieles rubcos, reciperetis et fratrem, et mandatuivi postinodum
jnonasteiium Sanelse Mariee dePalo, Goestei, cum inculcasse precibus el proecepiuin, sed nec praecep-
periinentiis suis; ecclesiam Sancii Nicolai de Porlu tum nec preces apud vos valuisse liosemHtip,sicut
Auriensi, cum hsereditatibus suis ; Canedo; Nuga- ejusdem diaconi labor indicat iterutus. Ne igitur
riam; Mauriscum; Nidum Aquiloe;Padernum; eecle- , quod de ipso diacono pro Deo,,et propter Deum in-
sias Sancti Georgii el SanctoeLeocadae, cum lisere- choasse dignoscilur, diinitlamus aliquaienus imper-
«itatibus suis; ecclesiam Sancti Petri deMeschila cum fectum, devotionemvestram iteralo monemus atlen-
periinenliis suis; tolam boereditatemCanlorisAviae; tius et hortamur , pcr aposiolica vobis scripta pr;e-
castellumde Araugis, cumomnijurisdiotionesua, si- cipiendo mandantes, quaienus diacouum ipsiim di-
cut rex Ferdinandus libiet successoribus luisinper- vinaepietatisinluilu et preeum oblentu nostrarum,
peliiarn ipsurn eleemosynam dcdit; aliammedielalem in ranonieum el fratrem recipere non lardetis, prse-
de Rivo Calido, sicut idem rex ecclesiaeAuriensi do- bendam, quam bonaememorioeC. (18), Herbipolensis
jiavit; omne velus Cantum et novum, et omnes alias g episcopns, imperialis auloe cancellarius, in ecclesia
lioeredilates, quas eadem ecclesia juste possidere vestra tenebal, cum vacare dicatur, ei sine difficui-
dignoscitur. Ad liaec, indemnilati volentes commis- tale qualibet conferenles. Alioquin noveritis nos d-i-
sse libi ecclesiae providere, auclorilate aposlolica leclis iiliis..., abbati de Valle Sancti Georgii..., prse-
prohibeinus ne monachi , canonici regulares , posito Sancli Severi, et...rdecano sanctaeMarise de
Ilospilalarii, Templarii, fratrcs militioeBealiJacobi, Erfordia MaguiUin. diceceseos, in mandalis dedisse,
fralres Sepulcri Dominici, seu quilibet alii religiosi, ut vobis in exsecutiono mandati noslii cessanilbus,
ecclesias episcopatus tui vel decimas, te vel tuis ipsi proebendainillam eidem iiiacono, si eam vacan-
succcssoribus inconsuttis ac contradicentibus, aucio- lem iiiveneriiil, vel aliam, si-qua vacat ad proesens,
ritate propria vel concessione laica vendicare proe- auciorilale noslra suffulti, nullius conlradiclioiie vel
sumant; quod si feceriiu, niillam faclum eorum appellaiione obstantibus, conferant et assignent, vos
babeal firmitatcm , sed ad poteslalem et disposiiio- ad recipiendum ilium in canonicum el fralrem, e_t
iiem vestram sine conlradictione aliqua revertantur, assignandum in capitulo Iocum et stallum ir. choro,
nisi praescriptionelegilima vel alia se potuerinl ra- ecdesiastica dislriclione cogenles.
tionabili causa tueri. Iuterdicimus etiam, neexcom- Datum Lalerani, vi Kal. Mantij, auno sexlo.
niunicalos vel interdictos a vobis, salva indulgentia 'G Scriplum esl illis super hoc.
quaj concessa esl religiosis aliquibtis de aperiendis XII.
ecclesiis semel in anno, cum terrse generale fuerit MAXIMO, CLERICO.
interdictum, et divinis celebrandis, excommunicatis Indulget, ut aliquid ex provenlibusecclesiai Sancii
exclusis, ad divina officia vel ad sepulturam admit- Michaelisde Olivetopossitpercipere.
tant. Si qui vero parochianorum ecclesiseluoeapud (Laterani, v Kal. Marlii.)
eos elegerint sepeliri, eeclesiis a quibus mortuorum Dilectis filiis, R...., liluli sanclorum Marcelliniet
Petri presbytero cardinali...... abbat.i et convenlui
corpora assumuntur canonicam praecipimus jusli-
liam reservari. Decerninuis ergo, ut nulli omnino Cassinen. scripta recolimus apostolica deslinasse, ut
-
liominum liceal prsefatam ecclesiam lemere periur- ob reverentiam beali Petri et nostram tibi ecclesiam.
Micbaelis de Olivelo coiiferrenl. Idem vero
bare, elc, usque profutura, salva sedis aposlolicse Sancli
auctoriiale. Si quaigitur... cunctis autem, etc conventus, lam per suas litleras, quam etiain pec
Dalum Laterani, per manum Blasii, Turrilani inonaclios ad nostram proeseiiliam destinatos, as~
severavere constanter, quod prsefatusabbas, decom-
electi, v Kal. Martii, indictione vi, Incarnationis
Dominicseanno 1202, pontificatus vero domini In- muni fratrum consilio, ad usus infirmorum, eamdem
noceiilii PP. III anno sexto. D eeclesiam duxerat irrevocabiliter conferendam %
XI. quam petebant humilitcr ab eorum usibus niihime
EPISCOPO (17), ET CAPITULO HILDESEMENSIBUS. sublrahi, cum absque ipsius reddiiibus non valeant
Monelel niandal ut Hermanum diaconumin canoni- infirmis fralribus necessaria minislrari.. Abbas au-
cum recipianl.^ lem per suas nobis litteras intiinavil, quod nostrain
(Lalerani, vi Kal. Martii.) nolens offensamincurrere, nosiris paratus erat obe-
Cum nos favorabiles quaudoque inveneritis et bc- dire mandatis. Ne igitur remaneat penitus iniperfe-
nignos, vos in precum exaudilione nostrarum cre- ctum quod de te sedes duxit apostolica inchoaiidum,
deremus invenire devotos, el nobis obedientiaede- neve quod infirmorum usibus deliberatione provida,
liilum exhibiluros humiliter, cum roganus, necex- communique fratrum consilio, fuerat deputalum,
speclaluros coactionem apostolicaejussionis, ut de contingeret improvide revocari, tara tibi quam ipsi
obcdientia cito nobis exhibila potius coinmeiidari, conventui, paierna solliciludinelaliter duiimus pro-
quam de rebellione ac durilia vestra repreiieudi pos- videndum, quod de proventibus ipsius ecclesiaeannJs
(17) Vide supra, lib. v, epist. 14, not. (18) Vide eliam supra, lib. v, epist; 99, noi.
21- PONTIFICATUSANNO VI, CIIRISTI 1203. 22"
singulis, in feslo Sancli Mjchaelis in Septembri, in A j valetudinarios, quos dileetusfilius... abbas Saneii
duodecim unciis auri prajfali abbas et conventus libi Sisii, duxerit producendos, omni occasione appella-
providere procurent, donec tibi fuerit per eos in lalione et excusalione cessantibus, recipias, el de-
majori beneficio ecclesiastico, vel equivalenli-provi- posiliones eorum in seripiis per maniim publicam
suni. Ad indicium aulem hujus nostrae provisionis, • redigerenon postponas, cl eos, si se gralia, odio vel
prsesenteslilteras libi duximus in testimonium con- timore- sul)traxerinl,'ad perhibendum testimoniiim
cedendas. Nulli ergo... hanc paginam nostraeprovi- veritati, per censuram ecclesiastieam, appellalione
sionis., remola, compellas.
. Datum Laleranij v Kal. Mariii. Dalum Laterani, n Kal. Martii.
XIII. XIV.
EPISGOPO MUTINENSI (19). C0M1-TISS<E VIIIOMANDENSI
ilandat, ut Cremonenses^ob curtes Guaslallaiet Lu- Graliose.requirit ab ea, quai jus patronalus liabebal,
ciariw, de quibus.cummonasterioSancti Sixli Cse- unam prmbendamprimo vacaluram, quum ex gra-
monensi lilem moverant, publice excommunicaii tia recocjnoscit,licelde sua potestatedisponerepossil.
denunlienlur; civilas Cremonensisecctesiaslkoin-
terdicto subdatur, et contumacespresbyleri ab offt- (Laterani.)
tiis ei beneficiisamoveanlur. « Sicut preces luas apud nos credis et speras paler-
(Laterani, n Kal. Marlii.) - nuiii invenire favorein, sic credimus et speramus
Qualiler iu eausa, quse inter nionasteiium Sancti quod nostrae, nec immerilo, apud te devotionem
Sisii et Cremonenses, super curiibus Guaslalla?el inveniant filialem. Rogamus igiiur nobilitaiem luam,
Luciarise mota fuerat, sit processum, lua fraternitas nionemus aiteniius el horlanmr, per apostolica tibi
non ignorat, cui fuil per sedem apostolicam dele- scripta mandantes, quaienus praebendam, si qua
gata. Ciim ergo Cremonenses in sua eontumacia vacal ad prsesens, vel primo vacaturam in ecclesi»
perseverent, latas in potestates, consules et consi- Sancti Quinlini, in qua jus patronalus habere di-
ijarios excommunicationis, el civitatem interdicii, gnosceris, noslrse donaiioni facias reservari, per-
senlentias conlemnenles, .fraternilati luoe per apo- sonaeidoneaeconferendam, de luis parlibus oriundse.
stojica scripla mandamus atque praecipimus, qtiate- Quod licet de pleniludine polestalis,- quam nobis
iius potesiatem, consules et consiliarios antedictos, Dominusin Beato Pelro concessit, possemus facere
singulis diebus Dominieis et festivis, pulsalis cam- per nos ipsos, luae tamen nobilitati deferre volen-
panis et candelis accensis, usqne ad.satisfactionem tes, maluimus apud te quod intendimus precibus
eondignam, excommunicalos,publice ac solemniler obtinere, quam aposlolica nunc exsequi potestate.
nunlies, et mandes a vicinis omnibus, lam in mer- C Sic aulem velis precum nostrarum primitias exau-
cinioniis quam aliis, arctius evitari, sub intermina- dire, quod apud nobilitalem tuam non videamus
tione anaihemalis inbibens, ne aliqua civitalum ul- sustinere repulsam.
liun de prsediclis excommunicatis in potestalem as- Dalum Laterani-. . --
stwiat, vel assumptum audeal relinere ; civitatem - Srciplum esl super-hoc .... decano, et capitulo
eiiam Cremonensem denunties suppositam interdi- Sancli Qmnlini,ineumdemferemodum,ulsupra,usque
cto. Quia vero Joannes, presbyter ih majori ecclesia in finem. ldeoque discretioni veslravper aposlolica
... Praepositusquoque sanctae Lucise... sancti Apol- scripta praecipiendo mandamus, quatenus ad prse-
linaris... sanctiMicbaelis... sancti Pauli, ct... sancti bendam, si qua in ecclesia veslra vacat ad prsesens,
Salvatoris, presbyteri, post sententiam interdicti vel primo vacaturam, nulliim in canonicum feci-
publice praesumpserunt in Ecclesiis suis celebrare pere proesumatis, nisi cui eam duxeriinus confe-
divina, volumus, et sub eademlibi districlione man- reodam.
damus, ut lain eos quam archipresbyterum, et... Datum Lalerani anno sexto.
archidiaconum Cremonenses, qni auctoritalem huic XV (20).
temeritaii prseslilisse dicunlur, si res ita se habet, POLINIANENSI
n (21) EPISCOPO.
ab omni ofiicio et beneficio, sublalo appellalionis Mandat ut
cognoscat de stipuiatione quqdam ,. c«4
obstaculo, suspendere non postponas, etcogas per sit conlra canones.
censuram ecclesiasticam, cum litteris luis rei seriem- (Lalerani, iv Non. MarliiJ
conlinentibus ad nos venirs suspensos. Ne autein Ad nostram noveris audientiam pervenisse, quo.d,
jiis monaslerii memorati per defeclum tes.liumvaleat ctim R.... Laicus de Mar. (22), inutuum recipere
deperire, volumus et mandamus, ut testes senes et voluisset creditor Tranensis diceceseos, ne per
(19) EpiscopumMulinensem,tunc temporis, M.gi- (21) In colleclione Gregoriana, Palliensi, in Inno-
dium agnoscit Ughellus,quem eleclum fuisse anno cenliana, Pallianensi, hic, Polinianensi episcopo,
1195 asseril. Idem postea ad metropolilanamRaven- inscribilur hoecepisipla; incorrecle ubique, ut nor
natensium sedem anno 1206 translalus esl. Bono- bis videlur. Legendum poiius Polymiiiacensi (de
niensem, e Garzonia gente fuisse, asserit Paschali- Polignano). Ci-vitaiisenim alieujus Tranensi vicime
mis. Ilal. sacr., t. II, col. ISO. Ad hunc saepius episcopo dirigi debuil epislola noslra, Verum, de
scripsit Innocenlius. Polymniacensibuscirca haectemporaepiscopis, apud,
(20) Kelata inter Decrelales, lib. m, tit. 17, Db Ugbellum nihil
cmptioneet vendhione,cap. S. QuaaItalico eharacler.e "(22^Decrel. lalor-praisenthmi,, ab M>.
«oJanlur, destint iii ediiionibus Decidalium.
23 INNOCENTliIII PP. REGESTORUMLIB. VI. 21
fyii-oneni conlra tisurarios ediluin posset in postc- A . parcal eliam iniquitas prsesumptorum,qui ejtis vioes
rum conveniri, domos el olivas ipsius reccpil ab eo exercent in lerris, qui parcit semperet miserelur in
litulo emplionis, cum revera contracltis usurarius ccelis. Sane, cum In pariibus iliis, bonae nieino-
ageretur, quod palet ex eo quod crediior, sicut riw Plavacensis episcopus abbas de Sergo,-
publicum conlinelinstrumenlum, debitori promisit, et...... Camaldulensispiioiis vicaritis, fuerint nequi-
qKOd,quandocunque a scptennio usque ad novcn- ter interfecli, vos,quod dolentes referimus, tanquam
nium darel ei sexaginta uncias Tarenorum, quoevix canes muli non valentes lalrare, nihil in eos, sicut
iliinidiam jusii pretii conlingebanl, domos ei rcsii- dicilur, staluistis, Quia vcro tanise temeiitaiis ex-
Uicrelet olivas..Quia igilur fraus el doius*cuiquam cessum dissimulare nec volumus nec debemus, fra-
iratrocinavi non debenl, [raternilali tnai per aposto- leruitati vestrae per apostolica scripta mandamus,
lica scripia mandamus, quatenus, si res ila se ha- et districle prsecipimus,quatenus eos, qni talia prae-
bel, inslrumento condiiionis confecto in fraudem sumpserunt, singuiis diebus Dominicis el festivis,
canonis promuigali conlra usurarios non obslanle, pulsaiis campanis et candelis accensis, excommuni-
proedcium M.... ad restiluendum domos et olivas calos pubiice niinlielis, el mandetis ab omnibus sr-
f-raidictas ci, ad qtiem debenl hsereditario jure de- ctius evitari, donec apostolicose conspeclui prsesen-
volvi, cum debilor viam sit universae carnis in- " laverinl absolvendi.,Nobiles viros judices Sardinbe
gressus, per pcenam in Laleranensi concilio con- per censuram ecclesiasiicamcompellenles,ut eos ad
ira usurarios promulgatam, appellatione remota, satisfaciendum jtixta fonnam canonicamtradila sibi
compellas. poteslate compellanl, Jiec permiltant, donec salisfe-
Dalum Laterani, iv Non. Martii cerint eompetenter, hujusmodr sceleratos in suo ju-
XVI (23). dicatu, si ab alio judicaiu se transferant, commorari;
ARCHlEPiSCOPIS, EPISCOPIS, ET ECCLESIARUM PR^ELATlS'.in quacunque aulem civitate, villa, veloppido hujus-
ET UNIVERSIS CLERICISPER SARD1NIAM COKSTI- modi moram fecerint homicidse, quandiu prsesentes
TCTIS. fuerinl, divina prohibeatis officia celebrari. IIlos
indulgel ne coganlur exlra Sardiniam per lilleras vero, qui manus in clericos injecerint violentas, se-
aposlolicajsedis respondere, nisi aliter caveaiur. cundum proescriplam formam excommunicatospu-
(Laterani, v ld. Martii.) blice nuntielis. Similiter de coetero processuri, si,
Licet quod legalis sancit auctoritas, ut quis, in quod absit! simile quid eonlingat.
sua debeat provincia conveniri, apostolicae non DatiimLoterani, vi Id. Martii.
- praejudicet poleslati, quominus controversias sub-- XVIII.
jectorum, ei quibus, et ubi volueriut, valeat dele- c
PISANO ARCHIEPISCOPO (25), ET SUFFRAGANEIS EJBS.
gare, sic lamen apostolica sedes auctoritatem pro- Significalse recepissesub aposiolica!sedis proiectiune
priam moderatur, ut plus quod expedit quam quod judicem Turrilanum.
licet attendens, potentiam suam publicse ulilitati (Lalerani, vi Id. Mariii.)
conformel, ibique causas, quse fuerinl ad ipsam de- • Nobilis viri jadieis Turritani, devolio prome-
latae, deleget, ubi sineparlium poterunt gravamine relur, tit, in quanium honesie possumus, favorem ei
perlractari.- Eapropter, veslris precibns.annuentes,. apostolicumimpendamus. Cum ergo ipsuin filium
aucloritale vobis prsesenlium indtilgemus, ut non el terram ipsins, cum omnibus bonis suis, sub pro-
cogamini per lilteras apostolicse sedis extra Sardi- teclione sedis apostolieae duxcriinus admittendum,
niam respondere, nisi de hac fecerint indulgeniia fraternitatem veslram monemus et exhortamur al-
mentionem. Nulli ergo ... hanc paginam nostrse tentius et per aposlolica vobis scripia praecipimus,
concessionis, elc quatenus ipsam lerram el homines ejns, ob reveren-
Dalum Lalerani, v Id. Marlii. tiam apostolicsesedis el nostram, in jure snomanu-
XVII. tenere ac defendere, et ab iniquorum conatibus,
ARCHIEPISCOPIS ETEPISCOPIS, INSARDINIA COKSTITUTIS. U quanlum pasioralis oilicii gravitas patittir, lueri
lubet. ul interfecloresepiscopiPlavacensisel aliorum curetis; parochianos vestros ab ipsins et lerroesuse
pnblice excommunicalosdennntient, nec in Sardi- infestalione per censtiram ecclesiaslicam,
tiia commorari patianlur (24). appella-
tione poslposita, compescenies, nec permiitentes
(Laterani, vild. Marlii.) euin ab ipsis, quantum in vobis fuerit, indebiie mo-
Quoniam impunitas ctiminis. incenliouem generat
lestari.
delinquendi, vestraa potest negligentiae Lmpulari,
Dattim Laterani, ul supra.
quod sicut accepinuis, in Sardinia scelus nefarium
usque adeo inolevit, ut diictum sit in consueiudi-
nem, voMs tacentibus frequenter, cum passiinjam
in par.libus illis eeclesiastici viri mactenlur, nec his
(23) Laudata a Raynaldo, an. 1203, § 67. pora plures monachos Camaldulensiset Vullumbro-
tz4)Inhac epistola Innnocentius mentionem facit sana3congregationis,'li'ucid:Uosfuissea saracenisSar-
vicarii pr-iorisCamaldulensis,qui barbare in Sardinia diniam invadenlibiis vel depopulanlibus,MJTTAREL.
inlerfectus fueral, de qua re nullum superesl ulte- Annal.Camald. t. IV, p. 192.
rius monumenium. Fama lantum ess, circa hseclem , (2S) De eo diclum multoiies»
25 PONTIFICATUSANNOVI, CHRISTI 1203. 26
XIX. A obslanle quod in choro B. Martini debel primilus
ABBATI DOLEKSI (26); E. SUBDJACONO PAP^E, raiORiDE inslallasi, cum illuc propler guerrarum uimullus ire
LEPROSO. non possit. Quocirca, discretionivestraeper aposto-
Ut non obstanleepiscopiNivemensis morle, prwben- Iica scripta firmiter praecipiendomandamus, quate-
dam in ecclesiaNivernensiP. nepoli archiepiscopi nus, si ipsi quod mandavimusneglcxeriiuadimplere,
Turrilani, juxia lenoremmandali aposiolicide lioc vossuper boc, remoio appellationisobstaculo, man-
ad dictumepiscopumNivernensemdirecti, [aciant
assignari. daltim aposlolicum exsequi non tardetis, contradi-
(Later. vld. Maii,polius Marlii.) ctores, etc, ul supra..
Bonsememorise episcopo(27), cl dileciis filiis, Dalum ut supra.
eapilulo Nivernensibus,scripsisse recolimus, ut di- XXI.
loctum filium, P nepolem venerabilis fratris ABBATI ET FRATRIBUS SANCT.E MARIJE FORISpoRTAsr,
nostri.... archiepiscopiTtirriiani (28), in possessio- FAVENTINIS(30).
nem praebe:idaevacanlis, quondam nostroedonalioni Recipiuntursub proteciione.Privilegiaconfirmantur.
servatae,oblenlti B... de Sancio Porciano, qui viam (Lalerani, v IdtisMarlii.)
cst uuiversaecarnis ingressus, inducere procurarent, " Solel annuere, elc, usque assensu, monasterium
vobis super hoc exsecutoiibus assignaiis eidein. vestrum, cum oninibiis bonis quae inpraesentiarum
Unde, prsefatiscanonicispraecipiendomandavimus, ralionabiliter possidet, aut in fulurum juslis modis,
ul, non obstantequodprsediclusepiscopusNivernen- Deo propilio, poteril adipisci, sub beati Pelri et
sis inlerim fuit ab hac lttce snbiracliis, maiidatum noslra proteclione suscipimus. Specialiier auieni
aposiolicumexscqui non postponanl. Quoeirca, dis- plebes Sanctse Reparalse et Sancti Andreae, cum
cretioni veslrseper aposiolicascripla districte jirae- consuelis porlionibus decimarum, primitiarum el
cipiendo mandamus, quaienus, si canonici memo- oblaiionum; capellam. Sancti Andrese in Lacuna ;
rati niandatum noslriim iieglexerinladimplere, vos eeclesias Sanelje Mariaein Nocareto, SahctaeMariae
in ipso negoiio, nullius contradiclione vcl appella- in Casanico,Sancli Marliniin FtindoRasonis, Sancli
tione obsianle, juxla tenorem prioris mandati pro- Laurentii in Manzanico,Sancti Micbaelis in Baca-
cedere non tardetis; contradictores districtione gnano, Sancti Georgii, Sanctae Mnrioein Campora,
ecclesiaslica conipescentcs. Quod si non ambo... SanctseMariaede Casale, SanciaeMariaein Vezano,
aller vcslrnm, etc, SanclaeFelicilalis in Mucello,SmicliBlasii Raven-
Datum Lalerani, v Id. Maii (29), anno sexto. natis, Sanclse Mariaein Runcis, SanclseApollinaris,
XX. -, Sancla Mariaein Andecimo, cum oinnibus posses-
ElDEJI. sionibus. et pertinenliis earum ; Massam Ambro-
De argumentosimili, in fttroremL. in ecclesiaLinia- niacam, quse dicitur Populanum, Massam in alpe
censi. Casalia, cum possessionibusearunique perlineniiis ;
(Lalerani; ut supra.) cnrlem de Culurn. cum perlineiuiis suis, villas,.
Dileclus filius, G. [al. J.| de Perlico, decanus videlicet, de Adilian. el de Nocareio, de Rosan.
Beati Martini Ttironensis, ad quem ecclesiaeLinia- Huminis, de Minlignano, de Mitian. dc Viulo, de
censis perliuere dicitur donatio prsebendarum,quan- Capezan., cum omnibus possessionibnset pertinen-
dam prsebendamibi vacanlemdilecto filio,L. nepoti tiisearum; Castella, videlicet, Varnelhim et Ande-
venerabilis fralris nostri, B.., archiepiscopiTurri- cimum , cum perlineiiliis suis; fundos , scilicct
-tani, concessit,Iitleras ei super hoc conferens pro- Galiani de Casanola, de Lacuna viridi, de Sidero,
prio sigillo signalas. Unde, dilectis filiis.... Praepo- de Albarelo, de Loreio, de valle Appiolis, el de
siio et capitulo ejusdem ecclesise,per apostolica Vicelo, cum omnibus perlinentiis suis, et quidquid
scripta prsecipicndomandavinuis, ul, quod ab ipso juris habelis in fundo de Vincareto;-sicut ea omnia
decano super lioc provide factum esl ratum et fir- juste ac pacilice possidetis, vobis, et per vos eidem
mum habenies,jpsum L. vel magistrum P. de VicoD monasterio aucloritale aposiolica confirmamus, et
ipsiusnumine,in canonicumrecipiant el in fralrcm, proesenlis"scripli palrocinio communimus.Ad hsec,
vacantem prsebendamab ipso decano collatam cum rationabiles consuetudineset antiqnasin monasierio
integriialesolvenleseidem,siallumquesibi inchoro Vestro pacifice haclenus observaias, vobis el eidem
el locum in capitulo non differant assignare, non monasterio auctorilate aposlolica eonfirmamus, di-

(26) De abbale Dolensijam diclum est supra. foris porlam, anno 1202, XVIJmensis Mariii, agno-
(27) Vide epistolamlibri quinli 131. scuni chartaebujus loci (Fasc. v). Mox, eodem anno
(2S) Nolandum quod Blasius (agilur enim liic de 1202, intranle mense Oclobris, indiciione v, reperi-
ipso, quanquam tacito ndmine), qui paulo anie, tur Theodinus abbas (ibid.); et abhinc, anno .1203.,
vKal. Marlii (Vid.episl. hujuscelibri x), adhuc vo- necnon anno 1204, die v inlrante mense Februario,
cabatitr eleclus, nunc (v Jd. Martii) archiepiscopus indiclione vi, idem Tueodinus, in instruuienlis, con-
Turriianus dicilur. Vid. not. seq. linua serie, aclor vel leslis adest. Yerum, aiino1205,
(29)Legendumomnino videlur Ifartu, cum plures die S inlraii.ie mense Decembri, indictione vm,
tam superiores quam posleriores numero epislolae, Macchabseusabbas, vejtil redivivus, iterum diserle
mense Martio datse diserle dicantur. nominalur. Hiijusmodidifficultaiemsolvere non ad
(50) Macchabseum,abbatem monaslerii S. Mari.e nos perlinet. Vide Mvnum.Favent, col. -463.
37 INNOCENTIIIII PP. REGESTORUMLIB. VI. 28
slrictius iiihibentcs, ne quis vos audeal contra eas A , lixa, cum hoc ipsum in Autissiodorensi civitate
indebite niolestare. Praterea, praesentitimvobis au- monasterio Sancti Juliani per dicecesantim episco-
ctorilate concedimus, ut aliquein virum idoneum pum sil indullum, et id ipsum calhedralis sedes
nsonaslerio veslro ceconomum slatuatis, qui mona- observet. Nulli ergo, etc.
sterii eausas tractet, el, ubi opus fuerit, prsestet Dat. Laterani, xnKal. Aprilis, anno sexto.
calumniaejuramentum. Nulliergo omninoliominum... XXIV(33).
Iianc paginam nostrae protectionis, confirmalionis, NOBILIVIROVi'., MEGANlPPANO SERVLE.
iiihibitionis el concessionis infringere, etc Monel ut ad calholicamfidem redeat, el obcdientiant,
Dalum Lalerani, v LL Martii, pontificatus anno ac reverentiam ponlijicis vice archiepiscovoCoio-
sexto. censi exlubeat.
XXII. (Lalerani, xi Kal. Aprilis.)
Medialor Dei el hoiiiinum, Deus homo, Clirislns
EISDEM.
Mandat, ul bona monasterii in empliyieushnlocala Jesus (/ Tim. u), apostolicoe sedis priniatuin iu
jtixla emphyteuseosleges, ad monaslerinm rever- beato Petro apostoloriini principe slabilivil, qui et
tanlur (51). anie passionem suam inquil ad ipsum : Tu es Petrus,
- (Laterani, Kal. iB el super hanc pelram cedificaboEcclesiam meam, et
Martii.)
, Proposuisti nobis, fili abbas, in nosira prsesentia quodcunqueligaveris super terrum erit ligatum el in
conslitiitus, quod cum ecclesia tua mullas in em- coilis, el quodcunquesolveris super terram, eril sohi-
phyleusim possessiones locaverit, et is, qui taliter tum el in cmlis (Malth. xvi). Et cirea passionem
illas recepit, eidem ecclesise velil dimittere, pro suam dixit eidem :
Simon, Salanas expetivitvos ut
suorum remedio peccalorum, tit finilo lempore ad cribrarel sicut
triticum; sed ego pro le rogavi ul non
Etclesiam revertanlur, nepotes vel propinqui ejus,
lua, et lu aiiqnando conversus confirma
Klas invadunt, et quandiu aliqnis fueril de progenie deficialfides tuos (Luc. xxn). Et, post passionem suaiu,
iiia superstes, ensdem possessionesrevcrti ad eccle- fratresvocabulo terlio repeiilo praeeepit: Simon Joannis,
siam non permitiunl. Nos igitur, gravamini Ecclesise
diligis me plus his? Pasce oves meas (Joan. xxi);
Uiaepalerna volentes sollicitudine providere, aucto- non
dislinguens inter has oveset illas, ut ab ovili
ritate praesentium inhibemus, ut nulli Iiceat occa- Chiisli se sciat esse
penitus alienum, qui oeaiims
sione constitulionis ipsius, quam, utpote factam Petrum recusal habere
paslorem, etqui claves ejrui
contra canonicas sanctiones irritam reputamus, pos- conlentnit, ipse sibi
regni eoaiestis januam inter-
sessiones ejusdem ecelesise detinere, sed libere ad cludit, nec Satanae poiesl cribrum
effugere, qui per
ipsnm ecclesiam '
"
prout ad eam pertinent reverlautur. eum renuit in fide catholica confirmari. Nos igilur,
Statueiues, ul si illi, qui possessiones aliquas a ttia qui, licel indigni, beato Petro successimus in apo-
ecclesia taliter receperunt, ipsi voluerint ecclesiae slolatus officio, per quod facti sumus sapienlibus et
derelinquere, vel in ultima voluntate legare, liberam iiisipientibiisdebitores, de"lua salute solliciti; decre-
iiabeanl polestaleni. Nulli ergo... banc paginam vimus te per venerabilem fratrem nostrum , J...
nosirse constiiiilionis et inliibitionis infiingeie, elc. Colocensem archiepiscopum, virum utique littera-
Dal. Laterani, Kal. Martii. tum, providum et honesium, cui vices noslras in
XXIII. hac parte commisimus,visitare; quatenus te:, cor-
ABBATI(52) ET MONACIHS SANCTI GERHANI AUTISSIO-pore quidem a nobis remoium, sed menle propin •
DORENSIS. qiium, in orihodoxa fide confirmet, et a te, nomine
Indulget eis, ut tempore inlerdicli de[unclos fralres nostro, spiritualem obedientiam et reverenliain re-
ctim certis honoribus sepelirepossenl. cipiens corporalem, ad aposlolicum ovile redueat,
(Laierani, xn Kal. Aprilis.) in quo posl Chrislum, praecipuum el primum pasto-
Devotimnsvestraemerila promerentur, ul in quibus rem, beatus Peirus secundarius et secundus pastor
Tioneste possumus favorem vobis apostolicum im- ,n exislil. Monemus igitur nobilitaiem tuam altenie et
pcndanius. Veslris igilur precibus annuentes, auclo- hortamur, per aposiolica scripta mandantes, quate-
riiate vobis prseseiuium indulgemus, ut, si aliquis uus praefaium arcliiepiscopuni vice nostra benigne
vestrum, vel successorum vestrorum, tempore ob- recipias et bonores, ejusque salubria moniia et
ierit interdicti, ad ejus exsequias die deposilionis mandata studeas humililer adimplere, ul sic in ar.ca
ipsius campanam unieam tunc pulselis, ita quod reccptus diluvium non incurras, et nos ad bonorein
nec mulium sit intervallum, nec pulsalio sit pro- et profeclum luum debeamus efficacileraspirare.

(51) His quse diximus in uota ad epistolam supe- sununa cuiii laude usqtte ad annum 1203 prajfuii;
liorem adde, si vis, quod de istis Innocenlii episio- sed poslea, natis ex invidia episcopi inter abbatem
lis meiitio nulla habetur in monumenlis a Millarello el nionachos dissidiis, iribulationibus nmliis per
colleciis (loc. cit.), ubi lamen diversas ejusdem qualuor annos vexatus, ad summtim poiuificem eau-
pontificisepistolas legere est quaj in Regeslis frustra sam dicturus Roinam perrexit, unde rediens, Piacen-
requiriiiiiur. liseexsiinclus, ipsa dieNaialisDoinini 25 Decembris,
(32) S. Germani Autissiodorensisabbaliam, tunc anno 1208, ibidcm sepulluram liabuil. Gall. Chrisi.
temporis, regebal Radulfus, ex dioecesi Nivernensi i. XII, col.384.
in pago qui dicitur Baseiuinortus. Eleclus aimo 1188, (33) Laudala a Ravnaldo, anno 1203,§ 19
29 PONTIFICATUSANNO VI CHRlSTi-1203. 30
Dat. Laterani, xi(5i) Kal. Aprilis. A XXVII.
Jn enmdemmodum scriptum-est archiepiseopis,
B. ARCHIEPISCOPO TURRITANO. -
episcopisel baronibus per Serviam censlilutis.
Commillit, v.1Turritanusjudcx, qui cum pcemlenlice
XXV (33). signis decessil, verilatecognita absolvalur, el ec-
COLOCENSI ARCHIEPISCOPO. clesiaslicmsepulturwtradat-ur.
De eodemargumento. Ex parte dilecti filii nostri nobilis viri... judicis
(Laierani, xi Kal. Aprilis.) Turrilani, fuil proposilumcoram uobis , quod cum
MediatorDei, etc, in eumdemmodumusque de- Pisani quamdamTurritanam provinciaminvasissem,
biiores, de saltite nobilis viri, W... Meganippani lunc fratri eidem judici Turritano quam plurima
Serviae,et lam proelatorumecclesisequam noliilium damna gravia intuleruiil. Cumque postmodumcuni
terroe, imo et omniuui moraniium in Servia, eis componerevoluisset, illi sub spe pacis et con-
sollicili, per (e ipsos decrevimus visitarc Ideoque fcederalionis praelexlu, castrum de MonteCossiano,
fralernitati tuae, de qua plenam fidnciam obline- contra juramentum proprimn venientes, invadere
miis, in hoc vices nosiras auctoritate prseseniiuin pr&sumpserunl;et ablatisoinnibusbonisejus... uxo-
in Kalarim duxere capiivam, ubi, sicul
commillentes,per aposlolica libi scriptamandamus, B rem ipsius
nobilisvir....
quatenus accedens personaliter in Serviam, Mega- Doinino-placuil, exspiraviu Insuper,
iiippanuniipsum , pnelatos el nobilesuniversos, in Kalaritanusjudex.adcujusmaniisdeveneratcaslrum
orlbodoxa fide confirmes, et ab eis juratoriam re- ipsum, prsedictum judiGem graviter molestabat.
venerabilis frater nosler, Pi-
cipias caulionem, quod nobis et successoribus no- Cumque postmodum
siris, sanctaeque Romanae aposlolicae sedi, bona sanusarchiepiscopus (58), in Sardiniam accessisset,
fide curabunt de caetero iu spirilualibus obedire, ut discordanles ad concordiam revocarel, a Kala-
reeipiensqueal» eis reverenliain corporalem, illos, rilano judice castrum ipsum, et a judice Turrilano
aucloritate nostra suffultus, et obedienlioeviuculo, quaedamalia pignora, ih manu sua de parlium vo-
quo videbantur.palriarchae Constantiiiopolilanoie- lunlate proecepit. Sed anlequam procederetur ad
neri, denunties penitus absoluios, quia, cum ipse pacem, idem Turrilanus caslrum memoratum inva-
debitam nobis obedieniiamnon impendat, nec ipsi sit, quodquia resiituere noluit archiepiscopo repe-
demerilamsibi tenentur reverenliam exbibere. tenti, ille in eum excommunicalionissenleniiam
Dalum Laterani, ut supra. promulgavit. Cseterum post aliquantulum lemporis
Scriptumest super hoc regi Ungarorum illustri. ^ spatium idem judex Turritanus in lecto aegriludinis
constiuitus, ut pcenitentiamacciperet de commissis
XXVI (36). el absoluiionisbeneficium obtineret, bonaememo-
PRIORI(37) SANCTI GRLGORII SPOLETANI. riae Turritaiium archiepiscopum, praedecessorem
Mundat, ut quwfueraul L. el fratribus ejus ob furli luum,et Surranum episcopum, ad suam fecit
suspicionemablala, eis resliluantur. proesenliamevocari; sed anteqiiam optatam eorum
ut
(Lalerani, supra.) copiam habuisset -, viam ftiit univcrsre carnis in-
[SignificanlibiisV... laico , et frairibus ejus, ad gressus , et extra coemeteriumecclesise lumulatus.
nostram noveris audientiam pervenisse,quod, cum Quia vero nobis non constat de pramiissis, fraler-
quidam eos super furti crimine accusaret, cum eo niiati tuaeper aposlolica scripta inandamus, qua-
prwterlerrwconsueludinemcoactisunl inire duellum, lenus inquiras super iis diligentius verilalem, et si .
in quo.aliis peccatis suis praepedientibus, eecide- libi constiterit
quod in eo poenitenliae" signa prae-
runt, propler quod, post appellalionem ad nos in- cesserinl, cuin ex hoc credendus sil apud Doiuiniim
terpositam, per eonsules Spolelanos bonis fuerunt absolutus, ul Ecclesia judicio divino concordel,
propriis spoliati; nunc vero furlum apud alios est defuncto, cum pceniienlialipsalmo, oratione solita,
inventum, et quodipsi fuerinl innocenles, facienle el
unde consulibus j) aspersione aquse benedictae, a fratre ipsius con-
Domino, revelaium; ipsis dedimus absolutionis
in mandatis, ut ablata eis reslituant universa.] digna salisfaciione recepla; beneficium
inipendas; sicque illi poteris sepulturam ecclesia-
ldeoque discretioni tuseper aposlolica scripla man- slicam exhihere ; provisurus atientius, ut constitu-
damus, quatenus, si ipsi mandatum noslrum ne- hoc olim de consilio fralrum
tu tionem, quam super
glexerint adimplere, partibus convocalis..., quod nosirorum
. edidimus, diligenler observes.
justum fuerit, appellatione remola, faciens..., per
censuram ecclesiasticam. Daium.
Dalum Laterani, ul supra.

(34) Sic diserte legiturin apographoConti. Ray- rem S. Sergii, errore manifeslo,'insciibitur. Quae
naldum (loc. ci«.)legisse 11(pro 2), sunt qui credere illic leguniur, hic uncis inclusa sunt, Ilalico cba-
possunt. raclere dislinclis iis quaedesunt.
(35) Vide Raynaldiim, ibidem. (37) Vide epislolas libri secundi 15 el 16.
(36) Exslat, sed mutila, inter Decretales, lib. v, (58) Vide lib. m, episl. 9, noi.
til. 35, De purgationevulgari, cap. 2, ubi ad prio-
5{ INNOCENTIi111PP. REGESTORUMLIB. VI. S2;
XXVIH. A stolicie sedis el noslram recipienles buniilitcr, et
KOBILI VIRO......JUDICITURRITANO. lionorifice perlroclanles, quai supcr judicalibus
Ne cogai laicos et ccclesiasticosprovinciceTurrilance Gallurensi el Arboreoe,el nobili muliere filia
solvere Pisanis quacunque ab eis poslulaverint. quondam judicis Gallurensis, tradenda nuplui cuni
Ad nostram noveris atidientiam pervenisse, jti- ad nubiles annos pervenerit, et aliis, vobis ex. parte
rasse te olim ad insiaiiliam Pisanorum, ul si quando nostra proponet, cum super omnibusplene nosiram
eorum aliquis super debito quolibel, vel bullalas noverit voluntateih, credere ac efficere procuretis;
lilteras, vel publicum exliibueril inslriimenlum ex- ita quod devotionemveslram in hoc plenius cogno-
tiinc infra viginti dics ei salisfieri facias, jtixia qtiod scamus, et per ipsius sollicitudinemtoti provincia?
instrnmentum continet quod inducit. Tu igitur, ti- pnx proveniat exoptata.,
mens ne conlra imjusmodivenias juramenlum, non Daluin.
solum laicos, sed clericos, et ecclesias, el venerabi- XXX (41).
Iesfratres el coepiscoposnostros, in Turritana pro-
vincia constitulos, juris ordine proelermisso, com- NOBILIBUS VIRISJUDICIBUS SARDINI£.
pellis Pisanis solvere qiiaecunqueab eis duxeiinl Ul archiepiscopoTurritano pontificis nomine fidei-
postulanda, dum lamen snper hoc, vel litteras sigil- " jiiramentumexhibeanl.
lalas, vel pubiicum exhibeanl instrumenium; sicque Veslra nobilitas non ignoral qualiter Sardinia
conlingit ut et mulia indebila, et qiiaedam credita, sedi apostolicoeiemporaliler etiam sil subjecla,pro-
liis vel ter, cum usuris gravissimisexsolvanlnr. Cum anlecessores veslri prsedecessoribusno-
pler quod
igitur per hujusmodijuramentum tibi nihil penitus stris fidelitatem consueverant exhibere. Ne igitur
acereveril potestaiis, nec Pisani potuerint tierieos EcclesioeRomanoenegligere videamur, qni aliis
jus
aul ecclesias tuae subjicere ditioni, ul coram le eliam in sna juslitia consuevimusprovidere, nobili-
debeant conlra jus canonicum conveniri, nobilita- tati veslroeper aposlolica scripta mandamus atque
tem luam nionemus et exhorlamur alicntius, el
pracipimus, quaienus in manus venerabitis fralris
per aposlolica seripta tibi mandamus, qualenus noslri archiepiscopi Turritani, de cujus pru-
occasione liujusmodi viros ecclesiasticos de cauero dentia et honestate
plenam fiduciam oblinemus, ei
non inolestes, ne dum vis placare Pisanos Deum
quem ad hoc duximus deputandum, nobis, succes-
offendas, ei incurras apostolicaesedis offensam,quse soribus noslris, el EcclesiseRomanse,sub ea forma
iioc non possel aequaiiimilertolerarc.
Daltim. <_uamvobis sub bulla nostra niiltimus interclusam,,
XXIX (39). Q fidelitatisjuramenla praesieiis, mandalum apostoli.--
cum laliler inipleturi, quod ad honoreni veslrum.
nOBILIBUS VIRIS TURRITANO, CALARITANO.ET...,. AR- inlendere merilo leneamur. Alioquin senlenliam_,_
EORENSI (40) JUDIC1BUS. quam lulerit in rebelles, ralam habebimus el facie--
Prcecipil ul quw mandaverit Turritanus archiepisco- nius inviolabiliterobservari.
pus efficerecurent. Datum.
[Quanto Sardinia specialius ad Romanam Eccle- XXXI (4
siam noscitur pertinere, uipote cui tam in spiritua-
libus quam lemporalibus csl subjecta, tanlo pro-
ARCIIIEPISCOPIS , ET EPIKCOPIS, ETALIISECCLESIARl M;
PR.ELAT1S, ET NOBILIBUS VlRISJUDICIBUS, ET.AUiS,
pensius recavere volumus et debeinus, ne quid at-
1NSARDINIA CONSTITUTIS.
lentctur iu ea per quod el sialus perluibelur ipsius,
elDominus graviler offendatur.] Sane, cum diutius Ut censumEcclesiwRomanw pcrsolvant,
in se ipsa divisa, et hostes coeierosexterius perpessa (Laterani.)
fueril, el familiares inlerius inimicos, satisque jam de fervore fidei el devotionisconstantia
sil nicminisse malorum, ad lollenda ea quaescanda- Qiianlo
venerabilisfrairis nostri archiepiscopiTurritani,
lum generant, et plantauda qusepacis paiiunt incre- D
tenemur pleniorem fiduciam obtinemus, lanto ei apostolieae
menium, diligentiamimpendere sollicitam, sedis
et sollicitiidinem diligentem. Verum, quia id non negotia confidentiuscommittimus exsequenda.
venerabili fralri Ideoque universitali veslroe per aposlolica scripia
possumus personaliter, adimplere mandamus alque proecipimus, qualenus de ccnsii,
nostro Tiirritano-archiepiscopo,cujus honesta-
quem EcclesiaeRomanae debetis, ei curetis sine
et
lem prudentiam sumusin multis experti, de ipsius
difficullate qualibel respondere, ila quod ex boc
discretione confisi, duximus commillendas. [Mone-
devolionemveslram commendare merito debeamus.
nius igitur nobilitatem vestram, et exhortamur at-
Alioquin, elc
ei
tcntius, per apbstolica vobis scripla prsecipicndo DatuinLaieram.
inandamus quaienus ipsum ob reverentiam apo-

(39) Exstal, sed mutila, apud Raynaldum anno rellum, Annal. -Camatdul. t. IV, app. col. 240, ch.
1203, § 68. Quse upud
"' ipsum leguiitiir', iiie; uncis CXLIX.
inclusa sunt. , fiv -J .* (41) Laudata a Rayna.oo, an. 1203, § 68.
(40) Arborcnsem judicem, Constanlinum, anno (42) Lnudala a Raynaldo,anno 1203, § 68-
1200,agnoscit instrumeiiium quoddam apud Milla-
153 PONTIM&TUS ANNOVI, CIIRISTI 1203. 5-4
XXXII (43). A indiciumautem, quod de palriinonio beail Petri el
EPISCOPO PARISSENSl, ABBATI SASOT.E GENOVEF.E,. noslro domanio existatis.duos solidos affortiatorum
EORUMQUE CAPITULIS. aiinualim de siugulisdomibus, nomine census, no-
Confirmalioconcordiwinter ipsos inilw. strae camersepersolvetis. Nulli ergo, etc.
(Lalerani, vti Kal. Aprilis.) DaluniLalerani, vu Kal. Aprilis
Cumiulervos superjure parocbialiin parochia de XXXIV.
Monte,super capella SanctaeGenovefsesita ih civi- DECANO BEAT.E 51ARI,E MEDH MONASTERII (43). ETAR-
late Paiisiensi, et super procuralionibiis quas lu, CHIDIACONO, BITURICENSIBUS-.
fraier episcope, in parochiaiibus ecclesiis luaedioe- Mandal ntfacictnt justitiam cuidam clerieo, super
ceseos, ad pncdiclam enclesiainSanclae Genovefse quadani consueludine in diocmsi Bitnrkeim. n'e
deMonte speetanlibus,requirebas, fuissel quoeslio cidquam palrimonium suum vendere liceal, ni4
iali quisil e: propinquior in linca parentelw.
diulius agitala, et posl labores varios et expensas
boc (Laterani, vn Kal. Aprilis.)
nwllipliees, quaspropler suslinuislis, ulrinqiie Ex relalione dilecti
mediaiuibus bonis viris, salva tamen aposlolicoe nonici BeataeMarise fiiii, magisiri 0... Mainei,ca-
de Salis Bituricensis, accepi^-
sedis reverentia, amicabili fuerit composilione so- mtis
Q quod, cum consueludo in BiUnicensidioecesi
pita, landemvobishcmiliter poslulanlibus, ul e.idem habeatur, ne cuiquam patrimonium suum vendere
composilioni,vobis el ecclesiis vestris necessariae, liceat nisi lali sil ei propinquior in iinea pa-
nianuin nostrae confirmationis qui
apponere dignare- renleloe,si forte sufficialad emendum-,B....
quon-
Wur, dileciis filiis... abbali SanciaeColumbseSeno- dam avunculusejus, poriionem hoereditalissuae P...
iiensis, et J. magistro scbolartim Aurelianensium, militi, Bituricensis diceceseos,
nostris dedimuslitleris in mandatis, ul, si compo- in pncsuinpsil vendefe
sitionem ipsam sine pravitate provide faclam co- ipsius pracjudicium et gravamen. cum et ipse
justo pretio emissel eamdem, si fuisset ab eo super
gnoseerent, et binc inde sponte receplam, nec in lioc requisitus. Quia vero praefattisclericus non juii
prsejudicium apostolicaesedis, ad quam ecclesia civili, sed,provinciali consueiudini, volens innili,
SanctaeGenovefjenullo mediante pertinere digno- postulavit a nobis sibi justiliam exhiberi, discre-
scitur, redundaret, vice nostra eam auctoritate tioni vestraeper aposlolica scripta mandamus, qua-
aposlolica conflrmarent, id nobis poslmodum per lenus pariibus convocalis.etc, quodjuslum fiierii...
Eiiaslilteras inlimanles, ,ul et nos confirmaremus lirmiter observari. Nullis litteris, elc
f.icientes^.
eamdem, cum esseinus jilenius per eorum relatio- Dattim Laterani, vu Kal. Aprilis, anno sexio
nem instructi. Qui, sicul obedientioe filii, legitime G XXXV.
in commissosibi negolio procedenles, forma com- ABBATl SANCTI JULIANI, MAJORl 1U-
ARCHIDIACONO,
positionis ejusdem el privilegiis ecclesiae Sanciae RONENSIBUS.
Genovefiediligenterinspeclis, compositionemipsam Sententiam, a J.
magislro scholdrnmAureiianen-
invenientes secundum quod praemisimusfaclam et sium, ad hoc a papa deleguto,in causa eleclionis
hinc inde receptam, eam auctoriiale nosira con- prioratus Graciucensislatam, auclorilate apostolica
lirmare curarunl, sicul in eorum lilteris plenius confirmat(46).
Cum olim inler diicctos filios magislruin P... de
perspeximusconiiiieri. Unde, pari desiderioet una-
nimi volunlale nobis huuiililer supplicaslis, ul ei- Vico, el A... Archenaud, super electione vel nonii-
dem compositionimanum confirmalionisnostrse, de naiione prioratus Graciacensis qusestioverlereiur,
benignitate sedis apostolicae,apponere dignaronuir. ipsis apud sedem apostolicamconstitulis, quoniani
Nos igilur, quodper delegatos eosdem secundum _demeritis causae nobis conslare non poierat, eam
formammandati noslri factum esl rattim el firmum dileclo filioJ...magistro schoIaruniAurelianensiuni,
sub certa forma, de assensu parlium duximus com-
hateates, sscpedictam coniposiiionem, sicut sine millendam.
Ipse vero, mandato nostro receplo,
pravitate pisvide facta esl, etavobis sponte rece- ad prsesenliamsuam Parisius convoeavil,et
et in anlhenlicis exinde confeclis ple- j) partes
pta, scriplis eo negotio examinato diligenter,
nius continetur, aucicrriUUeaposiolica confirma- proposilo coram
et pleriediscussoposlquam pcr depositionestestium
mus, etc Niilliergo, etc.
solemnilef publicalas, et pariiiiin instrumenla, de-
Datum Laierani, vn Ka!end;>.> Aprilis, anno
cretum etiam electionis canonicorum subscriplio-
sexto.
XXXHI. nibus roboratum, el alias rationes, de singulis lia-"
CONSULIBUS ET>OPULOJANI(44) buit |noiiliani plemorem, ulraque parle prsesente,
De solutionecensus. ac sententiaminslanliuspostulante, habito lnullorum
(Laterani, v» Kal. Aprilis.; Parisius jura docenlium, et aliorum prudeiiiuiii
Solel annuere, etc, in modum protectionis.Ad consilio, electionem vel nominationem factam de
/(45) Virfenotas ad epistolamlibri quinli C.Hanc inest communicato, attente coiuulimus. Nulla oiunino
Inljusee libri sexti epistolam 32, cum apographo, discrepaiitia.
Sic forle Fani. '
ad lidem aulographi, quod in archivis abbaiiie S. (v44) Legend.
Genovefseasservatur, a doclo regia; inscriptionum ' (45)Christ. De monaslerio Mediano Biluricensi, vide
et liumainprum litteraruin Academiae Socio, I). Gall. t. II, col. 121.
Sionges,diligenter exscripio, nobisque humauissime ;40) Vide epislolam libriqninli 57.
55 INNOCENTH111PP; REGESTORUMLIB. V.. : 56
ipso A... in prsefata ecclesia reprobavil cerlis de A bus inlimavil. Cum igitur de pfaemissis delegaius
causis, el quatenus proeesserat de faclo cassavit, idem nos litteris suis curavitreddere cerliores, nos,
eleclionem vero magislri P. approbavit aucloritate quod ab eo tam provide facium esi obtinere volen-
nostra et eanomcam judicavit, dedilque capittilo les debilam firmitatem, per aposlolica vobis scripla
Beali Auslregisili Biluricensi, ad quod proefataEc- mandamus.quaienus tam diffiuitivam,uiijifsla est,
clesia perlinet, in mandatis, ul, non obstante de- aucloritale nostra, per censuram ecelesiasticamfir-
cani (47) absentia, qui Bononia: morabatur, electio- miter observari, quam excommunicalionissenten-
nem mngistriP. quamipse approbaverat confirma- liam, sicut ralionabililer esl prolata, usque ad sa-
ret; alioquin ipse id aticiorilate rescripli aposloloci lisfactionem debitam, appellatione postposita, fa-
adimpleret. Contradiclores etiam excoinmuniealioni ciatis.
subjecit, juxla noslrarum conlinenliam Iitierarum, Dal an. sexto.
injungens auctoritaie nostra dile<:to(ilio, R... Bilu- XXXVI (48).
ricensi arcbipresbylero , et R... archidiacono Bor-
PRiENESTIKO EriSCOPO(49), APOSTOLICK
bonensi, ul ad praemissamecclesiam Bcali Auslre-
ut latoe SEDIS LEGATO DECAPEMBACO (50), ET
gisili accedentes, ipsius capitulum, pareret
DE SCELDE
senlentise efficaciter inducere procurarent, contra- B NASTEItlENSI (51) ABBATIBUS, IN COLONIENSl ET 110-
DIUECESIBUS CONSTITUTIS.
si
diclorum el rebellium nomina, qui essenl, pro- et
cessum sibi negolii rescripluri; qui ssepius illuc Mandat ul idoneumad prwposituram ecclesiw Colo-
niensis prwfici curent.
euntes, omnes praeter ipsum A. invenere concordes
laloe pro magistro P. sentcntioe sponte parentes, (Laierani, v Id. Aprilis.)
canonicos insuper Graciacenses in hoc rcpcrere (52) [ln causis quae summi pontificisjudicio deei-
unanimes, illos etiam, qui prius sibi fueranl adver- duntur, etordo juris et vigor sequilatisest subiiliier
sati, quemadmodumsuis etiam litteris iideliler re- observandus; cum in similibuscasibuscseteritenean-
scripsere. Diclus vero A. ssepiusrequisilus et moni- lursimiliierjudicare, nisi fortecum aliquid, causane-
tus, ipsi magistro P. contumaciter se opponil. Unde, cessilatis el utiiilalis inspecta, dispensative duxerit
cum inciderit in laiam, secundumforinam rescripli staluendum]. Dudumergo majore Coloniensisecclo-
nosiri, excominunicaiionis senleiiliam in rebelles, sioeprseposiiuravacante (55), cum ad tractandum de
eum excouimunicatum publice nuntiavil, ct fecit subsiitulione praepositieanoniciconvenissentin duas
peralios nuniiari ab omnibus evitandum ; sacpedi- partes , eorum fuere vota divisa; quibusdam sancto-
clum vero magislrum ad praedictam remisil Gracia- Q rum apostolorum pracposilum(54), aliis autem prae-
censem ecclesiani confirmatum, sicut a nobis rece- positum Sancti Georgii (55), ad praeposiluram eli-
perat in mandatis, ubi concorditer et unanimiter gentibus memoratam; missisque propler hoc nuntiis
est receotus, sicut capitulum nobis litteris palenli- ad apostolicam sedem, de ipsorum assensu , ad di-

(47) De Decanis S. Auslregisili de Castro, Bitu- (51) De abbatia ista nihil apud Bueelinum.Germ.
ricen. circa haec lempora, haecapud GalliaeChri- sacr. Sed lorte legendumde Scheida, al. Sceida, al.
stianseauctores reperiuiitnr. Segor , quaeest abbatia Prsemonslratensis ordinis ,
« II. Willelmus, cui Alexander PP. III. anno filia Cappenbergie; sita est in Angaria el comitatu
1173, privilegiumconcessil, quod, non obstante in- • Marcano diceceseosCbloniensis.Gail. Christ-.l. 111,
lerdicto, sepulturae ecclesiasticae cadavera tradan- col. 802. Quis abbatise de Scheida Uincfuerit abbas,
tur, reperilur, adhuc in quibusdam chartis, an, in ambiguo relinquuru Annales Praemoiistratenses.
1188, 1190,1199. i Hermannum 11an, 1296, niox, anno incerto, sed
«III. Henricus, DecanusS. Auslregisili, fraler Si- ineunie saeculoxm, Voimarum agnoscunt, virum
monis, Cantoris Biluricensis , et avunculusHcnrici singularis prudentise, doclrinaeel reriiin agendaruiu
de Poliaco, repetilur in variis aciis ab anno 1208 peritioe.Annal. Pramonslral. lom. 11, col. 775.
ad annum 1221. Sed jam obierat anno 1225 , a quo - (52) Vide Decret. Iib. n , loc. cil.
ejus aniiiversaiiiiincelebrari reperitur. » Istaquidem
bic praeteriissenobis religio luit, ideo quia in noiis (53) Verisimililer per obitum Ludovici, qui major
ad epistolam libri quinti 37, quaede decano S. Aus- l> prseposilus testis legitur , cum Udone decano , iu
charta icederis initi inter Adolfum, Coloniensam
tregisili iiuelligenda erant, de decano cathedralis arcliiepiscopum, ei Windekindum , Corbeise Saxo-
ecclesiae Bituricensis , per osciianiiain , accepiinus. nicseabbalem
(48) Epistola haecexsiai, sed0valde mulila, iuter nationis Olbonis , Aquisgrani.iv Non. Jul. in diecoro-
Decretales , duobus in locis;! Lib. i, Xil. 6, De Domini , Romanorum regis IV, an: lnorn.
eleclioneel elecli polestate,cap, 22; 2° iib. 11,lil. 27, 1198, indici. i. Post eum , Theodoricum
De senteniia el re jticlicata, cap. 19. Quse in utroque Heiiisbergensem memoraiit auctores Galliae-Chris-
ioco legtiriiur, hic uncisinclnsa siiiit. tianae.qtii ex jiraeposito facius esl arcliiepiscopus
(49) Videepislolamlibri qiiinti, 8 not. post Brunonem' IV,- an. 1208. Gall. Christ. t. .II!,
col. 717. . ,,,.''"
(60) Foiie legendum, deCappenberg,ordinisProe-
monsiratensis jllustre ccenobium, fundatum in aviiae (54) Theodoricum pomine , ,ex Jitteris Guidonis,
arcis locuma Golfrido, comite cleCappenberg,anno cardinalis episcopiPrsenesiini, ubi lestis adesi eidem
1186.BUCEL. German, sacr. part.n.pag. 159.Huicmo- cardinali bona abbatisePaynensis conlirmantis,anno
nasterio, lunc iemporis,prseeralHeniianiius,exnobili i202. HONTHEIM. Hist. Trevir.,t, 1,p. 042,.insir.419.
comiiis Lotliarii Aiensis etMerensis, e_tHildegundis (55) Engelberlumnomine; ex iisdem litieris. Vide
siirpeuobilissimus lilius, qui qiiadraginta annis proe- episiolam libri tertii 54, not. et epistolam iibri
stilaluin iniro oiiiniiun fnvore et amore admiiiisua- qtiiuti 71 nol.
lniii, moriendoreliqtiilanno'1210. Annal. Prwmonsir,
toni. 1, col. 456.
"
57 . PONTIFICATUSANNOVf, CIIRISTI 1203. 58
leclos fciics,A...'de Laeu (56), 3.... de C!auslro(57), A litteris ipsorum accepimus, Sanclorutn aposlolorum
el J... deValle Sancli Pelri (58) in Herlerbarcli praeposiuim viva voce, praeppsilum vero Sancli
[al. Heislerback]',abbales, sub ea forma commissio Georgii per litieras et nuniios, pariler citaverunf,
esl obienia, qnod, audilis quoeprseponerenlur liinc qui, citalione recepta , se scripsit ad sedcm apos-
Inde, si de parlium .procederel voluiilale, diffini- lolicam accessurum. Verum, cum nec ad lerminum,
tivam senlenliam promulgarent, alioquin causam nec ullra terminum , etiam per.octohebdofnadas
sufficienier"inslruclam ad noslram-remitterent au- exspeciatns, venerit, vel miseril idoneum respon-
dieiitiam,statuentes pariibus terminum competen- salem , eum reputavimus contumacem, eumdem in
teni, quo per se vel respohsales idoneos ad aposto- expensas legitimas parli condemnanles adversie.
licam sedem accederent, senienliam recepturse, Visis igilur altestaiionibus, et [gestis judicum di-
[Ipsivero, mandalnm apostolicumfideliter exsequi ligenter inspectis, invenimus, quo.d pro praeposito
cupienles(59)^parles ad suam prsesenliam convoca- sanctorum apostolorum auctoritas , pro praeposito
runl, receperiint testes /ii»c inde produclos (60), vero Sancli-Georgii numerus eligentium , faciebal;
, examinarunt. eligenlium conscienlins , audieriint cUmprimus, a qualtiordecim lum personis, lum ca-
allegalionesulrinquc El quoniam praeposilusSancti nonicis, qui alios tam aetate quam dignitale ac ordi-
Georgiiipsorum senlenlisese landem asseruit nolle ne (64) prsecedebant; secundus vero , a viginti qua-
stare, deposilionesieslium hinc inde receplas, et tuor fuissel eleclus.] Objiciebatur autem prseposiio
altegationespartis allerius ,"sub sigillis suis (61) ad Sancti Georgii minor scienlia, defectus selatis, et
sedem aposlolicam deslinarunl], partibus' festum quod in minoribuserat ordinibus conslitiilus. Unde,
Beati Micbaelis, tunc proximo futurum , veniendi ad - cum proeposilurse1111 esset archidiaconatus annexus,
sedem apostolicam terminuin prsefigenles, quem non erat ei digniias conferenda., ralione cujus co-
praeposilusSanctorum aposlolorum,• allegans quod gebaiiir infra pratfixum a canonibus spalium in
terminus lam prolixus dispendium ecclesisegenera- diaeonum promoveri. Proponebalur aulem pro al-
rat, ad festum Sancti Servatii breviavil. [Cumque tero, quod vir erat selale, scienlia et moribus com-
nunlii prseposili.SanclorumApostolorumad noslram mendandus. Unde, meliori ducti zelo propter hoc
prsesenliamaccessissent, praeposilusSancti Georgii • electores ipsius in eum seconfessi ftierant convenis-
nec venil, nec.misit idoneum responsalem]; sed so, nec solum sui, sed quidam allerius etiam elec-
vcnerabilis frater nosler (62) . Coloniensis ar- lores, eum prudenliorem esse, praesertimin spiri-
chiepiscopus ej"us absenliam excusavit, asserens lualibus, asserebanl, quamvis alium magis utilem ,
eum captum, arrepto itinere ad sedem apostolieam Q maxime circa temporalia propter potenliam, fuerint
"
veniendi, a nobili viro , Vv\, Juliacensi comite, de- proiestaii.'[Cum aulemaUegationespro eodem prae-
tineri. Nos auiem, ne aliquid disponere in ejus prse- posilo Saneli Georgii coram judicibus ipsis propo-
judicium videremur , per dileelos filios Praeposi- silae, nobis non fuerint proesentalse, propter qtiod
tum Sancii Gereonis (63), elB. concanonicumsuuivi, non poUiimuspnr nos scire quid objecerit, vel quid
inandavimusad feslum resurreclionis Dominicaesub responderit ad objecta, sicque causa remissa non
_.y:remplorio parlem ulramque cilari. Qui, sicut ex fuerit ad nos sufflcienier inslrueta ,~tunc (65) ad
""
(56) Abbatiam de Lacu , lunc temporis, regebat tiali qua designatnr nomen abbalis, monasterii de
AHiertus, « ab insigni sapientia, virtuiuin culiti, de- Valle S. Pelri, seu Heisterbacensis. Consiat enim
votione et soleriia laudaius, qui oceurril circa an- Gerardum, seu Gebardum, olim canonicum S. Mari.-e
num 1199in Iiileris Joannis, archiepiscopi Trevi- ad Gradum, deinde nionaclmm Heminerodetisem
feusis. Moderalusannis 19, ruorlalilaiem exuil anno ^seu Clauslrensem), demiim Hermanno, primo
1219. t Hacieniisauclores GalliaeClirisiianse; (tom. iibbali Ileisierbacensi , ad Clauslri regimen trans-
XIII, col. 606). qui qtiidem Bucelinum' (German. ialo, anle annum 1190 siiflecttimfuisse. Anno voro
sacr. part. n, pag. 205), seculi sunl. Verum, Hon- 1202; monasierii, quod.nunc esl, fiindameniajecit,
iheimius insirumeiilum quoddam edidit, qnod ipse septimoque incceplioperis anno, pr;elatur:e suoede-
daiiim ante annum 1195 exislimal, in qno Albertus, D cimo teriio, Clirisli nati 1208 , xv-Kal. Martii, mi-
Lacensis abbas, teslis diserle memoratur. Hisl. gravit ad Dominum. Deco multa apud Coesaiium,
Trevir. , lom. I, pag. 621, inslr. 43L iib. xii Diulog. c. 5. Vide Gall. Chrisl. tom. 11,
(57) Legendumomnino videtur non J. sed II. Her- col. 792.
mannus enim, tnnc lemporis, monasterii de Clauslro, (59) Decret. 1. i, desunl.
sive Hemmerodiensis, abbas reperitur. Yir nobili (60) Desunt.
sanguine natiis , ex canonico Bonnensi priinum mo- (61) Decret., processitmloco d. t. h. i. r. et abl.
nachus Claustri factus, deliinc ad prioris munus p. a. s. d. s.
delectus est. Posiea Ileisterbachii monasterii anno (62)Adolphus 1 (de Allena) (ilius Everardi, comi-
1188 abbas, demnm, ante annnm 1190 , Clauslrum lis Altenensis, et MargaritseJuliacensis, qtiem ex
revocalus, ibidem abbatis officium egit, nec non majoris ecclesiaepraepositoad Coloniensemihroimm
nisi anno 1215, ampliandse religionis zelo, trans anno 1195evectum, usque ad anmim 1205 sedisae
Rhenum ad conslruciionemloci S. Mariaeabbas mi- nolum est. Gall. Christ. t. III, col. 683. . .
gravii, in qua funciione expletis octoannis, plenus (65)llli nome.nerai Theoclorits,noii Arnoldus,
dierum merilisqtie dives, spiriiinn Creatori reddidil. prout conjeceramus in noiis ad episiolam libri tertii
Gall. Christ. i. XIII , col. 655. Quae quidem confir- 54, not. Yide HONTHEI.SI. loc. cil.
manlur ex inslrumenlis apud BROWEU. Anncd.Tre- (64) Decretali,"iemt)ore.
vir. t. II, p. 110. (65; Desst boc vcrb. Decrelal.
(58) Hic etiam erratum esse videtur in littera iui-
50 INNOCENTllIII PP. REGESTORUMLIB. VI. 40
diffinilivamsentenliam non ouximus procedendum , .h simus andieniiam ei bemgnam. Prsefatus autem
sed decisionem ipsius causoedilectis filiis.... Sancti proepositusSancti Georgii inemoratam sentenliam,
Gereonis, elc... (66) Sancti SeveriniprwpositisColo- aut irrilam esse, aut irriundam fore dicebat, alle-
niensibus, elc... decano Bunensi (67) duximus com- gans ajjpellationem suam fuisse canonicam, proplcr
mtttendam, peraposlolica scripla mandantes eisdem, duas recusationes praedictas, etinordinalum fuisse
qualenus (68) si vel esset noloriiim , vel per jam delcgatorum processum, propter duas praecipue
acta (69) conslaret quod jam diclus prseposilus rationes, quia videlicel delegati lestes de novo super
Sancii Georgii, dum eleclionis lempore pateretur, dcfectu-selaliset ordinis, conira juris formam,post-
vel in ordinibus, vel scienlia, vel aetate, dcfectiim, quam fuerat coram primis judicibus omnino con-
qui eum jtixla sancliones canonicas impedirct ad clusum, et conlra commissionis nostrse tenorem,
hujusmodi officiumpromoveri, ei, sublaio appclla- qua fuerat expressum, ul procederent contra eum ,
iionis obstaculo (70), non obstante illius abseniia si defectusoppositus, autesset notorius, aut perjam
corporali, silenlium imponenles , praeposito sanclo- acla probalus, recipere prsesumpserunl.Unde, cum,
rum aposiolorum praeposiluram adjudicarenl eam- e"xeo quod, testes fueruntsuper utroque defectti
dem, el eum in corporalem possessionemmiltenles, recepii, constaret ipsum non esse noiorium, et at-
pacifica (acerenlpossessione gaudere(71). Alioquin, iB testaliones prsescriplo modo receplae sibi de jure
cum in eum non solum piures, sed duaepene jiarles praejudiearejion possciil, petebai, quod, non ob-
conyenerint-,ei, impedimentis cessanlibus, prwsumi stante prsedicta sententia, sua coiifinnareiur eleclio,
deberet (72), quod eum elegerint bono zelo, prsepo- conlra quam nihil canonicum erat sufficienter os-
siti sanctoriini aposlolorum eleclione, appellatione lensum, sed nec prseposilusSanctorum aposlolorum
remota (73), cassala, eleciionem confirmarent il- polerat ei dcfeclus objicere memoratos , cum eum
lius, el ei facerent praeposiluramassignari prsedic- in alia ecclesia jam praeposituminler Colonienses
tam, el de caelero lanquain praeposito responderi.] priores (sic) approbando receperit, cessanle prorsus
Contradiclores, monilione prseniissa, per censuram lnijusmodi qusestione.
ecclesiaslicam, appellatione postposita , comjjescen- Ad bsecautem pars respondit adversa , qtiod re-
tes. Quod si non omnes his exsequendis possent cusaliones proediclaelegitiinsenon fuerunl, quoniam
pariler inleresse, duo eorum ea nihilominus adim- allera fuit falsa, el reliqtia fuit frivola, cumdelc-gali
plerent. Delegati vero partes ad suam proesentiam nepos illius, qui, tanquam suspeclus, consanguini-
cilaverunl, coram quibus fuil pro jam dicto praepo- tatis recusabatur obtentu, nepotem praeposiliSsnc-
silo Sancti Geonrii allegatum, quod sub eorurn non lorum apostolorum solemniler duxerit in uxorem,
tenebatur examine litigare, cum iinus ipsorum ad- C et liberos genuerit,cx. eadena, conlra quorum con-
versario suo essei proxima consanguinitale eorrjun- jugium, licet aiiquando fueril de consanguinitale
clus, alius vero, concanonicus ejus, nimia sibi fami- propositum^, nondum tameii erat Ecclesiaejudicio
liaritate conslriclus; unde, lanquam suspectos illos rolraelatum. Alterum vero de jure suspeclum illa
recusans, a"dnostram audientiam provocavit, recu- familiaris amicilia non reddebat, quod videiicet in
saliones hujusmodi coram nobis se asserens proba- quadam ecclesia fueral decanus, in qua prffipositus
turum. Ipsi vero inlerposiice appellationi minime Sanctorum aposlolorum fueral^caiioiiicus, et quod
deferenles, tesies alios super defeclu aetatis et ordi- ad sua negotia perlractanda lanquam amicum eum
nis receperuul, quorum depositionibus ptiblicalis, consueverat quandoqiie vocare, cum judex hoh ini-
contra ssepedictumprseposilum Sancti Georgii dif- micus esse debeat sed amicus. Porro, qualescunque
finiiivaih senlenliam proluleruiil, electionem alle- fuerint recusaiiones liujiismodi , noluit lamen eas
rius conrirmantes. Idem aulem praepositus ad prse- coram arbilris communiier eleciis probare,- secim-
sentiam noslram accedens , causam eamdem sub dtiin quodpariler dictant jus canonicum et civile,
eerta forma obtinuit delegari, secundum quam ta- qiiod non in favorem iliius, qni causa frustratoriae
men non exsiitit aliquatenus in ipsa processum, sed dilalionis nitilur declinare judicium, sed eidem est
post redilum ejus, cum in die festo Pentecostes , potius introductum, contra quem maliliose molitur
occasionedissensionis hujusmodi, gravis esset tu- iudicium declinare, cum non sit hominum maiiliis
multns in cl.ero ac populo suscitaius, compulsoe indulgendum. Testes autem ad probandum defec-
siuit partes ad sedem aposlolicain iierum laborare. tum aetatisel ordinis non ideo receperunl, tanqiiam
Soepedictnsergo praepositusSancti Georgii per se non esset notoritim inipedimentum ulrumque, sed
ijisum, praeposilusvero sanclorum aposlolorum per eos ad majorem cautelam ex super abundanli reci-
piocuralorem idoneum, noslro se conspectui prae- peredecreverunl. Undc, cum judex non secunriiini
.seniavit, quibus in auditorioiiostro plenam couces- unam tantuin probationis speciem animi sui moiuin

(66) Nomine Hermanno. Vide Honlheim, loc. (69) Decreta.., ea qucejamaicta eranl.
eit. (70) Desuni Decrel.
(67) De islo, nihil oninino ad manum babe- (71) DesuntDecrei.
mus. (72) Decretal., appareat.
(68) Deerelal. lantum liabent, judkibus commi- (73) Desunt hoecverba in Decr.
simia ul.
45. PONTIFICATUSANNOVI, CHRISTI1203. 42
informel, si etiam tesles illos delegati niinus pro- 1i. electionis tempore fuerit cx inspeciione corporis
vide reeepissenl, proptcr evidentiam tamen noto- perspicue monstrabalur, et propter defeclum ords-
riam legitinieprocesserunt, prsesertim cum propier nis, quem eleclionis suao tempore confessus est
lisecnonfueritapppliaium. Cseterum,conlra senten- liabuisse, cum postea fuerit iii subdiaconumordina-
tiam replicabalur eorum , quod, cum coram primis tus; eleclionem auiem allerius, praeserlim propter
judicibus conlra eleclionem saepedicirSanctorum coniradictionem mullorum voleniium de idoneis
aposiolorum prsepositifiiissel objeclum, quod ejus corporis sui membris prseficisibi capul, et propter
eiectio praesumptafuerat conlra canonicas sanclio- conlradiclionem archiepiscopi praedicii, qui non
nes, quibus cauliim esl evidenler ut tunc alter de consenliebatccclesiaesuoeprivilegioderogari, auclo-
allera eligatur ecclesia, cum in ea,iq_iiodlanien vix ritate apostolica decrevimus irritandam. Ne vero
creditur, nullus idoneusinvenitur, idem praepositus, contingal Coloniensemecclesiamex iierala dissen-
qui non eratde corpore calbedralisccclesiae,in qua sione gravius conturbari, discreiioni veslrse per
aiuiti reperiebantur idonei, conira duaruin pene apostolica scripta mandamus, quatenus capilulum
pariium volunlatem, qusesuo privilegio renuntiare ipsius eoclesiaead electionemcanonicam et concor-
nolebanl, ad proeposituramipsius in earum proeju- dem moneaiis aiieiuius, et efficaciter inducalis,
dicium non debebat assuini, prxserllm cum, juxia ',B qualiter si forte, quod absil! provenire non polerit
slaiuta canouica, nori posset prseposiluram cui al- infra mensem, exlunc, aucloritale noslra suejlti,,
ligatus erat dimittere absque sui auctoritate ponii- sublato ctijuslibet contradictionis et appellationis
ficis, el ad aliam se transferre. Sed Tesponsuin esl obstaculo, personam idoneam eis in praeposiium
econtrario.quod eleclores prseposiliSancli Georgii, prseficere studeatis. Contradictores, etc Quod si
pro eo quodipsum elegerant infra ordinem, el seia- non omneshis exsequendispotuerilis, aul voluerilis
lem, in poenam incideranl constilutionis canonicoe interesse, duo vestrum, etc
in Lateranensi conciliopronnilgalse,per quam hu- DalumLaterani, v Id."Aprilis.
Jusmodi proestimpioresdecernuntur , el electionis XXXVII(74).
ca vice potestale privati per Uiennium, ela benefi- ARCHIEPISCOPO BITURICENSI (75); PRIORl
EXOLDUKENSl,
ciorum suorum perceplione suspensi, unde penes Ut W.
Gervasii, subdiaconum,prwbendain Xanclo-
alios eligendiduniaxatnoscitur remansisse potesias, nensi ecclesiaspolialum, sub excommunkalionis
qui estraneuiii eligendo juri suo^generalileronnies pcenarestitui facial.
renunliare quiverint, prseserlim cum nullum de (Lale.rani,xvui Kal. Februarii.)
praedictis prsesmnploribuseligere debuissent.Ve- Cum olim dileclus filius, "W.. ."Gervasii,subdia-
rum, haecraiio poterat forte locum liabere, si prse- conus, ad sedem aposlolicamaccessisset, ipsi resti-
diclus prsepositus Sancli Georgii prius fuisset ele- lulionem canonicaeXanctonensis,qua injusle fuerat
cttis, sed econlra proesumitur quod alius prius a spoliatus, humiliter postulanti, el... . ., Alnisiensi
prioribus electus fuisset, qui prius debebant, archidiacono, subdiacono nostro, eidem super lioc
secundum ordinem, nominare. Ideoque, si vel pro Xanclonensi ecclesia resisienti, dilectum"filium
mistim cle»"'' fueruni, nondum illi fuerant noslrum, P. (76) lituli SanctoeCoocilioe presbylerum
ciigendi potesiate privali , quando in eorum cardinalem, concessimus audilorem, qui, cum ea
prarjudicium isti exlraneum eligere praesum- qusehinc inde proposila fuerant nobis plene el fide-
pserunl, sed nec illud de jure valebat, quod in iiier retulisset, cognilo ipsum eadem canonica prae-
comniissione noslra fueral sine conditione man- termisso juris ordine desiiuitum,et a bonoememorioe
datum , ut si vcl unus uni de tribus obsta- Lucio papa, prsedecessorenoslro, postmodum sen-
ret defeelibus, alterum confirmarent, cum illud tenlialiier restilulum, siculipseprobabatperejusdem
tacita -fuerit verilate subreplum, nec nos intellige- lilteras, quas super hoc in medium ostendebat, de
bamus exceptiones legilimas exclusisse, quaepoie- consiliofratrum noslrorum, ejusdem praedecessoris
rant, vel in personam objici, vel In factum. Nos D nostri sententiam circa reslitutionem ipsius decre-
igitur, snper iis et aliis, quae partes in auditorio vimus exseculionimandandam,salvis tamen in aliis
nosiro proponere cnraverunt, cum fratribus nostris exceptionibus ecclesiaememoratselegilimis, si quas
deliberavimusdiligenler, el, quoniam, praeler alias conira eum ejusdem ecclesisecanonici opponendas
raliones, ex eo etiam non immerilo inovebamur, ducerent et probandas; prsecipieniesepiscopo,de-
quod ex hac dissensione grave scandalumimmine- canoet capituloXanclonensibus,ul eumdemsubdia-
bat, cum uni de duobus eleclis plufes de canonicis conum tanqiiam canoiiicumsuum plenarie reslilu-
irrevocabilileradhaererenl,quibus et metropolilanus' lum, in canonicumel fratrem reciperenl, cl fraterna
lola inteniione favebat, alierum vero majores sine eum clraritaie tractarent, eidem stallum cboriei
revocalionefovebanl, qnibus et priores Colonienses locum eapiluli, sublalo appellalionis diffugio,assi-
suum prseslabanlex loio favorem, eleclionemunius gnanles; nihilominus, venerabilifratri epi-
proecipuepropier defeclum aelalis , qui quantus scopo(77), et dilectofilio... decano Pictaviensi(7S),
(74) Epislolam hanc laudal Bzovius,Annal. lom. (76) Lib. iii, epist. 52, not.
XIII,pag. 101, §11. (77) Deisto aginius aiibi.
(75) Lib. v, cpisi. 52, not. (78) De isio eilaiu agitur aiibi.
PATROL.CCX.V. 5
"45 INNOCENTILHIPP. REGESTORUMLIB VI. U
per scripta noslra mandanles, ut, si nollcnt super A declinaris, et maliicris conira slimulunrcalciirare,
hoc mandaium apostolicum adimplere, ipsi eos ad quam stalutis Ecclesise"Romanseparere ? Nunqtiid
id, .monitione praemissa, per censuram eccle- non riosli quod venerabilis frater noster, S. (82)
siaslicamcogerenon ditTeprent.Cumque memoralus archiepiscopus Maguntinus, palliuin ab Ecclesia
subdiaconus jam dictis .... episcopo(-79),decano Romana recepit? Nnnqtiid te latuit, quod ptihiice
(80) ctcapirnlo Xanclonensibus, tam nostras quam dicium fuit, ut nuiic, sicut accepimus,Iitleras, quas
exsccutorum lilteras proesenlassel,ipsi, spreio man- ipsi concessimus, asseras esse falsas, sicque taciie
dalo aposiolicoet admonitionibuseorumdein,cujiis- saltem defendas illas improvidus,quaead perhiben-
dam fruslratorioe appellationis prsetexlu, cum ipsa dum lcsiimoniinnfalsilaii sunt a falsariisimpelraise?
in lilleris es:sel irihibila, ipsum recipere contempse- An nostrum forlasse prsesumisjudicium reprobare,
runl; quare .jiroenominaliexseculorcs, lam corum judicando de nobis, qui a*nobises potius judican-
ccclesiam quam personas. conlradicentium et non dus ? An oblilus forlasse es illius, quod saepenon
exprcsse conscnlienlium,supposuerunt ccclesiastico solum legisii sed etiam docuisti, quod servus suo
inierdiclo, sicttt eorum lillerse nobisexhiblloeconli- domino slal aut cadit, et qui nos judicat Dominus
nebant, qui senlenliam parvipendentes eamdem, est, et instar est sacrilegii de judicio principisjtuli-
in coniemptum apostolicsesedis el noslrum, nihilo- ^ care? Quainvis, eisi ab hujusmodi liberi simuscs
ihiiius divina praesiimunlofficiacclebrare. Quoniam collata noiis coelitus poteslate, prompii lamen ex.
igilurferro abscindendasunt membra, quoefomen- apostoliea huniiiitale fuerimus sufficienles super
torum non sentiunt medieinam, discretioni vestrae his reddere rationes. Licet igltiir in pcenam tuain
per aposlolica scripia mandamus alque praecipinuis, gravius procedere de jure possemus, volentes te
quatenus inlerdiclum ipsum ,' Temolo cujuslibcl lamen ad obedientiam revocare, per aposloliea libs
contradictionis el appellalionis obstactilo, faci_aiis scripla mandamus et districte pfsecipimus, quate-
inviolabiliter observari. Quod si forsan, quod non nus reversus ad mentem, ad prsedicti archiepiscopi
credimus, observare noluerint, sed poiius coniuma- Teverentianiceleriter et humiliter redeas, etin ipsa
citer duxerint resistendum, vos, ipsos, omni ajipel- firmiter et devoie persistas ; alioquin, noveris nos
lalione et conlradiclione femota, excommunica- eidem archiepiscopomandavisse, ui, nisi infra meu-
lioniS vinculo innodelis, el excommunicatoslandiu sem post susceptionem proesentiumimpleveiis quod
facialis publice nunliari, donec el prscfatumW. mandamus, extunc le, sublato appellaiionisobsta-
siibdiaconum,, per nos senlenlialiter restitiitnm, culo, aucloritate nostra suffiiltus, onuiibus ecele-.
duxerint admiltendum, et ad noslram prajsenliam 1 siaslicis beneficiis spoliare procurel, ct ea persouis
cum veslrarum litlerarum lestimonio acccdentcs, idoneis faciat assiguari. Ideo autem graviter te
nobis de suo conlemptu el conlumacia satisfecerint corripimus, ei uiinam efficacilercorrigamus! quia
competenter. Nullis litleris obsiantibus haruin dolemus te conversumesse in arcum perversum, ds
tenore tacito, etc Quod si nonambo .. . lu, frater qno aposiolica sedcs aliud cogitavil.
archiepiscope, elc. DatiiniLaierani, tvld. Aprilis.
Datum Laterani, xvmKal. Februarii, pontificaitis XXXIX(83).
noslri anno sexto. ETUNIVERSO CLERO ETPOPULO, IKMAGUNTIK&
CANONIClS
XXXVIU(81). CONSILU SAKIOR1S.
DIOECESICONSTITUTIS, SPIRITUH
JIAGISTRO PR.EPOS1T1NO, MAGUNTINO SPI-
SCUOLASTICO, Mandal ul
RITUJI CONSILII SANIORIS. archiepiscopumMaguntinumrecipiant.
(Laterani, v Id. Aprilis.)
Sorialnr, el mandal ut ad bonam [rugemredeat,-el
alias beneficiis Quod vobis subtraliimus nosiroesalutaiionis allo-
archiepiscopo Magununo pareal,
eaclesiasticisspoliabitur. quium, et apostolicsebenedictionisgraliam denega-
(Laiorani, iv Id. Aprilis.) mus, non duritioe nosirse, sed illorum contumacise
Credebamus haclenus quod sapieniia regnaret in , potius imputetis, qui elegerunl magis senlenliam
seuJbus, et ornaret prudentia lilteralos; sed in le excommunicalionisincurrere, quam mandalis apo-
jam, quod dolenles didicimus,econlrarioexperimur, stolicis obedire. Sane, universilatem vesiram credi-
quod in senio desipis, qui lemporesapuerasjuveii- mus meminisse, qualiter super discordia Ecclesise
tutis, et multse lillerooad insipienliam leadducunt. Magunlinsedolenles, causani ipsius venerabili fratri
Nunquid elenim non legisli, quod erimen ariolandi nostro, G. (84) episcopo Piaenesiino, apostolicaese-
est nolle acquiescere, et- scelus idololatriaenolle dis legalo, duximus commiliendain; qualiler ipse in
obedire? Nunquid similiter non legisti, quod obe- mandati nosiri exseculionem procedens, electionem-
dientia victimis anlefertur ? Ut nunc, obedientiae factam de venerabili fratre nostro, S. (85) archi-
semila derelicla, scienler -ad inobeilieutisedevia ejvscopo Magunlino,curaverit confirmare, ci r.os

(79) Lib. v, episl. 116, nol. (82) Vide epistolamlibri quinti 15, not.
(80) Gaufridus I, decanus Sanlonensis, nolus in (83) Vide Raynaldum, anno 1203, § 50.
inslrumentis ab anno 1199 usque ad annum 1207. (84) Vide epistolamJibri quinli 8, unL
Gall. Christ. tom. 11,col. 1088. (SJ) Episl. libri quinli 14, not.
(81) Viiie Riiyiialdum,anno 1205, § oU
£5 - . PQNTIFICATUSANNOVI, 'CHRISTI1203. 4«
-ta-ndemralum babentes quod faclum fueral ab "eo- A nitatem luam per aposiolicascripta monemus, qua-
dem, arcliiepiscopoipsi pallium duximus concedeiir lenus ad officiumtiuim spectes, dicecesim visiles
dum. Meministis eliam, qualiter vos m.andaveri- Magunlinam, ul et parvulis Iacpolum -tribuas , et
niuseidem -archiepiseoporeverenliam et honorem soliduni cibum' .provectis apponas. Ne aulem cor-
debilum exhibere, exsecutionemraandati noslri cae- rumpat fermenti modicum lolam roassam, el infi-
teris exseoutoribus committentes, qui vos ad illud cial ovis morbidatotum gregem , si quos in ea in-
eogerent-exsequendum. Verum , qnia. nondum ad veneris simoniace inslilulos, ipsos,' stiblato appella-
ipsius arcliiepiscopi reverentiam aceessistis, univer- v tionis obstaculo, canonice punias, el si fuerint spo-
silatem vestram monemus, et per apostolica vobis liandi post canonicam destilutionem illorum, eorum
scripta <Iisiiicle prsecipiendo mandamus, quatenus beneficia personis idoneisfacias assignari._Pra:lerea,
ad civitatem et ccclesiam Magunlinam admiltatis tam subditos quam proelalossuper excessibus suis
eumdem , el reverenliam ei debitam 'exliibentes , 'canonice corrigas, et lioeresespullulanles sludeas
eonlra molestatores suos eipolenter et viriliter assi- penitus confutare.
slatis, nec impedialisquominus liberam adminislra- DalumLalerani, v Id. Aprilis.
lionem ejusdem Ecclesisetam in spiritualibus quam XLII (90). >
in temporalibus valeat exercere. Alioquin, prseier B ** LA.NTGRAVIO THURINGU., '
districtionem , quam exsecutores nostri jam exer- Recipilur sub proleclione.
euerunt in aliquos .vestrum et inposterum exerce- (Laterani, m Id. Aprilis.)
J3unt, poleritis non immerito formidare, ne sedes '
TusedevoliGiiisjnerilapromerenlur,ulinipjibusiio-
itrchiepiscopalis, proplerinobedientiam vestram, ad nestepossumusfavoremlibinpostolicumimpendamiis.-
locum aliquemin quo sint obedienlisefilii, transfe- Eapropler, dilecte in Dominofili, tuisprecibus an-
zatur. nuentes, personaih luam cum omnibus bonis sus-
Baliim Laterani, v id. Ajnilis. cipimus, etc, in- modum proteclionis, aucloritate
" ' XL (86).j libi praesentium indnlgentes, ne quis in te vel -ter-
S."(87)ARCDISPISCOPO MAGUNTINO. ram luam excommunicalioiiisvel inlerdicti senlen-
Ihdulgel ul irrila decernal, quw in ecclesia Ma- liam, absque manifesia ei rationabili causa, proferre
__~guntinu$Varmaciensis episcopus conlra fas psr- proesumat.
egit. Semper etiam admonilio canenioa prse-
(Lalerani, ut-supra.) niillatur, nisi fuerii lalis cxcessus, qui j-udiciarium
Cumjuxla Iegiiimas sanctiones, non lesieat ac- ordinem non requirat. Concedimusinsuper ut, qiio-
ccssorium ubi non tenuerit principaie , iirmilalem _ ties ie gravari prsesenseris,-libere tibi Iiceat se-
sorlinnon debet, quod Wafmaciensis episcopus(88) <lemapostolicam appellare; Quodsi quisquam in te
in ecclesia Maguntinaproesumpsit,in qua temere se vel lerram tuam , post appellaiionem ad nos legiii-
inirusil, ~cum poslulaiio ejus a nobis admissa non nie interpositam, seiuentiam aliquam duxerit pro-
fueiit,ci iutrusio sacris sit canonibus inimica. Ideo- mulgandam, eam decernimus nullam esse. Tandiu
-que,-fi-alerniiati tuseauctoriiale prsesenliumindul- autem indulgenliam nostram robur obtinere volu-
gemus, ul quidquid in donationibus,concessionibus, -mus firniitatis, quandiu nobis et EcclesiaeRomanse
vel aliis, lam in ecclesia Magunlinaquam aliis ejus- cbediens fueris etdevotus. Nulli ergoprolectionis-et
dem dioeceseos,diclus episcopus attentavit, sublalo concessionis, eic .
appellaiionisohslacuIo,in irritum revoces, vel de- . Dalum Lalerani, «i Id. Apriiis.
XLIH.
nunliespotius non tenere. Nulli ergo...concessionis,
eic. ABBATI (91), ETMONACfllS OECECCO .
Dat. ul, supra. Confirmal eis ecciesiam S. Albini.
XLI (89). (Lalerani, iv Non. Maii.)
SIFFRIDO ARCUIEPiSCOPOMAGCNTINO". Cum a nobis petilur quodjuslum est et honeslum,
Gruviter \eum monet, ut ad officiumsuum diligenter D lam vigor sequitalis, quani ordo exigit rationis, ut
incumbat.^ id per solliciludinemofiiciinostriad dcbiium perdu-
(Laterani, v Id. Aprilis.) calur effecium. "Eapropter, dilecti in Domino filii,
Ad lioc.-omispastoralis oflicii suscepisii, ut oves veslris jusiis poslulaUonibusInclinaii.donalionem,
€iirisli,_cujus es minislerio depulaius, verbo pascas quam vobisfeeithonaememoriae (92) Ebroicensis
pariter el exemplo, qui, cum eas Scriplufaepaveris cpiscopus, qui videlicet ecclesiam Sancli Albini de
sacrai pane, vere valeas dici pastor. Ideoque fraier- €rovill. cum capellis el perlirienliissuis, vobis-pia

(86) Vide Raynaldum, anno -1203, | 50,- unodie excepto, obiitquexiv Kal.Oclobrisanno 121L
(87) Lib.-v, episi. 14, not. Galt.Chrisl. I. XI, col.>25L
{88jlbid. not. (92)Agitur hic, verisimiliter, de Guarino (de Cier-
(89) Epislolam hanc intcgram exhibei Raynaldus, rey) qni, anno 1293, lempore detentionis Richardi,
anrio 1205, %51. regis Augliae, in Alemannia, Ebroicensis "episcopus
(90) Landat Raynaldus, anno 1203, § 57. eleclus, defunctus est anno 1201 (ex ciirpnico 'Uli-
(9u*)Sicin apogr. censi); bujus nomen, anno 1198; in ciiartis mona-
(91) Guillelmus11abbaliam de Becco rexit annis stcrii de Becco occurrere dicitur ab' aucloribus
fedecim, mensibusduebus, et duabus licbdomadis, Gailim Christiance,l. XI, col. 581.
47 TXNOCENTll511FP. REGESTORCMLIB. VI. 48
liberalitate concessil, sicul sine praviiale provide %_.damus, qnalenus a jyroedictisexaclionibus et injuriis
facla esl, el in ejus authenlico plenius' contineliir, abstinenles, clericos et ecclesias ad hujusmodi
vobis et per vos ecclesise vestrae, aucloritaie apo- onera nullalenus compellatis, sed recipiatis Iiumili-
slolica confirmamus,et proesenlis scripti patrocinio tcr, cum aclionibus gratiarum, si quando forsan
communimus. Nulli ergo, etc. •episcopussimul et clerus tanlam necessitaiem vel
Datum Laleraiii, ivNon. Mailii, anno sexio. ulilitatem iiispexcrhii, ut absque ulla coactionead
XLIV. relevandas iililiiates et necessilales communes.ubi
UENRICO , PRjEPOSITO SANCTI PETSlDEMACUNTIA, laicorum non suppelunlfaculiaies, subsidia per cc-
NEPOTI NOBILIS VIRI COMIT15 DELINIG. -clesias duxerint conferenda. Alioquin, cum ei Late-
Ei confirmalprwposiiuramSancli Pelri de Magunlia. Tanense concilium ialia sub excommunicationepro-
(Laterani, v ld. Maii.) bibeal aiienlari, el utique justum exislal, ut laicis
Solet annuere, elc., usque assensu ; coneessionem spiritualia sublrahantur, qui temporalia clericissub-
pneposiuiroe ecclesiaeSancii Pelri de Magttniia libi ripere non vercnlur, si qui vestrum de cselerocontra
a vencrabili fralre nosU'0 (93) Prsenestino niaiidaluin nostrum venire praesumpserint, excom-
episcopo, opostolicsesedis legato, de assensu vene- " municationis se noverinl vinculis inuodatos,] nec
vabilisfraiiis nosiri, S. (94) Maguntini arcbicpisco- nnquain, sine mandato sedis aposlolicse speciail,
pi, collaiae,sicut canonice facla est, auctoritale tibi contemptorcs lmjusmodi absolutionis beneiicium
apostolica eonfirmamus,elc Nulli ergo, etc, conseqnaniur, donec, satisfacturi plenarie in perso-
Datum Laierani, vld. Martii. nis propriis, apostolico se conspeciui repraesentent.
XLV (95). Constiluiiones insuper et seiiienlias, qme ab ipsis
CONSULIBUS ETCONSILIARIIS excommunicatis, vcl de ipsorum mandalo, fuerint
POTESTATIBUS, L0MBARDIJ3,
TAMPR.ESENTIBUS QUAH FUTURIS. piomulgatoe, decernimus irritas ei inanes, nullo
valiitiras. Quia vero fraus et dolus
Anathema, et alins canonicas pmnas eis comminalur, unqiiamlempore
si clericoset ecclesiasexaciionibusel injuriis vexa- cuiqu3in palrocinari non debeni, nullus vesirum
verini. . . vano decipiatur errore, ut infra tempus regiminis
(Lalerani, xvi Kal. Maii). siistineat analhema, quasi posl illud ipse non sil ad
Exspectavimus hactenus el speravimus , quod exliibendum salisfaclionis debitum compellendus.
pvovincia Lombardioe, tanquam hortus irriguus et Nam et ipsum qui salisfacere recusavit, et successo-
wnea graliosa, fructus germinaret acceplos; sed, rein ipsius, nisi satisfaciat infra mensem, manere
quod dolenles referimus, pro uvarum dulcedine o decernimus ecclesiasiica dislrictione conclusum,
propinavit amariludinem labruscarum, et pro rosa- denee eeclesiaecongrue satisfaciat, cumsuccedal in
ruin odore feiorem papaverum exhalavit. Olim onere qni subsiiiuilur in honore. Ul autem civilas
siquidem, Pharao, rex JSgypii, caeteris servituli ilh, quse mandato noslro restilerit, sentiat manus
subaciis, sacerdotes suos et possessiones eorum nostras in se durius aggravandas, cives ipsius, cum
non solum servavit in pristina libertate, sed eliam suis mercimoniis ad nundinas accedenles, manda-
aiimoniam eis de publico ministravit, et rex Persi- bimus usque ad satisfaclionem debitani deiineri.
da?,Artaxerxes, universis sacerdolibus,Icvilis, can- Datum Laterani, xvi Kal. Maii.
ioribus, janiloribus1, nathinaeis (96), et ministris
domus Dei, vcluit. veciigal, tributum et annonam XLVI(97).
ARCHIEPISCOPO MEDIOLANENSI (98); EPISCOPIS,
imponi. Vos autem, sicut frequenter accepimus, in
ABBATIBUS, PRIORIBUS, PR^POSITIS, ETALIISECCLE-
opprobrium et gravamen tam ecclesiarum quam
eiiam cleiicorum, non causas ul causas assumitis; SlARUM PR^LLATIS, IS LOMBARDIA CONSTITUTIS.
ut eis collectas aut lallias imponaiis, turpibus ijisos Conquerilur, quod consulibus, et aliis Lombardice
magislratibus, clericos ad onera solvenda conipel-
angariis ojjprimontes, quas si forsiian solvere vel lentibus, non obslilerint.
subire noluerint, aulbannitis eosdem, utexponan- 0 (Laterani, ul supru.)
tur ineursibus malignorum, aul usum eis tam rerum Tacii sumus dolore cordis inirinsecus el gravi
quam officiorumcommunium interdicitis, aut aliier mcerore turbati, quod inter vos vix hactenus aliqui
sxdprsediela trahilis violenler, ut, ineviiabili quasi sunl reperti, qui murum pro domo Dominiseoppo-
necessilate comp.ulsi, salisfaciant vel inviii. ;[Ne nant, et, lanquam lurris David conlra Damascum
igitur sacerdoiiuin deterioris bodie conditionis erecla, resistant virililer liis qui Ecclesiam prelioso
exislal in populo Clnisiiano, quam olim :ujiudJu- sanguine Christi redemptam moliuiilur omnimodis
daeos fuerat vcl geniiles, universitati vestrae, stib ancillare. Licet enim poleslales, consules ei consi-
obteslalionedivinijudicii, districle proecipiendoman- liarii Lombardioevos et ecclesias„ae clericos veslros

(95) Lib. v, ejiisl. 8, nol. peiuo famulilio addicli fuerunl decrelo, de quo
(94) lbid., epist. 14, nol. Jostie, cap. IX; lumqne dicii Naihinwi, cimi David
(95) Fragmentiim edidit Raynaldus, an. 1205, constiluil ul levitis servirent, sictillevitaesacerdoli-
§ 05; quaeapud ipsum leguiitur, hic uncis inclusa bus. CANG. Gtoss. l. IV, col. 1147..
sunt. (97j Vide Raynalduin, anno 1205, § 65
(96) Id esl acolylhis,vel clediiitiis.Gabaonit&\per- (98) Lib. iii, episl. 6, nol.
49 . PONTIFICATUSANNOVI, CHRISTI 1205. . SQ-
rauliipliciter aggravaverini, neminem tamen ve- A L. proediclo,Norwallioeprincipe, sentenlialiter con-
strum audivimus ipsispio defensione suae ecclesise cesserunt,- aucioritate apostolica desponsari, ns
resiitisse, sed lanquani canes muii, non valenles discordiainler illos olim exorta,.nunc auiem sopita,
hurare, nialtiisiis veslras ecclesias ancillari, quam ilerum oriatur, sicul nobis per suas litteras intima-
pro ipsarum liberlale luenda subire tribulationes, runl. Nos igilur eorunidem scnlenliam,.nisi aliud
angusiias el pressuras. Monemus igilur discretio- rationabile quid obsislal, ralam et firmam habenles,
nem veslram, consulimus et exhorlamur, per apo- praesenlium vobis aucioriiale mandamus, qualenus
slolica vobis scripla, in virtule obedienlioe,districte ipsam faciatis, appellatione remola, per censuram
prasipiendo mandantes, quatenus, murum vos pro ecclesiaslicam inviolabililer _observari. Nullis lit-
Ecclesia Dei deiuceps opponentes, non permitlatis leris verilali, etc. Quod si non omnes.... duo, etc.
vos ipsos, ecclesias vel clericos vestros exactionis XLVIll (102).
onere aggravari, cum parali simus vobis in neces- P. (103) TITULIS. HARCELLI PRESBYTERO CARDINALI,
sitatibus veslris palrocinium aposlolicum impeftiri. APOSTOLICE SEDISLEGATO.J
Nos enim dilectis filiis, polestaiibus, cor.sulibus et Respondetsuper quibusdam articulis de quibus re-
consiliariis iLoinbardiac, lam prsesenlibus quam sponsumpetieral.
.futuris, sub oblestaiione divini judicii districie de- 2 (Laterani, xi Kal. Maii.)
dimus in mandalis, ul, a prsediclis injuriis penilus Inler illa, quae nobis pertnas iitleras intirnasti,
abstinentes, -clericis el ecclesiis nulialenus onera super tribusarlicnlis, de quibus prsecipuedubilabas,
exactionum imjionanl. Alioquin, cum el Lateranense nostrum postnlasii responsiim, timens ne Veneli
coucilium, etc, in eumdem fere modum usque in tanquam falui renuant absolulionis beneficiumobli-
finem. Quoeirca discretioni veslrae per aposiolica nere, quodque te nolint tanquam apostoliceesedis
scripla prxcipiendo mandamus, quatenus ipsam habere legalum, et quod, sicul accepisti pro certo,
senlentiam nuniietis, el mandare curelis ab omni- - cum filio quondam.imperatoris Constanlino-
. Jbusinviolabiliierobservari. -
polilani, quem ducere seeum intendunt, velint iu.
Daium, ul snpra. Graeciamproficisci. Nos igilur, luse diseretioni su-
XLVII per boc breviter respondenles, per apostoliea tibi
iEBATlTiEABENTON (99), PR10RI DEJIENLI,ET MAGI- scripta-.mandamus, qualenus- nisi juxta formam,
STRO M.CANOKICODE BERLINTON, BANGORENSIS DICE- quam libi per litteras alias dignoscimurexpressisse,
CF.SEOS. absoluliouem acceperinl, et promiserintfirmiter,
Cenfirmal scntentiam de sponsalibus inler filiam „ ne conlra Christianos arma movere preesumant,
principis Insularum et principemNorwalliw. teque receperintetlraclaverint.tanquam apostolicae
(Lalerani, xm Kal. Maii.) sedislegaium, obedienlestibi humililer etdevole, lu,
Olim riilecius filius, nobilis vir, N.-(IOO),prin- iie
illorumvidealisneqiiitiaeconsenlire,illorumexer--
ceps Norwallise, a nobis huiniliter ut
postulavil, de citum, lanquam reprobatum a Doinino,el elongalum
concessioiienostra licerct eidem liliam nobilis viri
abejus benedictionibus,derelinquens, versus Hiero-
principis Insularum, quam se subarrhasse solymam dirigas iter tuum. Cum Francis autem, si
scribebai, ducere in uxorem, elc. In eumdemfere sequi voluerint perfidiam Vcnelorum, sccure
sicul secundianni pro-
modum, in Regeslo (101), mense cedas, et super absolulione baronum, si forte suc-
Decembriusque poterit copulare. Partibus itaque in cessores vel hseredes suos noluerint
obligare, pro-
proedicioriinijudicum praeseniia constilutis, sicul vide facias, quod tibi Deus dignabilur insju-
ipsi per suas nobis lilleras inlimarunl, eis per rare.
testes consiilit evidenter, quod puella, completis Datum Laterani, xi Kal. Maii.
octo amiis, a L. principe Norwalliae,tam suo quam
suorum consensti parentum, subarrliata fuerat, sed, XLIX.
eo exuecessilate traducere differente, a pairuo sine PRIORIET FRATRIBUS ECCLESliE SANCTI SALVA-
suo consensu posunodum desponsata, qui, ea ne- D TORISDEPILLER.
qiiaquam carnaliier cognita, viam fuerat universoe Recipileossub proteclione,cum annuo censu,
carnis ingressus. Unde, ipsi judices, communicalo (Lalerani, -xiKal. Maii.)
prudenlum virorum consilio., puellam eamdcma Solel ahnuere, etc, usque assensu; ecclesias ot
(99) De abbalibuslnijtis mouasierii, cireahsecin idemac Lewellinus, princeps Weiiedociie,cui Joan-
quibiis versamur lempora, niliil apud atictores§Jio; nes, Anglorum rex, Annam fiiiam suam in uxorem
naslic. Angl. dederat, el munitiones. ac oppida sua absiulisse
(1.00).Qui hic initiali N; aiibi (vid. not. seq.) R. dicilur anno 1211, cum Norwalliam magno exer-.
liliera designattir; sed forsan utrobique male. Re- cilu stipalus adiissei?'Anns/.eccles.Menens.ad aim.
ciius,uiiiifra,inhaeipsaej)islola,L.Lewellinumeiiim, 1211. (Videetiam'Auua/.eccles.Wigorn.,Angl.sacr.
Norwallise principem, circa hsec lempora diserte\ port. l, pag. 481 ei 482.)
noniinataiictorcoselaneiis, etipsepalria Wallensis, (101) Epistola 235, ad Mannensem .legendiim,\
Giraldus, De jure etslatu Menevensiseccles.part. li,, ' forsan Menevensem) episcopum, archidiaconumBan- ,
pag. 554. Lewellinus,ilem, fundalor abbnlioeAber- gorensem,el priorem de insuld Glannavo,directa.
conweyensis in agro Carniarilieiisi,'prodil incharta i (102) Epislolam hanc laudant Bzovius (AnnaL,
dala"anno 1198, principatus sui decimo, vn Id. ,la- l. Xlll, p. 99, § 5), el Raynaldus, anno-1203,| 9-
nuarik Monaslic. Anglic, ioin. I, png. 918. AJJ i (105) De eo jai» dictum sa^pius.
51 INNOCENTllIII PP. REGESTORUMLIB: VI. 52
personas vestras, etc, in modum proteciionis.Ad jA uiiiendam ecclesiaecalhedrali (ita quidem, ut mona-
indicium autem hujiis a sede apostolica proteclionis sterium Sanctse Ilorse, ad ecclesiam Areiinam nullij
,'oblenlse, duaelibrse ceroenobis gratis oblatse, nobis pertinens medianle, cui Ecclesia illa noscitur esse
et successofibus nostris ab ipsa ecciesia annis sin- subjecia, serviliorum„omniumquoe annuatim ex ea
gulis persolvenlur. Nulii ergo,etc. jiercipere consuevii recompensalionem,juxta bonl
Datum Laterani, xi Kal. Maii. viri arbiirium, recipere debeat competentem),quam
In eitmdemmodum priori ecclesioeSancli Ja- sibi, stipplicationedevota, in eeelesiamcathetfraleui
cobi, elc,Jn modum proicciionis. Ad indicium au- a benignitate apostolieaesedis postulavere-concedf;
lem, elc Puoelibrse ceroe,etc firmiter promittentes quod Ecclesiaenominatae,lain
L (104). in feslivitatibus, quam honoribus singulis qui ab
LPISCOPO FLORENTJNO (105), ET ABBATI VALLIS- aliis civitatibussuis cathedralibus ecclesiisexhiben-
UMBROSiE (106). lur, tam a clero quam populo civitatis Aretiiioede
Be iranslalione ecclesiw calhedralis Aretinx' infra eaeteroreverentiam omnrmodamet honores consli-
ejusdem civitatismmnia. luunt exhiberi, non obstanle quod ab eis observa-
(Lalerani, x Kal. Maii.) tum est hacleiius usque ad hsee lempora, propter
I
Ex parie venerabiKsfratris noslii (107), epi- dissidium quod inter civitatem et Eccfesiam j"am
seopi, el dilectorum filiorum, prsepositi canonico- dictas emersit. Praelerea potestas, ciim toio con-
rum, et nobilis viri,'A potestalis Arelrnorum, fuit silio et communiAretinaeciviiatis, deinera et con-
nobis saepepetitio pnesentata, et tam per litieras sona voluntate, prsedictam ecclesiam ab omnibus
quam per nuntium supplicatum, ut pro pace civi- angariis el exactionibussialurl liberam et immu-
tatis et ecclesiae Arelinse, ac ulililate communi, eis nem omnitempore permanere ; jura quoqne ae
licentiam pr-aeberemus,calliedralein ecclesiam, cum castella episcojjatus, et canonicaruin Areiinarum
canojiicorum residenlia, el omni jure ac universis honores, cum possessionibus aliis a communi civi-
privilegiis suis, ad locum ad quem convenirent ad lalis ijisius ubique maniiteneri statuit et defendi.
invicem infra civitatisnioenia transferendi. Nos au- Nos igitur concordiaecivitatis et utililali Ecclesiae
tem, habito cum fratribus nostris diligenti traetaUi, providere volenies, prseserlim cum dicta ecclesia
pelitionem liujusmodi sub eo tenore non duximus Sancti Petri sit Aretinsedioscesana Iege subjecta,
admittendam. Qtiod si forsan eidem Ecclesisealiam, discretioni vestrse per aposlolica scripta mandamiis,
infra civitatem posilam, petercnt in unam eceleshm qualenus abbalem el fratres monasterii memor.iti
calhedralem uniri, nobis erat quae Ecclesia ipsi ^r, inonere atlenlius ac inducere, et si necesse fuerit,
jungi deberet primilus inlimandum, el utrum ipsa per districtionem ecclesiasticam, appellatione re-
tanlum ad jus perlineret ecclesiae Arelinae, an alii mola, compellere procurelis, ,ul ad boc quod ec-
essel subjecta, ut sine illius assensu eui subdila clesia illa calhedrali ecclesiseuniatur, favorem prae--
essel non consurgeret ia ecclesiam cathedralem. beanl et assensum, de ipsa prius juxta bonortun
Prselerea, exponendam erat nobis privilegium H- virorum arbitrinm, competenli recompensationere-
berlalis, j'uris et honoris augmenlum, quod eadem cepta, prsepositumque ac canonicos Aretinos in
eeclesia consequerelur ex lmjusmodi nnione, ut, corporalem possessionem,nullius contradictione vel
super omnibus per eorumrelationem inslructi, dis- appellalione obstanle, auciorilate aposiolica, indu-
cernercmus melius quid amplius expediret. Ipsi calis, ila quod ad minus quaiuor canonici el duo
vero, super boe nostra responsione recepla, nobis clerici in ecclesia priori permaneant, per quos ei
liumiliter iniimarunt, quod ad sedandam discor- sufflcienierel congrue serviaiur. Praeierea, eidem
diam, et inveteratum odium exstinguendum, quod ecclesiae super libertalibus el iminunilaiibus et
tam ecclesiam Aretinam quam civilalein semper aliis supra scriplis sufficienlissime caveatis, ne
lurbavit, ecelesiam Sancti Pelri Majoris, cum omni super eis aliquo unquam lempore valeal mole-
jure et pertinenliis suis, quoehabet tam in civitaie 1D siari.
quamexlra,pavi voto efvolunlaleconcor.di,elegeranl Datum Latcrani, x Kal. Maii.

(104) Epistolam hanc jam vulgavit Ughellus Ilal. de decimis et de quibusdam aliis eontra Camablu-
sacr. 1.1, col. 469. lensein eremumab abbate Vallis-Umbrosre.W.lftjrf.,
(105) i Petrus Florenlinam Ecelesiam rexit, ab p. 190.
anno 1189 usquead annum 1205 in quo decessit, (106) De abbate Vallis-Umbrossenihil iu -prom-
nec, praeter aliquot concessiones, aliquod reperilur piu babemus.
de eo. i Hactentis Ughelltis (Ital. sacr. t. HI, cql. (107) Amedeus Arelinus episcopus electus est
157). Veram difficuliasinest. In aclis aulographis anno HS5, die deciina scxla Januarii, in locuin
exaralis anno 1211, Peirus, episcopus Florentiuus, Gualandi, qui anno aniedecenii postijfattisepisco-
velut adhuc sedens, diserte liominatur. Vide MIT- pns, posl obituin Ileliolii defuncli die 6 Decembris
TAR.Annal. Camatd. t. IV, pag-180. El, qtiod magis anni 1181, episcopalem sarcinam deposueral die
mirandum est, in quadam Iimocentii lillera, qtiae 23 Deeembris anni 1182.Obiit paulo posl dalas ab
hodie non reperitur, data anno 1202, 14 Augtisli ex Innoccnlio hascelilteras, scilicei circa (inem Maii;
moiiaslerio Sublacensi, pontifex J.oanni, episcopo et vKal. Junii, in ejus locum suffeciusesl Grcgo-
Plorentino, et prseposito ejusdem Ecelesiae,manda- rins. MITTAREL. Annal. Camald. I. IV, pag. 105 ci
bat, ut debito fine complercnt quocsiionein motauj 193.
5S .- - PONflFICATttS ANNOVI f CflRISTI""1205". 54-
L! (iOS). A nenl; tres in anno Quadragesiinas, videlicel anle
UXIVERSIS CHRISTI FIDELIBUS IIASLITTEBAS 1NSPE- nativitaiem et resurrectionem Domihi, et post Pen-
• CTURrS." - lecoslen, faciant; carnibus non tanlum in eisdem
De pomilentia eorum'" qui C.IIerbipolensem episco- tribus solennutalibus non vescanlur, eaque diequa
- pum inlerfecerunl. fuit episcopus iiilerfeclus, sed carnes non
- praedictus
(Laterani, xiv Kal. Maii.) comedantin selernum;oralionemDominicam decan-
Qnam exsecrabile facinus et piaculare fiaghium fenl cenlies inter diem et noclem, et genullexiones
perpetraverinl, qui ausu sacrilego manus impias in faciant quinquagirita; corpus et sanfuinem Domini,
chrisium Domini nequiier.injeceruiU, "bonaememo- nisi in uliimo inortis articuio, recipere non proe-
rioeC. (109) Herbipolensem episcopum, imperialis sumant. Cum fuerinl ultramare, quarlam et sextam
anlaecancellarium, crndcliter occidemes, flere libet feriam, sanctorum vigilias el qualuor tempora
potius qtiani referrc Verum, cum divina pieias (sicui dictum est),, in cibo quadragesimali jcjiineni,
lufnianam impietalem excedai, el miseraiionibus carnes comedanl die Dominica et quinta feria lan-
Domiui miserise hominum comparari non possint, lum, orationem Dominicamdicaut, et genufiexiones
riim "nolitDominus moriem-peccatoris, sed ul con- semper facianl prsetaxatas. Quandocunque aliquam
vertatur elvival, ulpoteqni paliens et multum mi- " Alemannise civitatem polerunt inlrare secure, ad
sericors est, et praeslabilis super malitia, nos qui, majorem ecclesiam nudi procedant, lantum in
licelindigni, vices ejusexercemus in terris, scientes braccis, cum torla in collo et virgis in manu, et a
riiiod majus gaudiiim esl angelis Dei super uno pec- canonicis ejusdem Ecclesise recipiant disciplinam.
calore pceniienliain agenie^ quam super nonaginta Si vero quoesitumfueril cur hoe facianl? dicant se
riovem j'uslis, qui non indigent poanilentia, quan- ' boc facere pro sceleris perpelralione jam dicti, et
lumcunque hujusmodi deliquerint homicidae, non quando forle in civilale Herbipolensi poierunt esse
poluimus lamen nec debuimus pceniteiilibus aditum seeuri , in Resurrectione, Pentecosie,. Nalivilate
venise deuegare, cum noverimus dixisse Dominum "Domini,ac in solemnitale majoris Eeclesise, vide-
per propbetam ; Quacunque hora "peccator con- licet SanctiPauliani, exeanl-civitatem, et tamen
versus fueril" et ingemuerit, omniiim iniquitalum nudi, ciun hraccis tantum, tortam in collo et virgas
ejus non recordabor- [Bodonemigitur, Hen. Fuson. deferentes in manu, in missoecelebratione majoris
vassalum ejus, mililes, cumTlenrodo [al. Heroldo]. ad ecclesiam calhedralem accedanl, el se ante al-
£" Conrado, servientibus suis, ad nostram prsesen- lnre coram ejiiscopo et canonicis prostcrnenles in
iiani venieules, ac confitenles se prsedictum cpisco- terram, petant humiliter et rccipiant disciplinam ab
pum occidisse, cum de suis excessibus lacrymabi- eis. Cum aulem de pariibus redierint transmarinis,
iiter pceniterent, et humiliier postularent poeniten- ad aposlolicamsedem accedanl, recepturi consilium-
liam sibi pro ianta sceleris iminanilate a nobis in- et mandalum.
jnngi, quia pcenlienlibusiion esl misericordisejanua Dalum Lalerani, xiv Kal. Maii.
prajciudenda, de fralrum nostrorum consilio,dilcclo LII (111).
filio, II. (110) titulo Saneti Mariini presbytero car- ARCHIEPISCOPO MESSANEKSI (112), REGIO-
dinali, commisimus audiendos, qui, confessione rAMlLIARI.
illorum andita, posiquam fecit eos nudos in braccis, Eum laudat ob
ejeclum^e, Siciiia. Mar.cualdum, et
in
lortns habenles collo, corani nobis diebus aliquot Messamnn in fidem aposlolica; sedis et regiam
in frcquentia populorum astare, de mandato nostro redaclam,
uilem iicenamillis injunxit, utnunquam de cselero, (Laterani.)
nisi contra Saracenos, vel ad defensionem vilse Ex liiterfs. luse fratemitalis accepimus, quod
siue, armis utantiir, varium, grisium, ermelinum, clationis filio de Sicilia per tuum sludium effugato,
ci eoloratosnon porlenl, ad publica specta- civilasMessana in devoiione noslfa el regia fideli-
" pannos
cula non accedant, et conjugati non conlralianl post D laie persistit, quam in huj'us devolionis proposito
mortem uxorum, eantque, "quam cilo poierunl, in -in.brevi lola Sicilia, danle Domino,' reddita tranr
liierosolymitanam provinciam, per quatuor annos- quillilate sequeretur. Super hoc igilur, ei a quo
ibi conira Saracenos Domino servituri. Bodo vero-, bonum omne procedit, quas possumus gratiarum
qui niajor exslilit, lr.es vel duos niililes, vel unum exsoivimus acliones, sollicitudinis luoe studium
sailem, in suis expensis secum adducat, etdonee , commendaiues, quse uon dcficit,sed proficit polius
ipsi quatuor exsecrabiles homicidoeHierosolyniila- in adversis, ita quod, per Dei-graliam, in-Piitti-
nuin iter arripiant, -sicul pubiice poeniloiiles, dis- sihseum illum labiis incircumcisuin prsevaluil, qui
calceati et laneis induli vestimeniis incedani; se- ' iiliorum Israel agminibus exprobrabat. Non est aii-
cundam, quartam ei sextam feriam, Qualuor Tem- lem libi vel aliis de constantia sedis aposlolicse
jiora, vigiliasquesancionim,. in pane et aqua jeju- dubilandum, quoc supraTirmain pelram a Christo
- (108) Par.tem epistoi-aehujus vulgavit Raynaldus, (110) Vide lib. 111,epist. 41, not.
a.u. 1205, § 46. Quaeajmd insum ieginiuir, hic uncis (111) Vide Raynaldgm, anno 1203, § 69.
iiiuiis:isuiil. (112) De eo.vid. ci_isl.libri quinti 6tl, not.
{liiD)\ide epislolam libri quinti 155'
SS INNOCENTHIII PP. REGESTORUMLIB. VI. - £8
,
petra fundata, nee ventis novjt cedere, neo pluviis A _ LV{115).
-emolliri, uipole quoenolam vilat penitus levitatis. STR1G05IENSI ARCIIIEPISCOPO.
Monemus igittir fralernitatem tuam et exhorlaniur Jus coronandi reges Vngarorum ei alia ei confirmat.
attente, el per apostolica libi scripta mandamus, (Proenesle, ui Non. Maii.)
quatenus in nostra et Ecclesise Romanse devolione Justis pelcntium, etc, usque, assensu. Jus quod a
persistens, non delicias, sed proficias potius, ei bonsememoriseAlexandro papa proedecessorenostro,
- cum noveris essc scriptum, finis non
pugna coro- et inclytoerecordalionis Eela, Ungarorum rege, ac
nat (sic), perseveres in finem, ul secunduni labo- ecciesia Colocensi, videlicet ul Ungarici reges afa
rem tuum mercedem accipere merearis. Nos euim, afcbiepiscopisStrigoniensibus seniper debeanl coro-
dante Domino, ad honorem el profectum tuurn la- nari, Slrigoniensi meiropoli fuit manifeste rccogni-
liter intendemtis, quod gaudebis te pro honore sedis lum, sicut in eorum auihenticis conlinelur, et felicis
apostolicaelaborasse. recordatioiiis Clemens et Ccelestinus,proedecessores
Datum Laterani. noslri, suis litteris confirmarunl; j'us quoque quod
LIII (115). habes in conferendis eeclesiasticis sacramenlis
EIDEM. , regibus et reginis Ungadee,ac hseredibuseorumdem;
Ut juramenlum Batii ab universis per Siciliam co- et jurisdiclionem ecclesiaslicarn,quam in prsepositos
milibus, etc, et aliis pontifici pmslandum re- offlciales regioe dmiuis habes, quam el idemprae-
cipial^ decessor noster Coelestinuseeclesiam tuam habere
(Laterani.) decrevit; j'urisdittionem eliam" quam oblines In
Tuse fidei puritalem et constantiam devotionis abbatiis et praeposituris regalibus ecclesiae Strigo-
experti, sine qualibet libi dubitatione commiltimus, niensi per Ungaiiam ubicunque subjeciis; decimas
quse ad honorem aposlolicae sedis et nostram, et insuper, primitias, el incensum, quse de Camera
esaltationem regiam credimus promovenda. Ideo- regis EccJesisememoratse debentur; sicul omnia de
que fraternilati tuoe per ' apostolica scripta man- ratione vel consuetudinead ecclesiamluam pertinere
damus alque proeeipimus, quatenus ab universis noscuntuf, libi et successoribus tuis, auctoritate.
comitibus, baronibus, civibus, et aliis qui nonduin aposlolica, confirmamus, eic NulHergo, etc.
nobis juramentum Balii prsesliterunt, illud exigere Datum Praeneste, HI Non. Maii.
ac recipere nostro nomine noii moreris. Gontradi-
LVl (116).
elores, etc.1 STRIGONIENSI ARCUIEPISCOPO.
Daium Latcrani ,C De rejjiis prwposiluris (117).
LIV (114). (vu ld. Maii.)
KOBILIBUS VIRISC05IITIBUS, BABONIBUS, CIVIBUS,ET Cum olim charissimus in Christo-fi.lius nosier,
ALIISIN SICILlAl CONSTITUTIS. H. jex Ungarorum illusiris, nobis tam per nunlios
Ul-juramenlum quod balii dicitur, coram archiepi- suos quam littcras regias inlimasset, quod abbaiiae'
-scopoMessanensiprwstent. quoedamet praeposituraeregales ad eum in lempo-
(Laterani.) ralibus, et ad nos in jpiritualibus, nullo medianle'
Quanlum aposlolica sedes pro defensione ac pace spectarent, adpeiilionem ejus-ipsi scripsimusin hac
regni, ad exallationcm charissimi in Chrislo filii forma. Regalis magnificentia,etc, ul in prwcedenli
nostri, F.. Siciliae regis illuslris, iiactenus labora- episiota 7 usque in 'finem. Tu vero, ad apostolieam
\it, veslra universitas non ignorat. Cum igitur jam sedem consequenter accedens, in nostra et fralrum
pro parie majori videatur Dominus votis noslris nostrorum proposuisti prsesentia, viva voce, qnod
annuisse, monemus universitalem ct exhortamur in abbaliis et prsejiosiiuris regalibus ad te ae
attentius, et per apostolica vobis scripla manda- Sirigoniensem Ecclesiam jurisdielio ecclesiaslica
mus, quaienus universi qui nondum nobis jura- pevtinebat. Volentes igiiuriiblet eidem Ecclesioe
mentum balii prsesliterunt, illud in manus venera- inposterum prsecavere, praesenliumaucioritate de-
biiis fralris nostri arcbiepiscopi Messanensis, cernimus, ut occasione lilterarum, quas primo
ad fidelitaiem regjam non differanl exbibere. Nos direximus circa 1proeposiluras et "abbatias regales
igjtur ei dedimus in mandatis, ut illud exigere et Ecclesiae Slrigoniensi per Ungariam ubicunqne
accipere non omittat. Conlradictores, eto. subjeclas, nulhun tibi vel successoribus tuis pne-
Dalum, ut supra. judicium gcnerelur. KuIIi ergo, elc VJI Idus
Maii(118).

(115) Raynaldus, loc. cil. Conli icgitur hsecnolula : Prorogalur lerminusve-


(114) Raynakius, ibidem. niendi ad aposlolicamsedem Pataviensi episcopo,
(115) Vide Ravnaldum, anno 12,05,§,19. usque adfestum sancli Lucw proxime [uluruin; quani
(416) Vide Raynaldum, anno 1205, §.19* quidem ad episiolam oinnino diversam peTthiere
(117) Vide ejhsiolam bujusce libri sexti 7i manifeslum est.
(118) Ad calcein cpisiolse hujtis, in apograplio
' - ' 58
57 PONTIFICATUSANNO VI, CIIRISTI 1203.
"
LVH (119). A gularitatem hujusmodi non esse probatam, indicaiis
A3DRE£(120), ARCIIIEPISCOPO ACHERONTINO , EJCSQUEeidem electo purgationem canonicam super his qum
SUCCESSORIBUS CANONICE SUBSTITUE.NDIS, 1N PER- in commissionevobis facla comprehensa[uerunt, et
PETUTJM. in alleslalibnibus,quas vobis, sub bulla nqslra retuil-
Cathedralemapud Maleram erigil ac Acheronlinm limus, sunt expressa (127), per septem canonicos
- jungil (121).
majoris Ecclesise, vel priores'Ecclesiarum sgda-
(Proenesle,Non. Maii.) lium (128), civitaiis Lucanoe, presbyteros seu
- Fratres el coepiscopos nostros, etc, ad baeo, diaeonos bonoe famx, praestandam; qua recepta,
propter evidentem utililatem et necessitatem urgen- prsefigalis ei ierminum tompetenlcm, quo conse-
lem, de comriinni fralrum nosirorum consilio, - crandum nostro se conspectui reproeseniet.Si vcro
cathedralem ecciesiam apud Maieram sic duximus vel irregiilaritatis fuerit impediihentum probatum,
statuendam, ul illa priori calhedrse uniatur. Usum vel infra mensem non praeslileril purgalionem
qnoque pallii, etc iiidictain, vos eum, auctorilate noslra suffulti,
. Dalum Prseneste, per manum Joannis_,etc. Non. remolo cujushbel contradiclionis el appellationis
Maii, an. sexto. obslaculo, a praelaiione Lucanae ecclesise peni-
LVIII(522). " lus amoventes , mandetis ex parte noslra cajii-
- PRIORISAKCTI FRIDIANI LUCASO, ET MAG1STRO lulo, ut eleciionem de alio non differanl canonice
B.PISANO CAKONICO. celebrare. Archipresbyterum autem Lucanum, et
De elcctoLucano rejiciendo(123). G. Amfoss. sacrisiam, qur contra prsedictum
(Ferentini, n Id. T\Iaii.) eleclum litieras nobis sub nomine Ionge majoris
[Tam litteris vestris quam depositionibusieslium pariis capiluli deslinarunl, cum constet per altesta-
diligenler auditis, inlelleximus evidenler, nihil csse liones pracdictaslonge majorem parlem capiiuli noa
conlra dilecliiih filium.... Lucanum eleclum, suffi- fuisse consciam hnj'usmodi lilterarum, ab officioci
cienier oslensum, nisi de auditu lanlum et fama, beneficiodenunlietis esse suspeiisos, donec nosiram
cum super aliis, si qua forle videantur esse probala, mereanlur indulgentiam oblinere. ] Iiiquiralis pra-
iesies sint vel soli, vel, tales, qui non potuerunt ea terea diligenler, utrum ssepediclus electus, posi
legiiime comprobarc Quia vero super mairimonio appellationem ad nos inlerpositam , litteras jjuoe
quod idem electus dicitur contraxisse cum vidua, nobis dirigebanlur aperire prscsumpseril, et quod
tesles non fuere recepti, proplernppeMaiionemobjc- super hoc inveneriiis nobis fideliter intimetis.
ctam (124), ne videlicet laici vel feminse in lali re- f, Daliim Ferentini, n Id. Maii.
ciperenlur arliculo conlra ipsum, sicut veslris nobis L1X(129).
litieris inliinastis, licet nuntii ejusdem elecli coram ...... EBORACENSl ARCHIEPISCOPO.
nobis probare aliud niiercnlur (125); nos, nt laniae ArchiepiscopoRagusino beneftciain episcopaluCar-
irregulariialis objectio non remaneat indiscussa, ieolensiconfirmat.
discrelioni veslrm per aposlolica scripla, manda- Ad supplicaiionem instanlem (150) venerabilis
mus alque prwcipimus,qualenus lestes, sive laicos fratris noslri... archiepiscopiRagusini, eum a cura
sive feminas (dunlaxat idoneos), qui ad hoc fuerint el solliciiudine, qua lenebatur ecclesiae Ragtisinai
probandum inlra- mensem inducli, recipiatis legali- duximus absolvendum(151), eo videlicet quod ibl
ler et examineiis- prudenter, excomniunicanies non polerat secure morari, et, si accessum liaberel
solemniier, si quis eos impedire proesumpseriiquo- ad illam, mortis sibi periculum imniinebat. Ne vero
minus tcsiimohiumperhibeant veriiati. Deinde(126), idem archiepiscopusin viuiperiiim ministerii noslri
allfistationibus publiealis, si forle consliterit irre- defeclum in rebus temporalibus patiatur, [ralerni-
(119)Epistolamhanc vulgavilUgliellus,Ilal. sacr. (121) Vide episiolas libri secundi 159 ei 164.
t. VII, col. 56. (122) Reperiltir, sed imuila, inicr Dccietales,
(120) Andreas proxime successerat Raynaldo, ex r, lib. li, til. 20, Delesiibus et alteslalionibus,cap. 55.
Acheniniiuo' archidiacono delectus arcliiepiscopus Quse.illic legiinliir, hic uncis iiichisa siint; varise
anno 1200, ei ab lnnocentioconlirmatus anno 1201, lecliones indicantur,
privilegio quod referl Ughellus (loc. cit. col. 53). (125) Conferendaeonininoepistolaelibri quinli 140
IIoc autem anno 1203, urgenie necessiiate et uiili- el 153.
tale AclieruiUiiiae ecclesiae, lunc lempoiis pene de- (124)InDecrelaI.legitur: appellationisobstaculum.
solaloe, Innocenlius cathedralem apud Maleram (125) Desuntverba'ltalico characlere dislincta hic
erexil, ac priori Acheruntinaecathedrali cum usu et infra. - ' .
pallii tinivit. Andreas, sub Honorio PP. 111,anno (126) Decrel. detnnm.
1217, de simoniaet collusione accusatus, officioac (127) In Decrel. legilur lanliim de objeclis.
beneflcio privalus, cum neglexisset aposlolico se (128) Ilanc vocem om. Decretal.
conspecuii praesentare,'deinde ex Honorii benigni- (129) Exslal iniegra inter Decrelales, lib. i, tit.
tate absoletus et dignilati restitutus, ad vomiiiim 9, De renunliatione,eap. 9. Variaelecliones dnutur,
rediit sub Gregorio IX, qui eui.n, anno 1251, denuo eliamsi nullius momeiiti. Caeierum, confcrendj om-
ad sedem apostolicamciiavii. VerumAntlreas, con- nino cuni epislola libri quinti 17, qiiam vide. -
scieniia lesie, cum anle apostolicos delegatos se (130) Omitiuntur in Decretal. verb. ltalico cha-
haud proesenlarevoluisset, volens nolens archiepi- raciere distineta, hic el infra.
scopali dignilaie piivalus, miscre deinde vilam (131) Vide nolas ad epistolam supra cilalam.
finiit, eodemGregorio ail clavum sedenlc. UGKELXI.
lec. cil.
69 INNOCENTHIII PP. REGESTORUM" LIB. VI. 60
taiem tuam monemusaitenle, ac per apostolka tibi .A pervenissent, maluriiis procedere cupicnles, eum
scripla mandamus, quaienus (152).,quod de munl- divinum sit judicium iiujusmodjpolius q.uam huma-
ficenlia et liberalilale charissimi in Chrislofiiii no- niini, venerabili frairi, Caiiluaiiensi archiepiscopo,
slri, J. regis Anglorum illustris (153), ac conces- el episcopo Eliensi, et dilectis (iliis, Sancti Ed-
sione tua, in episcopatu Caiieolj (134), el ccclesia iiiundi et de Wiburn. (141) abbalibus, dedimus in
de Maleborn. (135) esl illi collatum, ad suslenla- inandatis, ul, ad Wigorniensem ecclesiain jjariter
lionem conserves ipsius. Nos eniin ei de sedis apo- accedentes, universo collegio vestro et populo civi-
sVolicwbenignitate (136) coiicessiinus, ut in ipso latis jejunium indicerent Iriduanum, infra quod
cpiscopaiu, absque usu pallii, officium episcopale omncs unanimiter peteretis ab eo, qui via,, veriias
valeal exercere,' tibi lanquam meiropolitano-reve- esi et vila, aperiri super hoc viam veritatis ad vi- .
renliam eiobedienliam impensiirus. lam, ac deinde, non per testimonia lantum, sed per
LX. lcstes clfan-ain vulgatam el scripturam autlienti-
W. CLERICO. cam, de vinute morum et veritate signoruiu, ope-
De annuo censu. ribus videlicet el niiraculis, diligenter inquirerenl
Solet annuere, eic, usqtte asscnsu. Iluspiiale, veiilalem, et nobis fideliler inlimarent. Ipsi ergo,
quod in proprio fundo ad recepiionem panpcrum B ciim ad Wigorniensem ecclesiam aceessisseiil„_uxla
propriis sumplibus construxisti, etc, in mocium niaiidaiiim ecclesiasiicum processerunl, et qui (142)
protectionis. Ad indicium aulem Imjus a sede apo- pauca de mullis miraculis ejus, super quibus testes
stolica proteclionis perceptae, bisantimn uuiiiu gra- deposuere jurati, el in quorum ieslimonio lota ci-
tis oblaium, eic NuIIi, etc. vitas acclamabat, scripturam quoque autbenticam
LXI. de vita ipsius ante ceiitum annos Anglicana lingua
PRIOB! SANCTI FRIDIANI J.UCANI,ETMAG1STR0 E. CANO- coiiscriplam,subsigiHis suis per te, frater episcope,
NICOPISANO. nobis dirigcre procurarunt. Qui poslniodum ihno-
De eodemargumento ac supra, epislola 58._ stra proesenliaconslituius, nobis humiliter suppli-
Tamliileris vestris, quam depositionibus testium, casti, ut prsedictumepiscopumascriberemus sancto- "
-etc, utin tertiaprwcedenli usquesunl expressa, per rum catalogo venerandum. Patuit ergo nobis per
scplcni iuter episcopos Tnseioe,vel eanonicos majo- scripluram aullienlieam et depositioncs. lestium,
sis Ecclesioe,seu priores ecclesiarum sodalium ci- -quod ad se|)ulcrum ejus muti loquclam, leprosus
vilaiis Lucanse",presbyteros aul diaconos"bonaefa- iiiundaiionein, liydropicus et paralyiicus rceeperant
moe, praeslandam. Non obslantibus lilteris, quas r, sanitalem, et quod quamplura miracula Dominus,
non liabita deepiscopis inentione adversarii repor- invocantibusnomen ejus et prsedicti episcopi,jugi
tarunt. Qua purgatione recepta, etc, usque in ter operalur. Quare, de merilis et miraculis ejus,
finem. inullis el magnis non soluni tesiimoiijis, sed et
LXII (157). teslibus, certiores effecfi, cum, secundumProbbe-
EPISCOPO (158), ETCAPITULOWIGORNIENSI.- lam, laudandus sit Dominusin sanetis suis, de fra-
Sanctio de S. Wulsiqno in sanctorumalbo relato. trum nosirorum consilio, ipsum beatum poniificem
(Ferentini, n [al. vn] Id. Maii.) et coiifessorcm Wulstanum calalogo sanclorum
Cum secundum evangelicamverilaiem, clc, utin ascripsimus, ejusque memoriam inler sanclos de-
secundo libro Regestorumusque (159) : iiiter quos crevimus celebraudam. Qtiapropter, universitatem
pioememorioe Wulslanus (140), Wigorniensis epi- veslram monemus ei exliortamur in Domino, p*er
scopus, degcns olim in mundo magnis nieritisproe- _aposlolicavobis scripta mandautes, quod nos solem-
pollebat, et nunc vivens in coelo, muhis coruscat niter et caute siatuiinus, vos buioiliter et devole
niiraculis, ut ejus sancljlas certis indiciis compro- serveiis, ul, meritis ejus et precibus, apud mise-
. betur, elc, ineumdem modum usque : Sane, cum ricordissimnm judicem nos et vos indulgentiam
ad aiulieutiam noslram tanil viri mciita et miracula D consequamur. Collcclam autem in conuiiemoraiio-

(152) In Decret. add. beneficium. (140) Wulstanus, sanctilate nolissimus, expriore


(155) Decrelal. leg. regia, loco ch. in C. f. n. J. ecclesioeWigorniensis episcopus electiis aimo 1062,
r. A. i. 29 Augusii, obiit anno 1095, 19 Januarii. De vita
(134) Carleolum, olim Luguballiam, ab Ilenrico S. Wulstani, episcojji Wigorniensis, noiitiam hre-
Anglormn rege I in episcopalem sedem crectam vem, auctore Hemmingo, monacbo Wigorniensi,
iiarraiil MalihoeusParis. elMaliliaeiisWeslmoiiasie- vulgavil Wbarion, Angl. sacr. part. i, pag. 54!.
rieiisis, ad aiiiiiim 1151. Vide etiam Rogerium de: Peciiliarem vero ejusdcm praesuiis viloe hisioriarn
Hoved. ad an. 1134. contcxtiil Willeiiims Malmesburiensis, qnam apud
(155) Decrel. Mnlebros. ctimdemWharlon'reperireest. Ibid. part. u,,pag.
(156) In Decretal. cui, loco n. e. e. d. s. a, b. 241. Vide eiiam Rogorium de Hoved, passinu
(457) Reperiiur fere iniegra apud Rayualdum, (141) Forte legeiidtiniWobtirn. Hie enim inagi vi-
snno 1205, § 62. deiur de abbaie monaslerii Wobunicnsis, as.ro
(158) Deislo jam dictum est supra, epist. libii Bedfordensi, fuhdaii anno 1145. Vid. Monastk. An-
qumti 25, not. gik. I. 1, p. 829.
(159) Sic in apographo Conti. Vcnim epislola (142)Sic cl apud Rayiialdom. Legemlum.vide-
i!la, ;td quam Jiic remandamur, in libro u Iruslra lur alqtie. .
reqiiiritur.
Gi * - _ - PONTIFICATUSANNO VI, CIIRISTI 1203. . - 02
nem ejus dicendam edimus, qnam in hac pagina A regiam rogamus, monemuset exliortamur in Donii-
duximus subseribendam. < Spiriium nobis, Domine, iio, in remissionem ti-bi peccaniinum injungenles,
luaeehariialis infunde, ul, intercedeiue bealo Wul- quatcnus ad Deum .habens debila consideralione
siaiio, confessoretuo alqueponiifiee, tuam merea- . -respeclum, -proediciumarchiepiscopuin in graliarn
mur dulcedinem in oeterna fclicilate gustare. Pcf, luain benigne rccijiias, et ei ablata resliiui facias
etc. > universa; laliter liac vice mandatum-apostolicum
-DaUiinFerentini, secundo Tdus Maii. "implelurus, quod subseqiiens correctio* praeterito-
- . rum offensam valeat expiare, ei Deuin, queiinion
LXIII (145).-" --- - . modicuin offendisli, exinde iibi reddaspiopitiiim'el
JOnANNI, REGIANGLORUM ILLUSTRI. jilacatum. Alioquin, quaniiimcuiique regiie velimus
Conquerilur, quod noniv.marcliicpiscopumDublinen- serenitali deferre, quia tamen ejusdem arebiepiscopi
sem hi gratiam
' receperil;- interdicti poenamci mt- exsilium el gravamen omiltere de caeteronon pos-
naliir. -
sumus incorreclum, si infra mensem post recepiio-
(Fereniiiii, xn Kal. Jtjnii.) neni proesentiiimeidem non fuerit saiisfactuin, ad
_ Miserabilem elamorem venerabilis fralris nostri, quemcunque episcopntum luoejurisdiclioni subje-
Dublincnsis arcliiepiseopi, jain 'iri*ccelumcredhnus cium deveneris, quandiu fueris ibi praesens;divina
ascendissej et ulinam, quia tanium regiae serenitati novcris esse officiainlcrdicla. Quod si nec sic regius
deuilimus, nostrum non offenderimus Creaiorem. polerit animus emolliri, eidem arcliiepiscopocura-
Cumenim eumdeni archiepiscoputn, aniequam pro- bimus aliler, auclore Domino^-prqutexpedire vide-
niotus esses in regem, ab Ecclesia sua coegeris ex- rimus, providerc.
sulare, alque, ab Ecclesia Romana ssepe commoni- Datiun Ferentini, xu Kal.'Junii.
lus, eum in gratiam" tuani recipere non curajis, . '
LX1V.144).'
postquam te Doniinus ex allo respicicns in -
fegni solium sublimavil, credebamus eidem ar- CANTUARIENSI ARCUIEPISCOPO, ET EPISC0PO ELIENSI.
'
chiepiscopo, divino inluitu, magnificentiam regiam - - De eodem argumenio.
provisuram, et receplijram ipsum in graliam cui Scriptum esl Quod si niandaluni nostrum non
jfrovidenlia divina maguifice sic providil; sed no- fueril adimpletuni, praediciaminierdicti seuieiitiaut
stra fuimus opiuione frusiraii, quia nec inluilu Dei, denunlienl firmiter ab omnibus observandam.
nec precum noslrarum obtenlu, quas jiro eodcm af- " " '
LXV (145). .
chiepiscopossepius recepisii, eidem graliam regiam G
resiituere procurasti, hec, ut ad ecclesiam suam ip- ARCHIEPISCOPO SEN0NENSI|(i46).
sum redire permiiteres, et bona sibi restitueres,
Ui in ecclesik sibi subjectisemendelel corrigat quce
ablala, quibusiibet poluisli, quia* noluisli, precibtis emendanda sunt.
iiiclinari. Caelerum, cum senex sit el decrepilus,
ciijus pro senectifte debueras specialiter liiisereri, (Fereiiljni, xn Kal. Juuii.)
ipsum extra universum*regnuni tuum compellis Ad subdiforum excessusproul convenit corrigen-
vitoenecessaria mendicare, ]>roquibus omnibus in dos, tanto fraternilas lua debel solliciliusinsudare,
quanlum Creatorem luum offenderis, qui tantam in quanlo a ie essei a Domino"durius requirendum,
terris libi iribuil potestatem, sidiligenter attendis, si eorum curam negligere videretis quorum tibi est
*
tinieiidum esl tibi, jie ipse, qui in servis suis se- solliciiudocommissa.-Sane ad nostram novciis au-
ipsum honorari asserii, et conlemni, illatas injurias dienliam pervenisse, quod multa in ecclesiis luae
servis suis, etex parte vindicet in prsosenii, ul tibi provinciae nequiter cbmmilUinUir, quoe videnlur
sallcm vexalio tribual iiiiellcclum, el eliam reser- correclione non modica indigere, et perquoe, nou
vctsibi vindiciam aiiam in futuro.Utaulcni affiiclo tam popnlo scandalum, quani eisdem ecclesiis pro-
afflictionemadderes graviorem, et Creatorem-tuiiin venit non modicumdelrimentum. Nos igilur, volen-
amplius provocares', non contcnlus existens quod tes bsec per tuoefrateruiialis indiistriam emendari,
ipsum rebtis lemporalibusspoliaras, mauus ad illi- auctoritale tibi prseseniiiimindulgemus.ut liceat
cita extendisii mandans justitiario Ibernise, ut per libi in ecclesiis lege libi dioacesana subjectis aucio*
venerabilem"fralrem nostruin, Casseliensem archi- ritale noslra corrigere, tain in capile qtiam in-mem-
fipiscopum,spiritualia Dubliuensis Eeclesise faceret hris,-quse in eis inveneris corrigeiula, non obslanle
ininislrari, sicul in rcscriplo litlerariim luariim ' appellalionis diffugioinlerposilo in ehisioneni eccle-
evidenter apparel, quod serenitaii.tuse in bis litteris -siasticoe diseiplime'.,Nulli ergo omnino honiiniim
dirigimus iiuercliisum. Qiioniam igitur tanluiu ar- liceat banc paginam nostroe concessionis, eic Si
'
"cliiepiscopipraedicti;gravamen clausis de caiiero quis auiem,' elc
'
jion possuinus oculis perlransire, mansuetudinein ._ Dalum Ferenlin., xu Kal. Junii, anno sexto.

5203,
(145)-EpisioIamliaiic.Iaud,avii.R.ayhaI(his,:sn. (145) Vide Bzovimn, Annal. "l. XIII, p. iG38
§ 61. Vide eiiain epislolam iibri "jjuinli 100.'
(144) Vide Rayiialdum, ibidem. (M6) De eo jam dictum sa-pius.
65 INNOCENTTIIII PP. REGESTORUMLIB. VL 64"
LXV! (147). A tiam prosdicationisacccpil, ut portarel nonien ejtis
fiHCUIEPlSCOPO BITURICENSl (148), EP1SCOPOAUTISSIO- coram gentibtis, el regibus, el filiis Israel, de Saulo
DOREKSI (148), ABBATI FONTISMORIGNIAM (i49). Paulus el persecuiore prsedicaloreffecius. Qui, cum
CausamCharilatensiumde hwrelica labe ntspeetorum aposlolaium in geniibus accepisset, tandem euni-
ipsis commitlit(150). dem aposlolorinn principem siibsecutus, faclus est
(Ferenlini, xn Kal. Junii.) ei, et in praedicaiionesocius, el-in passionecollega,
Qnaliter sil et quantum in causa quorumdam Bur- ul ambo simul Romanam ecclesiam suo sanguinc
gensiuin de Cbarilate, qui de criniine hoereseos dedicarenl. Ut igiltir devolionis affeclum quem ad
iiierant accusaii, tibi, frater archiepiscope, ac bonse eum gerimtis, per effeetuin licet tenuem ostenda^
memorise... Nivernensi episcopo, necnon et dilcclo nius, qualicunque nuiimscuio basilicam ejus hono-
filio... abbali Cluniacensi, sub certa forma com- rare proponimus, modicuui saltem tribtientes ipsi
missa processum, per tuaslilteras et ejusdem abba- de stio, ctim nihil tribuere de proprio valeamns.
lis intelleximus evidenler. Nos igilur, lenore earum- Speramus auiem quod is, qui ad Abel el munera
dem lillerarum diligenler inspecto, G... de Lorriz, respexit ipsius, el duo minuta pauperculse viduse
B... Marandi, el R... Caraille, projiter hocad n"o- acceptavit, ejus iniervenieniibus merilis, non wiu-
siram proesenliam destlnatos, ad vos, qui rei veri- " neris quantilatem respiciel, sed devotionem potius
tntem plenins indagastis, ciim liltcris memoratis offerentis.Consideralione igitur hac inducli, monr
processum negotii continenlibus, qnas vobis sub tem Porcium in lerritorio Tusculanocum pcriinen-
bulia nostra remittimus inlerclusas.duxinuis remil- tiis suis, sicut <leconccssione nostra vohis fuerat
iendos, per aposiolica vobis scripla proecipiendo assignalus, vobis, el per vos, monasieiio vesirq,
inandantes, quatenus bis quos, examinalione proc- aucioriiaie aposlolica coiififmamus, elc NuliL
niissa, post confessiones eorum, tu, frater archi- ergo, etc
cpiscope, calholicos judicasli, sicut in prsedictis LXVIIl (151).
lilteris conliiieltir expressum, pro suis injungalis
REGlFRANCORUH.
deliciis pceiiileiitiamconipelenlcm, non permiitentes
cos propler banc causain ab aliquibus indebite ag- Ul pacem [acial cum rege Anglorum.
gravari, sed ipsos polius a maliguorum incursibus (Ferentini, vn Kal. Jmiii.)
d-sfendatis; circa reliquos aulem, auctoritate freli Cum regia serenitas non ignoret quod apud nos
sposlolica, procedaiis, sicut ad eorum salulem et esse non debeat acceplio personarum,-inde credi-
iieri firmamenlum noverilis expedire. inus eam non graviler suslinere, si circa ipsam
Eatmn Fereiuini, xu Kal. Junii, pontificatus no- pastoralis officii debitum exsequamur, ne praeler
slri anno sexio. divinse majestatis offensam, quam si negligcntes
LXVII. fuerimus incurremus, apud bomines quoque mi-
ABBATI ET CONVENTUl SANCTIPAULI. nisterium noslrum vituperari contingat, si etiam
Monlem Porcium, in agro Tusculano, monaslerio circa reges ei priucipes aliquid ex contingentifeus
Sancti Pauli exlra urbem, via Hosliemi, assignal omillamus , voluuiali eoruin consulenies - potius
et confirmat. quam saluti. Siquidem esse non debet in orenoslro.
lnter loca divino cultui deputata, Beali Pauli verbum Domini alligalum, sed liberum potius, ut-
basihcam, in qua sub habitii regulari Dominomiti- corripiamus Iibefe inquietos, et verbum Aposloli
latis, tanto volumus et debemus specialius vene- quoties expedil impleamus, quod lanio jnagisnobis
rari, qtianto is, cujus honorabili gaudet vocabuloet intelligimiis esse dictum, quanto maj'orem,imo su-
speciali proteclione lseiaiur, Ecclesiam Dei, cui li- premum locum in Ecclesia obtinemus, utpote qui,
cel immeriti proesidemus, decoravit amplius vita vocatis eseteris in partem sollicitudinis , soli pleni-
pariter el doctrina, et in propagalioue fideiClnistia- tudinem accepimuspotestatis. Apostolienim verbuni
noe plus coeleris aposlolis laboravit. Qnia vcro non D eslargue: Obsec.incr. ino.pa.etdoct. (151*)etnobis.
ab homine habuil, sedaccepit a Domino quod ira- loquiuir Dominus in Propbeia : Ciama, ne ces-
didit ipse nobis, facla esi lingua ejus velnt calamus ses quasi t. ex v. I (sic). Quia ergo ccopil Jesus.
scribaevelociier scribenlis, ut in oinnein leiram facere el docere nobis relinquens ex v. se. v. (sic).
exirel sonus ipsins, et scmen eloquiorum Doinini ejus. Oporlet ut nos, qui vicem ej"us, licet iiidigni,
seniiiiiverbius seminaret. Licet cnim princeps apo- exercenius in terris, ambulemus quemadmodnm
siolorum, beatus Petrus apostolus, plenitudinemac- ambulavil, quanlum lamen fragilitas humaiia pcr-
ceperit ecclesiaslicsepotestalis, iste tamen, vocalus mittii, et vesiigia sequamur ipsius, cum, Tu me
vas eleclionis a Domino, caHeris-abundanlius gra- sequere inler universos apostolos, Pelro lioverimus
(147) Vide Raynaldum, anno 1203, § 51. obtinet ab Innocentio PP. III. >
(148) De istis jain diciuiii snpra. (150) Vide epislolam libri cjuinti 56, el noias ibi-
Dc
(149) abbalibus Fonlis-Morigniani, circa IUTC dem.
tempora, pauca rcperiuniur apud auctores Gallice (151)"Ilanc et sequentes duas epistolas",59 el G©,_
Cliristianw,l. II, col. 199. V. E. iiblias reperiiur in laudat Raynaldus anno 1203, § 64.
quibusdain cbariis anni 1200 et 1202. (151*)Sic in apogr. Vaticanoet Couii._
« VI.Guido abbas, anno 1205,privilogiuminsigne
05 PONTIFICATUSANNO VI, CHRISTI 1203. (.5
esse diclum. Novil aulein regia celsiludo. quod in- A sicloqui Iiceat, videamur, si,-quod absil ! tanqunm
ter ipsas DominicseNativitaiis primitias,"pacem an- canes mulinon valenles lalrare lacuerimus in lanta
gelus bonsevolunlatishominibusniiniiavii, el in ar- necessitate -popiili Chrisiiani, et, vehu adhaeserit
lictilo passionis pacem Dominusin discipulos,quasi lingua noslra faucibus nostris, arguere neglexeri-"
fisereditariojnfe iransfudit, dum , quasi" nhimuni mus arguendn, dileclum filium . . . abbatem Case- .
tesiamenium conficiens, iifquit eis : Pacem meam maiii (155),virum rcligiosum, providtim, el (idelem -
do vobis pa. re. v (sic)et ,'ut quod inorilurus dixe- nobis, el fralribiis nosliis merilo suaehonestalis ac-
rat confirmarel poslmodum immorlalis, post resur- ceptum, ad prsesentiam tuam "dnximiis deslinan-
reciionem suam hac primum voce ad disclpulos dum, cui dilccios filios . . . (154) Trium-Fonlium,
fuitusus : Paxvobis, et iterum dico pax vobis. Ne el de Duno (155), abbates duxinuis adjungcndos,
igitur nos, qui sumus secundum Aposlolum haeredcs rogantes serenitaiem regiam , et cxhortantes in
Dui, cobaeredesaulem Chrisli, relicise nobis lioere- Domino, el in remissionem tibi peccainiuum injun-
uiiatis exhibeamusimlignos elgraiiae, quam in nos gentes, quatenus ad commonitioncm ipsorum, imo
abundantius prwparticipitnus nostris' (sic) effudit, nostrain verius,- cum prsedicto rege vel slaluas fir-
ostendamus ingralos, pacem evangelizare ienemur inam pacem, vel ireugas ineas congruentes, ut in- "
-filiis pacis prseserlim, ut supef eos pax noslra se- B terim de paceinier vos perpetuo reformanda, jsalva
cundum verbum evangelicum reqiiiescat, cum et, justilia utriusque, liceniius possit el securius per- -
secundum Prophelam, inquirere paceiii et eam tractari. Alioquin , qiiaiilumctin.que lam te qiiam
persequi leneamur. Hoc aulem lanto confidenlius ipsum in Dominodiligamus,dissimulare tamen nulla
cirea regiam serenitatem exsequimur, quantodile- ratione poterimus, quin ea, quae diclus nunlius
cUim filium, P..(152) tiluli Sancti Marceili preshy- noster, jtixta forniam sibi datam a nobis, duxerit
lefum cardinalem, aposlolicse sedis legatum, quon- slatucnda, faciamus inviolabiliier observari. Ro-
dam pro siniili causa iransrnissum, benignius re- - gamus aiitem serenilatera regiam , ut dictum nun-
cepisse te novimus, et solliritudinem nostram in eo liiim noslrum benignerecipias, el pro reverenlia apo-
ampliiisapprobassel Nosti etenim , uipole qui hoc slolicaesedis el nostra sludeas propensius.honorarc
in libro cxpeiienlise quotidianaelcgisti, quanta mala Dalnni Fereniini, vn Kal. Juniii, ponlificatus
ex dissensione, quse inter te et charissiinum in noslri anno sexto.
Christo- filiuin noslnim, J. regem Anglorum il- LXIX.
lustrem, peccatis exigenlibus, esl exorta, nonsolum ILLUSTRI REGIANGLORUM.
cominuniter regnis veslris, sed generaliter universo De eodemnegotio.
proyenerini poptilo Christiano. Ecce elenim, vobis Ciim regia,elc, usque requiescat.-Nosti eteniro,
ad invicem decerlantibus,-destruunUir ecclesioe, eic, usque surrexerunl. Insuper ex dissensione,eic,
pauperanliir- divites, pauperes opprimuntur, el, vsque in finem.
dum necreligioni nec sexui parcitur,- viri religiosi Dalum ul supra.
qui .consueverant oralioni vacare, mendieare co- LXX.
guntur, et illae prosiituuntur, quod dolenles dici- ARCHIEPISCOPIS, EPISCOPIS, AEBATIBUS , PRIORIBUS,ET
imis, voluplali prsedonum, quoe virginilalem suani ALIISECCLESIABUM PR.ELATIS, CONSTITUTIS 1NRE-
voveranl virginilatis auctori. Jam quoque in Cbri- - GNOFRANCORUM.
slianos sumunlaudaeiam Saraceni, el, qui plaeatis . De eodem negolio.
et pacatis vobis ad inviccm exsilium formidabant, Cum regia, etc, usque requiescat. Nostis etenim,
animis ex vestra dissensione resumptis, forliores in elc, jn eumdem fere modum itsque surrexerunt. In-
Chrisiianorum -exterminiunr surrexerunt, -proeser- snper ex dissensione, etc, in eumdemmodum nsque
lim, cum principcs Gallicani, de quibus apud ma- pertraciari. Monemusigitur universitatem vestram
jeslatem diviiiam et tuam serenilaiem querelaia et exhorlamur altenle, et .per aposlolica «criptu
deponimus, a bono proposiio reccdentes, contra D mandamuset dislricle praecipimus,quatcntis, eidem
prohibilionem nostram in Christianos converlerint nuntio nostro fideliter el efiicaciter assisicnles ,
arma sua, necadhuc adjiciantut resurgant, sed pe- "apud prsedicliim regem Francorum prudenter "e!
"
jora prioribus, "siculnoslris esi aurlbus intimalum, ulililer insistatis, ut commonitioni vestroeIiumiliter
proposueriiil'attentari. Insuper, ex dissensione acquiescal. Alioqnin, ea quse dicius nuntius, juxia
"lnijusmodi, et s.trages eorporum sequitur, et perni- formam sibi- daiam a nobis, duxerit statuenda.rc-
cies animarum,de quo tanlo amplius condolemus, cipiatis humiliter el inviolabililer observelis, nec
.quanio anima pretiosior esl quam corpus, cuin, prsesumaliseontra ea qualibet levitale venire. Volu-
juxla lesiimonium verilalis, nil jirosit homini si - mus aulem niliilominiis, el districte pfa-cipiendo j
-universumniuiidum lucretur,.et patiatur suseanimae niandamus, qtiatenus siepedicium nunlium nostnim
deirimentum. Ne igilur sanguis tdt populdrum de benigno recipiatis et traclelis affectu,'el sludealis
" noslris
manibusTequiralur, *ne rei iol niortium, ul taliler honorare, quod id graluni habere possimus,
(152)Deisto jam diclum-snepius. (i54) De abbale ' - Trium-Fcntiiim jam egiums
(155) De abbate Casemarii, ssepius in Regeslis supra.
Iimoceniii. (155) De islo nihil ad inanum liabcimis.
'
RJ INNOCENTIIII! PP. REGESTORUMLIB. VI. 63
etvobis, et Ecclesiis vestris propter Iioc grata de- A __nobis ctEcclesise Iiumiliierparuerunl, etex illorum
beamus vicissitudine respondere, utjjoie qui devo- defectu.qui conati sunl-in spirilu superbioeconlra
tionis affectum nuntiis nostris exhibitum, nobis slimulum calcitrare, liquido cognoscere poles com-
repulamus impensum , et nos in eis credimus ho- moda et incommoda , quse de gratia et offensano-
i;orari. stra tibi ac luis et jirovenerunl hactenus et pote-
LXXl (150). runl provenire.] Scis enim qiiania consecuti sunt
. GUALTERO , REGNI S1C1LI;E CANCELLARIO (137). incremeula , quos nobis fidei suse sincerilas com-
Recipit.ipsum in graliam, et de qtialuor cautionibus mendavit, el quoir.odode miminis ad maxima con-.
per ipsum oblatis nullatn acceplat, nisi ul opera scenderunl; nec ignoras quanla passi sunl delrl-
confirmelqnod verbo promisil, et auw facittiitpro nienla, quos infidelitas et arroganlia concilavil, et
jure RomanwEcctesiw.
(Ferenlini.) quomodo, de magnis in minima corruentes, fere ad
nihilum sunt redacli_>non solum de'his el illis in-
Licel.graviter offendcris nos in multis, quia ta-
snen illius, licel iinmeriii, gcrimus vicem in lerris, digense,sed eliam alieni; quod nimirum in le ipso,
qui, cuni iratus fuerit, non obliviscitur misereri, quod dolenies dicimus, per experieniiam compro-
ie, uliuamtunc de corde puro et conscienlia bona ,B basti. Quia vero ex proeterilis poles considerare
et fide non ficta reversum, a vinculo fecimus ex- futura, quod improvide. deliquisii, cum lanta dili-
commuiiicaiionisahsolvi. Nunc autem litteras tuas, gentia studeas emendare, quod omnium quaeper le
quas per Jacobum, clericum tuum, laloreni pras- male gesia sunl et pessime dicla prorsus oblili,
seniium (158) destinasti, benigne recepimus, et cum bona conscientia et libera fronte gratiam jio-
earum lenorem pleno concepimus intelleclu, dili- stram tibi valeamus benignius iniperliri, de.qua
gcntiiis atienileiiies ea qtiae ipsi nobis de mandaio niique poteris esse securus, si monita nostra, quse
ino proponere curaverunt. Dixcrunt enim le amodo prscsens libi cliaria suadet, verbo et opere curaveris
fidem puram , devotionem sinceram et omnimodam adimplere. Largas enim et amplas per Dei gratiam
cbedieniiain nobis et sacrosanclae RomanueEcclesioe manus habenuis, ut, sieut iram, lua promerenle
velle huniilitcr cxhibere, alque pro veiitale ser- culpa, scnslsti, sic benignitatem in gratia, tua exi-
vanda, nobis ex parte lua oblulerunl quatuor cau- genlesatisfaclione, eognoscas.
liones : primo, juraloriam a le el fratribus tuis, Dalum Fereniini.
nobilibtis viris, M. el G. comitibus, exhibendam; LXXII (160).
secundo, fidejussoriamsuper tanla summa pecuniae ARCHIEPISCOPO BISUNTINO(161).
qusnlam nos laxare vellemtis, sub obligatione nobi- Q . Ipsi sedem aposlolicam super tribus arliculis consu-
lium virorum, P. Colonensis(158'), el R. Thea- lenti respondel.
lini, coniitum, si conira prsesumeres attentare prae- (Fercntini, xn Kal.Junii.)
standam; leriio, dationem obsidum, duorum vide- [Fralernitaii tuoe ] super tribus capitulis sedera
licct nepotuni tuoruni, unius de fratre, allerius de consulenii aposiolic.ini, ad cujus consilium esl in
sorore; quarlo, teiiinienlum unius munitionis quam rebus dubiis a cunclis fidelibus reeurrendum, scri-
vellemus eligere de duabus, dc facto nobilis viri, ptis proeseniibusrespondemus. In primo, [ divorlii
Gualteri, Brenensis comitis, sjiondenles temandaiis sententiam approbantes (162) quam In eum cano-
nostris omnimodis parilurum. Quia vero magis nice promulgasti, qui illam sibi poslea copulare
spontaiieam devoiionem requirimus quam coaeiaui, prsesumpsit, ciqtis anlea sororem adhuc sepiennem
non curavimus- ad prsesens hujusmodi recipere contractis sponsalibus extraordinaria iibidine nosci-
cauliones, probare volenles si absque compulsione lur polluisse] [prosbyieros autem, et alios clericos
aliqua.quod sermone promitiis, opere vel prose- diwceseosnia;(165), qui prosnisexcessibus a te nexu
quenie complere (159). Moneinus igilur discreiio- analhcmalis cauonice innodati proesumpserunt, vel
nein iuam,consulimus et exhoriamur, qualenus in - proesumunt celebrare divina , rationabililer poles
obedientia, (idelitate ac devotione apostolicae sedis D (164) omnibus ecciesiasiicis. beneficiis priva-
et nostraede caeteroperseveres firmiicr etconslan- los denuntiare]. Priorem quoque [quem a schi-
ier, nec circa obsequia noslra vacilles. [Ex proreetu smaiico asseris ordinalum, ab oflicio repellcre- po-
nainque mullorum uobiliitm et procerum regni, qui leris incunclaiitcr, nisi legitime probaverit secum

(156) Epistolam banc laudal Raynaldus, anno caj). 7. Allernm ejnsdem epistoloe fragmenlum_,
1202, § 5. Laudat iteruin, et fragmeniiimejus exbi- imcis iicm distiiiplnm, reperilur ctiam in Decrelali-
jjei, aniio 1203, § 69. Pauca quse illie leguntur, hic. hus, lib. v, til. 27, De cterico excommunicaio,depo-
uncis inchisa sunt. sito, vel interdum ministrante, cap. 6. Tertinm deiii-
(157) De islo jam egimus ad epistolam libri quinli que et uliiiiium fragmentum, Iegilur ibid. lit. 8 De
59. scliismalicisel ordinatk ab eis, caji. 11.
(158) Addendum videtur el alios. (SCl) Vide cpisiolam libriquinti 107, not.
(158") Sic forle legeudiim, Celanensis. (162) lu Decreial. legitur approbatnvs.
(159) Sic in apog. f 165}ilaec verba non leguntur in Decretal.
(160) Exsiat hujus episioloefragmentum, quod hic (16lj In. Decreia!., poleris et infra spvliare-prz
ur.cis ineliidiUir,in Dccrelalibus, lib. iv, til. 45, De dcmtniare.
eo gui cognovitcomanguineemuxoris suw velsponsw,
69 PONTIFICATUSANNO VI, CHRISTI 1203 . 70
fnisse misericorditer dispensalum, et ab ca persona, A ciionem ecclesiasticam usque ad satisfaclionem -
qui siiper hoe polesisiem habuerit dispensandi.-] condignam, appellalione remota, inviolabiliter ob-
- Balum
Ferenlini,.xii Eal. Junii, anno sexlo. servari. Proefalo qnoque Senonensi archicpiscopo
LXXIiI.(165).' nostris damus liiteris in mandatis, ul lioc ipsum
ROTUOMAGENSl ARCHIEPISCOrO ("166). exsequi non oniitlai.
Ul, slrex Anglimnon recipiai Sagiensem cpiscopum Datum Ferenlini, viu Kal. Junii, anno sexlo.
in grdliam, supponctl interdiclo lolgtn Nortnaii' , LXXIV(169).
nium quw est suw jarisdiciionis.
ix Kal.
ELlENSl (170) , ET WlGORNIENSl (171) EPISCOPIS,
(Fereniini, Junii.) Cassala duorum in episcopumMenevensenietectione,
Ciim in juvcntuie lua viriliter sleleris pro tueuda "
* mandat ul ad novam eleclionetn celebrandam ca-
Ecclesiseliberlate, postquam ad seneciulem permit- noniceMenevensesinclucanlur (172).
tenle Tiomiiio devenisli, lanto debes his, qui pro (Fereniini, vu Kal. Junii.)
simili causa laborare videnlur, luum patrocinium Causam, quae veitebalur Jiiter dilectos filios
forlius iiijperliri, quanlo graiius in hoc Deo scrvi- abbatem Sancii Domuel. [al. Dogmaelis] el G...
tium exhibetur. Sane, cumvenerabilisfrater noster... arcbidiaconum de Bretheno [al_. de Brechcne ],
Seiionensis arcbiepiscopus (167), venerabilem fra- JJ qiiorum ulerque se asserebal eleclum in episcopum
trem noslrum Sagiensem e|iiscopum , tuiic -Meneveiisciii, coram delegalis 'a nobis judicibus
electum (168), qucm nos, exigente jusiiiia, in favo- . aliquandiu vcntilatam, nos laiidem in consislorio
rem ecclesiaslicselibertatisduximus confirniandum, examiiiavinius diligeriter. Audilis ergo, et inielleciis
consecraveril juxia qiipd ci dedimus in mahdatis, atleslalionibiis, et allegatioiiibus jiartium, de com-
Ifaieriiitali lusc grave non debet exislere, vel mo- nnini fratrtim nostrorum eonsilio.eleciionem cassa-
leslum, ciim Id iu praejudiciiim luum faclum noh viiiuisulritisque (113). Ne vero conlingat ecclesiam
fuerit, sed pro liienda ecclesiasiica libertale, et in Menevensemex iterata dissensione gravins periur-
conseeratione ipsius juxta mandatum nosirum Ro- barij fraterniiati vestiocper aposlolica scripia nian-
ihomagensi Ecclesioesua sii juslitia reservata. Ko- damus, qiiateims canonicos Meneveiisesad electio-
ganmsigittir fraternilaiem tuam, monemus, consu- nem concordemde persona idonea infra duos nienscs
limus el hortamur, pei*aposlolica tibi scripla proe- canonice celebrandam nioncre, aciiiducere proeu-
xijiiendo mandanles, qualenus pro reverenlia beati reiis ; quaesi taliter facia fuerii, per metropolita-
Petri el noslra, prsefaiumcpiscopum, omni rancora lium propriuin coiiflrineiur. Alioquin, vos, auctori-
oeposlto, In gratiam "luam clcmenter admillens, tate nostra sufftilli,sublato ciijuslibet coiitradictionis
charissimum in Chrislo (ilium nostrum, '3. Anglo- C -et appellalionis obsiaculo, prseficiaiis eis personam
rum fejgemilhistrem",monere diligeniius-eiindiiceie in pastoreni, ei faeialis eam per nieiropolilamun
non moreris, ut eum In gratiani stiam-recipiat, et etimdein inepiscopuin consecrari»;«uentius provi-
ipsumepiseopalus Sagicnsis pacifica faciens posses- suri, ne idein archieplscopus aliquam ab.eo recipiat
sione gaudere, lam ei quam canonici Ecclesise Sa- caulioiiem, propter quam prosequi neqiieanl cau-
giensi ablata restilui -faciat universa. Alioquin; sam slatus ecclesise JMcu&wnsis.'Quod si non
qtianttimcuiiqueregiam excellentiam ih Domino di- ambo...-aIter vestrtim, elc
iigamus, el ipsius velimus honori deferre, quia - Datum Fercntini, vii Kal. Junii. ". " " *
tauien dimiltere non .possumus incdrreclum, quod LXXV(174).
prsesumilur in sugillaiionem ecclesiaslicoelibertatis, •CARSI;E, OSCEN3IETISCOPO, EJUSQUE SUCCESSOR1BUS
voltimus, etfraterhitatituoe prsesentiumauctoritate CANONICE SUBSTITUENOIS INPERPETUUM.
disiricte prsecipiendoniandamus,.quatenus, si for- Conlroversiam,
" quw inlcr ipsumet Gombuldum,
san -praediclusrex, infra mensem postquam liiteras llerdtnsetn ephcopum,super Oscensisel Ilerdensis
Ecciesiunun juribus veriebalur, aitclorilale apo-
nostras receperit, mandalum noslrum non curaverit slolica, ex ipsoruni.assensu, dirimil.-
exsecutioni. mandare,' toiam Norlbmiinniam, quse (Ferenlini, vi Kal. Junii.)
tuoejurisdiciionis existit, denunties esse suppositam Ne liies amicabili concordia lerminataj, partes
ecclesiastico inlerdicto, ipsumque facias per dislri- denuo' recidiva conienlione faligent, diffiniiionis

(H35)VideBzdvitim,AnnD/.t. XIII; pag.l0I,§ li. cullates, cum Giraidus, archidiaconus de Brechene,


Vide eiiam Raynaldiim, aiino 1203, § 61. .poliori jure et a majore capiluh"parie electus vide-
(166) i)e Roiiiomagensi arciiiepiscopo, vhie epi- retur,- Walterus vero, S. Dogmaelis-abbas, ab ar-
stoianiTibii quinii 51 nol. cbiepiscopo Canluaiiensi nomiiiatus fiiisset.Toiani
; - (167) De isto jam dictuih saepius.- rerum in hac causa gesiarum seriem narral ipse
(168) Vide .ejiistolam libri- quinti 70, et riotas; "Giraldus, in H.isloria de rebus ase geslis, cap. 4 et
(169) Episulym liaiic, cum pluribus aliis quse in seq.; necnon in opere, ctii titulus Disliiictiones7 de
Ucgesilsliiiioceiitiihodie noii reperiuniuf;legere est juteel staiu Menevensisecclesiw:
in libello, De jure.-ei'sialu Menevensisecclesice,apud (175) Senlenliae ipsius, a pontifice, feria tertia
-Wliarton. Angl. sacr. part.' n, pag. 54. posi clausum Pascha, in consistorio promulgaiai,
(170) Vide episioianilibri-quinti 54.. leiiof.em habes apud Giraldum, De jure el siatu
Ihfd. epist. 25 nol. Mehev.eccles. pag. 584. •
'• (171) Peiro, -
(172) ejiiscopo Menevensi, anno 1199, (174) Conferenda cumcpislola.quse inter Decre-
quasi in principio aulumhi, defuncto, gravissimoe tales reperilur, lib.j, tit.41Dein inteqrumreslilutione,
circa successoris eleciionem stibortse fucranl diiB- cap. 5'. . . ,
n . INNOCENTIIIII PP. REGESTOKUMLIB. VI. 72
earum apostolico convcnil praesidio communiii, A sic jttdicatas in auditorio suo exaniinari resliiutio-
qualeims lanlo minus malignari volenlibus contra nem in integrum permiserunt. Nos aulem, lam
eas locus |iateat malignandi, quanlo majus robur lierdensi quam Oseensi ecclesioe,in sua volentes
niajoris fuerint auctorilate sorlilse. Sane cuin ve- justitia providere, quia causarum merila parlium
uissel olim ad aposlolicam sedcm dilectus filius, asserlione panduntur, in utriusque parlis prsesentia
niagisler Ar. canonicus ilerdensis, ex parte llerden- dccrevimus discernendum, ulrum resliiutio esset
sis ecclesise proposuit coram nobis, quod eadein data, vel danda conlra sentenliam memoralam.
ecclesia per sententiam felicis recordalionis Eu- Ideoque tibi, et dilcctis filiis, Oscensi capitulo, per
genii papoe, prsedecessoris nostri stiper ecclesiis iierala scripta dedimus in mandalis (175), ut
de Barbastro, Belsa, Geslan. et Alkezal, cum per- usque ad fesium Beali Lucaeproximo tunc fulurum,
lineriliis suis, gravitcr eral loesa; imde ipsam ad vel in personis propriis, vel per siifficientemel ido-
audientiam restiitii postulavil, cum ad eam videre- neuni responr.alem,noslro vos curaretis con.speciui
lur fuisse praedccessorum nostrortim temporibus praescniare, oslensuri, si possetis, quod non deberet
reslitula. Nam, primo bonae memoriaeAnastasius dieta sententia relraclari, vel, si forsan exigente
papa, praedecessor nosler, qui eideni Eugenio im- forel jtisiitia relraclanda, per vos vel rcsponsalem
mcdiale successil, el piae recordatiunis Alexander, B eumdem apparerelis sufficienierinslrucli, ut cano-
successor ipsius, felicis meinorise Ccelestinopapa, nice procederetur in negoiio principali, pro ccrlo
praedecessorenoslro, tunc SanctaeMarioein Cosme- sciluri, quod, cum lilibtis finem imponere cupere-
din diacono cardinali , aposlolicse sedis legato, mus, et in qusestionepraeniissa,propter mullam lo-
causam ipsam diversis lemporibus commiserunl, corum distaniiam, non posset ad nos sine mngnis
qui eam fine debito teruiinasset, nisi fttissetab eo, laboribns el expensis sx-pius haberi reeursus, si ad
ex parle Oscensis ecclesiae, provocaluni, sicul in praunissum lerminum, quem vobis duxeramusper-
ejus litteris continetur, el ipse corani nobis et fra- emplorium assignandum, injuncla conlemneretis
tribus noslris viva voce sacpius lestabatur. Idem implere, nos niliiloiiiinus in ipso negolio, quantuin
quoque adapieem summipontificisassumplus, bonoe possenuis, de j'ure procedere curaremus. Cum igi-
ineinoriae Grc Sancli Angeli diacono cardinali, tur diutius exspeclalus, landein ad pra-.sentiamno-
aposlolicse sedis legalo, causam super hoc sub eo slram persunaliler accessisses, el venerabilisfraler
tenore eommisit, ut inspeclis rescriptis ecclesiae noster, Gob, episcopus Ilerdensis, qui te duduin
Ilerdeusis, ct ralionibus et allegationibus pariimn proevenerat, ecclesiam suam ad audientiam propo-
diligenler audilis, non obstante senlenlia memorata, nerel restitulam et restitui de gratia peierel, si
vel quibusdam rescriplis, tam occasione illius sen- plene forsilan reslilula non essel, tu vero econlra-
lentiae quam alio niodo, in prsejudiciumjuris Iler- rio diceres, nec audientiam ei contra senteniiam
densis ccclesiaea sede aposlolica, vel quomodolibel, «.essedatam, nec de csetero esso dandam, cum fuis-
impelralis, mora, conlradiclione et ajjpellalione, set super iis in nostra pioesentiadisceptalum, et in-
lam super principali quam incidenti quseslione, duclaevarioe rationes ulrinque, de consilio fralrum
remoiis, diffiiiiiivam proferret sententiam, et eam noslrorum, eidem episcopo audientioereslituiionem
exsecuiioni mandando faceret per censuram eccle- duximus concedendam. Proposuil igilur in nostra
siasticam, appellatione rcmota, inviolabiliter ob- prsesenlia consliiutus/lite lam super possessorio
servari. Sub eodem quoque tenore, venerabilibus quam petitorio conlesiata, quod, cum olim Sara-
noslris, Tirasonensi, Oxomensi...el... Calagurilano ceni majorein parlem Hispanioeoccujiassent, bonse
episcopis, lilteras deslinavil, juxla formam proces- memorise tunc episcopus Ilerdensis, iransiens ad
suris eamdem, si legalus de Hispanisepartibus re- inoiitana, in quodam opjiido, quod Rota dicilur,
cessisset. Nos igitur, cum fralribus noslris aliisque cpiscopalemcathedram collocavjt.
viris prudcnlibus el in ulroque jure peritis, super Episcopus quoque, qui tunc lemporis ecclesiee
petilione hujusmodi deliberatione habita diligenti, D Oscensi prseeral, similiterad monlaua conscendeiis,
quosdam audivimus asserentes, quod, cum jam in villa quse Jacca dicitur se recepii_din ea posuit
dictus Cceleslinuspapa, praedeccssornoster, contra sedeni suam. Tandem vero, cum inclylserecorda-
prsedictam senteniiain visus fuerit Ilerdensi eccle- tionis Sanctius, rex Aragoniae,Saracenos ccopisset
sioerestitiiiionis beneficium indulsisse, utpole cum, in forti manu et extenlo brachio debellare, ila ut de
ea non obstante, causam duxerit commillendam, illius lerrae recuperationejam spem certam conci-
supplicationem ipsius ecclesiae admitlere debeba- perenl Chrisliani, inler Rotensem et Jaccensem
mus, quia per statuta canonica sententia sedis apo- episcopos conlroversia super limilibus esl exorla,
siolicse non negatur posse in mclius commulari, Rotensi episcopo asserente, quod Alkanadre fluvius,
ctimaul subreptum aliquid fuerit, aut ipsa pro Jaccensi vero econlrario proponenle, quod Cinga
consideratione tcmporumet aelalum, seu necessiia- fiiivius ipsorum diceceses limitarel. Conlroversia
tuin gravium, aliquid dispensalorie ordinare decre- igilur hac in regis audienlia recilala, ipse, qui no-
vii, et secundum jura civilia, principes contra res veral terroesilum, de utriusque partis assensu prse-
(175) Yide Decretales, loc. cit.
73 PONTIFICATUSANNOVI, CHRFSTI1.203 U
diciis dicecesTbuscertos ifmites assignavit, sicut A sidium, qtiam tnne nitebantufinvadere Sarraeeni,,
publicuin conlinet insiruinenlum. Rege vero apud partes ad propria sunt remissse.
obsidionemOscoepercusso sagitta, et, sicut Domiiio Super iis igilur llerdensisepiscopns aliegabat .
placuit, inierempto, inclytse-recordationis Peirus, quod , ciim,praedictaedicecesesde assensu partium
rex Aragoniae,nutus ejus, Oscamde Safacenorum fuerint Iimilatae, ac facla limitalio viileiuibus ct
inanllius liberavii, et ponlifi.calemin ea restiluil scieniibus, tam episcopis quam canonicis Oscensis
digiiiialem, et a Rota, quantiim in eo fuit, sedem ecclesioe,per sexaginta annos el air.pliusfueril ob-
traustulit in Brirbaslrum, qnod felicis recordatioriis servala, llerdensi ecclesiseea quaepetieral ratione
Urbantis et Paschalis, prsedecessoresnoslri, aucto- limiiationis hujusmodicompeiebant, quae,si ab ini-
ritaie aposlolica confirmarunl. Idem quoque rex tio forsan ex aiiqua causa fuissel invalida, processu -
per P... Barbaslrensem fecit ecclesiam dedicari, iamen lemporisper sileniium parlis allciius Ieg'ili-
ei eam velui ecciesiamcathedralem dotavil pariter mum fuerat sortita valorein, praisenim, cum deas-
ct dilavit, el certis ei lerminis assignatis, immuni- scnsii partium facta fuerit, el per RomanamEcclc-
tates etiam regia iiberalilate coiicessit. Cumque siam cxstileril confirmata. Praeterea , etsi Iiniitatio
Barbastrenses episcopi ecclesiam Barbaslrensewi htijusmodi nullateuus tenuissel, ijiiia tamen per qua-
<iongo tempore pacificepossedissent, bonoememoriae draginla annos, el amplius,-quse per limilalioncin
Gaufr. sextus etuliiinus episcoptisBarbastrensis, a ei obveneranl bona (ide ac justo litulo Ecclesia pos-
Uiirbastro fuit per Oscensem ecclesiam violenter sed.eral llerdensis, absque aliarum ratioiuun suifra-
expulsiis. Successore igiiur ejus, illo viam nniversse gio sola se poterat pracscriplionetueri-; nec nocet
carnis ingresso, el Oscensi episcopo, temporibus quod objicitur ex adverso, liinites prescribi non.
praedieti Etigenii, pfsedecessoris nostri, propler ppsse, cumliinitalio, quam parsOscensis ccelesiai
Jiocapud seilem apostolicam conslitulis , cum epi- allegabal, nulla fiierit, nec posset oslendi, qnoenon
scopus Barbastrensis calhedram suam, a qua fuerat tenuil si etiam facla luil, quia proelerassensum par-
violenler expulsus, "eoram, bonse memoiise; G. lium de rebus subjeclis doininio aliorum, quas nec
sanelae Romaiioe Ecclesioe ca*rdinale qui audilor habebat lunc lemporis, nec liabuil posimodiun, hu-
parlibus datus eiat, sibi reslitui posluiaret, et jusmodi limilalio fueral altempiata. lnsuper, cuni
Oscensis.episcopus resliiuiionem peteret ecclesia- fhwnenpublicuin essellimes, illud non pefscripse-
rum de Belsa et Gesiau. quibus spoliatum se dice- rat ecclesiaeUerdensi,setl quaeinfra liiniles habeban-
balinjuste.Iicet eorum ulerque lantum possesso- iiw , quod a canone non vetatur. Poterat qunqtie
rium iutentaret, idem tamen episcopus Barbastren- (r utraque liinitatio simulslare, cuin limitalio quam
Vis, tain superpossessionequam proprieiate ecclesise -jtars lua, frater-ejhscope, inducebat, Cingam flu-
Barbaslrensis, cl de Belsa et Geslan. Ecclesiarum, vium ,"illa vero, quam llerdensis allegabat eeclesia,
fuii minus legilime condeinnalus. Alkanadre flunieii limitem appellarei, et revera jiro
majori pai.le Cinga, pro minori vero Alkanadre flu-
Ipse autem, p.roedictoEugenio viam universoa vius Oscensemditeeesimlimitaret. Item, etsi
carnis ingresso, praefalo Anaslasio, snccessori cjus fiuvius Cinga
lanqnam limes dividerel dioecesesmemora-
stipplicaviiIiumiliter.el ad memoratumCceleotinum, tas, et limiiaiio, quam Oscensisdicebat ccelesia
prse-
prsedecessorein noslrum, tuiic apostolicoesedis le- cessisse, aliquando tenuisset, et per sedeni fuerit
gattim, comniissioiiislilterasimpelravit, qui cum us- apostolicam confirmata, nune lainen illa debebal li-
que-ad difiinitivamsenleiiliam processissel, appella- mifalio pncvalere , quse de consensu partium post-
tioni^lsceiisisecclesioedeferens, negotio supersedil. hiodum facta eral, et diutissime
- Iterum eodem pbservaia."Nam,in
niodoproeessil, a proedictoAfexan- finalibus qusestionibusstatur veleribus nuiniiiieiiiis,
dro, |iroedeccssore-iiosiro, legatusin Hispaniam et nisi varietate successionumvel posscssionum arbi- .
super Iioc negotio speeialiter delegatus. irio fines probenlur fuisseiuulali. Pr.cierea, senten-,
Ijise praeterea,cum in sunimjimponlificeni fnisset ]Q (ia praedictiEngenii conira ecclesiam Uerdensemin-
assuriipiiis, causam super hoe, niemoraio G. lunc diicta iion nocet, cum lata fueril per negligeiitiam,
Sancii Angeli diacono cardiuali, aposlolicaesedis le- velerrorem, contrii res anlea judicaias, a qiiilms
gaio et prsedietis... Tirasnoensi, Oxoniensi.., elo... non fuerat appcllaiuin. Vermu , donaiio Barbaslri, -
Calngiuilanoepiscopis, sub ienore snperiusexpres- faclaecclesiiDllerdensiliberabtate regali, etperse-
so commisit, el licet, cardinalelegalionis suae fines dem apostolicam coiifirmala, erat invioliibiliierob-"
egfesso, episcopi usque ad recepiionem leslium servanda, cuni iri privilegiis eliam pailis allerius
prieseiiliuus pailibus processissent, quia (ainen ex auctoriiate'jpostolica firmarelur.Coiiifa hsecaiitem,
parie Oscensis ecclesiieJuit ad sedem aposlolicam ffaler episcope, proponebas, qudd inclyioerecorda-
appellalum, ipsi judices causam ad sedem aposloli- tinnis Raiiimirus, rex Arngoiihe,cum Sanclio , iilio
cam remiseruni. Quamvis autem bonaemenioriie.... suo, prius proedictasdiceceses limilarat, iino dccla-
praedecessortuus , ei praidictus episcopusllerden- raverat !iniiialionei:i,qme facta ftierai ab iiritiquo,
sis, "adcjusileinC. praulecessofis nostri praesentiam et in "cjiis privilegio coiiiiueinf, in qno Roiensis
accessissenl, non "fuil laineii linaliter in causa pro- episcopiis et alii octoepiscopisubscripseruni; quare
ccssum, sed ea in 'suo statu maneiite, in lerraesub- Sanctius ipse conlra iactum suum vcnire non poi
PAXROL.CGXY. - a
75 INNOCENTIlIII PP. REGESTORUMLIB. VI. - 76
ttiit poslmoiiumcum effectu,prseserlim, cum limi- A sis episcopus cum pelivisse judicem non probeiur,-
talio ipsa fuisset per bonse memoriae Gregoriuniel et si petivisset eiiam , delicium personse non esset
Urbanum , Romanos ponlifices, confirmata; nec in damnum Ecclesise retorquendum. Altestationes
nocel quod objicitur ex adverso , eumdem Urba- vero, per qtias Ilerdensis ecclesia visa fueral com-
num Oscensi ecclesiseomnia quse Ranimirus rex illi probare se de Barbaslro violenler expulsam, non
concesseralconfirmasse, iis duntaxal exeeptis, quoe polerant dejure valere, ulpote quse fueranllite 11011
Sanclius rex Aragoniaecum P... filio suo de proe- contestala receplae, sicut ex proediclis Ccelesiini
decessorum tuonim assensu, de prsedictiregis pa- papse,prsedecessorisnoslri, ul dicunl, litteris com-
tris sui consiitutione rriuiavil, cum ea non excepe- probatur. Praedictse quoque attesialiones non de-
rit pro Roiensi ccclesia, sed capella poiius in bono- huerant apperiii, quoniam , ctsi llerdensis ecclesia
rem Domininostri Jesu Nazareni constructa, utpote per eas quod inienderal compiobasset, debebal ta-
inler quam el Osceusem ecclesiam quoeslio diuiius inen loco suo possessio remonere, cum proprielas
fuerat veiiiilata. Ncc minus eliam limiiari loca illa, ad Oscensem ecclesiam ralione senlentiaepertine-
quia lenCuanlur ah hostibus, potuerunl, aul Iimi- ret; quare, prius quaui aitestaliones aperirenlur
tata moiislrari, cum res quse apud hostes exisluni, praedielse, fueral de senlentia cogiioscendum, quia
posse legari jiropler spem postliminii sanciat jus B dolo quis petit quod resiituere staiim debet.
civile.Nec ohesl similiier si econtrario propona- Allegahal igitur pars Oscensis ccclesioepro se<:
tur, quod, clsi limitatio ista prsecesseril, prius ta- primo, limitationemRanimiri, et Sanctii, filii ejus,
jnen jiars altera Barbastri fuerat possessionemade- Regum Aragonhc, non lani factam ah eis quam
jita, quia, cum privilegium ecclesiarum existat, ul per eos, qualiter facta fuerit anliquitus deelaralam ;
dpniiniiim etiam .prseier possessionem acquiranl, secundo, privilegia,proedictorumGregorii el Urba-
jiaiei Osccnsem ecclesiam, sicut tempore prior fue- i)i,'prsedeccssoriim nostroriim, qui non solum con-
rat, injure fuisse similiter poiiorem.Eodem quoque firmalionem bujusmodiconfirmarant,sedstatucraiil,
inodo non obest objecla iransactio, cum nec Rolen- ut-laliier imposterum servarelur; lerlio, senlen-
sis nec Jaccensis cpiseqpus eam subscriptione pro- tiam dicli Eugenii, pr.edecessoris nostri, qu;s
priaroboravii. necaccesserilclericorum assensus, qui fueral cardinalium subscriptionibus roboraia, de
super eo non iniiius quarti in alienatione fuerat re- qua iemerarium, imo sacrilegum csset proesumer
qulrendus. Praelerea, privilegia Urbani el Paschalis, re, quod lata legitime 11011 fuissel, cum instar sa-
jn quibus sedes episcopalis apudBarbaslriim legiiur crilegii sit de statulis prineijuun judicare ; et licet
c.onfirmaia, ncquaqiiam obsistunt, cum cassala in- contia senlenilam ipsam audientia daia fueril Ec-
telligaiilurxum aliis, quoeprsedictus Eugenius sen» " clesise HcrJensi, ipsa lamcn retraclata 11011 fuerat _.
lentiando cassavit, el praediclus Alexander asserat imo nec debuerai rclraclari, cum nec oslendereuir
ca falsa, licei quoad scripluram reperiaiilur integra aliquid fuisse sifjreptr.m, nec quod dicius Engenitis
jn Regestis, qnod ex negligenliaquoque poluit pro- pro necessi'aie locqrum,lemporumvel oelauim,supef
venire. Illnd eliam quod pars aJversa proponit, se lioc dttxerit dispensandum; quario, praescriplioiicse
videlicel ad audicnliam restitutam, sic debet inlel- Oscensisecclesia luebatur, cum hahuerit ex senlen-
iigi, ut coiicessum ipsi fuerit iniquam , forsan , si lia honam fldem, ct a tempore ipsius senteniioe
jiosset, htlam senteiiiiam riemonstrare; quare, si quinqiiaginta ocio anni ftiisseni elapsi, nec inlerru-
pars ipsa |coucessionehujusmodi non esi usa, sen- plio econtrario probarelur, cum super commissione
icnlia debcl in suo robore |)ermanere. lnsuper, etsi proedicti Anastasii niliil penitus pars allera com-
ab initio.tantummodo posscssorium fueril inleiiia- probavil, cl commissio sa-pedicti Alexandri fuerit
tum, poslmodum de possessionecl proprietate pa- revoeala; ipse quoque- Ceelcslinus, praedecessor
riter fuil actuni, cum privilegia exhiberenlur ulrin- nosier, ul dicunl, in lilteiis suoe confirniaiionisas-
que per quoenon possessio sed proprielas comprn- seruil, qtiod a lempore laisesenlenlioelis 11011 fuerat
liatur. Q conteslaia ; prae.lerea, saqiediclus Alexander cidem
Piseseriplio aulem, qure ohjicilnr cx adverso, indtilsil, ne respondere super hoc aliqiialenuscoge-
probata non ftiil nec poluil comprobari , imo nr.c retur, el silentium imposuii ecclesiaeHerdensi, fe-
ohjici cuin cfieclii , cum pars eadeni allegarit ad se licis aulein recordalionis Lueius el Clemcns,praede-
rertim illarnm, quas se pratscripsisseasserebat, do- cessores noslri, senleiuiam Eugenii confirniarunt.
iuinium ex causa alia provenisse. Constat autem , Demum, eaiem jiars adjecit, quod coclesias de
quod rcm suam nemo praescribal, nisi prius desinal Belsa et de Gestan. tempore limiialionis possede-
r.sse sua, nec crat sub disjunclioncillius parlis pe- rai, et ccclesia de Alkezar fuerat data ipsi,cum
litio admiltenda, cum de jure suo aclor debeat esse iiiit de Saraccnorum manibus liberata. Nos igitur,
certus . ctsi aliquando propler factuni ct contuma- auditis bis et aliis quaefuerant hinc inde proposila,
fiam rci, plures aclioncs sub alteriiatione posse priusquaiii plenius examinaretur iiegoliuni[iraelibo-
jiropoui leganttir. ltcic. nocerenon poterat, si ob- ratum, te ac pnediclum episcopumHerdensemad
jicerel pars adversa , quod causa , quocinter P. Rc- composiiionem induximus, ei obtinuinuis tandeni
{.em, et S. Oscer.semepiscopum vcrtebalur, com- a vobis, el vesiris voliintatibus-iequisitis,ut noslris
missa fiicral Po. episcopoBarbaslrcuBi,cum_0.'ceu- cojisilfispareretis. Nos ergo, poslquam veslras dili-
'
77 PONTIFICATUSANNOVI,' CHRlSTi 1202. - '7§
-
genier mvestigavimusvoluntatcs.jle provida cmisilii A LXXVI
deliberalione staluimus, ul Barbasirensis ecclesia CARSI.E , OSCENSl EPISCOPO, EJUSQUE SUCCESS0R1BUS
*
cum lerminis suis, sictil a prredicloP. regeRarbastro CANONICE SUBSTITUENDIS, 1NPERPETUUM.
fueranl assignati, iibi, el,per le, Oscensi Ecclesioe, Ipsnm el ipsius Ecclesiam recipit sub prolectioneB.
in perpetuum remaneret; conrirmanies ecclesise Petri, et enumerantur bona ad ecclesiamQscensctn
Ilerdensi omnia quoeinier Cingam el Alkanandru.m pertinentia.
fluviospossidebal. Omnes aniein ecciesias, qtias lu, (Ferentini, vii Kal. Jtimi.)'
In eminenli sedis aposlolieaespecula, licei imnie-
a Serra, Arbi Inferius (176) inlcr prscdiclos fiuvios
cum ecclesiis de Belsa, et Geslan. in riti, eic, usque Eapropier, venerabilis in Clirislo
-possidebas, luis jusiis posluialionibiiscleinenler ammi-
duas partes dividi jussimus; et medielaiem Oscensi frater,et OscensemEcclesiamcui Deoaueiore prseesse
ecclesiai, aliam vero medielalemIlerdensi praccepi- mus, sub beati Pelri el nosira proteciione
mus assignari; et prselerea, de assensu ejusdem digriosceris, el
llerdensis episcopi,possessiones quas habebat ejus ninius. stiscipimiis, proeseiuisscripti jirivilegio commu-
Inprimis siquidem statuentes, ut ordo cano-
ecclesiaapud Jaccam, libi, el ecclesiaetuoepro bono
nicus, qui secundum Deuni"el beati Augtislinifegd-
jiacis iradi in
prsecepinuis perpeluum possidendas. lam, elc, usque observeiur. Praterca, qiiascunqug
De iis.auiem ecclesiis inlei' vos Iinjiismodi compo-
etc, usque consistant. In quibus hsec
silio iniervenil,_ ul ecclesiaede Presigneg. Torres, possessiones,
projjriis duximiis, etc, usque vocabuiis. Locum
Peralta, Peiitisa,Perdiearia."MoiiieB.ubeo,Almergc, ipsum, in quo jjrsefaia Ecclesia sila esl, cum omnt-
Castrum, et Ecclesia de Fornell. eum omnibus ter- bus periineniiis suis; ecclesiam de
minis suis, et omnes ecclesioe quoestint, vel erunl ecclesiamde Lacunarola;
inier el Alkanadrum ab Bcrbegal; ecclesiam de Cazeorba; ee-
inposlerum Cingam ipsis clesiam de Javerco, cum omnibus pertirientiis suis;
inferiiis, ciun ecclesiis Yalliumde Belsa, et Geslan. ccciesiam de Alkasef; ecclesiamde Laceliis; eccle-
Ilcrdensi ecclesioeperpeluo jure cedanl, exceplis siam de
Poio, cum omnibus perlinenliis suis; eecle-
ceclesiis de Berbegai. Lacunarola, Juverto, elOax- siam de Archos; ecclesiam de Crescenzah. Eccle-
corba, qtise cum ohinijure, ei universis lerminis siam de Oz, ciim omnibus pertineniiis suis; eccle-
suis Oscensi ecclesiaein perpetuum sint suhjectse. siam de Saltavo; eeclesiam de
Cbstean; ecclesiam
Ecclesia qtioquede Alkesar cum omnibus ecclesiis de Figarolis, cum oinnibus
peiiineniiis suis; eccle-
el periinenliis suis, ct omnes ecclesioequse sunt, siam de Enat; ecclesiam de ecclesiam
elAlkanadrum a Coscollcla';
vel erunl inler Cingam, fluvios, de Padul, cum oninibuspertinenftis.suis; ecclesiam
terminis de Pertusa-, Perdicaria, Monle Rubeo, cl de ecclesiam de Aissa, cum omnibus eccle-
ad Pirenos G Soivas;
Almerge, el Fornellis, superius .usqiic siis deSuprarbi, elperiinentiis suis; archidiacona-
monles, eidem Oscensi ecclesiae perpetuo subjace- lum de Valle, cum oninibus ecclesiis el
pertinenliis
hunt, praier ecclesias de Azlor, Alberola, Avosca, suis; priofatum deRavaga, ciim omiiibus perlinen-
cl Colungo, quae cum omni jure ac universis liis suis; ecclesiam et villas de Pertinellis et do
terminis suis perpeluo suberunt eceleshe ller-. Borres cunnomnibus ccclesiant
, periiiicntiis-siiis;
densi. et villam de Avos, et niedietalem villoede Japsa,
Decernimusergo, slaluimus et sancimns, ul haec cum oinniuusperlineuiiis suis; prioratiun de Liert;
compositioseu divisio facla per nos, ulriusque par- ecclebiam de Castcllo, cum omnibus pcrlineniiis
lis assensu, perpetuam obtineat firmiiaiem, nec suis; prioraium de Sasave, cuni omnibusecclesiis et
unquain Oscensis Ecclesia contra Ilerdensem, vel villis; vallem de Borao, ciim aliis cedesiis et villip
Iterdensis contra Oscensemmoveal quoeslionem.Ne sibi subjectis , et omnibuspcriinentiis suis; priora-
autem -causa ipsa de caelcro valeal in conlenllonis tum Saneti Petri de Siresa, eum oinnibus ecclesiis,
scriipuhim refricaii , univcrsa instrumenta vei ar- villis, et aliis periiiientiis-suis; arcliidiacoiiatiimdc
giimenta, qusa pro alterutra parte vel baclenus suhl Aneo, cum omnibus ecclesiis "el pcrlinentiis suis;
invenia, vel amodo polerunt inveniri, nos, auclori- D ecclesiam de Maxons, cum villa de Boliola, ct aliis*
tite apostolica, nibil jienitus conlra lioec valitura pertinentiis suis ; archidiaconaiumde Sodorol, cum
-censemus. Nulli ergo... nostrae consliuilionis iu- ornnibus ecclesiiset perlincnliis suis ; e.cclesiamel
fringere, etc Si quis autem, elc Amcn anicn, casiruin Sancli Felicis, cnm omnibuspeninenliis
amen. suis; prioratum de Lasieso, cumOmuibuspertinen-
Datam Fercnlinl, per manum Joannis S. R. E. tiis suis; prioralum SanciaeMarioede Laire, cum
subdiaconi et noiarii, vi Kal. Junii, indict. vi, villa de Stallo, ct aliis periinenliis suis-; ecclesiam
Incarnationis Dominianno 1205, ponlificatus vero, Sancli Emeterii; ecclesiam ct villam de Marcella-
etc. nico, cum omnibus. perlinenliis suis; villam de
In eumdemfere modum scriplum est Gombaldo, Laios; molendina'de Berdon ad ecclesiam de Ma-'
llerdensi episcopo. xons pertinenlia;,villam de Aravos, cum omnibus
pcrlinenliis suis; villam de Cenleriero; villain de
Isus; villam de Idries, cum omnibus pefiineiitlis

(17$) Sic Sed mendum inesse videtur.


79 iNNGCENTIiIII PP. REGESTORUMLTB.VI. "80
f.uis; villam de Alborego; villam de Banarei; vil- A sita patefecil. Cum igitur omnibus simus in sua
lam de Tabcrnas, cum omnibus pertinentiis suis; jusliiia debiiorcs, voleules uniciiique sua jura ser-
ecclesiam de Arascos; ecclesiam de Kinsano, cum vare, fraiernilaii luoe per aposlolica sct.pla proeci-
omnibus pertinenliis siiis; ecclesiamde Nisano, ciim piendo mandamiis, qualenus meinoratas ecclesias-
omnibtis perlineniiis suis; caslrum dc Escanella, cum perlinenliis stiis , infra duos menses post
cum omnibus perlinenliis suis; caslrum de Sessa, susceptionem prneserilium, prscfato episcopo rcsli-
cum omnibus pertinentiis suis; caslrum deFananas, tuere, sublalo cujnslibet conlradictionis el appella-
cum omnibus perlineniiis suis; castrum de Alkala; •lionis oiistaculo, non postponas, vel usque ad festum
castrum de Zelun, cuin omnibus periiuentiis suis; Purificalionis beatseMariae pioximo venlufum apo-
ecclesiam et hseredilatem de Pallarolo, cum oinni- slolico conspeciui le praesenies,superhisexhibiui-
bus perlineiitiis suis; juioralum Sanciorum Massa- rus eidem qnod postulat ordo juris; districlius
rum, cum decimis el peiiinenliis suis; hsereditates inhibenics, ne, cum ad praesens habeas pnssessio-
de Monzoncl de Abriscn, cum omnibus periinentiis nem. carumdeni, dolo possidere dimitlas, ut cogi
suis; et monasleiium MonialiumSancise Crucis; el non debeas super his eidem justitiam exhiberc
ecclesiam de Peralta, cum perlinentiis suis , et " Alioquin, cnm dolus palrocinari neniini' debeat, IC'
omnes alias ecclesias, villas et possessiones, ad noveris pcena legitima percellendum.
.mensam canonicorum Oseensium periinenies, cum Datum Fereiiiiiii, vm Kal. Junii..
liberlalibus et imniunitaiibus suis. Praelerea, quod LXXVIII.
de communi assensu capituli tui, vel partis consilii VERCELLENSI EPISCOPO(177)
sanioris, in tua dicecesi pef le fuerit canon«eein- Senlenliam ab episeopoPergamensi, in cdusa quw-
.siiiuiiim, ratuin et (irmum volumus permanere. super ecclesiade Sevitiovertebulur.latam aucto-
Prohibcmus aulem, ne Iaicusquilibei de caetero in rilate aposlolica confirmal.
Oscensem canonicum admittaiur, cujus receptio- (Ferentini, x Kal. Junii.)
nem, si deinceps facta fuerit, irriiam esse decer- Cum venissenl ad aposlolicam sedem dilecli filfi,
uimus elinaiiem; nihiloniiiiusstatueiiles, nealiquis V. et L. el super eeclesia de Sevitio, qtia idem L.
clericus saecularis in eadem ecclesia , conlra ipsius se asserii conira jusliliam spoliatiim, vellent ad
consuetudinem approbalam, in prioratu vel archi- invicem Iitigare, dileclum filium, J. subdiaconuin
diaconalu , seu alia dignitalcqualibet, minislrare et capellanum noslrum, eis concessimusaudiiorem.
prsesumai. Ccemeteriaqtioque ecclesiarum el eccle- Cumque in ipsius essent proesenliaeonstiluti, prae-
siaslica beneficia nullus lioereditariojure possideat; falus V... procurator dileeli .filii, V. Rendevaccie,
^1
quod si quis facere forie conlenderit, censtira r.a- proposuii, allegando, quod cum idem L. publica
uonica compescatur. Dcccrnimus ergo , ut nulli laborarel infamia, focariam in domo, nec non et
• labernam iiaberel, ei usuras nihilominus exerceret,
omninohominuni iiceat praefatam ecclesiam, elc,
frater. noster
vsque proftilura, salva sedis apostolicae auctoiitaie. venerabilis Pergansensis episeo-
Si qua igilur in fuiuruin , elc, usque subjaceal. ptis, judex ordinarius, per dileclum filium ar-
€uiiciisaulenL..«sgneInveniant.Aitien, amen, amen. chidiaconum ecclesise Pergamensis, el quosdam
Datiim Ferenlini, vilial. Junii, per nianum Joan- alios eum ciiavil, ut satisfaclurus snper prsemissis-
nis S. R. E. subdiaconi el nolarii. ipsius se conspeclui prsesenlarel, qui coiitemncns
LXXVTL mandaliim episcopi memorati, venire penitus recu-
... EPISCOPO DORTOSENSI. savit. Pnefatus vero episcopus, habito consilio ar-
chidiaconiel aliorum, lulit senlenliam coiura euin_>-
Prwcipit ul ecelesiasquasdam episcopoOscensi
restilutit. el eunulem spolians ecelesia Sancli Andrese,eidem
(Fcrenl., viu Kal. Jtinii.) V. Rendevaccoeassignavil eanidem, sicut apparc";
Glim pioerecordationis Alexandcr papa proedeces- per publicum iiistriiiuciitum; qnain seiileniiam
sor noster prsedecessori luo jier suas dedit lii- jj procurator pncfaii V. Rendevaccaeconfirmari pe-
' tcras in
niaudaiis, sicut in eihtlein perspexinuis lebal. Coetcrum,proefalus L. proposuit ex adverso,
'
coniineri, ul episcopo Oscensiecclesias de Alkezar, quod cum eadem, ecclesia essel prselermissojtiris
. per bonoenienioriae Etigeiiiiimjiapam, praedecesso- ordine spolialus, ad aposiolicam sedem accedeus,
rem nostruin, adjudicntas eidem, quas idem praide- ad dilecloslilios abbatem Sa-ncliLaureiiiii No-
cessor luus auctorilale regia eonira jusiitiam variensis, ei'magisirinn F. de Trino, Sancii Pro-
'
deiiriebal, iufra duos menses posl susccptionem lasii canonicuin, litieras iiiipeuavit, ut si iia esset,
lilterarum suarum, qualibet occasione, et appella- 'supradicto V. et procuralore suo amoto a prsefala
tione cessanlibus, restiluere, ac in pace diiniifere ecclesia, vel quolibet alio illieito delenlore, canv
non tardarel. Ipse vero, mandati aposloliei surdus cum fruclibus inde perceplis resliiui facerent cle-
"auditor id efficerenon curavit, sicut-vene- Tico conquerenti. Cumque procdicfijndices proefa-
" rabilis exislens,
frairis noslri, Carsise, Osccnsis episcopi, in lum episcopum mulloties citavissent, tandem, post
"noslra praesenlia consiiiuti, conqtiesiio nobis ex.)o« muliascitaiiones, qnemdam responsalem riiillere

(177) Vide episl. 58, lib. m, iKUt.,


81 _ PONTIFICATUSANNOVI, CHRISTl 1203. . S2
procuravit, qui propter pignora, et qusedam atia, ^«' vestrum ipsius episcopi testes in Anglia, et reliquos
quoeab ipsisjudicibus-.pelehanlur, non' fuit admis- - lestes subpriorisin Wallia, super omnibiis omnino
sus, cum eadem nollel aliquatenus exhibere. Tan- ariiculis, lam. principalibus quam ineideniibus,
dem vero terminum eidem episcopo peremploriunv appellaiione remota, recipiat et examinel diligen-
proefixerunt, sed idem nec Yenit, nec aliquem cu- ler, ita quod.si alteruler fofte neqtiiverit personali-
ravil miltere responsalem; propter quod judices ter inleresse, per procuralorem idoneuni suam j'us-
ipsi tesies prafati L. recipere procurarunt, pef liiiam prosequatur. Ailestallones autenv.confes-
ijuos cum legitime probatum fuisset, qnod idem sioneseiallegaliones in scriptisredactas, nobissub
L per decem annos pacificam possessionemTia- siglHis vestris inclusas uiitiereprocureiis, prsefi-
huisset Ecelesise memoratae, resiiluerunl ei Eccle- genles pariibus. lerminum compeienlem, quo cum
«iam ipsam, et amoto eodem, V. ipsum. in corpora- ipsis, per se vel idoneos resppnsales, ad praesentiam
lcm possessionem induxerunt ejusdem, qui litteras iioslram accedant, senlentiam.auclore Dominore- .
apostolicas ad delegandos judices- impetravit, ut cepturoe. Si qua vero partium legiiime citata prse-
senientiam ipsam , sicut essel jitsla, aucloritate sentiam veslram adire noluerii, vos niiiilominus'
spostolica confirmarent, quam idem, sicut in juxla mandatum nostrum inipso negolio.procedatis,-
corum scripto apparet, confirmare curarunt. Prse- 1B Nullis lilteris obstantibus praeter assensum par-
-terea,, diclus L. alias ad venerabilem fratrem no- .tium, etc.
strum... Pergamensem episcopum,litieras impeira- . DatumFcrentini, tv Kal. Junii,
vit, ul a proedicta-ecclesia j'am diclo V... amoto, LXXXflSO).
eani ipsi restiluere non differret, quod episcopus, , - JIEGICASTELLJE.
-memorato V..._non cilalo, nec prsesente, jier sen- Ut filiam suam regi Legionensiincestuosecopulatam
tentiam adimplevil. Verum, quia prinia delegalo- revocet, et mundalis apostolkts pareat.
rum sententia proiaia conlra juris ordinem inveni- (Ferenlini, Non. Junii.)
Bonorum.omnium largilori, qui dat omnibus af-
tur, eo quod in .absenlem et noir ciialuiri, et Iite
fion conlestala, proferri non debuit, -maximecum fluenter, el non improperat, distribuens gralias et
dona dispensans, regia serenitas actiones 10061118*
ipsius causseemolumentum, sive delrimentum ad exsolvere
ipsum-V. tanlum perlineret, et in senlentia memo- graliarum , quod fecil ei, nomen granda
raii episcopi Pergamensis liilerae aposlolicae in juxia nomen Magnorum qui siinl in lerra , et lam
judiclo non probaiitur osiensae, ulramque senlen- poteniiara qtiam prudenliam tibi graluita largitata
liam duxirimsirrilandaro, mandantes qualeiius sen- . concessit, ul, dum uiraqueperreliquanijuvaretur,
tentiam episcopiPerganiensis pro V...-Rendevacca C iiec prudenlia esset slerilis, vigore poientiaa desti-
*
et conlra L. latam, siculesl-jusla, facias auctori- tnia, nec polenlia noxia sapore prudentiae non cdn-
tate nostra per censuram ecclesiasticam fifmiter dita. Verum , quia non est prudentia neque coniir-.
observari. Poslmodum vero, convocalis, etc, ca- liumconlra Deum, in his quoe Dei sunt.-et secun-
,dum -Deum laudabilitcr possunt agi, tuam debes.
Bonicofine, elc Testes, etc Nullis lilterisohsian-
iihus proeler assensum pariium, elc. prudenliamexereere, ne, si aliter egeris, stultam
Dalum Ferenlini, x Kal. Junii. faciat Doininus sapientiam luijus. muiidi., privilegio
le privansjndullo, si, tot gratiafum ingratus, donia.
LXXIX.
ejus abusus fueris conlra eum. Sane, lieet olim di-
;.... »E -WENELOC (178), ET.... DE BENLI. PR10R1EUS,- -
IIEBEFORDENSJS ET BANGORENSIS D10ECES1UM.. lectum filitim,fralremRainerium, virum religiosum,
Cansam qum inler episcopumel electum Bangorenses providum et fidelem, ad dissolvendam incesluosaa
veitebatur ipsis committit. conjunclioniscopiilam, quseinler regem Legionen---
(Ferenlini, iv Kairijuuii.) sem el filiam luam, in divinse maj'estatis offensam,
Causam, quse.vertitur inter venerabilem fralrem Eeclesisescandalum, et conteinplum canonicsesan-
nqstruni Bangorensem episCopum(179), et di- ctionis, conlractaTuerat, in Hispaniam cur_av.er.imua
lectum lilium R. quondam suhpriorem de Alber- D ' destinare, tanqnam nos, imo Deumlabiishoiiorares,
eouwe, longoj'am tempore motam, et noiidum fuiem cum lamen cor tuum esset Ionge:a mandalis.iiosuis,
dcbiliim asseculam, ne diulius maneat indecisa, de vel divinis verius., exequendis, verbisplacabilibus
uiiiiis^ue parlis assensu vobis sub certa forma ejus elusisli censuram , et refundens in alium cui-
duximus cominittendam. Ideoque discrelioni vestrse pani tuam, Ecelesisejudicium effugisti. Verum, sicut
per aposloIica-scri[iia mandanius, quatenus alter frequenti relatione didicimus et publica fama cta->
'
(178) Apud Wenlock in agro Salopiensi. fnit an- lib.'iv, pag. 287",liii.47. ~~, ^L
tiquissima sanciimoiiialiumJiabilalio. Ibi beatissima (179) Erat isBoberlus nohiine; super causa, qnaj
Milburga, filia Merewaldi, frairis- Wlpheri, Mercio- inter ipsum et-R. quondam siibpriorem Albercon-
Tuhi regis, soror S. Mildredae,transegit viiam el •weyensis inonaslerii veriebatur, vid. GIRALD. Cambr.
sita "esl. Sed posl advenlum Normannoriim ali-. in libelloDe jure et stalu Menevens.eccles. pag. 552,
tjiiandiu >->cusoinnino desertus reinahserat. Sed 655, et passiui.
pqsiea, versus saeeulumdiiodecimum, Rogefus, cd- (180) Fragmenlum edidit Raynaldus, anno 1203,'
nies de Monle-Gomeiico, monachos Ciuniacenses | 05. Quaeapud ipsum leguntur, liic imcis inclusa
ihi congregavit. Monastk. Anqlic. i. I. p. 813. Vide suni.
«Uam \Vii.LELH.Malmesb. De gesi. {wnii[, Angi.
g3 INNOCENTIIIII PP. REGESTORUMLIB. VI.. frj
mat, usque adco illaqueasti regcm eunidom, et sic A . refcrimus, sic proeesearum utrique,ut pene penims
circumvenisli simplicitalem ipsius , ut sine miilto nentri prosis, el dum sequeris sanguinis el carnis
dispendio regni sui, filiam inam a se, si velil etiam, afleclus, spirilalem affeclionemel paslorale debiUun
pon valeat separaro, cuni plures et meliores nuini- quasi persequi (183*)videaris. Ecceetenim, Narbo-
tiones regni Legienensis nomine prsediolseliliaeliiae nensi ecclesia derelicta, in proedielaresides abbatia,
receperis, cl per luos fcceris et facias custodiri. el ilum eos nimis tenere diligis quos caro reddidil
eidcm liioefiliosreinansuras, si fuoriia regerelicla. libi charos, illos quodammodoprobaris odisse, quos
Praeterea, cum prolem ex hujusmodi copula inces- charitas tibi reddidisse debuerat chariores. Sane ,
hiosa susceptam deniiiiiiaverinuisspuriam, et se- si, popuii ttii et domustui patris obliius, suscitasses
cundum consiilutiones Iegitimas in bona paterna stunen frairi defuncto pro patribus tuis, filii tibi
nullo unquam tempore successuram, tu, dc quo nati fuissent, qtii posteritalis luse gloriam melius
niiiamur non modiciim,callide procurasti ulei pene propagarcnl. Vcrum, quoniam de lerra et dc co-
penitus lolum regnum Legionense juraret. Cum gnatione tua vel nonvis jegredivel non potes, male-
enim praedicioregi de terra tua consiliarios depu- dictum divinaelegis inieris, quo maledicitur omni-
taris , et fere uuivcrssemunitiones ipsius deiincan- btis qui semen non -reliqiiciint super lerram; et
tur a tuis, tanquam-frseniim in os ejus posueris, " dum parvulis peteniibus panem, jnxia quod ad_offi-
ipsum pro tuoe vohinlatis arbitrio circumdiicis, ct cium pertinei pasloraleJ non frangis, probaris eos
qnasi non minus de lerra ejus quam do proprio quos non paveras occidissc Invaserunt enim j"arn
regno disponis. Quiaigilur lantum aposiolicaesedis, gregem libi commissumlupi rapaccs, ex eo in luum
imo Ecclesiscgeneralis, opprobrium ulterius dissi- amplius soevienlesovile, quod , velut canis niulus
mulare nec volumusnec debemus, monemussereni- lalraro non valcns , nec eos lauatu delerres, nec,
latem regiam el exhortamur aticnlius, el sub divini - bonipaslorisexemplo, animam luam pro ovibus luis
judicii obteslalionc mandamus, qtialenus omnes ponis, sed fugis potius, eis Iu|)orumniorsibus <Jere-
cnlligaliories iniquilatis luijusmodi omnino dissol- liclis. Eece elcnim, dum opus Dei negligenier
,vas, quse fasciculoshabent annoxos, usque in in- exerces , vulpcs parvnloe dernoliunuir vincam, et
fernum inferiorem animas deprimenles, ct recipias, messem Dominicam facibus coliigalis ad caudas
imo revoces eliam natani luam, ut subduclam in- adttrunt, et bonosemini quod seminalum fuerat zi-
cestuosis amplexibus cuivis lanltim In Dominoma- zania homo superseminal inimicus, dum haeretici,
trimoniali possis fcedere copulare. Alioquin,ne tain absenlioetuse opiiorlunitale captaia, cujus ulinam
anima tua quam filioetuoeac regis ipsius de nostris vel praascntiam evitarent, perversa dogmata pu-
'
jpanibus rcqniratur, in te ac in lerram tuam , sicut 'J blicejam in provincia Narbouensi proponunl, quos,
expedire viderimus, procedemus , et adtnonilionem dum eis miiius resistilur, multa sequitur populi
pcrior sequeiur vindicla quam eredas. mullitudo. Ne igilur eorum sanguinem Dominus de
Daium Ferentini, Non. Junii. nianu nostra requirat, si negligenliam tuam susti-
LXXXl (181). nuerimus negligenter, fraleriiitaii tuse per aposto-
ARCIIIEPISCOPQ NARRONENSI (182). lica scripta mandainus el disuiefe praeci|iimus,
Ut abbaliam seu archiepiscopalum dimillat cum qualeiuis vel, relicla pcnittis abbatia MoniisArago-
ulrique prwcsseuon possit'(183). num, ut de persona jdonea ordinetur, resideas in
(Ferenlini, iu Kal. Junii.) ecclesia Narbonensi, et in ea pastoralis oJficii de-
Si notasses meiius qtiod legisli, quoniam privile- bilum laudabiliter exsequaris, vel, conlenlus, si
gium merelur amitiere, qui permissa sibi abulitur malueris, abbatia, metropolitijaerenunlies digniiali,
poleslaie, gratia sedis apostolicoenonfuisses abusus, cnm nolimus ulierius susiinere tanttim dispendium
nec per abusioneni perderes quod per usum poleras ecclesiseNarbonensis, imo potius populi Christiani;
retinere. Olim saiie, sicut accepimus, apostoliea ncc debeamus
aliqualenus lolerare, qnod eadcm
iibi sedes indulsit, ut sic ad dignitatcm ascenderes . Ecclesia viduiialis
£. opprobrium defleat te vivenle,
pasloraiem, quod abbatiam Monlis Aragonum cui sed, nisi ei debilum exhibueris' conjtigale, potitis
anlea proefueras nihilominus retineres. Credidit tali imbat', qui consoletur eam inter angustias con-
.cnim ecclesia Romana in houore quem fraternilaii slitulam, el purget ab hieretica pravjiate.
tiuc non sine mulia dispensalionis graiia deferebat, Datuin Ferent., in Kal. Jiinii, anno sexto.
tam Narbonensismetropoleosquam abbatioeMonlis LXXXH (184).
Aragonum, onera rclevaro, et utrique sinc alterius COMPOSTELLANO ARCHIEPISCOPO.
jaciura consulere, imo ulramque juvare per reli- Ilidulget ei ut possit nbsolvere laicos judiccs qni
(juam, et neutri pcr allerain derogare, sperans quod erraples clerkos mulclarant.
sic prseesses et prodesses utrique, quod neutri (Ferentini, VIIIId. Junii.)
deesses penitus vel obesses. Verum , quod dolentcs Boni pastoris oEQeiumexsequi comprobaris, dum
'
(181)'Lmulala a Bzovio,Annal. l. XIII, jiag. 101, quse de isto Narbonensi proesule referuntur apud
| 11, necnon a Raynaldo, Narbonensi
anno 1203, § 51. auclores Galliw Chrisiianw, i. VI, eol. 5S.
(182) De.archiepiscopo jam cgimus (183") Sic; mondose, ut videlur.
Piipra, Jib. ui,epist. 24, not. (58i) Vidc Ravnaldum anno 1203, § 67.
(tJlS) Conferenda qmnino hoec enistola cum his
'
g5 PONTIFICATUSAHNO"VI, CHRISTI1205.. 6«
ecclesiasiicoeseveritalis rigorem per mansueludlnis A ciiim imperliri; lioe idem.tibi proieviler manus in-
spirilum*nilaristemperare,ul deceptas recliiudinis jicientibusineosdem indulgeri deposcens.*Nosigi-
specre ovcs tuas, et poslias exlra caulas, ad gre- tur, de. tuse discreiionfs plenitudinc confidcntes,
mium matris Ecelesise revoces el redticas, ne, si auctoritate tibi prsesentium iiijlulgeinus, ul ejus-
figor-exercealurin eas ecclesiaslicoedisciplime, in modi sacrilegos secundum Ecclcsise formam absol-
profuiidumveiiiant, el conlemnant potius, quam vas, el injungas eisdem , quod canonice fueril in-
jnedicinam suscipianl salutarcm. Sane, per tuas juhgendum, ita qtiod passis injtiriam salisfacianl
nobis litteras intimasli, quod tuae justitiarii civila- competenter, el lam sumptus iiineris, quam re-
lis,habenles muliiludinemsociam, et zelum justi- demptionerii hboris, quos ad sedem apostolicam
tioe, el ex oflicio suo sibi hoc licere credenies, in venieudo subirent, juxla luae provisionis arbilrium
clericos crhninibus irretilos injecere aliquando in opera pieialis expendant. Cselerum, graviter et
manus suas, laicorum eos pcena mulclanies, quos cnormiler delinquenles, qui pro absolutionis mu-
coinquinans facinus ipsis 'consimlles fecerat el nere oblinendo ad sedem apostolicam prsevaleat
sequales.Yerum, cum lu nunliasses eisdem, quod laborarc, oceasione prsescripise iiidulgeniioe non
inciderantin canonem senlentise promulgatae, tibi absolvas.ne forte nervus ecclesiasiicsedisciplinse,
nullo modo crediderunt, curn se non exisliment " qui pcr yiolentiam fiecli polesl, per insolentiam
peccavissepro eo quod eos, velut malefaclores,' dissolvalur. "^
animadversione legitima, qiiasi justitia dictante, Daium Ferenlini, mNon. Junii -,'. _
Kitiiclarunt, pfopter quod nullaleiuis possunt in- '
'"•
LXXXIV. ( 180).
Uuci, ul ad sedem venianl aposlolicam absolvendi. PETRO,COHPOSTELLANO ARCHIENSCOPO.
L'nde, cum sit commune contagium, et limeas, ne ecclesiwCompostellanw a Cmleslinopapa
ab ipsis aliquid delerius commillatur, si eis abso- Privilegium
daium de prmscriptionevotorum aliquot, quat
'
lutionis beneficiunmon proeslelur,a nobis humiliter Ilispania S. Jacobo sanxerat', firmum redclit.
postulasti, ul eos per te, vel aliquem suffraganeo- (Fcrentini, III Non. Junii.)
niin tuorum , faceremus absolvi, quatcnus justilia Ex litteris bonsememoriaeCoeleslini papne, pra-
per miserfcordiamtemperelur, et disciplina penitus decessoris nostri, cognovimus evidenier, eum iii
- hon vilescat. Nos igilur, atlendentes quod .illius, favorem ecclesiseluse pro reverenlia B. Jacohi sta-
licet immerili, gerimus vicem in lerris, qui non luisse, ut cumin lege contineatiir humana, quod
ohliviscitur misereri, quia multitudo dicilur essein in tributis et publicis funclionibus nullum proescri-
causa, ne cadal super eos ignis, et non videant „ plio locum obtinet, el illa voia sint quasi tribula ,,
vernm solem, de benignilate apostolicsesedis proe- quae Deo et proafaloej"us aposiolo Hispania slatuitr
sentiumtibi auctorilate duximus indulgendum, ut, annis singnlis exsolveuda, praeseriplio illa, quae
_abeis recepia secundum formam Ecclesioecautione, .libi et eeclesiae tuse super eisdem votis objicilur,
ipsjs, nosira freius auctorilale, absolulionis muiius locum non babeat aut vigorem.Nos igitur, quanium
snipendas; provisurus aitenlius, ut ab"Iuijusmodiet cumDeo possumus, tuoevolenlesfralernitati deferre^
consimilide cseteroproesumplionequlescant, et ex- proesenlipagina indulgemus, ut in quibus illa con-i
pensas, quas essenl in veniendo ad aposlolicamse- stitutio Coeleslini papae locum habet, ea licenlcr
dcm facturi, secundum luam providentiam mittant utaris. Nulli ergo..;;, noslroe coricessionis, etc,
in auxilium le.Tse sanclae, vel eorum qui repu- Datum Ferenlini, ni Non. Junii/
gnant inHispania Moabitis. JNulIiergo..., nostros- LXXXV (187). -
FRANCliE ADPAPAM. "
concessionis, eic.- INSEBURGIS, REG1N.'E,
Datum Ferentini, vm Id. Juoii. " Miserrimum ' ejus statum exprimit,' el papm\ operam
LXXXIII(185). atque aucloritatem implorat.
EIDESI. Spirituali Palri ae domino suo, Innocentio, Dei
Facullas absolvendidebileswlalevelsexii,et infirmos, y, gralia summo ponliiici, filiarum ejus ininima , In-
de violentamanuumin- clericos injectione. seburges,-Franciae, nomine, solo,' regina , se ipsam
(Ferenlini, IH Non. Junii.) ad pedes in omni humililalc.in spirilu huniilitatis
Debilumprosequerjspastoralis officii, dum oves elin animo conlrilo ssepissimevestr.sepieepaterni-
languidas tuis humeris reportaro sludes ad caulas, taii miserias meas,_ lam per ine quam per meos,
et earumdem.imbecillilalem per luae sollicitudinis explanare curavi, etquia conversa in «rumna mea
diligentiam niteris revelare. Ilinc est igiiur, quod jiigum Domini, non grave sed gravissinuim,.assi-
concedi tibi a nobishumiliter postulasti, ul si forte dueporto, adhuc, Paler sanclissime, recpgilabo
conthigat aliquem luae diceceseos.debilem oelatevel vobis omnes annos mcos in amariludine animas
sexu, vel.infirmitale corporis laborantem, in cleri- mese, in qua jugiter permanens dilectum meum ,
cos manus injicere violentas, de noslraepermissio- fasciculum myrrhse-mihi factum, inier ubera com-
nis clemesuia libi liceat ipsis absolutionis henefi- raorantem sustinco, remedium amaritudinis, jier

(I8o) Vide Raynaldum, anno 1203.'"5 07. (187) Edita a Raynaldo, anno 1203 , § 59,
(180) Id. ibid. ..- -.
87 . INNOCENTIIIJlPi>. REGESTORUMLI.B. VI. 88
vos Christi vicarium, desiderans obiinere. Vos si- A non polui. His namque et simiiibus , qtiaa vesirse
quidemper Dei gratiam eslis successor Pelri, col- ad praesensnon valeo exponere sanctitati, ita quod.
lega Pauli, qui Corinlbiumgladio spiiitus trucidare tsedeatme vivere afflieta, cum iguorem quitl agere
minime forinidavit, Phinees iinilatof, mons in ver- debeam, oeuli' mei ad vos suul, Pater sanctissiine,
tice montium positus, ad quem octili levandi,tui-. ne peream. Prseterea, dico non corpore, sed spi-
iio oppressorum, refugium miserbrum. Unde ad rilu : cumenim quoiidiemoriorpergloriam vestram,
vos Patrem sanclissimum confugio, et ulinam mihi el propter jui;a matrimonii illibata servanda, quam
dalum fuisset desuper, ut pedes Eliseimihi compa- dulcis, quani jticunda, quam suavis mihi miseroe,
tienlis ainplecii valerem, lacrymis rigarem, capillis mibi desolatae, mibi ab oiniiibus reputliatoeel eje-
exlergendo, angustiam animi mei expressius opere clae, unica morscorporalis advenirel, qua lol nior-
quam litierulis exponeremus. Eripile itaque me, tium discrimina aufugerepossem.Verum, quoniam
Paler juste, ul non inligar,-liberale me ab his qui angiistiaemihi suiil undique, quia si contra Deum
oderunl nie, et de profundis aquarum quoegratis agere mors milii est, si aiilem non egero imn etTu-
persequuntur me. Persequitur me doniinus marilus giam manus perseculorum, a vobis , qui pater estis
ineus , Philippus, illuslris rex Francorum, qtti non consolalionis, consolationem peto. Hoc vestrae,nt
solum me sieul uxorem non videt, sed soliuidine jam per me el clerieos meos insiniiaiuni esi, si-
carceris nieam dcsiderans fastidire juventutem, gtiiflcans sancliuui, et rogans et proiestans, quod,
opprohriis et calumniis per suos salellites me irri- si minis ac lerrorilms compulsa, feniinea fragiliiate, *
tare nOn cessat, ad indignalionem sjurilus.ut ei conlra jura nialrimonii niilii aliquid proposuero,
contra malrimonii jura el legem Chrisli consentiam, non sil in praejudiciumpraenomiiiittimatrimonii,
per praeambulosAnticiirisli, qui, speciem pietatis et a vobis qui persecuior cstis confessionisexiortse,
habentes, virlutem ej'us abnegant, me provocare neqiiaquamrecipiatur, sed in inanu forii et brachio
nullatenuscruhescit. Scialis autem, Pater sancle, exlento ab hac me curetis absolveremiseria, Pater
quod in nostro carcere nnlluin est milii solalium, benigne, ut, si forle dominus meits, Philippus,
cl innumeras et importabiles moleslias patior; nec rex Fraiicorum illusiris, diabolicafratide deceptus,
enim me audet aliquis ibi visitare, nisi aliqua re- contra me super sa-pefalomatrimouiQdenuo agere
ligiosa persona, ad me consolandamaccedere, nec lenlaverit, tali loco me procuret sisli veslra paier-
de ore alicujus verbum Dei ad reficiendamanimani nitas, in quo, pristinse libertaii et primis parenti-
meam possum audire, nec copiam habeo alicui sa- bus reslitula, libere ineam possim in oinnibiis <ic-
cerdoti confessionemmeam faciendi; niissam raro _ clarare volunlatem , et, si, fide interposita vel sa-
audire possum, alias horas, nunquam. Iiisuper cramenlo inierveniente, hoc, quod prsedixi, fuero
nulla peisona vel ntiiiliu* de lerra nativilatis meae limore intercedente confessa, ab illa obligatione,
cum litteris, vel sine lilteris, ad me venire vclmihi apostolicaemiseraiionis obloniu, nie Iib.eniredigne-
ioqui permitlilur; victus inihi aliquando arclus ni- mini. Iia vero faciaiis, Paler S3ncie, ut consohitio-»
rnium minislralur; pane tribulaiionis el potu an- nem veslram , senleniiam el jusliliam quam omni-
gusiiaequolidie u.tor; nil medicinale, prout expcdit bus exhibelis, mihi niillatenus sttbtrahalis, ut in
fragililati humanoe, nec qui do.sahue corjioris mihi exlremo examine praemiumcondignumab omnipo-
censulat, vel faciat quod milii prosii, possum ha- tenli Deo recipere valeatis. Yaleas, Pater sancie,
here. Balueum intrare uon sinor; si volo minuere LXXXVI(188).
niihi sanguinem, facere el
non possum; proplerea lLLUSTRiREGIFRANCORUM.
PHILIPPO,
timeo mihi de visu , et ne graves inlirmilales mihi Scribit ei in [avorem Insebnrgis reginw. el ubbatem
stiperveniant: vestinientorumcopia uon adesl, ncc Casemariile.galunimiltit
talia sunt qualia deceret habere reginam, Accedit (Ferentini.)
ad cumulummiseriae meae, quod illaepersonoead- Inier Deum et hominem constiluti, dum figmen-
modum viles, qusemecum ex voluniale regia con- D tum figiihun revereiur, et nietuit facttira faclorem,
versanlur, nunquam bona mihi verha proponunt, ac rursum diligit caro carnem, et nimis lenere.pnier
sed coniumeliosissermoiiibusei injuriosis alflignnt, filiuin amplexatur, pene ambigiinus quid againus,
de quibus eliain atidivi et scio , quod, proelerqiiam verenles ne, si deUilerimuslioinini couira Deum,
a me recesserint, mihi compatitinuir, sed inde ni- aut etiam disiiilerimus propler.eum oiUcii noslri
iiil niihi consolalinnis impendunt, sed tristem jugi- debituin exercere, gravem incnrranius divmoemaje-
ter me compelhint remanere. In qiiadam domosum Slatis offensani,el sangtiis illius de noslris manibus
clausa, nec inde possuin exirc Quid plura? Miserias requiraiur, el riirsum si etiam, exigenie justiiia,
mcas non possem pe.r singula prosequi, quia ea luijusmodi lioniinem aggravemus, molesieiiius eos
mihi denegantur, quae nulli Cbristianse mulieri gravius, sine quibus non potest de facili molestari,
deberenl denegari, et ea mihi fiunt, quoenulli fieri _ Si cnim hoc egerimus per quod homini placeanins,
deberent, quanlumcunque abjeclse, personoe.Lit- quiaDeo displirebimus,niors est noliis, nechoniinis
"eras, quas sanctitas vestra miiii mandavif, habere forsan effugiemusoffensamsi Deo voluerhnus com-

(!88) Laudala, tantuinmodo. non edita, a Raynaldo. an. Ii0i>, | 00.


_S9 ., PONTIFiCATUSANNO, VI CHRISTI 1203. ©0
pliicere.Veruin.licetniagisDeo quamhomininoscon- A k.praesens quanUim ex lioc ocnlos divinoemajestaiis
veniat obedire, nejiigum servittitis ipsiusanobisex- offendas, quantum aggraves fainam nosiram, scan-
cutere videanur, ei Hieiiiiaciternos servos sefvoriim dalizes Ectiesiani generalem, el loeilas;potiustemet-
- Dei.si servi Cbiisti non fueiinius,
appellare, qui, si. ipsum, hoc saltem dtixiiniis exprimendum, quod si
plaeereiinisiioiuinibiis.seivi Clirisli.seciimlum Apo-r de regina ipsa qditlqtiamhiimaniius evenirei, conira
sioliim, non esseuius, iuediam iamen viant-duxiinus te ora omiiiuiu laxarenlur," quod in, necem ipsius
eligendam, volemes, si desuper daium fiierif, et re-r fuisses callide niachinatus, -sicque dicereris parl.em
conciliarehomineiu Deo, et Dettmlioniini complar tui corporis occidisse, nec posses ad alia vola de
care, ut uuiqiie paruer placennuis. Hocaulom lanto ca-tero convolarc Ul jgitur ab opprobriis expro-
facilius cj-edimusoliiinere, quauio, etsi caro coiicu- ' brantiiim, nobis et libi, vel vcrius pro te nobis, et
piseal adversus spirilum. etspiritiis conlra camein, nos-liheres et ie ipsum, rogamus.sercniiaiem re-
inierior tamei: hotiio divimu per omnia expositus giam, monemiis, et exliorlainiir in Doniino, qiiate-
voliinlaii, exieriorem facilius ad se irahal, uli, ctim nus rcginam ipsain de cselero, sicul ,te decel et
uterque adhaeseril Deo, uiuisspiiitus "sil cum ijisoi ipsam, regaliler facias, jieiiraeiari.-iil.ex'hoc, et
Qnainvis.vero invila, non libentef, referat auditori, Deum libi reddas propiliuni, el favorem.homituini
et aures regias regi deiralientium lingua viiet, no- merearis. Sicul eiiim ad liominiim couveisns fueris_
vil laiiien, ul crediiiius, >regia celsiludo, qiianium ipse ad le prophius converieliir; sed profeclo.si
pi, sujier facto chnrissimae in "Chrislo lilhe noslrae, perstiteris in cjus offcns.s,potius ie oflendes, ei jna-
.1. reglnse Erancorum illustris, non soliim ab extra- num ejus, qiiiiin in donis sensisli hactenus, .senlies
iicis, sed rfigni stiiliabitatoribiis, et doniesiicis.eiiam, forsiian in flagellis, cum virgam peccatortim snper
deliahaiur, quanimii eiiain ex hoc scandalum pa- soriem justoruin DOIIIIIIJIS non reliiiquat. Uiinani
tiatur Ecclesla generaiis, el qualiter in nos culpam ergo moniia nosira, qiia: de cprde |iuro, conscienlia
iuiiversi refjnidmit.asserentes, quod pcr paiientiam bona. clilde non ficia procedunl, non licla sed vcra'
nostram circa eam ampiius iiidiiraris, cufper resti"- devotione suseipias, et laliter studeas adiinplere
luliojiem. quam destituiionem niagis vocanl, non quod divinam ex hoc gratiam pleiiius nierearis. Ad
.soluiiimodonoii profuisse nos dicttiii, sed potius ob- haec, dileclo lilio..., abbaii Casemaiii.nuiitionostro,
fuisse. Eece eleniin. sicpublica famadauial,deterius qiibm super hoc nionitoreni duxiinus dirpiitaridrim"
csi hadie in Castro regio restiuuoe, quam in inona- adeuudi reginaiu ipsum ciim viris religiosis iibcram
slerio destilulseftiissei, cum ibi moniales ei essent iribiias facullateni,- ut eam cx parte nostra valeat
solatio, Cum quibus in lege Dominidic niediiabaiur consolaii. ' ' . •
el nocte, ambiilans cum eis iu-lege Domini ciiin C Ferenlini, mense Junio.
consensu, lh'c auiem mulieres, quse ipsius sunt qua-r LXXXVII.
licunqiie obsequio deputatae,scandalo, suni eidem, .... PR;EP0S1T0 .... DF.CANO, ETCAPJTULO MERSEN-
et ei jugiier imprecanies exasperan.l eam verbis, et BURGENSIRUS.
factis oiiciiiidiii; ila, ul jani quasi auimam ejus tse- Archidiaconi
Mersetiburgensisin episcopumeleclio-.
deat viiae suoe, cumiiou soluiii eidem reginaeno» nem confirmal.
servialur.regaliter, sed ab aliquibus, quasi serva, (Prauiesle, v Non. Maii.) . -
servili.terperiracielur. Iusupeiyprseler hoc quod hec * Cassala quondam elfeciione,qtiani de dilecto filio..._
-ih veslibus, nec iri cibis, sicut regiiiaio deceretpro- Mersenbiirgeiisiarchidhicono,.leinere feceratis, pro.
videtur eidem,.reIigiosiseiiam ne consoleniur eam eo quod ipse, ininusilegitimenatus, a vohis eligi uou
inter angusiias consiituiam, el dolores ijisius con- debuerat, sed a nobis poierat posiulari, in hoc vobis
.solaiione possiul divinse paginse relevare, adeuiidi et ei.graiiain diiximus faciendam, nl, si demiocon-
eam iiihibiia esl facullas, ila ut, duih non iuvenit veniretis iu eum a seile aposiolica postulandiiTy,v^
consol.inlem.-videatur. carceri niancipata, el Iacry-; nerabilis fraier nosler. . . Magdeburgensis archi-
moe"e_ii3 die ac nocte sunipanes ipsius. Sane, si.nec D I episcopus (189), inquireret, diligciitcr, si conseiisus
timor Domini, nec revereniia sedis apostolicae ma- vester essel caiionicus, vel extoiiiis,- et si vigereiin
tris luse, nec nobililas generis, nec sanclilas vitae archidiacoitoipso lam mofiini lionesias, qiiam-scieiw
ipsius reginoele siiffieienler inducerent, ut eam fa- lia.Iilteraruin, el id nobis per suns litieras ini.inia~
ceres ivgaliier pertraetaii, sallem, nt linguas effti- ' ret. Cum ergo convenisseiisin ipsnm a sede aposuw
Jgeres deiractoriim, et noinen bonuni, quod muliis lica posiiilandiim.-diciusarciiiepi.scopustaii).acaiio*
anleferiur diviliis, libi perpeluo reservares,-deberes ..i.icis, quiun ubJomiiibusproelaiisMersenhurgeiisibus,
eidem per honorabiles iuinislros. tuos regalitef et exceplo prse.xisi.0, qui jiuare nolehal.ul' ferrtv
liberaliier provide,re,-necdepulare lales adejusob- superhis lesliiiioiiium voriuui, recepiljuratorinii»
sequium, qui, tanqiiain oderint viiam ejus, ipsitis cauiionem, quorum depusitiones nobis misil suis-.
miseriain verSiisconlumeliosisadaugeant.afliiciioiies litteris interclusas', significans etiam, quod praepo-<
addenles afllictae, sed-.qui nio;stiliain-ej'usconsola- situs ipse", licet jurare-noluerit, confessus lamen
lionis antidoto relcvarenl. Caeterum,ui .laceamusad fuefalcoram co.se in eumdem archidiaconum coivi

-(189)DeMagdeburgensiarchiepiscopojant diciuui" esl supra.


91 INNOCENTIIIII PP. REGESTORUMLIB, VI. M
venisse cum aliis, el tunc etiam convenire. Nos igi- A _. polerit adipisci, firma semper etillibala eidemmo-
tur, inspectis depositionibus juratorum, el diligen- nasterio perseverent. In qiiibus propriis duximus
tius hiielleclis, didicimus ex eisdem, quod sponle vocahulis exprimenda : locum lpsum in quo prsefa^
convenerant in archidiaconum memoralum, el quod liim monasterium sltum esl; burgum ejusdeni, cuin
idem archidiaconus et honesius erat in moribus, et mola el aliis possessionibus adjacenlibus; oblatio--
inscientia compelenler instruclus, et ulilis hac lem- nes, tam inajoris altaris quam confessionis ipsius
pesiate praeserlim•ad. regimen ecclesue memoratae, et aliorum altarium; Sanctum Mennatem,cum ter-
Quapropier, Mersenburgensivolenies Ecclesisepro- ris et vineis ab utraque parte vise Scilicinaeusque
videfe, propler cvideiitemutiliiaiem el necessiiaiein ad pontem Pisinnari. Cenlum monles, cum vineis et
urgentem, de benignilaie sedis apostolicoegraliam praiis juxla ccenobium memoralum; Floran. eum
vobis duximus faciendam, posiulafioncm vesiram dc suis perlinentiis ; tufrem Joannis de Petro, cum
fratrum nostrorum cousiiio misericorditer admit- suis perlinenliis quoe autlquo nomine appetlanlur
lenles {190). Monemusigilur discretionem veslram, Draconi Mandram, cum ecclesia el aliis snis perli-
cl exhortamtir alteniius, et per apostolica vobis nenliis; ecclesiam Sancti Procnli, cutn Gualdo,
scripla niamlaniiis, quaienus eidem archidiacono, Lapigio el Seizanello, et aliis suis pertinentiis;
lanquam electo vesiro, debitam reverenliam et ho- B I Ardeam, cum Rocca sua el turre, majori, eleccle-
noriliceiitiam inipendatis, salubria moniia el staluta siis suiset aliis perlinentiis; Patticam, cum eccle-
ipsius recipienies huniiliter et inviolabililer obser- siis et perlirienliis in Hosliensi civiiate ; ecclesiam
vanles. Volumus eliam et mandamus, ut eleclum Sauctae Dei Genitricis Mariae Salinarum; Paria
ipstim praedicto archiepiscopo prsesenieiis slatutis sepiem in Urbe vetere, et decem Paria posiia i"nAl*>
temporibus ordinandum in prcsbyteruni, el i» epi- binea, elParia duo posila in eodein terrilorio, cnm
scopum consecrandum. Casamassanciasiiisque mancipiis ; castfum decimi,
Datum Praeneste, v Non. Maii. cam ecclesiis suis, el fila Salinarum in Campo ma-
LXXXVIll (191). jori el apud Hostiam; ilem monasterium Sancli
SANCTO PAULO. Clemeniis, ctim villa sua; easlrum Fuscinanmn,
- cum suis perlineniiis; possessiones in civiiaie Vel-
Recipitur moiiasteritimS. Pauti derurbe "sufr prote- tetri, cum ecclesia Sancise Mariaeac cellulis snis
clione Romanw Eeciesiw, et enumeranlur bona ad ;
eumspccianiia. turrem posilam in" Terrerevello Liicenibrucoe,cum
(Ferenlini, Kal. Junii.) suis pertinentiis; possessioncs in Aricia, cum vi-
- Domino snnelo, meritoque beato, prsedicatori neis, lioriis, et tenimeiitis el molis; in Albano, cel-
proecipuo, egregioque dociori, Patilo aposiolo, In- C lam Sancii Nieolai el cellam Sanctae Marise miho-
noceniius, iiidignus episcopus, servus servorum Dei, ris, el lotum palalium, cum stiis ecclesiis et perli-
revereniioevotum cum devotione perenni. Cum ali- nenliis; Castollion. cum stiis jierliiienliis; lerliam '
qiia tibi, beatissime Paule, vas electionis, cl gralioe pariem LaciCaprulaci, Villeram et Casam novam;
prsedicalor, per privilegii pagiiianiconferre vide- cnm suis perlineniiis; casirum Ose; casirum Lpogf-
mur, non nostra eonrediimis, sed tua potius corifir- lise ; sancium Julianum; sanctam VictoriamCorto-
manius";quia bona omnia qn;e habemus, luis inier- rtiltim; medielaiem Laei Borani; Passaran. ei nion-
vcnientibus meritis, a Paire lumiiium, a qiio est tem Porculum, cum omiiibus -ad praedicta castva
oiime dalum optimum el omne donnm perfeclum,- perlinenlibus; enclesiam Sancli Laurentii sub co-
nos accepisse faiemur. Ideoque magis (ua reputa- tumna, el eeclesiam Sahciae Mariaein Oliveto,-cuin
nius csse quain nosira, et uiijiam ita nosira sint lua,- omnibusecclesiis snprascriploriini casiroruni,- intus
ul lua quoque sinl noslra, quaienus qui luum offi- et exlfa ; casam in Anagnia, cum onuiibus posses»
citim exseqiientliimsiiscepimus, ad luum eliam su- siouibus praefalomonaslerio ibidem coliaiis; sextam
scipiamiir consorlium obliuendum. Sacratissi.mum partein in Castellan. de Duscignan.
itaquemonasteriiim, in qtio luiim venerabile corpus jj -
] In civilate Tiburiin. ecclesiam Sanclse Agafhoe..
cclebri memoria requiescit, ad j'us ei proprietalem. el molas duas in Cornule, el unam in Vesta, et
apostolicse sedis j'ure pertinens spirituali, sub beati unam in Fornia ad poriam obscuram, et vineas-et
Petri coapostoli tui elnostra proieclione suscipiiuus, oliveta el alias possessiones; Montem Alban. cum
et prsesenlisscripti privilegio communiinus, in pri- oinnibus tenimenlis ipsius; podium Sancti Christi ;•
mis siquidcm staluentes, ul ordo monasticus qni caslrum Noinenlan. et Sanctum Primum, et alias
scciinduiii Deuin et beati Benedicti Regulam, etc, ecclesias, et cryplam Maroham, cum omnibus ad
itsque observelur. . suprascripta caslra vel loea pertinenlibus; sanetum
Practerea, quascunque possessiones, qusecunque Mareellin. el podium Caribnse; inoniem Fabalem
hona idem monaslerium in prsesenliarum in, usque et castrum Sancti Pauli,cum omnibus.ad praescripla-
(190) De episcopo Mersenburgensi, ciijus eb-clio- lom. t Bull&r.Casin. conslit., 22. Laudalum eliam-
nem liic coiiiirmal pontifex, nilii! in prompiu liabe- a Raynaldo, anho 1205, § 07, tibi fragineiiliim legi-
mus, Nonui.umseriem, se.l absque vel minima chro- lur qiiod hic uncis Includilur. Nomiiiaiocorum hift.
nologica. nola, exhibct BuceSinus,German. sacr. receiisilorum ab cdilione Margarinisaepedifierunt;
pari. i, pag. 42. sed lccliones apographi, ex ofiicii nosiri ratione, E-.'
_!9I) Privilegium islud editum est a Margarino deliler a nobis exliiuendsefuerunt.
93 PONTIFICATUSANNOVI, CHRISTI1205. 84
caslra pcrlinenlibus; monaslerium Sanclse MarioeA niaiuis Romani ponlificis in sacerdolem fuit ordina"
montis Dominici,cum suis ecclesiis et pertinenliis; lus super majtis allare Iicenliam habeat ^elebranai;
in Marsia, erenuun Saneioe Marix montis Armen- consecralioncs autem altafhim et "ordinalionesmo-
sis, cuin celhilis siiis.-ienimeiilis el omnibus perli- "nachorum, qtii -ad sacros-ordines fiierinl promo-
nemiis; ecclesiam Sancli Gregorii de Sublone, cnm vendi, a quoeunque maliierinl abbas et monachi
periineniiis suis; saneiam Mariam in Casis^ctim - ejusdein inonasierii caiholico diinlaxai cpiscopo,
Girala id esl Piscaria in Fucino; sanctum Leonar- aposiolica freli aticlorilate, suscipiant, quas sine
dum supra in Cantora. cum ccllulis, villis el iuolis, • difficullaleac pravilateproecipimus exbilieri: Mino-
etaliis periinenliis; in Anritemo, hospilale de Ca- res aulem ordines, nionachis suis idein abbas, dum-
-sas ; in solo Sabinensi, quarlam partem Casiripozi; modo sit presbyter, de nosira polerit iiidiilgentia,
in civitate Inleraninensi, ecclcsiain Sancti Laurenlii cum necesse fuerit, exhibere; cui benedicendi
ad perlem Coesse;hospitale aposlolorum Jacobi et etism indumeula,-qtiae ad usum aliaris in eodem
Bartholomiri, in civiiate Tudeiiina, inoiiaslerinm monaslerio ftierini necessaria; concediinus polesta-
Sanctse Margariise, cum suis perliuenliis; apud lem. Inierdicimus quoque prsesenli decrelo, ul nul-
Struiicon. Ecclcsiam Sancti Antimi, cum omnibus his qninino sine speciali mandalo Roniani pontificis,
possessionibusquse fuerunt Guidon. do sancto An- in abbatem et monachos ejusdcm ccenobii, ubicun-
timo; in coiniiatn Namiensi, medielaiem casiri que morantes, suspensionis aul excoinmiinicationis
sancti Urbani; apud Ameriam, liospilale Sancii Ja- sententiam promulgare, vel eos ad synodum vocarc
cobi tle Redden.-EcclesiamSnncli Magni in Poule, praesumal, sed neque clericos, praeserlim oblatos,
el ccclcsiam Sancli Callialdi prope castrnm Toran. in illis ecclesiis permanenles, in qnibus non ad
cmn eorum perlinenliis"; in civiiaie Caslellana, do- episcopos sed ad ipsum abbalem insiituiio et dcsti-
minia et possessionesquoe ftierunt Rainaldi Guide- lulio ac correctio dignoscilur 'pertiiicre.- Quod si
ruhli, cuin ecelesiis Sancti Euliiii inlus, et Sancii quisquam in cos hujiismodi scnteiilias promulga-
Joannis extra ; ecclesiamSancti Slepliani in caslello rct, illas decernimns irritas el inanes. Obeunie vero
et burgo suo juxla civitaiem Sulrinam, cum omui- ejusdem Idci abbatc, nulliis ibi qualibet astutia seu
bus periini-ntiisel utilitatibus suis; caslrum Sanctie violenlia prrcponalur, nisi quem fiatres conmiuni'
Sevcrae,cum ecclesia et perlirienliis suis; monasle- consensii, vel fratrum pars major consilii sanioris,
riuui Sancli BenedicliNepesin. positum in Pentorn. seeuiidum Dci timorem et beali Benedicli Regulam,
et massam quoevocatur Ulmeium, el massam quae de ipsa congrcgaiione,""sitanien in ea perexamina-
vocalur Maian. positas in lerritorio Nepesin. et C tionem Romani ponlificis reperiatur idoneus, duxe>
quldi|uid-habet a Ponte Nepesin. usque ad niontem rint. cligendum. Si vero, quod absit! in eodem mo-
Rosulum, el lacum qui vocalur Janula; castrum vac- naslerio non possel qnisqiiam idoncus repcriri, tunc
carilioe, cum ecclesia Sanctoe Christinae, et aliis Romanus- ppntifex de alia congregaiione pncrato
ccclesiis et jitMiinenliissuis; castrum Lepriniani, monastcrio personam idoncam prseflcialin abbalem.
cum suis ecclesiis et pertinentiis; Flaianiim, cum Prauerea, felicis recordaiionis Gregorii papae,proe-
sais perlinentiis;. civilalem Colorum, cum suis cc- decessoris-nostri, vesligiis inhoereiites, reiuiliimus
clesiis ciperlinenliis;.civitatetn Siertinian. cum cc- monasterio memor-atodebilum vini, verris el vaccse,
ciesia Sancti Joannis, et lacu cum suisperiiueniiis; qiiod anliquis tcmporibiis prsedecessoribnsnosiris
in Episcopatu Narnicn, Ecclesiam Sancti Nicoiaide consueveral exhiberi; salvis gratuitis obscquiis et
monte Maselan'.Caslrum Raian. cum suis perti- consuelis exeniis; quocin feslo Nativilalis cl Re-
nentiis, el castrum novuin, et caslrum TornuIH; surrcctionis Dominicoe aposlolicoesedi debent an-
Romse,ecclcsiani Sancli Nicolai de Forma; eccle- niiatim impendi. Liceal quoquc abbaii, el convcnlui
siarn Sancli Sergii in Subura, Piscarias in fliiinine, monasterii memorati, fratrum suorum .testinioniis
in loeo qui dicitur Marmorata, Andittinidominiciini, in propiiis cau.sis uli,.sive civilemsive criininalciu
et Postam.et aliasin eodem Ihunine, subler Rouia, D contineanl qusesiioneiii,eto:, usque dcpcrire; cleri-
pensioneset hoiios, et omnia quoe inter urbem et cos cliam, sive Iaicos liberos et absolnios, e saeculo
exlra idem moiiasterium noscittir oblinerc Ad hoc, iugieiiles, licite ad conversionem recipianl el eos
libeiiates et" iminunitaies eidem monaslerio usque absqtie aliqua coniradictione retcnlent.
confirniarnus. i Cum aiitem generale fucrit inlerdiclum, licilum
Staiuimus insuper, ut prsefatum nionaslerium sil cisdem _ibique manentibus, exclusis excommiH
nulli prorsus in aliquo nisi Romano lantum ponti- nicaiis"et interdiclis, submisaa .vocc, non pulsatis
fici sil subjectum, nec ibi aliquis praeter eum quam- campanis divina officia celebrarc Cseterum, cum
libet jiiridiciionem exerceat, aut aliquam vindicet idem monaslerium spirituale inembrum aposiolicse
poiestatcm. Abbati vero .ipsius venerabilis loci, sedis et propria Romani poniificis sedes exisiat,
praesenlis privilegii auclorilale concedimus, ut ad statuimus et sancimus,-ut, sicut contra Romanam
honoremct laudem Altissimi, cum mitra el annulo, Ecclesiam iion nisi centcnaria currit praescriptio,
sandaliis, turiica et dalmatica, missariim solemnia secundum constitutiones canonicas et .Icgitimas-
pro tuK cclebrct revcrenlia sanctilaiis, ct asianli sancliones, ita quoque proefalomonaslcr-iominoris
elero ac populo bcncdicaf, iia quidem ul, si per tcmporis proescriplio hon obsislat... Sepullurara
93 • 1NN0CENT1IIII PP.REGESTORUM LIB. VI. 98
qttoquc ipsius loci liberam esse decernimus, ut eo- A procuralorem suum, duxenf producendos, subtato
.rum, clc, usque a quibus assuinpla fiierint corpora cujuslibetconlradktionis (198) etappellalionisobsia-
inortuorum. Decernimus efgo, ut nulli omnino ho- culo, admitiaiis.et depositiones eorum conscripias,
iiiinum liceat proefalummonasleiium, elc. usque el vesiris sigillis inclusas, ad sedem cnreiis apostoli-
profulura, salva sedisapostolicoeauctorilale, ac in cam destinare, slatiienles partibus peremptoriura
liarocliialibus ecclesiis dioecesanorumepiscoporum terminum compelenlem,quo, per se vel responsales
justilia consueia, illis exceptis in qiiibus plentimJ'IIS idoneos, nostro se conspeiiui repransenieiii, jnsti-
idem monasieritimhaciciius dignosciinr habuhse. Si tiam recepturae], etc Tesles, etc NulIIs, eic.
_«quaigitur in fuliiruin,elc, usquesubjaceant :cunctis Quod si lu ea, elc. frater episcope, cum eorum
autem,' elc, usque inveninnl, Amen, amen, amcn. alte.ro.
Daliim Fcrenlini, per inamim Joannis, sanclse Daium Ferenlini, xiv KaI."Julii, ponlilicaUis no-
Roinanseccclesiae subrliaconi el nolarii, primo Ju- slri anno scxto. ' XC.
nii, indictioue vi, Incarnnlionis Dominicaeanno
EXONIENSI (199) EPISCOPO, ETELECTO BCR-
,1203, ponlificiilusvero domini Innoceiitii p.ipaeIII
aiiiio sexlo. GENSI.
» Ul inquiranl adversus episcopumAstoricensem.
LXXXIX (192).
, DUNELMENSI EPISCOPO ET (Fercnlini, xvKal. Julii.)
; DECANO, PRIORl Veniensad aposlulicam seilemdilectus filius, D...
SANCfM TRINITATISEOORACENSIRUS. Astoricensis
canoniciis, contra veiierabilem fratrcm
. Cl lesles, in causa quw super statu ecclesiwMeneven- nostrum
sis vertebalur, audiant, Asi.oiicensem episcopum, enormia
mulla proposiiit coram nobis, super quibiiseuin in-
(Ferenlini, xiv Knl. Julii.)
olim dilectus tendil cfiniinabililer accusare; videlicel qttod, suo
fCum filius (195) G.. arcliidiacomis '
adhuc proedecessore vivente, ac a sede stia violenter
Meiievensis,nAversnsvenerabilemfratrem nosirimi....
Canliiarieiisem arcliiepiscopnm,super stal.u Mene- ejecto, et episcopatu eiiam spoliaiu, lociim ejus per
ambilionem leinerarius usnrpavii; qiiodquesilper-
vcnris,ecclesiaeproposuksetin nostia et [ralrum no-
crimiiie ac simoni* praviiaiepolluliis; duos in-
siroiumprmsentia([9b) qiiaislionein:'] ardiiepiscopo jnrii homicidas
ipsi per litteras noslras.dedinius in mandaiis, ut, stiper protnoveril, ununi in archidiaco-
et allcrum non legilime natuin ad olficium
per se vel procuratorem iiloneum, ad pracseriliam nuni,
jioslram super hoc acederel responsiinis. Veruin, diaconatus assuniens. Praelerea, quod super liomi-
ciiin ipse nec venissct nec misissel propierhoc ido- ' cidio publica laborarel infainin, videlicet quod ina-
iieum responsaleui; voleutes Menevcnsi Eccleshe gislrum Michaclem, legiim doctorem, inierflci fece-.
ril veneni inaleficio procuralo. Qnia igilur enornii-.
palerna sollicitudine providere, causam super hoc
venerabili lratri noslro.... episcppoEliensi, eldile- laies liujiismodi sub dissiniiilaiione iransiri non.
ctis filiis... Londoniensidecano, et.... arcbidiacono debent, discreiioni veslroe per apostolica scrijila
de Bolingeham, sub certa forma duximus comniit- niandainus, qitatenus, partibus convocatis, el audi-.
inde proposilis, causam ipsam usque ad
lendain (193), a qtiibus non fuit Iiactenusju.vtaman- lis hinc
ftatum nosirum in ipsa procesSum.Ne igitur catisa tliffiiiitioniscalcuhim diligenler exaniinare cureiis,
ipsamque suflicieiiter iustructam ad nosiram proe-
ipsa reinaiieai indecisa, discretioni vestrae per apo- seiiiiam remillatis,
stolica scripia [ mandainiis quatenus, itisi pars pr;cligeiiles pariibus termiiiuiit
veniaiit qtiod justitia diciaverit
adversa procdiciumarchidiaconum per exceplionem coinpeteutem, quo si forievenire
neglexerint, nos,
Jegitimam repellere valeai ab agendo, paiiibus, si rccejiiuroe;adquem
qnanium de jure poierimus, niliilominiis procerlc-".
poteril fieri, vel procuratoribiis earum, ad locum mus.
idoneum el securum per nuiilios veslros et lilieras
Daluni Ferenlini, xv Kal. Julii.
coiivociilis, et liie Ipgilime eonlesiata, tesies quos
D XCI.
4rchiei>iscopusduxerii produccnilos in Anglia, el NORILI VIRO..."...COMITl DUNECANO.
quos archidiaconus producere volueril contra eum Coinposiiioneminler ipstim el ecclesiamS. Andrem
(196) in Wallia, recipere proeureiis. Verum, si ar- providefaclam confirmtit.
chiepiscopus citatus legitime, coram vobis, per se (Ferentiiii, xv Kal. Julii.)
vet proeuraiorem idoiieiim, noluerii compareie aut Solet annuere, elc usque iinpeiiiri. Cum auicm
litem etiam cotiloslari, vos nihilominus (197) senes inter le etecclesiam S. Audreae, super jure palro-. .
ei valeliidinarios quos archidiaconus, per se vel natus quarumdam ecclesiarum et lerrls, controver-
"
(192) Exslat in libello De jure ct stain Menevens. (195)Liiterarum, de qnibus bic agilur, fragmpri-.
eccles.p;ig.590.Videepislnlamhujusce libri sexli 74. luiii exhibel Giraldus in libellojam citalo, p;ig.550._
Rehiiui'< liani, sed nuitila, inier Decrelales, lib. n (196; Decretal. legunl, duxerit producendos,et in-
lit. 2'), Deleblibusel alle.slationibus,cap. 54. Quoe fra, vel pro cor. vob,
illic leguituir, hic imcis inclusa sunl. (197) ln Decreial., lestesmaxime.
- (195)D^unliii Decreial. veiba dil. fil., et mod.o, (198) Desnutin Deeretal. h;ec verba, el infraquse.
ten.fr. n. ciiaraclere llalico dislinguimiis.
(194) Decrelal, legunt prwposuerit, oniitt. in n. (199)Legendum videtur OxQittcnsi.
,et.,/. n. prt
97 P.ONTIFICATUS ANNOVI, CHKtSTI12057 , £3
sia fuissel dhtlius ventilala, landem in prsesenlia A-demarchiejnscopi iargissimc mtnistfantcs, ipsi nee
- dilecti filii, J. titiili S. Slephani in Coelio monte in modico subvenitis. Cancellario priino. el frairi
presbyieri cardinalis, aposlolicae sedis legali, et ejussecundo, damnator:memoriaeMarcualdo,etiiunc
charissimi in Chrislo filii noslri, W. ilhtslils regis lertio, W. Capparpno„jtirasiis, ei, contra praesliium.
Scoliae, bouaememorise R. lunc lemporis episcopi jurameiilum, secrelum qtioddam quod dcbebnt
ejusdemEcclesise,accedcnle consensu, inter te et caute celari, iion expavislis neqiiiler revelare, uiulo
ipsam ecclesiamamicabiliter composilio iutervenit,' inaliiom.nia,quoePanonni ei pcr Siciliamab codein.
^jiiam aposlolico postnlasli coiilirinari rescriplo. Marcualdo sunt perpc-irata, provenisse videntuiv
Nosigitur, nobiliiatis luse 'precibus aiinueiites, Insuper, ihesauro ecclesiseproltigato, prsefaluiuar-
compositionemipsam, sicul sine pravilale provide chiepiscopum per mensem et aniplius obsedislis,
facia esi, el ab uiraque parte sponic recepta et el, cum nibii poluissetis in obsidione proficcie,'ero-
pacilice hacienus. observala, et iii -scrijitis exinde gala pecunia proedicliim Capparonum ad ipsum
coufeclisplenavieconiiiietur, aucioritate apostolica obsidendum adducere ininiine dubilastis, quem,
coiifiriiiamus,etc. Nulli ergo, etc Dat. FereiUini, dalisuxori suoe magms cnpisargenleis el dahiialica
iv Kal. Julii. de lnilla (205), valente plus qiiam uiille tarenos, ad
XCH. * hoc hiduxistis, tit lioiuines
ipsiusarcliiepiscopi rape-.
. . - EPISCOPO CERUNDINENSI (200). ret, lorqueret et mulilaret, et amicos ct consangui*
De uno qui matrem el fdiam camaliler cognoveral. neos ejus faceret exsulare. Nuiilios quoque ijisins
(Fereniini,xiii Kal. Julii.) ad sedem apostolicam vcnientes anno praeleriio
- [Ex tilteris luse fraleruiuuis accrpimus, (201) G.>
apud Messanamcapi "fecisiisel male lorqucri. Obc-
lalor earuni, aperta nobis confessione monstravil, dientias eiiam Ecclesioequaeyobis siinl allribiiia: t
iiuod (202).... inalrem cujusdam puellaequam infra cupiditale rapacissinia deslruenles, reddiiusearuin,
saubilesaimos desponsavcrat in uxorem carnaliter conlia Regulam beali Renedicli, in vestram pro-
Bscpeeoguovii,el poslmodum caruali comiiiistioiie piietaiem convenisiis, archiepiscopo nihil aul 1110-
piiclliuiitraciaril adullam]. Unde ipsius viri aniniae dictim crogantes, cum sinl reddilus aniuium decem
provideri humiliter postulasti, cl ulruin mulieri ad milliiim lareiioriun. Ad h:ec, sepiilcrum boiue me-
gccundas nuptias, ipso vivenle, liceat convolare", nioriae G. archiepiscopi, proedecessorisejus,_pra:-.
«rsmhoc faclum publicum el notorium liabealur." sumpiiohe sacrilega violastis , el sublraciis inde
[Nos autem eidem viro pceiiiieniioniinjungi fecinuts arcbieplscopalibus iiidtmientis, et sepulcro semi-
pro jieccato; consuliaiioni tuaelaliierrespondcnies,' P teclo relicto, cstis in eum sitniiia comiiiiniili. Pro
quod, si res iia sebabet, eis ab-invicem peniius se- quibus et aliis niultis exccssibus,_cl quia mandaio
paratis, mulier alleri viro non nubat, si, posiquain riostro noluisils aliquatenus obedire, in vos excom-
novitviri el inalris delictum, se carnaliier illi non inunicaiionis sonleniiaiii proniulKavit, sed vos, iii
cruliuit commiseeri. Vir eiiam et mater mulieris malitia vestra danniabiliier obsiinati, pasloris vcs-
ipsitis nunquaiiidebent ad alias nuplias corivolare, tri censuram nullaleuus fqrrnidalis. Quia igitur
sed sempercontineiitiaiii servare teneniur, et enor- tanla scelera nec volunms riec dcbeiiius uheiiiis
nie deneredelictiim, quotl-ex lam nefumla libidine sustinere, per apostolica vobis sciipta iiiaiidaiiius-
cotilraxeruni, prbeseiiim, si circa personas hitjus- ei disiricte proecijiinus, quateniis proedicta castra
modi de lapsu carnis miniine timeatur. pariier et Tbesauruni jam dicto archiepiscopo ,
DaiumFerentini, xm K.il. Julii. omni occasione et excusaiioneac dilaliune cessan-
XCIll (-205). tibus, rcsignetis, eique de univcrsis excessibus nie-
HONACHTS MONTISREGALIS , JATIET CALATETRAS1I moraiis salisfaclionctncongruanisludeaiis liiiiniliier
CASTELLA TENENTIEUS , ET COHPLlCUiUS EORUM : exhibere, ipsi tanquam Patriet paslori veslro debi-
":
.- SISESALTJTATIO.NE. lam obcdieiiliam et revereiitiam exhibendo. Quott
Utipsorum archiepiscopo,ab ipsis graviter offenso, D si in obstinaTioueel coiiiumacia vestra duxeritis
saiisfaclionemconuignumexlitbeuui. persisiendum, sententiam, quam ipse in vos cano-
(Fereiiilrii, "xvKal. Jtdii.) nice proniulgavil, nos raiam el fifuiam halieiiles,
Quod vobis aposiolicoesahitationis alloquiumnon eam lacienuis auctore Dotnino iuviolabililer obser-
inipendiimis, ex veslra noverilis nequitia - pfove- vari, eljioieslis iiisiiperformidarc; ne,vobis, vestra
- nire. Gravissimamelenim ex pane veneraliilis fra-
proiiiereule malitia, prorsus exclusis, idem archi-
tris nostri, archiepiscopi vestri f204), noveriiis nos episcopus, auctpritaie sedis apo&lolicae, vclregulares
accepisse querelain, quod, ei rebelles effecii/proe- canonicos jn ipsa ecclesia,. vei clericos inslitdat
dicla castella ei thesaurum ecclesisehequiler deti- sseculares. - - • ......,,-:.... •
netis, et ea yivendo luxuriose vastatis , .de quihus -.-Datum.Fprentini,xv Kal.,JuIii.. ,: •., •_.. .
excoiiimunicaiiset hostibus ad oppressidnern"ejus-
s(200) Exstat_sediiliqriantiimmiitlla, inlerDecre- -(203) Epistolam lianc landant! itayiialmis, aniio
tales, lib.iv, tii, 13, De eo qui cognovitconsangui- I2;i5, § (54;el -Roc- Pirrhus, " SiciL sacr; t. I, - pagr•
Keamuxaris sumvelsponsw,cap; 8. 405. .
(201) ly Decret., quod\, (2041Vide snpra epist. libri quinll 89, not.
(•202)Desuiu baeeverba iivDecretalilnis; . (205) Sic in apogr, .
"
$9 INNOCENTIHIIPP: REGESTORUMLlB.Yf. 100
' XCIV. A conslitulis , ipsi subdiacono Tuit ohjcctum , qtiod
ILLUsTUl REGlCASTELL.E. inanus injecerat in clericum violenlas, et quod
• Abbaiem el conrentum Ttianenses non suppeiebanl ecclesioefaeultaies. Verum, subdia-
ipsi
commendul. conus.ijise,ciim ad probandani injeelioncm nianuum
(Fereniini, xiv Kal. Jtilii.) violentarum lanuim lesles de auditii imhicii fuis-
Quar.lo majorein ille , per quem reges rpgnant senl, pnrgaiioneni suaeinnoceniisejiTaeseiitavit;et,
et principes doniinaiiiur, inler homiiies libi contii- licel per testes pariis ostenderetur adversoe, eccle-
til potesiaieni, lanio ecclesias el monasieria regni sioenon suppetere facultales, evidenler tamen prb-
lui in quilius jiro vivis ac defunctis assidue Domi- havit econlra, quod , poslquain super recepiione
nus exoralur , benigniiis debes et sludiosius co:To- ipsius apostolicum mandaitim receperant, quainor
vere, ul viri religiosi sini orationibiis pro tua popu- qui resideiitiam in eadeiu ecclesia faciebaul, duos-
ljqtte tibi subjecii salule Iibere ac libenler inteiui, qne non residentes cauonicos , el iiiimu prabenda-
• cum a nioleslaiionibus seculi regia fiierint prolec- rium resideulcm eliam decessisse (207j. Cumque
tione seciui. llac igitur coiilidenfia provocaii, di- super bis el aliis fuissel coram eodem litigatum
lcclum filium... abbalem, et conveuluin Trianensis abbate,' landeiii, cum super prolalione seiiieuiiae
Ectiesiae, regali celsiludini propeusius commeiulaii-B dubitaret, negotium ipsuin'aposiolice sedis provi-
les, per aposiolica scripta rogamus , monenius al- •sioni remisit. NosaiUeiii ,culem subdiacono , el P.
tente, el in remissioneni tibi injungiiiuis peccato- presbyiero , qui pro paiie venil adversa, "dileclum
rum, quatcnus divino inluilu, cl pro reverenlia B. lilium,, R. (208) lituli S. Susannse presbyterum
Pelri et nostra , praiiiclam Ecclesiam , -lanqtiam cardinalem, dedimus anditorem, in cujus praesentia
Homauoe Ecclesise filiam specialem, nccnon memo- cum miilta fuissent ab iilraque.parte proposiia, et
ralos abbatem el eoiiventuin, corumque jura, ab nobis poslinodum ab ijiso relaia , quia .in litieris.
onmium iujusto gravamine et indebila molosialioue jam dicli conlinebalur abbaiis, quod de canoiiieo-
derendas, eosqtie in ordine suo et concessa sibi ab nim obilu proediolorum ei consiiiil manifesie, sicui
aposlolica sede libeiiaie conserves, sicul in privi- superius est exjiressum, nihilqtieftierat contra sub-
tegio, ad precum luaruin inslantiam a bonaememo- diaconumprobatuih eumdem, quonuiiusTiaberelui'-
riae Cajlesliuo papa, procdecessore nosiro , ipsis idoneus ad ecclesiaslicum benefuiuin obliiieiiduin,
indulio, noscilur coniiueri. Nolumus aulcm regiam ne provisione, in qua ei aposlolicse sedis benigiiilas
excellenliam reputare inoleslum, quod petilioucm subveniri n.andaverat, frattdarelur, euni loco unius
tuam supcr eo, -quod sa-pedictam ecclesiam 111po- defunciorum decrevimus admiltendiim. ldeoque,
leslalem ijonasieriiti. Facttndii rcdigi poslulabas, " discrelioni veslrseper apostolica scripta inaiidamns
noii duxinius adiuiiteiidaih, cum.id de jure facefe , el dislricte proecipiiuiis.,quaienus, nisi dicii praepo-
lion possemus. situs ei capiluluin, ad nioniiioncii vestrain, sub-
Dat. Ferentini, xiv Kal. Julii. diacomun ipsum , prout esi decreium a nobis, in
- XCV. canonicum receperint et in frauein, vos, aucloritate
CANTORl, POENlTEfiTIARIO, WlLLELMO ALD0JNI, SUBIUA-noslra suffulti, eum in proebeudoepossessionem illius
CONO PAP.4L, CANONICO, LEMOViCENSlBUS. ..-corporaliier inducenles, ei Slallumin choroel lo-
.Ut A. Taines, subdiaconuin,in-canonicumel frulrem cum iii Capiliilo, subiato cujusliliet coiiiradiclionis
u prceposiloel capilulo S. Juniatii, juxta lenorem et appeilalionis obsiaculo, assignelis. Contradieto-
maijdati aposlolki de - hoc jum dali, recipi [a- res.,. ncc obstet pracposilij'am dicti ahsentia, cum
,'- ciant. .
_ Parisiismorari dicamr, si capitulum eam ad elu-
(Ferenlini, xivKal. Jnlii.) ; sionem mandati nostri duxerint alligandam. Taliter
Veniens ad ajiostolicamsedem dilectus filius, A. auiem mandatum
Taines, subtliacouus , liostris auribiis intiniavit, siibdiaconus non apostolicuin impleaiis, quodidem
cogaiur propter lioc ad sedem
quod, cum olhn dileclis liliis.;. pra-posito, el capi-
tulo Sancti Jiiiiiani scripseriinus, ui euin in canoiii- ** aposiolicam ampliuslaborare. Quod si nou onines...
duo vestrum, eic.
cum recijierent et in frairem,"diIecio filio... abhate
Dalum Ferentini xiv Kal. Julii, anno sexto.
Vosiensi (20(5),ilii' procuratore eoncesso, ut eos, XCVI.
nisi causaiii ostenderenl sufficieiilem et juslaiu EPISCOPO ELIENSl (209), AEBATIDE TAIU.ETON (210),"
ijuare non essel recipiendus ab eis , per dislrictio-
ET DECANO LINCOLNIENSI(211).
nein ecciesiasticam, onini appellatione et dilaiioue
Ul ctericia priore el canonicisde Hikeiliam, in ipio-
ad
ccssaute, compellerel receptionem' ipsius , idem [rum ecclesiispraseniati ub anhiepiscopoEboracensi
abbas diem partibus socpiusassignavit. In cujus admiiluntur.
landem prseseulia quibusdam cx canohicis ipsius (Ferentini, xi Kal. Julii.)
ccelesise ex parle universitatis, el ipso subdiacono Dilecti lilii.'... prior et canonici de Hikerham

-(206) Pe»rus V, abbas Vosiensis, anno^l202 , in- (209) De episcopo Eliensi diclura est', Iib. v,
TTietionev; mox Raiuumdiis, anno 1205, in instru- ejhst. 54.
nioiilis reiieriuiiiur Gutl. Clirisi. l. 1L col. 596. (210)De abbaiibusTarrelanensibus,nibi!in prom-
(207) Sie in apogr. plu habemus,
(20S) Vide epistolam libri tertii 54, not. - (211) Vitie supra
101 PONTJFICATUSANNOVI, CHRISTl 1205. . 103
iransmissa-nobispeliiione monstrarunl, quod vcne- A cxpulsis, bona ceperunt cornm, matronas et aho3
rabilis frater nosler, archiepiscopus Eboracensis , qui excommunicalionis seiitentiam niPtuenles ad
et officialesejus, in ecclesiis suis ad praesenlalio- eorum officium non accedunt, eos etiam, qtii in
nem eorum clericos,'conlra lenorem privileg;ioriim die Paschse ab ipsorum manibus corpus Chrisii
Miorum, coniemnunt admitlere pro suse arbitrio rec.ipere noluerunt, ptena pecuniaria punientes.
voJuntalis.Nolenlesigitur, ul propter hoc diciorum Cum igitur nnvorum curationi morborum novis
fratrum Ecclcsieesusiineant deiriincnluin, discre- . semper sit remediis occurrehdum, el ferrum appo-
iioni vestraper aposlolica scripla mandamus, qna- liendum sit vulneri, quod fomenti remedium non
tenus, si praediclusarchiepiscopus,el officiales,cjus, admiliil, ne pars sincera, trabalur, cum inorbus
personas idoneassibi a fratribus ipsis canonice prae- peslilensjaniTsiibrepai, fraterniiati vestiae per apo-
senlatas adniiltere ad regimen ecclesiartnn illorum slolica scripla niandainus atque priecipiiiins, qua-
. nialitiose dislulerinl, vos eas ad canonicampracsen- lenus, si clerici el capellani praedicti ad comnioni-
taliouem eorum, auciorilate nosira suffulli, nullius tionem vestram, infra >mensem posl susceptionem
coiilradiclione vel appellaiione obstanle, adniiltere prsesenlium, non saiisfeceriut juxla prioris man-
procuretis; iia tamen, quod propter. hoc successori- dati noslri lenorem, vos eos, aucloriiate nosira
bus ejusdem archiepiscopi nulluiu imposlerum prae- B sufiuiii, baneficiis, appellaiione remoia, privetis.
judichun genereliir. Quodsi non omnes, etc. Tuj Quod si nec sic eis vexatio dederit intelleciuin, et
fraier episcope,cum eorum altero, etc infra mensem alium a sua noluerini iuiquitate de-
DatumFereniini, xi Kal. Julii sistere, vos ipsos auclorilate ajjoslolica solemniter
XCVIl (212). ab officiis depoualis, uli sic inobedientes, cl conlii-
ARCHIEPISCOPO BITURlCENSl (213), EPISCOPO CATDR- maces, qui liaec audieriiil, lerreatitur, el in parti-
CENSI (214). hus illis, qusejam quasi exstincta videiur scinlillula -
. Ul capellanoset Burgenses castri Lemovkensis correciionis ecclesiasiicie reviviscat.
torriganl.'. *
Dalum Ferentini vrtdus Junii, anno sexlo.
(Fercnlini, vi ld. Jiinii.) XCVIH.
Olim primo vobjs, et secundo libi el suffraga- EP1SC0PO (256), .ET •WILLELMO ALBOlNI , CANONICO,
neis luis, fraier archiepiscope, dedimus in manda- LEMOVlCENblBUS.
tis, nl sententias iiiterdicti in Burgenses et castrum Causam Assalili clerici decanumel capilulum Sancli
Lemovicenses, propler excessus muiiiplices et Aredii moleslanlis examinandamipsis commillil.
enormes, et suspensionis et exconimunicationis in (Fereniiiii, xn Kal. Julii.)
capellanos dicti caslri, propler inobedientiam eo- " Ex pafle decani el cajiituli ecclesiae S. Aredii
rum et conlumaciam, a venerabili fraire noslro, noslris fiiil auribus inlimaiiim, quod cuiii venerabi-
Le.movicensi (215) ejiiscopo , promulgatas, sicut lis frater nosier, O. (217) Itostiensis episeopus, olim
ralionabililer latoe fuerint, facerelis per' Biluri- in pariibns veslris apostolicaesedis legaius, eisile-
censem provinciam, usque ad satisfaclionein ido- deril in maudalis ui Assalitnm clericuin in cano-
ueam, per censuram ceelcsiaslicani , appellatione nicum reciperciilet in frairem; landem, quia contia
remota, inviolabiliter observari. Adjecimus eliam euindem clericum fuil exceptum ab illis, quod es-
in secuudo mandato, ut, si dicti clerici el capellani sel ex duplici adulierio procreaius, ipsuniqtie pro-
admoniii, "episcopp suo conlemnerent infra men- pierhocTecipcre recusarent, prseseiiim cunijura-
sem saiisfactionem debiiam exhibere, compellere- mento teneantnr aslricli nullum in canonicum rc-
tis eosdem pcr eamdeni censuram, appellaiione cipere taleni, episcopus ipse, sicul in ejus litleris
cessanie, ad sedem aposlolicani cum vesirarum perspeximus contineri, faclum ejus duxii in patien-
eslimonio litlerarum venire suspensos. Licet au- lia ttolerandum, dummodo llel. nepos Hel. fralris
tein mandalum aposlolicumquanlum fuit in vobls Grandimonlensis,reciperctur ah jllis; quo ad preces
devoie fueriiis exsectiti, dicti lamen capellani et ,, ejus benigne recepto, episcopus Assalitojam dicto,
clerici, non redeuntes ad cor.sed illud cum Pha- ne spe quam de prccibus ejus conceperat frustra-
raone potius induranles, non solumin sua peiii- retur, in ecclesia Sanclr Fronlonis, supradicla cc-
nacia perslilerunl, sed' de die in diem obstinatiores clesia Jonge. nobiliori, providit. Caeterum, idem A.
effecli, ut novissimus error deterior sit priore, in ul praedictos decanum elcapilulum super recepliono
ccclesiis dicti casiri ea, quas damnatani hseresim sua iterum infestaret, nd apostolicam sedem acce-
sapiunt, praedicant manifeste, qui excommunicali dens, ad venerabilem fratrem noftrum, Burdega-
divina non meluunl officia-celebrare; Burgenses , lensem archiepiscopum, elj dilectum filiutn..... ab-
insnper, sicut ex lilteris episcopiprsefaliaccepimus, hatem Albeiefrenseni, [Iitleras verilatc lacila impe-
capeilanisecclesiarum et monachis Sancti Martialis travit; quo audito, decanus el capilulum, anlequara
(212)Laudalurhsecepistola a Bzovio,Annal. tom. hat sedes Cadurcensis Ecclesioe,anno 1206. Gall,
XIH,pug.101, § 11; nec non a Raynaldo, ahno 1203, Christ. tom. 1, col. 131.
(2IS) V.ideepistolam libri quinli G8,not.
(213) \ide epistotam tibri-tertii 43, not. (216rVide epislolamlibri quinll 78, uot.
i214) GiiillehniIII, episcopi-Cadurcensis,.inenlio (217) Epist. lib. teiiii 11, not.
fiiin insirumeniis. ann. 1199 et 1202, Sed vaca-
m INNOCENTIIIlt PP. REGESTORUMLIB. Vl. lOi
_-er ipsas lilleras cilarenlur, sedem apostoiicam1A rum et devoiione proinptissiina nihil nobis vel Iiae-
appollarunl. Judicos vero, appellalione conienipia,' fedibus nosiris inlerius couiinere debcal captio-
licel ad eos neqtiaquam accedere, nec ipsi eliam suni. Tenor siquidem dictarum litlerarum hic
ire posseut propter giierranim tumiilius ad illos, esl (220).[B. Flandr. ei llain. L. Blcien. el Claiy
maiidarunl eos lanquam excoiriiiiiinicalasab oiuni- et 11. S. Pauli comiies, Odtlo de Chanliet, et W.
lius eviiari. Beinardo ergo, preshytero, pro j"am frater ejiis omnibus ad quos litterae istae pervene-
diciis decano cl ctipimlo, el uingisiro P. Aiuierici rint, salntem in Domiiio. Notum fieri voluiiitis,
Boiol pro parte allcr;), procufalorihus in noslra quod super eo quod apiul Jaderani inciiriiinus ex-_
prac.seiUiaconstilulis, et peieuiibus enrum ratioties communicalioiiem apnsiolicain, vel incurrisse.nos
audiri, dilectum filiitm, L. (218) tituli S. Crucis tiiiiemus, lam nos quahi successnres uostros sedi
presliyieriini cardinalem, dedimtis audilorem, «;ui apnstolicae oliligamus, quott ad maiidatum ej'us
ea qitaefuernnl coram ipso proposila nobis relulit satisfactionem ctirabimus exhibere.
diligeuier. Nos auiem, uoleiiies 'aliquem injusie Daiiiiu apud Jaderam, anno Domini 1203, niense
gravari, discreiioni vestroe per apostolica scripla Aprilis.J
maiidamus, qiiateniis inqiiisita super
_ir:t>cij)ieii(ln Sane, litteris isiis sigilla noslra comilum sine
praemissis'diligeniius veritaie, Si vobis conslilerit contiadiclione libeiiter appendimus, sed baronum
Assalilo jam dicto, poslqunm fuil contra etnn, si- sequenliiini, hoc esl Od ei W. frali-is ejiis iniel-
cut superius coniinelur, exceplum, in supradicla Ieximus defuisse, licet el barones se esse confcssi
ccclesia Sancli Fronionis per pnefaiumepiseopum sinl, sicut ab illis accepimus, quibus fuil absolu-
fnisse provisttni, elallerum in ccclesia Sancii Are- tionis veslrse officiumdelegaium, ei illis iiijnnclum
dii ad prei.es episcopi ieceptum cjtisdem, vos ipsuin fuerit, in viriule praesliii juramenii sialiin absolu-
Assalitun. a iiioleslatione decani el capituli prse- tione concessa, ul littefas quas recepisiis emiiie-
diclorum faciatis per disiriclionem ecclesiastieam, reni. "Super faclo autem illuslris viri ac principis
apjjellatio<e'reiuoia, cessare; illi super hoc perpe- exerciius nostri, niarchionis Motuibferraii, quo
tiiiim silauium iinpoiientes, et reducentes in irri- vhlelicet, pro apostolica reverenlia ei de conser-
tum qiiidi^uidconlra eos et illorum ecclesiam, proe- valione slolii veslra volunlale complenda, osleiisior
ditiarum !illerarum occasione , tcniere noverilis nem liiterarum veslrarnm hiimilUer iiupedivit ad
atleinpialum. Alioquin, eum recipi facialis in ca- ienipus, donec videlicel ilerala j'ussione sanctitas
iionkiim el in frnlrem, dnmmodo nihil ei obslet vesira proeciperetquod in bac tempesiale super
»!e caiionicis inslituiis; coiilradiciores liionilione ^ his agendum forel, supplicamuspiissime paternisali
.pra.iiiissa, per censuram ecclesiaslicam, appclla- vesirae, ul divini amoris intiiiliinon feralis indigne;
tione posiposita, com|iescendo. cerlissime tenenlibus vobis, quod, bi ostensaefiiis-
_. Dattim Fereniini, xn Kal. Julli anno sexlo. sent lillersB.... dnci el Veneiis, eo loco et lempore,
XCIX (219). quod ipsa die, el slolium rupltini, el nniic fuisset
.dissolutus exercilus. Sane, per magislrum Joannem
riTTEn^SCRUCESIGNATORUM ADPAPAM.
Noviomensem, nuniium noslrum, accepimiis,quod
De absotutione facii Jaderm. ipse pro dissiimilanda excommunicaiioue Veneto*
. Sanctissimo Patri el charissimo domino, 1. Dei jum atl lemptis, pro ipso periculo dissohuionis
gratia suiiuno ponlifici, B. Fhndrisa et liaiiiovioe, exercilus, palerniiati vestrse propensius supiilieas-
L. BiezeiiMSei Claromonlenbis, et II. S. Pauli co- sel, el iioii fuisset auditus, el quod super hoc im-
miies, miliies sui, cnnt ptouipiissima ad omne ob- -posuisset ei prrcceplio veslra sileiiliuin. Nihilomi-
sequiuiii volnnlaie, oscula pediim. huelleclo pa- iius lamen voljinialem veslram inquireie iieraia
terniialis vestrae niandalo, el lam ve.-aris quam consiilialione miiluiiniis, qtiam in corporum el ani-
venerabilis Palris, P.' liitili S. Marcelli prrsbyieri uiariiin nostrariim periciiliim, el lerca> sancioede-
cardiualis, ajmsloliosesedis legnli, litteris per nun- D solaiionem, el inimicorum crucis insuliatioiiem
iium ipsius el noslros veneralione condigna rc- alque derisum, contra voliinlaleni etiain vestram,
ceptis, prompta MIIIIUS devolione in omnibiis exse- sicul omninq crediinus, et per nunlios vestros iu-
puti. ct secunduni foiiiiam expressam in Iitteris lelleximus ,- per diclaruni ostensionem lijierarnm
.veslrisjuranienio..pr_a>slUo,sive recognito, absoiu- slolium scindereiiir. lllu.d auteni cerlissime leneat
Jionis aposlolicoesumus beneficium eonsecuii, et: palernilaiis vestne discreiio, (|iiodquidqujd super
lilteras quas petistis, juxia niandatum dicli legali litteris eisdem praeceperitjussione.-quidqiiid inda
eideiu remisimus, qtiarum etiam lenorem per lalo- coniingere debeat, sive diclus marciiio, siva
jreiu prsesenihini apostolatui veslro duxinuis inti- cuictinque ex nobis injunxeritis, faciet incun-
niandum, de vestra apostolica pielale confisi, quodI ctanter.
niindauim vesirum, quauuimcuuque ex .paienia
-scveritate jure sonet exlerius, pro pbedieiitia filio-

(2!8) Vide epislotam libri quiiui S, nol. > eliam


' BzoviumAnnat. l. XIII, pag. 99, § 5,
i.219) Vide Rayualdum, auno 1205, § S. Vide; (220) Usecapud Raynaldumieguntur.'
tm PONTIFICATL'SANNOVI, CIIRISTI 1205. 100
C (221). A CI (222). -
MTTEE.XMARCHIONIS MONTISFERRATI. MARCHIONI MONTISFERRATI, B. FLANDRU3, L. BLESENSI •
"
Lillerarum pontificis suppressionemexcusat. ET II. SANCTI PAULICOMITIBUS.
fSanctissimo Patri el dornino I, divina Providen- Ul in subsidium Terrm sanclw transfretenh
lia summo ponlifici, Bonifacius, marchio Moiuis- (Ferentini, an. vi.)
ferrati, eum osculo pedum paratam ad omne ohse- [Ctim in manu valida et extenlo brachio egressi
quium voluntatem. Palernitalis vestrae lilleris a fueritis de Mgyplo, ut vos ipsos Domino in sacrifi-
baronibus exercilus signalorum acceptis, et cum cium offerreiis, doluimus non modicum et dolemus
omni reverenlia et devolione proeslito, sive reeo- quod Pharao vos persequilur fugientes, vcl vos po-
guiio, j'uramento, ahsolutionis beneficium apostolicae lius sequiniiui Pharaonem, qui vos, sub quadam
consecutis, per nuntium venerabilis Patris noslri, necessiiatis specie ac velamine pietatis, sub jugo
P. liluli S. Marcelli presbyteri cardinalis, aposto- peccati velustse nilitur subderc serviluti.] Doluimus
licoesedis legati, communicalo baronum consilio, autem, sicut proemisimus, et dolemus pro nobis
intellexi super facto Jaderse per eumdem nunlium poriler et pro vobis el pro universopopulo Ciirislia.no.
ad ducem et Venetos a sede apostolica excommuni- Pro nobis, quia, dum quod seminaveramus in lacry-
cationis lilteras emanasse. Allendens igitur, imo B mis, per tegalos el liiteras nostras, vobis et aliis
lenens pro cerio quod eo toco el lempore lilteroe soepius, non ahsque quadam amaritudine cordis et
veslrse nullalenuspossentostendi, quin statim noster corporis anxieiate non modica, verbum Domini pro-
dissolvereiurexercitus et stolium rumperelur, remi- ponenles, et exhortanles nominis Christiani cultores
niscensque de consilio veslro multa dissimulandai ad vindicandaiu.injuriam Jesu Christi, credehamus
fore loco et iempore, si Veneti ad dissohilionemi nosin exsullatione messuros, ex imjiroviso messi"
stolii aspirarent, divini amoris inluitu, nec non et nostraeinimicushomo superseminavit zizania, etsic
pro sedis apostolieaereverenlia, a qua stoliumet nun-. - semina vitiavii, ul in lolium degenerasse triiicum
tium habuii, et poslea Drmamenlum, consilium ha- videalur. Pro vobis aulem, quoniam, cum expurgas-
Irai tiiteras iiias ad iempus suppfimendas, donec: selis vetus fermenturn, el crcderemini j'am penltus
niandatum veslrum alque consiliumiterata percipe- veterem.hominem cum suis actibus exuisse, modi-
Tem jussione,'easque de manu nunlii vestri cum[ cuMvfermenti,et ulinam modicum, corrupit denuo
omni humilitate, fiexis genibus, magno compunctio- totam massam, et dum vestimenta vestra eandida
nis et devotionis spiritu suscepi, viroque religioso... non servastis, quasi veterem reinduisiis- amictum,
abbali Laudensi, ad lempus tradidi conservandas,_ manum retralientes ab arairo, et respicientes cum
super lioc potius ohedientise filialis exspectans ine- conjuge Lolb retrorsum; ila ut jam apti non vide-
rituin, quam apostolicae indignalionis offensam esi remini, secundum Apostolum,regnoDei.[Propopulo
piaeinteniionis actu necessario incurrisse. Inleilexii autem Ghristiano doluimuset dolemus,quoniam inde
etiam a duce et a quibusdam Veneiis, faniiliaribus3 humiliatur amplius unde credebatur polius exaltari.
meis, quod super faclo Jaderse nunlium propriumi Cum enim multi qui vos prsecesseranl in Terrse
ineontinenti veslrae transmilterent sanctilali, quii sanclaesuccursum, quod non ascenderatis audito, ad'
uirum haclenus ad sedem apostolicam pervenerit_ propria sunt reversi de proximo vestro passagio
jgnoramus, qua spe suspensus nuniium hacienuss difiidentes; Saraceni de acccssu vesiro dubii,etil-
disluli transmiilendum. ilinc estquod palerniialii lorum recessu securi, contra Christianos animos
vestrae cum omni devolionis el humililalis affectu a assumpserunt, el qualiter peccatis exigenlibus prse-
supplico, ut veslrarum suppressio lilterarum, quse a valuerint contra eos referre nolumus, cum sil fere
quidem Inniiilitatis meaeminislerio facia est, el dis- nbilibet divulgatum. Gaudemus auiem quod, rece-
cretionis ac pietatis vestrae conlidentia, pacis vesiroe
_. ptis litteris nostris, erraneum in vobis intelligentes
Iranqnillitalein in aliquo non nioveat vel conturbet,( exeessum, devote ac humiliter mandalum eslis apo-
praesertiin cuni cgo et barones exercitus mandalumn D stolicum exsecuti, et, juramenlo prseslito vel reco-
veslrum parati sumus exsequi, quidquid iterata no-i_ gnito, ahsolulionis heneficium percepislis, vos et
bis injunxeritis j"ussione. Conlidimus etenim quod d successores veslros, filii eomites, cum duobus baro-
circumspeclioniveslrae magiscomplaceat ex susli-- nibus Gallicanis, ad salisfaciendum juxla mandalum
nentia modica siolium similiier stare, quam ex liue-i- nostrum, super eo quod apud Jatleram excommuni-
rarum vestrarum osteusione subita deperisse.] Csete- i- cationis sententiam incurrislis, per paientes lilleras .
fum, simplicUalemhujus nunlii sie excuso, quod eaa obligantes. Utinam autem pcenitentia vestra sit vera.
tempestale et lanta diffieuliale mealus non habuid ut sic pceniteatis videlicel de commissis, quod a
prompliorein. siniilibus de caelero caveatis; quoniam qtii adliuc
-
.agit quod pomitel, non esl pcenitens, sed iilusor, et
cani reverso ad vomitum comparalur pcenitens re-
diens ad peccalum. Est quoque tevius peccatuui
(221) Epistola haec fere inlegra legilur apud Ray- (222) Legitur integra in Gestis Innocentii, n.
naIdtim.,ahno 1203, § 6. Eamdem Iaudavit BzoviiSji, Lxxxvm. Laudat Bzovius, Annal. t. XIII, pag. 99, -
Annai. t. XIII,p. 99, § m. 81. Mutilam etlidit Ravnaldus.ad annum 1203, 8 15.
PATUOL. GGXY. k
iS7 INNOCENTIIIfl PP. REGESTORTJM LIB. VI. 108
^uod semel eommiiuiur, quam quod commissumA mitanam provinciam.juxta quod infer vos et ipsos
semel postmodum iteralur. Nullus itaque veslrumi convenitvel honeste convenerii, navigio transealis,
sibi temere blandialur, quod terram Grsecorumoc- quanio minus poteritis, cum dolore tamen etama-
eupare sibi-liceat vel prsedari, tanquam minus sit riludine cordis, et sub spe veniae, communic3ntes
apostolici sedi subjecla, et quod imperator eisdem. Cum enim jam a vobis majorem nauli re-
Conslanlinopolilanus,deposito fratre suo, el etiam ceperint quaniitaiem, nec ad eam possiot resti-
' escaecalo, imperium usurpavit. Sane, quantumcun-- tuendam induci aut etiam coarclari, sialitcr fieret,
que in hoc vel aliis idem imperalor, ethomines ej'us videremini vos damnum ex pceniteniia, ipsi autem
jurisdictioni commissi delinquant, non est lamen prsemiumex conlumacia, reporlare ; cum ad hoc
vestrum de ipsorum j'udicare dcliclis, nec ad hoc debitum exsolvendumipsi vobis maneanl obligati,
crucis signaculum assumpsistis, ut hanc vindicare- et ab excommunicalis exigi possit et recipi quod
tis injuriam, se.d opprobrium potins crucifixi, cujus debelur. Est autem cautum in jure, quod, si quis-
vos obsequio speeialiler deputasiis.] quam per lerram haerelicorum aut quorumlibet ex-
Monemusigilur nobilitaiem vestram, et exliorta- communicalorum transierlt, necessaria emere ac
mur attenle, et per apostolica vohis scripta praeci- reciperepoterit ab eisdem. Praeterea, si paterfa-
"
piendo mandamus, quatenus nec decipiaiis vos milias domus excommunicationis sentenlia fuerit
ipsos, nec ah aliis decipi permitlatis, ut sub specie innodauis, a partieipationeipsius familiaexcusalur.
pietatis agaiis illa, quod absit! quae redundent in Licel ergo dux Yenelorum domiiius navium, tan
vestrarum perniciem animarum, sed eessanlibus quain palerfamilias domus, in excommunicatione
potius occasionibusfrivolis et-necessitatibussimula- persistal, vos lanien, lanquam ipsitis fanniia, duni
tis, in Terrse sanctaetranseatis subsidium, et crucis in navibus ejus fueritis, ipsius excommunicationon
injuriam vindiceiis, accepluri de hosiium spoliis continget, et excusabileseritis apud Deum, si, in
quae vos, si moram feceritis in partibus Romaniae, excommunicatorum navibus exislenles, eum dolore
oporteret forsitan a fralribus extorquere. Aliier cordis sub spe pcenitentiw excommunkatis ipsis
enim, quianon possumus nec debemus, remissionis communicaveritis, in quibus communionemeorum
TObis graliam nullatenus pollicemur. Inhibitionis nequiverilis eviiare.] Verum, cum vel in terram
autem noslrae lenorem, qua vobis, sub excommuni- Saracenorum vel Hierosolymitanam jjroviiiciamdo
calionis interminatione, veluimusne lerras Chrislia- navibus vos descendere continget, nisi Veneti ad
norum invadere vel lsedere tentaretis, nisi vel ipsi satisfaciendum, et reeipiendum juxla formam Ec-
vestrum iter nequiter impedirenl, vel alia jusla et £ clesiseabsoluiionis beneficium, inducti fuerint vel
necessaria causa forsan occurreret, propter quarti compulsi, cum eis nullalenus prsesumatis prselium
aliud agere, intervenienle legati noslri consilio, va- Domini proeliari,ne, si, eis habenlibus aliquid de
Jerelis, memoriler retinere vos volumus, et mone- analhemale, in crucis insurrexeritis inimicos, non
•musne conlra eam leviter veniatis. Ne aulem culpa prsevaieaiisin eos, sed, lerga vertenles, fugiatis pq-
ducis et jiopuli Veuetorum in pcenam vcstram re- lius et cadatis. Nam in libro Josue legilur, qnod,
dundel, volumus et mandamus ut litteras nostras, cum Achan, filius Charmi, pallium coccineum
quas ipsis assignaudas duxerimus, et quse adliuc valde bonum, el ducenlos siclos argenii, regulam-
apud vos esse noscunlur, assignari faciatis eisdem, que auream quinquaginta siclorum de Jerico ana-
ne ipsi excusationemin peccalis assumant. themale rapuisset, iratus estDominus Israeli. Unde
Dalum Jer .anno sexto. cum adversus Hai ascendissent tria millia pugna-
CII (223). • lorum, siaiim lerga veiientes percussi sunt a viris
•CRUCESICNAT1S. urbis Hai, et corruerunt ex eis triginla et sex
Consilium quodpapa ipsts millilsine bulla. homines ; perseculique sunl eos adversarii de porla
[Si vere] vos pcenitet de conimisso. et plene.pro- usque ad Sabarim, et ceciderunlperprona fugien-
ponilis satisfncere de peecato,.Dorninum vobiscre- 1D ies; nec prius Dominusurbeni Hai in manus tradi-
dimus, imo novimus jam placatum. Si ergo (22-4). dil Israel, quam Achan populus lapidavit, et omnia
Veneli poluerint ad salisfactionem induci, et abso- quaeillius fuerant igne consumpsit. In Paralipome-
lutionis beneficiummeruerint oblinere, secure ciim non eiiam, eum Josaphat, rex Judae, cum Ochosia,
eis navigare poleritis et praelium Dominiprseliari. rege Israel, cujus opera pessima fuerant, amicitias
[Quod si (225) nec saiisfacere forte (226) voluerint inivisset, recissentque naves quse irenl Tharsis,
uec absolvi, ulpolequi non doleresed gauderedicun- Eliezer, filiusDodaci de Maressa, ad Josaphat pro-
lur petius de comtnisso, permillimiis vobis ul cum phetasse Iegilur et dixisse : Quia habuisii jcedus
ipsis usque in terram Saracenorum, vel Hierosoly- cum Ochosia, percussit Dominus opera tua, con-
(223) Reperitur, sed mulila, inter Decretales, ad annum 1203, § 7 et 8, quod bic. duplici ad ini-
lib. v, tit. 39, De senlenlia excommunkalionis,cap. tium cuj'usquelineoevirgula distinclum est.
59.-Quaeillic leguntur, hic uncis inclusa sunt. (224) In Gesiis tnnocenlii, vero.
Exstal integra in Gesiis tnnocentii 111, § 87, (225) In Decrel. add. Veneti.
sed cum aliquibusdiscrepantiis quas etiam in mar- (220) Decretal. omiitunt qusehic et infra charac-
gine adnotavimus. lere cursivo dislinguuntur.
Fragmenium ejusdem epistoIseexhibelRaynaldus,
109 P0NT1F1CATCSANNO VI, CHRISTI1203. -1,10
trilaque tuut naves , nec potuerunt ire Tharsis A 1 posset.Provideatis aulem prudeiileret caute, ut si"
{HPar.xK) forle Veneti voluerinl occasiones aliqua->invenire
In libro aiitcm Machabseorumlegilur, quod, cum quod cxerciuis dissolyatur, multa pro tempore
Judas contra Gorgiam, praepositum tdumese, eum dissimulare ac lolerare curelis, donec ad locum
tribus millibus pedilum et quadringenlis equilibus perveneritis desiinalum, ubi,oj)portunitateaccepla,
ascendissel, in congressu conligit paucos ruere eorum, ul expedit, maliiiamcomprimatis.
Jtidseorum(227); cumque poslmodum Judas pro- CIU (229).
stralorum corpora in palernis sepulcris ponere vo- NORWICENSI EPISC0P0(230).
luissel, invenit de idolorum donariisquseapud Jam- Ui clericos conjugaios beneficiisprivare possit.
niam fueranl, et a quibus prohibel lex Judaeos, sub [Diversis fallaciis] circumvehli, Deo et Mammonse
tunicis oceisorum. Factum est igilur omnibus ma- famulari conantur, cum tamen, secundum evange-
nifesium ob hanc causam eos qui ruerant, corruisse. licam veritalem.-.nemo possit duobus dominis de-
Ne autem viclualia vobis desint, charissimo in servire, quoniam, siunum dilexerit, alium hahebit
Christo filio noslro imperaiori Conslanlinopolitano excessum (sic),aut, uno conteriipto,alium sustinebit.
scribemus, ul, juxla quod per lilleras suas nobis [Accepimus enim (250*) quod quidam clerici luos
"
ipse promisii, viclualia vobis faciat exbiheri. diosceseos, qui sotemniierin conspectuEcclesimma-
<" Quod si forsan ea vobis contingeret dene- Irimonium conlraxerunt, ecclesiaslica beneficiade-
gari, cum tamen vos devoveritis ad commune obse- tinere eoniendunt; in quorum conversalioneeilhara
quium Crueifixi, cujus est terra el pleniludo ejus, cuni psallerio male concordal" Cum ergo vir cogitet
orbis terrarum, et universi qui hahitant in ea, quomodo placere possit uxori, et ideo minus quoe
possel utique non absurdum videri ad similitudi- Dei sunl valeat cogilare, cum, quasi divisus in duo;-
nem imperatoris terra>, de quo cautum est in jure plenam sui non habeat poteslatem, ulei a quo sli-
civili quod si ejus exercitus indigueril alimentis, ca pendium recipit plenius famuletur, fraiernilati tuse
possil accipere undecunque, possitis elvos cum li- aucloritate praesenlium indulgemus, ut hujusmodi
more Dominl, sub satisfacieudi proposito, ad ne- clericos benefieiis ecclesiasticis, quae in tua dioecesi
cessitatem tantum, ea sine personarum accipere sunt adepti, auctoriiaie noslra suffultus, valeas (251),
laasione. t in libro namque Jiidicum reperitur, appellatione remoia, privare, praesertim, eum rerum
quod cum Gedeon Zebee et Salmana reges Madian ecclesiasticarum subslantia soleat deperire per tales,
persequerelur insianter, et primo a viris Socoih, nisi forie lu talibus scienler contuleris ecclesiaslica
ac secuncioab habitaloribus Phanuei, panes pro po- Q < beneficia, quibus eos, non per te sed superiorem,,
pulo qui secum. venerat, et jam quasi defecerat, decemimus spoliandos].,NuUiergo...nostroe conces-
poslulasset, quia ei quod poslulaverat denegarunt, sionis, etc
vietor reversus tulit seniores civitalis Socotli et Dalum Ferentini, xn Kal. Julii.
spinas deserli ac iribulos, et conlrivit cum eis CIV.
aique comminuitviros Socolli; lurrim quoqtiePha- PLEBANO, ET FRATRIBUS PLEBIS I)ECALCINARIA.
nuelsubvertil, oecisis habilatoribus civiiatis. Ne- Causatti, qiue inter ipsos el capellanum de Monlecuto,
cessiias cnim, maxime cum insislilur operi neces- ; ratione Ecclesiarum suarum, verlebalur, dijudkdt.
sario, mullum (228) et in mullis excusat. Cum (Fereniini, xit Kal. Julii.) .
enim Dominus Sabbato per sata transirel, el velie- Cum olim interbonae memorise.... praedecessorenv
rent discipuli ejus spicas, ac manducarenl manibus tuum, fili Plebane, et magisirum R. capellauum de
confricantes, et quidam Pharisseorum ad discipu- Monteculo,eeclesiarum vestrarum noriiinibus,super
los : Quid facilis quod non licel in Sabbalis (Luc.vi) prsestaiione obedienlise, quam idem praedecessor
proclamareni, Jesus eis legilur respondisse : Nec tuus exigebat ab ipso magislro, et quibiisdam aliis
lioc legisiisquod fecil David, cum esuriret ipse et capitulis, quaeslio verterelur, nos causam ipsam
qui cum eoeranl, quomodovenil in domum Dei, el TJ J dileclofilio priori Sancti Fridiani Lucani; sub
panes propositionis sumpsil el manducavit, et dedit ceria forma duximus commitiendam.- Lile- igitur
his qui cum ipso erant, quos non licebatnisi lantum conteslata, receplis testibus hinc inde produclis,-
sacerdoiibus manducare? (Ibid.) Et consequenter et atleslalionibus publicatis, landem in eumdem
adjecit, quia" Filius bominis dominus est eliam priorem, velut in arbitriiim, sub eo tenore fuit a
Sabbati. Sed et hoc negotium Filii hominis est, et Paiiibus compromissum,. ut, quidquid arhitrando
prselium Domini quod inlenditis prseliari. Hsec au- dicerel de proemissis,illi, lam per se quam pro suis
lem exempla de Scripturis sahctis induximus, non ecclesiis, subpcena quoe ipsi priori placeret, omni
ul concedamu.srapinam, sed ut loleremus quod ex tempore ratum haberent et firmiter observarent.
gravi necessitale sine grandi dispendio vitari non Fuil autem idem prior sub pcena centum Iibrarura

(227) Deest in Gestisvox Judmorum. cap. S.


(228) Deest in Gesiis vox multum. (250) Vide supra.
(229) Reperiiur, sed in ah"quibus mutila, inter (230*) In Decrei., aulem.
Decrelales, lib. m, tit. 3, De clericis conjugnlis, (231) In Decrelal. desunt verba a. n. s. v,
cap. S.
«•m INNOCENTII111PP. -REGESTORUMLiB. VI. 112
'"PisanaTiinimoneloeinter alia laliler arbitratus, quod 1A sed nos, conlradictionem ej'us frivolam altendentes,
- magisler R. tanquam Plebanum suum prsefatum S. senientiam illam duximus confirmandam, arliculum
- recognoscens, ei obedienliam exhiberel, el quod de illum quem in ea perspeximus contineri, videlicet
• terrisillis, quas babel plebs de Calcinaria in ler- quod in die Sabbati sancli capellanus ecclesioede
vliorio de Monleculo, cum eas propriis sumptibus Mouieculo vadat ad plebem de calcioaria ad cele-
'- Plebanus excolerel , nullus decimas Ecclesise de branda solemnia sacri baptismalis, laliterexpli-
Monlectilo solvere lenerelur. Alia insuper statuit canles, iit pueris baplizandis inlersil. Nulli ergo...
obsefvanda, sicul ex rescripto ipsius arbitrii per- nostrae confirmationis, clc
pendilur evidenter. Caeterum, prsedictus magister, Datum Ferenlini, xn-Kal. •Julii.
credens ex ipso arbitrio Ecclesisesuse gravem im- CV.
'ininere jacluram, ei prolinus conlradixit, vocem ad S. ROMAN. CARZOLI,COGNATO KOSTRO, APOSTOLlCl
s-nos appellalionis emillens. Parlibus ergo in nostra PATRIMONIl REOTORI 1NTUSCIA.
>-praesenliaconslilulis, dileclum filium, B. (232) liluli
Mvnilionisel caslri monlis Flasconis gubernationem
"SflncuBSusannae presbylerum cardinalem, dedimus ipsi committit.
audilorem. Quarum rationibus et allegalionibus ex
'"Telalionecardinalis ejusdemplenius intelleclis, -nos, g' (Ferenlini, nKal.-JuIii.)
.. pensantesmoderationis canonicaeampliusoequilatem Inieromnes munitiones, et castra, quse Tlomana
quam sublililalem juris civilis,prsefatummagislrum, lenet Ecclesia, munilionem, et castrum Montis
; ecclesiae suaonomine, in expensisa tempore contra- Flascon. non solum inlendit, sed cupit,'-elproviden-
dictionis ipsius arbitrii usque ad teinpus noslroe tius gubernari et siudiosius cuslodiri. Curn ergo de
jyronunliationis provide faclis, dicto, prsedecessori lusefidei puritate indnbitalam fiduciam haheamus,
iuo duximus senienlialiler condemnandum; resti- et de luae discrelionis industria nolitiam geramus
tuenles benigne praefalam ecclesiam de Monteculo, experlam, custodiam el gubernationem ipsius muni-
«t, antelato arbitrio non obstante, suam posset tionis, et castri libi quandiu nobis aut successoribus
nostris placuerit, tanquam fideli, et vassalio noslro,
prosequi ralionem. .Unde, dileclis filiis, magistris
Robertino, Rob. de Pipafracta, et E. Lucan. cano- duximus committendam; per apostolica scripla
nicis noslris (sk.) dedimus litteris in mandatis, ut mandantes, quatenus, sicut charam habes gratiam
•ipsi, partibus ad suam prsesentiam convocatis, et divinam et noslram, munitionemipsam el caslrum
•-auditis hinc indc proposilis, mutuas quaestiones, cum omni diligentia et cautela cuslodias et gu-
secundum aitestationes receptas et alias, si quas de bernes, adhibens universa quse fuerint necessaria,
C ita ut de contingentibus nihil omitlas. Nos enim
jure cognoscerent admitlendas, appellatione remola,
sine canonico terminarent. Qui, cum parles ad suam dileclo filio, B. Caslellano Monlis JJlaseon. per
prsesenliam tegitimis cilalionibus ascivisscnt, tu, aposlolica scripia mandamus, ut palalium, cum
tili Plebane, eodem S. rebus humanis exemplo, omnibus quaesunt in eo, libi resignet, el servientibus
canonice subsiilutus, post multas altercaiiones universis ul libi reverenter inlendanl, consulimus
ulriusque partis et varias, ecclesise luse <nomine etiam,atque populo, quod libi tanquam suo respou-
.postulasli, ut judices ipsi obedienliarn,a capellauis deant castellano.
•ccclesisede-MonteeuIoprsedecessoribustuis Plebanis Datum Fcrentini, n Kal. Julii.
exhibitam, a praediclo-magislro ej'usdem ecclesioe CVI (253).
capellano, tibi facerent exbiberi, -tuae postulationi ARCIUDIACONO rR43POSITO, ET CAPITULO
^subjungens,ut corpus cujusdam mulieris ad luam PLACENTINIS.
•referrelur ecclesiam, <juo.d in ejus praejudicium De inlerprclatione juramenli clericorum.
Mavn magisler in ecclesise suseccemeteriosepelivit. (Fereniini, vi Non. Julii.)
. Fuit autem ad ultimum per te cum instaniia postu- [Cum clerici Placentini juramenlum proestentsub
laltim, ut in die Sabbali S. veniat jam .diclus capel- D hac forma vorborum, ego talis, ab hae hora in .
lanus ad jjlebem, ad celebranda solcmnia sacri antea, fidelis ero et obedienssanctsePlacentinaeec-
baptismaiis cum aliis capellanis plebis ejusdem. ciesise, et domino meo episcopo Placentino; per
Capellanus vero dicebal econira ecclesiam suam in vestras nos lilieras consulere voluistis, utrtim inlel-
nullo plebi prsediclse tcneri. Unde, cum non esset ligi debeal clerus lotius diceceseos, an capitulum
itli subjecta, eam ab imjietiiione illius petebat lantum ecclesiaecathedralis ? Nos igitur discrelioiii
absolvi. Judices autem, poslquam fuit diutius liti- veslrmprwsentipagina (254) respondemus, quod per
gatum ulrinque super quaestionibusuniversis, cer- ecclesisePlacentinse vocabulumin forma j'uramenti
tiores effecti,pro plebe vestra de prudenlium viro- preescripli non debet intelligi tolius diceceseos
rum consilio diffinilivam senleniiam proiulerunt, clerus, etsi capitulum intelligilur ecclesiae cathe-
quani, cum per Al. priorem veslrum, ad sedemi dralis; is tamen qui praeslat hujusmodijuramentua8
apostolicam destinatum, confirmari peteretis ai episcopo tanquam cspili obligaiur. ]
nobis, praedicluseapellanussupervenienscontradixii;; Datum Ferentini, vi Non. Julii.
(232) Vide epistolam libri lerlii 5i, nol. verborumsignificalione;cap. 19.
(253) Legilur inler Decretales, lib. v, tit. 40, De; (234) Decret. talker, pro. (/. i>.p. p.
113 PONTIFICATUSANNOVI, CIlRISTt 1203. m\
CVIL A quod R. de Bellolocoet Agnes(258) uxor ipsius, olim «
GOIDOSI RECTORI, ET FRATRIBIiS HOSPITALIS SANCTl ad invicem j'uraveruni se nunquam muluo potituros;
SPIRITUS MAGALONENSIS. idem vero nunc repetit illam inslanter,ea econtrario
Privilegia quwdamconftrmal. affirmanle, quod prius se facerel Saracenam , et
(Ferentini, Kal. Julii). perderei animam suam , quam rediret ad euin],•sed
Cum siiis operibus pietatis inlenti, ct nabeaiis adulterum cui adhaesit jVoslquamrecessit ab eo li-
eoemeleriumbenediclum, et clericos in vestro con- benter dimilteret, el caslitalem promillerel el ju-
ventu professos ,. absonum essel ul oratorio-carere- raret. [Nos igitur, fraterniiaii tuse super boe res-
lis. Quocirca , praesentiumvobis auctorilate conce- pondentes, per apostolica tibi scripla mandanius ,
dimus, ut, non obstante' compositioiie, quse iacta- quatenus ulrumque ad conlinentiam observahdam
fuisse proponitur inler vos et Magalonensem eccle-- mone.as alientius et inducas-; quam si promitiere
siam, per bonaeraemorhe G..(255) tiluli Sancti An- vohierint et servare, utrumque dimiltas sine alio
geli diaconum eardinalern , tunc aposlolicse sedis eommorari. .Alioquin si \ir noluerit conlinere , lu
legatuni , infra septa domus veslroe oratorium ha- puedklam uxorem ipsius (259)- ut reverlalur ad
heatis , in quoper clericos vestros divinum. vobis euin, el lanquam uxor eum viro' meretur,.per cxr
officiumcelebretur. Presbyterum autem ,_quem ad " communicalionis sentenliam, appellatione remota ,.„
animas consulendas duxeritis deputandum , dioace- compellas , cum et temerarium fuerit hujusmodi ju- -
sano episcopopraesentetis, qui curam animarum illi . ramenuim , ei adullerium sit utrinque commissumlo^
comriiiual. Statuimus autem, utdeoblaiionibusimi- Datum Eerenlini, xu Kal. Julii.
versis, quaein Nalivitate Domini,_Epiphania, Ypo- CIX (210).
panli, Ascensione, nalalilio S. Joanuis Baplistse, EPISCOPO COLIMRRIENSI.
feslivilatibus B.JIariae, apostolorum solemnilatibus,
commemorationeomnium sanctomm ,. omnibus die- Lilem inter ipsum el convenlumS. Crttcis dirimit.
bus Dominicis,.et aliis prsecipuis festivilatibns-loci, (Ferenlini, vi Kal. Julii).
ab habitaloribus Montispessulaniad altare oratorii [Cumolimad sedemapostolicamaccessisses,elsuper ~
¥£StrL_,.velmunus prcsbyieri, dum celebrabunlur. quwstionibus(2-41)quas adversus dilectos-/?Kos...."._
efficia divina,.deveneriiil, quaiiam parlem, matrici Priorem ei canonicos .Eectesir&sanctae Crucis, babe-
ccclesise, vel aliis ad quas pertjnet, sine difficultale has , pro quibus fuerat ad .loslram audienliam ap-
reddalis, exceptis uslensilibus,. quae nominatim ad pellatum , moram feceris longiorem, quia pro parle -
nsum pauperum offerentur..Oblationes aulem caete- _ altera nullus comparuit responsalis , eisdem priori -.
rorum dierum, et generalitcr omnes, quas caeteri el fralribus in virluteobedienlksdislricle prmc£pimus,
largientur, vobis ex nostra concessione integre ha- ttt usque ad festmn omniumsanclorunv proximoHunc~.
bealis. Ad hsec praesenli pagina districlius inhibe- fnlurum; per*seyelsufficknleset idoneosresponsales,
mus, ne aliquem ad sepulluram coemeterii vesui ad prwsenliam nosiram accederenl (242), super pri-
suscipere prsesumatis nisi fraier vester, aut de fa- vilegiis omnibus el liberlatibus, qusea Romanis pon-
"inilia vesira fuerit, aut eliam peregrinus, qui libe- tificibus, Velab M. quondam Colimbrien. Episcopo, .
ram sepulttiram iiabere debel iibique. Alios auiem se babere dicebant, et super aliis qusestionibus ad-
ad sepulluram nullalenus admittalis, nisi fuerit de versus eos a Colimhriensiecclesia inlenlatis , defini-,
voluntate prselati, a cujus ecclesia corpus assumetur tivam senlentiam receplurij, ¥l aulem verilas faci- -
defuncti, cui jiostmodumdelegatis prsecipimus re- tius appareret, auienlhica et originatia , cum bullis -
slitui quartam. Ktilli ergo concessionis et consiitti- suis, nobis usque ad eumdem lerminum sub eadem
tionis, elc dislriciione prsecepimus exhiberi. [Interim tamen
Dalujn Ferenlini, Kal. Julii. ulrique parti liceret coram dileclis filiis.... (245) de-
CVHI (256). Alcobatia , el.... de Seira abbalibus,_etF. Menende,,.
ARCKIEPISCOPO TEMIACONENSI. D monacho Alcobaliae, quibus causa sub cerla forma,
'' Gausam malrimonialem.dijudical. prius fuerat delegata, el tesles utrinque producli,.
(Ferenlini, xn KaL.Julii). proponere ac probare, si quid aliud jiroponendum•
, [Iiia nos duxil fralernilas constiiendos quid tibi duGerenlac probandum]: Praediclum aulem termi-
sit super lioc articulo (257) faciendum , videlicei, uum eis peremptorium. curavimus assignare', ad
(253) De Gregorio;, tituli S. Angelii in Piscina creialibus, lib. v, lit. 53", Deprivilegiis.el exaessibus
diacono .cardinali, quaedam supra annoiavimus. privilegiatorunu,cap.. 14. Conferendse-sunt epislo.l»
Annus quo obiit ex hac Innocentii epistola assig- libri primi 527 el ullinia ; libri secundi 205ei 204-.
naiur. (241) Decr.etal.lanliim habenl, propter quwstiones
-(256)Legitur fere integrainler Decretaies, lib. iit, el om. dilectos fitios. tnfra pr.o ecclesimlegunl mo-
lit. 24 , De jurejurando , cap. 24. naslerii.
(257) Deesl hsecvox Decretal., ul riiodo lerbum (242) Sic legunl Decrelal. : -cerlum iermtnum d;i-
eidelkei.. ximus prwfigendum-,in.quo.venireni vel millerent.
(258) In Decretal., B.M A. Desunl infra verba (245) DecrelaU.add. ttiis. Infra sarra legunt p' o
charactere cursivo distincta. Seira et reliqua omitluiit quae charactere cursivo
(239) In Decrelal., iUam, toeo. p. u. i. disliiixiinus..
(2i0) Bujus eplslokc fragmenta legunlur in Dc-
«5 INNOCENTHIII PP. REGESTQRUMLIB. VI. 113'
quem si venire vet miitere forte cdnterrinerent, nos & Iitteris veritati et juslitise prsejudicaiitibus,si quae
iiihilominus, quantum possemus de jure in eodem apparerenl a sede apostolica impetratae. Quodsi non
negolio procedere curaremus. Eisdem quoque j'udi- onines iis exsequendis interesse valerenl, episcopus.
cibus dedimus in mandalis, ut, si de parlium vo- nihilominus exsequerelur ea cum altero aliorum.
luntate procederent, receptis aliis testibus, si quos Palribus ad ceiium lerminum convocaiis, et conve-
super privilegiis , libertalibus et aliis arliculis, du- nientibus ad eumdem, prsedicliepiscopus et decanus
cerentproducendos, usque ad definitivam-sentenliam Zamorenses, quoniam Auriensis decanus non poie-
producenles, gesla omnia sub sigillis suis ad sedem ral interesse, a priore S. Crucis quaerere curave-
aposlolicam deslinarent. Cumque poslmodum ad runt, an ralum haberet quod fueral a canonicissuis
sedem apostolicam accessisses , supervenerunt duo- aclunr; quibus fuil ex ipsius parle responsum, quod
canonici S. Crucis, qui nec lilleras habebanl de locus interrogationi non erat, cum paralus essel in-'
ralo, nec procuralores ad Iianc causam fueranl des- conlinenli probare, rescriplum nostrum perprecum
tinali. Unde, nos, parlem S. Crucis"conlumacem mendacia impetratum. Nam, cum Colimbriensisde-
reputanles, ut erat, ulpote quse non idoneos re- canus ad prsedietos de Seira ahbalem, ef dilectura
sponsales ad causam, sed ad nos qualesquales nun- filium, P. Froildiz, monacbum Alcobaliae, contra
tios deslinarant, atteslationes recepias a judicibus 3 monasterium SanclaeCrucis undeeimcommissionum
delegatis jussimus aperiri, ut landem , si nobis de litteris reportasset.licet pars ecclesiosSanctoeCrucis
merilis causoe liqueret, sententiam proferremus. primo induc.ias obtinuerit postulaias, quia secundo
Verum, tu, animum charissimi in Chrislo filii lamen non poluit pro singulis eommissionibus sin-
nostri.... Portugallensis regis illustris, qui conlra gulas inducias obtinere, quamvis appellatio esset in
te fuerat ex hoc motus , ptacalum reddere libi vo- lilteris nostfis inhibita, propler hoc lamen ad no-
lens , convenisti cum praedictis canonicis in hac stram audienliam appellavit. Tandem vero, pars
forma , ut videlicet venerabili fratri nostro.... Za- ipsa et Colimbriensis decanus in prsedicuim regem
morensi episcopo , et dileclis filiis.... Zamorensi el Porlugallensem de Cosla, ct de Rimaran.
Auriensi decanis , tam super principali quam inci- priores,- et praedictosjudices compromittere eurave-
denti sublalo appellalionis obstaculo, causa commit- runt, duobuscautis pene nomine obligatis utrinque;
terelur eadein terminanda , sic tamen - ut pars sicque prior appellaiioni renunilavit ctini assensu
SanctaeCrucis , infra quadraginta pes post suscep- suorum, lilteris nostris renuntiante decano.
tionem iitlerarum nostrarum', super arliculis illis, Utrinque prselerea duodecimcanonici juraverunt
in quibus lu in ejus absenlia praduxeras tesles luos, super tolo negolio perhibere leslimonium verilati.
instrumenta producere posset et tesles. Aliter autem, J Receptis igitur testibus et depositionibus eorum
non licerel eisdem atlesiationes calumniari receplas redaclis in scriplum, rex noluit inleresse, sed com-
vel excipere, quasi fuisset in hae causa , lite noo misit praedictis de Cosla et de Rimaranes prio-
conlestata, processuin. ribus vices suas, et proposuit partibus, ut per Ro-
Nosergo, dictis episcopo el decanis praecipiendo manam Ecclesiam vel per alios proseqtierenlur jus
dedimus in mandatis,ut,si pars Sanctae Crucisratum sutim, quoniam ad eum causa hujusmodi non spe-
vellet habere quod a dictis canonicis erat actum, clabat. Tu vero, coram praediciisepiscopoel decano
receplis testibus et instrumentis ipsius super capi- Zamorensibus proponebas, nec renunliationem Co-
lutis supradiclis, si tameii infra quadraginia dies limbriensis decani, qui non ad renuntiandum sed
post suseeplionemlitterarumnoslrarum ea ducerent agendum potius dalus fuerat procurator, nec com-
exhibenda, el luis atteslalionibus publicalis secun- promissum etiam lenuisse, tum quia judices esse
dum formam prsediclam, in eausam pfocederenl, arbitri non debebant, lum quoniam de rebus eccle-
et eam, appellatioiie poslposita, sine debito lermi- siaslicis fuerat in laicum compromissum, lum eliam
narent. Quod si forsan ratum nolleiit habere quod a quia idem sibialios subrogavit, cum de hoc in com-
praedictis canonicis erat aclum, ciim eorum conlu- _3 promissione traclalum penilus non fuisset. Verum,
macia non intelligeretur purgata, sed aucla , in pars S. Crucis proposuil ex.adverso', quod tenuerat -,
eos tanquam in contumaces procederent, et receplis compromissum, quia nos pronuntiasse posse agi de
atleslationibus diligenier inspectis, causam ipsam, ijjsius pcena dicebat, adjiciens ratam le renunlia-
appellatione remota, deciderent, el senlentiam quam tionem habuisse decani, et quod, hoc suppresso,
ferrenl exsecutionimandarenl. Quia vero causa haec prsedictas lilleras impelralas, quas non poiuisses
exlra regnum eral Portugallense tractanda, partibus aliqualenus obtinere, si super hoc nobis exposuisses
primo competentem terminum sub ediclo curarent plenius verilatem. Et lieet pars eadem quatuor
peremptorio assignare, ne propter remotioncmloco- lestes induxerit, qui simpliciter et absolule dixe-
rum et disiantiam personarumlaborare diulius co- runt, ratum te babuisse quod faelum fuerat
gereris. Quod si >partem S. Crucis per alios ciiare a dccano, sex tamen lestes, quos tu induxeras,
non possenl, canonicos ejus in regno Legioncnsi deponere curaverunt, bujusmodi rati habiiionem te
manentes, ad citationis ei Jitleras proeseniandas, non simpliciter sed condiiionaliter expressisse, si
inoniiione proemissa,per censuram ecclesiasiicam, videlicetseeundumaltestaliones confeclas negolitsm
appellatione remoia, compellere procurarent; nullis iiuiretur. Cselerum,,5oannesCtesar,canonicusSaneLffi
PONTIFiCATUSANNO VI, CHRISTI. i^J. - m>
in
Crucis, fuerat leslis indtictus, et MichaetPelri, et A monasterium prselor episcopi Culnnbriensis assen--
atii, qnos tu induxeras, deposuerejurali, quod nos sum receperat, ei quas in Lairen. velaliis locis iin
c-mnemIiujus negotii verilalem feceramus per pri- atlestalionibus comprehensis,propria auctoritale fiin»
nios judices delegatos inquiri, et ad nos universa daral, scilkel .capellam Sancti Joannis in suburbw
referri, sicquepronuntiaveramus, omnibus diligen- Colitnbriensiconslruclatn, ecclesiamde Taaveiro, de
ter inspeclis, non impediri luum proposilum per Laurizal, de Mira, de Sorenes, Sancli Facundi, He-
objecta. Idem quoque Joannes, et Michael Pelri, remidam Sancti Marlini de Agoada, ecclesiam de '
uirum renuntiaiionem decani ralum liabwris re- Mortedi, de Trcwancha,Sanclw Marinm in Sena,
quisiti, dixerunt, se de hoc peniius nihil scire; sed Sancli Romani cum ulroque jure, ecclesiam Sancli
c-ontra hos fuit es parte Sanclse Crucis objectum, Sebasliani, et omnes ecclesias in Caslro Leirene, et
eos sibi conirarios exstitisse, cum pr-iusdixissent se terminisejus [undatas, hwreditalesquoquein allesla-
oobis iotam veritatem negotii retulisse, ac secundo lionibus compreliensas proprietath jure , videlicet
quod de rati habitione, quse erat quasi prsecipua hwredilalesde Lavaescum ecclesiasua de Buarchos,
pars hujus negotii, non fecerant meiilioiiQin.Tu de Cassaira, de Eimedi, de Sancto Verissimo,de Ca-
vero dicebas, quod iesti, quem pars SanclaeCrucis biina, quia pars Sanctae Crucis nec prescriplione,
Induxeral, credendum erat merilo conlra eam. Ju- B nec defensioneprobaiionibus conlra se factis obsti-
dices igitur, atiender.tes in lilleris noslris appella- terat, judicarunl in jus Colimbriensis ecclesiaecum
lionem fuisse proliibitam, nec exslitisse conditio- fruclibus medii lemporis revocari, duo corpora
nem, sub qua ralum haberete dixeras, quod factum moiiuorum, qtii excoramunicati decesserant, de
fuerat a decano,et quod nos, inspecla tolius negolii coemelerio monasterii extumulari mandantes, et a
veritaie, pronuntiaveramus, causam tuam non de- monasterio penitus amoveri. Decreverunt etiam
bereperea, qusecanonici SancloeCrucis objecerant, panes parochiarum Sancli Jacobi, et S. Justse, quas
impediri, considerantes etiam, quod pars Sancloe de mandato regio praeler auctoritalem Ecclesias-
Crucis praedictumJoannem, quem ipsa jiroduxerat, divisasfuerant, et capellse Sancii Joannis adjeclae,.
et qui judices ipsos super iis, quse coram nobis acta ad statum iniegritatisprimse reduci, et capellam-
fueranl, instruebat, plenius reprobassel, inieiiocuti Sancti Joannis quanlum ad j'us parochiale perlinet
sunt de prudeuti consilio, processum negotii, quod - Colimbriensisecclesiaej'urisdiclioni supponi, partsm
eis fuerat delegatum, impediri de jure non posse de bonis decedentium, secundum terrse consuelu--
occasione oppositsefalsitatis. dinem, ecclesiis illis restituendam esse censentes,
Deinde, cum vellent in principali procedere, a quibus vivenles ecclesiastica perceperunt sacra-f
priorSanelseCrucismulliplices recusationum causas G menta.
opposuit, quas quia Judices-frivolas reputantes ad- Judicarunl insuper vineam, quam quondam Do-
millere noluerunl, prior, omni causse suae defen- minicus Rozocida in preestimonioah ecclesia Co-
sione neglecta, se contumaciler absenlavil; sed et linibriensi tenuerat, et contulerat monaslerio San-
nos reeusaliones prsedictas ea poslmodum ratione ctae Crucis, ad jus Colimbriensis ecclesiserevocari,
invalidas repuiavimus, quod contumacia pariis ipsamque Colimbriensem ecclesiam ad jus proces-
SanetaeCrucis non fuil diminuta sed aucta. [Judices sionis reslilui, ad quam, sicut fuerat testibus com-
ergo (244), suCQcienteracium esse de causa cre- probatum, singulis diebus pominicis ire consueve-.
dentes, allestalionibus el ralionibus ulriusque parlis ranl canonici Sanctse Crucis: similiter decernen-,
diligenter inspeciis, monasterium Sanclse Crucis in tes, ut pro domibus Portae novse, in quibus olim.
expensis, quas per quadrienniurn occasione hnj'us parochiale jus Ecclesia Ciilimbriensis habebat, mo-.
negolii juraveras le fecisse, et qum quinquaginta naslerium Sanctse Crucis tanuundeni juris loco alia
marcarum auri summam altingunt, tibi de prudenium competenti, quantum in prsedictisdomibus ecclesia
virorum consiliocsniienmarunt(245),iniirmanles sua Colimbriensis amiseral, recqmpenset. Verum, ec-
sentenlia libeiiatem, quam praedictus Colimbriensis j. clesiam de Quiajos, quam prsedictus M. Colim-,
episeopusin enormedelrimentuniColhnbriensiseccle- briensis episcopus, de canonicarum,suorum assensw
siw (246), contulerat monasterio Sanclse Crucis,ca- concesserat monaslerio Sanctje Cfucis, monasteria
nonieorum asserisu per prseconemepiscopi, et por- ipsi adjudicare curarunt. Parlem de Pavea. viJJa,,
tarium regis, extorto. Praeterea,quia idem M. (247), licet noniine Colimbriensis ecclesiaede- pccunia M.
fuerat canonicus regularis, el duo millia marabuli- quondam prioris ipsius, empla fueiit, et poslmodum
norum, quse acquisierat, in episcopumjam promo- eidem testamentorclicta, quia tu lamen.cum ipsam
tus, monaslerio dederat memoralo, monasterium possideret, monasterium occupasti, salvo jure pro-
ipsum ad restitulionem eorum judices condenma- prielatis Colimbriensis ecclesise, monaslerio reslitui
runl. decernenles, reliquam vero paiiem, ,Yj.Use ipsius,
liisuper, tamdecimasquam ecclesias omnes, quas quam Pelagius F. olim conlulerat ihionasierio S.
de manu regis, velaliorutn laicorum sive cterkorum, Crucis, adjudicantes ipsi monaslerio plenojure;
(244) Decretal. hanc vocem oniiltunl, ut infra (246) Hsecverba desunl in Decrelal.
attest.... insp. (247) Decreial. add. prmdecessorluus, et om. VG-
(245)Decretal. damnarunt. ces cursiv.echaractere distiuctas.inliiu
£19 INNOCENTHIII PP. REGESTORUMLIB. VI. Ii0
proelerea, trcs casales in Sancio Joannino, salva ALrerum, el cpiscopi praeco exsilium canonicis mina
quaesiioneproprielalis ecclesioeColimbriensis, mo- retur.
nasterio reslitui censuerunl, ipsum a petitione duo- Insuper, non plene poteral de concessionis illius
decimoemodiorum frumenti, quos petiveras, absol- lenore constare, nec erat illi scriplo credendum
ventes. Tandem vero, cum tu el pars aliera propler quod pars monaslerii prsesenlabat,cum,j'uxta quod
lioc adsedem aposlolicamvenisselis(248),procurator deposucrant quidam lestes, pagina concessionisit-
monasterii S. Crucis proposuil sentenliam non lius quam Michaelfecerat, in aliquol lineis fuisset
(249) tenere, quia, cum sufficientesrecusationum abrasa, el singuli canonicorum qui subscripserant,
causas, quas proposuerunt acl judkes removendos, manu propria suhscripsissenl; in scripio autem
ei quas voluere probure, non admillerent judices quod fueralnobis exhibitum , nulla rasura peuiltis
delegali, nec perntillerent, ut coram arbilrh proba- appareret, et nniversoesubscriptioueseadem essent
renlur, ideoque pars monaslerii duxeril ad seclem manu conscriptae. Nec nocebat quod prsedictus
aposlolicamappellandum,conslal eosposl appellaiio- Alexander, praedecessor noster, concessionem hu-
nem legitimeinlerpositamprocessisse(250). Quod si jusmodi confirmarat, el usus fueral verhis ejus,
alias eiiam senlenlia memoraia lenerei, quia tamen quoniam, etsi verborum conscius fuerit, erat ia-
monasterium [ueral indefensum, sicut ipsijudices '^ ifien factorum ignarus, utpote qui non noveral ex-
per suas litteras prolestarunt (251) nec exhibila fuo- torium fuisse canonicorum assensum, et concessio-
rant coram eis privilegia liberlatis, ne delictum nis ej'usdempaginam variatam. Coeterum, pars al-
personaein damnum ecclesise redundaret, debebat tera replicavit, quod, si nec concessio liujusmodi
ad exhibitionem privilegiorum suorum admitti; nec confirmatio tenuisset, poterat lamen per privi-
quod sibi concedi de solita benignilate sedis aposto- legia de vera et veteri monasterii liberlale consta-
licse poslulavit. Nos igitur, altendenles quod cadem re, cum bonaememoriae Innoeeniius papa, proede-
privilegia, non solummodopro liberlale monasterii cessor noster, illud in B. Petri lutelam proteciio-
faciebant, sed (252) exprimebanl j'us noslrum, et nemque susceperil, el, cumillud exprimit censuale,
EcclesiseRomansejustitiam tiicbantur; ne in nos subjiingat : ad indicium autem perceplse hujus a
monasterii loesio redundaret, ad privilegia exhi- Romana Ecclesia libertalis, duos bizantios annis
henda, parlem ej'us de graiia duximus admitten- singulis nobis noslrisque successoribus persolvat.
dam. Ut autem jjlenius de processu judicuro posse- IIoc autem felicisrecordntionis Lucius, Eugenius et
mus intelligere veritatem, gesia omnia, sicul acta Adrianus suis privilegiisexpresserunt, Iicel Lueiiet
fuerant coram eis , utrinque nobis j'ussimus exbi- .P Eugenii nobis non fuerint aulhentiea prseseutata.
heri. Proposuil igiiur monasierii procurator, quod Conlra hoc autem, tu, frater episcope, proponebas,
proedietusM. Colimbriensis episcopus, monasterio quod dicti praedecessoresnoslri nullam peniius prse-
SanctseCrucis cum parochiis, parochianis et con- dicto monasterio concesserant liberlatem, sed illud
fratribus suis, ab omni episcopalijure et exactione tanlum sub proteclione receperant, de libertate
plenam concesserat libeiialem, et concessionem non habiia mentione, nisi ubi,dicilur : ad indicium
suam inscriptis redegeral, el Colimbriensiumca- autem perceplse hujus a sede apostolica Iiberialis;
nonicorum, quoniam in hoc assensum praesliterant, quod ecclesisetu* nocere non polerat, si subiiliier
subscriplionibus roborarat. Qiiotlsi hujusmodi con- pensaretur. Cum enim hoc pronoraen hujus, ibi ad
cessio per se forsan fuissel invalida, per confirma- oculumnihil demonstrel, sed ad intellectum potius
tionem lamen feticis recordaiionis A. papae,prsede- demonslraiionemfacere dignoscatur, ne peregrinus
cessoris noslri, qui earo per privilegium suum sit penilus inlellectus, si a superioribus non for-
usque adeo ex certa scientia confirmarat, ut non melur, videlur pronomen ipsum demonsiralionem
solum lenorem ejus expresserit, sed usus fuerit quasi facere relalivam, ac prolectionemel confir-
verbis ejus, robur sorlita fuerat perpetusefirmilalis, mationem, de quibus in parte superiori fii mentio,
cum Ccelestinuseum super hoc postmodum fuerit D nominel libertalem, quamvis libertas quaedamcum
iniitatus, et concessionem illam, sicut ille confir- confirmalione pariler conferalur, ul videlicetjuxta
maveral, confirmavit. Verum, ad hoc fuit ex tua praedicliAlexandri senleniiam, prseter aucioriiatem
panc responsum, quod praedicla concessio non le- aposlolicsesedis super illis non possit aliquis con-
nebat, tum quia diclus episcopus non poluerat ec- veniri, quaeipsi fuerinl per sedem aposlolicamcon-
elesiam suam tam enormiler cum efiectu gravare, firmala. sicque qtiod in privilegiolegilu:", intelligi
tum quia canonicorum assensus per fraudes ejus, possit de iinjusmodilibertate. Quod autem is debe-
qui, ut eos ad consensum suum facilius iraheret, bat esse sensus, ex privilegiis ipsis patet, cum et
asserebal monasterium semper liberum exslitisse, Innocentius dicecesani episcopi reveientiam expri-
_ subrepius fiierat, et per polenliam lam ejus qiiami mat esse salvam, elLucius el Eugenius post proie-
regis exloiius, cum porlarius regis proscriptionemi clionem indultam, et confirmationcm quarumdam

(248) tloec verba Decrelalesomittunt. [ueral.


(249) Decrelal. add. vaterenec. (251)OmittunlDecrelal.
(ibd) Destinl hoecomnia Decrelal.Infra, fuil proi (252) Decrelal. add. eiiam.
121 PONTIflCATUSANNOVI, CHRISTl 1205. 122
ecclesiarum expressam, jus suum episcopo dicece- A nibtis adnotatas; scriptum autem, quod nobis exiii-
sano coiiservent. hiium fuerai, noc rasuram prsetendere, nec variis
Porro , pars altera proposuit ex adverso, quod si manibus el subscriptionibus varialum, sed a primo
prsedictus Innoeeniius protectionem nominare vo- ad ullimum eadein polius manu coiiscriptum, li-
luisset peregrino voeabulo Hberlatem. ubi liberlatis bertaiem ab episcopo ipso concessam, irritam de-
posuit, proieciionis ponere poluissel. Nec nocet cernimus el inanem, super hoe delegalorum judicum
quod de pronomine demonslrativo proponiiur, ctim senlentiam coniirmanies. Quia vcro evidenter cog-
anliquilus illas dunlaxat ecclesias in specialem pro- novimus ex privilegiis aiilediclis, prsedecessores
tectionem, propriamque lutelam apostolica sedes nostros ecclesiaeSanctseCrucis libeiiatisprivilegium
reeiperef, quas speciales, et proprias rcputabat. indulsisse, ac quod.ea in possessione landiufuerat
Unde, cum lam per primuni cajrimlum, uhi mo- libertaiis, quod aliisetiam cessanlibus proeseripsis-
naslerium in B. Pelri tutela proteclioneque susci- set, libertatem el a .proedecessoribusnostris indul-
jjitur, quam per quaedamalia quacsequuniur, liber- iam aucloriiate apostolica confirmamus, libi supcr
tas monaslerio ipsi noscatur indulta, liberlalem hoc silenlium imponenies. In hoc autem in niillo
ipsam, inlelleclam melius qnam expressam, ad in- sententise delegatorum judicum derogamus, cuiu
tellecium pronomen demonsirativum ostendit. Absit B ipsi de hae non cognoverint libertate.J Post luec
enim ulapostoliea sedes voluisse monaslerium cir- vero, procuralor ecclesiseSanctseCrucis proposuit
cumvenire credalur, ut censum ab eo sub nomine coram nobis, quod cum inclylaerecordaiionis... Dux
libertaiis reciperel, et libertaiem ei vel nullam, vel Poiiugallensis, universas ecclesias, qusevelfundatse
semiplenam, ut est ex adverso propositum , indul- j'am erant, vcl fundandoe inposleruin in castro Lei-
geretr Neeohesl, sed prodest potius, quod soepedi- ren, ac ejus lerritorio, el universa jtira ecclesias-
ctus Innocenlitis dioecesani episcopi reverenliam lica eidem ecclesiaeconcessisset, confeclosuper hoc
voluit esse salvam, cum ex eo quod expresse ipsi publico inslrumento, quod ipse dicebat usitalo terrse
reverenliam reservavit, inlelligalur caetera dene- vocabulo testamentum, el tam Bracarensisarchiepi-
gasse. In hoc autem reverentiam ei voluit exhiberi, scbpus, meiropolitariusprovincise,quani Colimbrien-
ut sicut successores illius Romani pontifices, quod sis episcopus, coneessioni huj'usmodisubseripsisset,
obscure dicttim -fuerat, iuterpretari volenles, in delegati judices, non inspectis privilegiis Sancios
suis privilegiis expresserunl, chrisms, oleum san- Crucis, licet super eisdem ecclesiis cis cansa non
ctum, consecrationes altarium, et qtaaedamalia in fuerit specialiter delegata, contra ccclesiam Sancta;
privilegiis eisdem expressa, canonici Sanctae Crucis __ Crucis nunquam senteriiiam protuleruni. Et licet
ab episcopodicecesauo suscipiant, si calholicus fue- Colimbriensisepiscopus, ut dicecesanus subscripse-
rit, et graliam atque coimnuiiionemapostolicaesedis rit concessioni prsedictae,quia Ulixbonensemcivita-
habueiit, et ea graiis, et absque ulla pravitate vo- lem, ad cujus dicecesimperlinere noscunlur, detine-
luerii exhibere. Nec nocel similiier, si Lucius et Eu- -banl, tunc lemporis Saraceni, ea tamen perindu-
genius, connumeralis quibusdam ecclesiis, j'us dioe- striam, ducis ipsius reddita postmodum Ghrislianis,
cesani episcopi dixerint esse salvnm, cum hoc non Ulixbonensis episcopus, velut verus dicecesanus ,
intellexerinl de capite, sed de membris, sicut ot donalionem... ducis privilegio proprio confirmavil;
Adrianus dicecesanisepiscopis canonicam jiistitiam quod pracdiclusAdrianus papa.diligenter attendens,
reservavit, quod inlelligi de capite non valeret, cum omnes ecclesias lam in castro Leiren, quam terri-
conslet nullarn ecelesiarum plures episcopos dioe- torio ejus silas, cnmomnibus periinentiisad easdem,
cesanos habere. Alexander autem, et successores sicutcharta ducis ipsius et praedicliepiscopi confir-
ipsius, ul penitus super hoc dubilationis scrupuliim malio conlinebant, ecclesise Sanclse Crucis suo
amoverent, non fecerunt, nisi de auctoritate sedis duxit privilegioconfirmandas. Verum, pro partetua
apostolicae, nienlionem. Caeterum, si nec lot, et fuit proposilum ex adverso, quod concessio ducis
lanla sulficerenl, sola praescriplio Sanctse Crucis JJ I non tenuil, cum laicus ecclesiastica jura, et proe-
eeclesiam tuebatur. serlim spiritualia, conferendi non habuerii pote-
Nos igitur, iis el aliis audilis, et intelleclis quoe statem.Nec valei, quod Bracharensisarchiepiscopus
fuerunl hinc inde proposita, [dislinguenles inter el episcopus Colimbriensisin ducis charta subscri-
liberlatem per prsedictum episcopum ecclesiseipsi psisse dicuntur, cum nec cbarta ipsa publica sit ma-
coneessam, ellibertatem qiiam eilonge anle tenipns nu confecta, nec illorumsigilla dependanl ex eadem,
ipsius episcopi aposlolica sedcs indulsit, .skut patcl quare fidem peniius demerctur. Nec nocet eiiam,
ex privilegiisantedictis (255), quia nobis consiilit quod praedictus Adrianus papa proedictasecclesias
evidenter extortum fuisse in episcopi concessione ciim perlinentiis suis, juxta quod in charta ducis ip-
eanonicorum assensum, el concessionis paginam in sius, et confirniaiioneUIixboneiisiscpiscopiconline-
aliquod lineis habuisse rasuram (254), et subscri- lur, confirmavitecclesiseSanctseCrucis,cumcredide-
ptiones singuias fuisse singulis subscribenlium ma- rii ducemipsumjuspalronalus el temporalia, el epi-

(255) Decrelal. om. hoec vcrba et infra vocenr (254) Decrelal., rasuras, ct infra om, verbum
evidenler. polius.
123 INNOCENTIIIII PP. REGESTORUMLIB. VI. 12i
scopum,lanquamdioecesanum,spirituaIeconcessisse. A tes. In hoc quoque non derogamusjudieibus delega-
Consiat autem ex confessione parlis alterius, et ex lis, cum coram eis exhibilum non fuerit privilegium
tenore privilegiorum preediclorum Alexandri et Adriani, cujus auctorilate canonici SanctaeCrucis
Cceleslini, praedecessorum nostrorum , prsedictas se credere potuerunt honae fidei possessores, nee
ecclesias ad Coliiiibriensem dicecesim perlinere, alia etiam inslrumenla. Super eo vero, quod in
cum eis, et qtiibusdam aliis numeralis in eorum quinquaginta marcis auri expensarum nomine, ac
privilegiis, subjungalur, quseomnes in episcopatu duobus millibus aureorum, quos saepediclusM. Co-
Colimbriensiconsislunt. Unde, cum pars altera pro limbriensis episcopus contulerat ecclesiseSancise
se iis privilegiis uieretur, et illa etiam impetravit, Crucis, libi camdem eeclesiam condemnarunt, de
ea nec debebat in hoc, nec poleral reprobare. voluntale parlium eorum sententiam laliter curavi-
Prseierea, privilegium Adriani novum j'us non mus moderari, ut de quinquaginla marcis auri,
conltilerat monasterio, sed habilum coiffirmarat; viginti, el de duortim millibus aureorum, mille mo-
unde, concessio ducis ijisius, quseprius erat inva- nasterium tibi solvere leneatur. [Cum autem Iiber-
lida, non susceperat ex ipsius confirmationevalo- laiem a praedecessoribusnosiris indultam monaste-
rem. Adversus haec auiem, pars attera replicavit, rio confirmemus, ad j"us possessionis, quod est
quod tandiu ecclesias ipsas el ecclesiam Sancti Jo- B '. contrarium libertali, monasierinm decrevimus non
annis positam in civiiaiis Colinibriensis suburbio leneri, non derogantes judieibus delegatis, quibus
possederai ecciesia Sanctoe Crucis, quod prsescrip- liberlalis privilegia non fuerant praeseniaia.] Cseie-
tione legitima poterat se tueri, cum etiam ex illo rum, super eo quod idein judices decreverunt, ut
lempore, quo Adrianus easdem ci ecclesias conlir- pro domibus Porlae novse, in quibus parocbiale jus
maral, et quoipsi bona lide illas potueranl possi- ecclesia Colimbriensis habuerat, monasterium lan-
dere, usque ad lempus liiis conceptse, fuissent qtia- tumjuris recompensaret eidem in loco alio compe-
draginia anni ct aliquot menses elapsi. Constitil lenti, quantum amiserat in domibus memoraiis,
ergo nobis, omnibus diiigenler inspectis, ex forma omnino corrigimus sententiam quam tulerunt, ad
quoque senteniiae judicum praediclorum, quod mo- id censenles monaslerium non teneri. [In cseteris
nasterium Sanclse Crucis, saepedicti ducis tempore, auiem, lalam a prsediclisj'udicibussentenliam, tam
prsediclarum ecclesiarum fuerat possessioneni ade- pro Colimbriensi ecclesia, quam monasterio Sancla?
pitum,cum ipse omnes ecclcsias, quas monaslerium Crucis,auclorilaleapostolka (256)confirmamus,]elc.
de manu regis receperat, ad jus Colinibriensisec- Nulli ergo diffiniiionis et confirmationis, elc. Si
clesiae proeceperilrcvocari, et receptio- ad posses- quis, etc.
sionem perlinere noscatur. Conslititetiam ex forma 'G Daium Ferentini, vi Kal. Julii.
'
pelitionis tuse, qui eas libi restitui poslulabas, ip- CX (2S7).
sam adhuc easdem eeclesias possidere. Similiter SDALAKDO , SURDIACOKO KOSTRO , ET B. VITALI,
quoque conslilit, ipsam eas medio tempore posse- CAKONICIS MSAKIS.
disse, ac quod etiam a lempore praedicli Adriani, Litem quamdam inler privatos super quibusdam
qui easconfirmarat eidem, spatium quadraginta an- terris dirimit.
norum fuerat, lempore molaelitis, elapsum; et, licet (Ferentini, v Non. Julii.)
asseruerit pars altera in judicio coram nobis, bonae [Illo vos credimus scienlise dono vigere], quod
memoriseG. (255) Sancti Angeli diaconum cardina- super eo, de quo nos consulere voluistis, quid juris
Jetn, tunc aposlolicsesedis legatum, libi super his sil liquido cognoscalis. Quia tamen nostro postula-
«ninibus imposuisse silenlium , sicque viderelur slis edoeeri responso, ne sub ipsius exspectatione
quod lis contestata fuerit coram eo, lamen, tum ex responsi decisionegolii prorogelur, praesentibusvo-
deposilionibus testium nobis plene fuit verilas pa- bis lilleris duximus respondendum. [Sane, per
tefacla, videlicel quod nec lis contestaia fuisscl, ncc vestras nobis (258) litleras inlimaslis, quod, cum
senteniia promulg.ua, cum, inspeciis privilegiis ]Q causam, quse verlitur inler Henr. et Bandum, filios
pontificum Uomanorum, super liis nolueril te au- Guidonis(259) de Cosa, ei G. filiainTeberti(260), et
dire. Cum ergo longe ante quadraginta annos, el haeredes ipsius, super quibusdam vineis (2U1),
-poslmodum medio tempore, monasieriurn Sanclae praefatis persouis pro viginti quatuor libris pignori
Crucis prsedictas constet ecclesias possedisse, ac obligalis, vobis duxerimus commitlendam], dantes
nuiic etiam possidere, nec ex adverso inlerruptio vobis per nostras lilleras in mandalis, ul ipsam G.
sit probata, tara praedictas ecclesias de Leiren, el hoeredesipsius ad resliluendas vineas, elquidquid
quam ecclesiam Sancli Joannis Colimbriensis, de ullra sortem perceperant ex eisdem, restiluere con-
fratrum noslroruni consilio, adjudicamus mouasle- qiierenlibus, per poenam iu Laleranensi concitio
rio Sanclae Crucis, supcr eis tibi silenlium imponen- conlra usurarios promulgatam , cogere curarelis,

(TiS) Videstipra, episl. 107, not, (238) Decrelal. om. vocem nobis el moio cum.
(256) Decrelal. om. verba Italico cbaractere di- Decretal. H. et B.... G.
stineta. (259) Addit. ex una parte.
(257) Exstal inler Decretales , iib. III, tit. 21, De (260) Decretal. T. et hwr. ips. ex allera.
mgnoribuset aliis cattiionibus;cap. 4, (261) Decrclal, lerris cl infra tribus pro quatuor.
Ii5 PONTIFICATUSANNO VI, CHRISTl 1203. 126
vos, ut juxla mandalum noslrum procederelis in A reverentiam priori proinilieiitibus meinoraio, ipse
negolio mernoralo , paiies ciiare curastis.- Cumqiie religiosa-eis tradidil vestimenta, el ad hospitalilaiis
essent in vestra praesehiia consiitutae, [pro parle oedificium depulavit. Hospitale autem sumpiibns
prsedictseG. et haeredumsuorum, fuil proposilum ecclesiaevestraeconsiruclum ecelesia eadeni usqiie
coram vobis(262-63),terrasquasidem H. et B. repe- ad tempora moloelilis in pace possedit, ordinando,
leljant, ab cis non esse pignori obligalas, sed pure corrigendo etdisponendo pro suaearbilrio voluntalis,
- venditas, sicut in inslrumenlo confeclo exinde ple- etomnes, qui se ad hosjiilalis ohsequium confere-
nius coiitiiielur, proefatusvero Henr. pro se ac fra- bant, se offerebant ecclesiseveslrse prius, et priori
tre suo firmiterasserebat, lerras non esse pure ven- qui erat pro lempdre rcvereniiam et obedientiam
ditns, sed pignori obligalas, cum venditioiiiprsedicise promitlebant, et ordinabanlur et inslituebanlur in
talis fuerii adjecla condilio, ut-, si a tempore con- singulis officiis ab eodem bospitalis priore. Licet
iraclus usque ad duos proximos annos, proefaloT. proedicioR. el successoribus ej'us obedicnliam et
emptio displiceret, G. paler Henr. abinde usque ad reverentiam promisissel (272), ea lamen libi, fili
anniiin unum (264) viginli sex libras, percepiis prior, penitus denegaia, sine liceiuia vesira prioris
fruclibus compulaiis in ipsis , dare deberel, sicut in sibi ofiieiumusurpavit. Prseterea, cum R. qtiondam
eodeminstrumenlo asserebat firmiter contineri (205). " frater hospilalis ipsius, ecclesisevestrse fuisset obla-
Verum quia , sicui in eisdem liiteris denoiasiis (266), lus, oblationes quas ad- sepulcrum cjus fratres
ambigiiis ulrum pura sit et absoluta venditio; an hospilalis receperant vester ceconomus iepsiebai,
praefatus coiiiracius pignus debeal judicari , per et peiebal instanler ut opns novoe capellse deslrtii
nostras poslulasiis lilteras edoceri. Nosauiem, con- faceremus, quod dicli fratres super sepullura eidem
sullationi vesirw luliter .(267) respoiuienius, quod, R. conira libertates el iinniunitaies ecclesisevesirae,
qualiseunque fueiit inleniio contralieniium, ex for- posi interpositam ad nos appellaiionem, erexerant
ma contractus venditio non apparei (208) condiiio- in vestruni prsejudicium et gravamen. Corpr.s eliam
nalis, seJ pura, quamvis possil per conditioiiem re- ipsius obhui sibi restilui poslulabal. Adhsec, cum
solvi. Ex duobus lamen qtise in- paclb fuerunt cx- quidnm oblatus ecclesiicveslrse capellam Sancli N.
pressa, videlicet quod fruclus percepti deberent in colai de Ponle Manubioe construxisset; et ipsam
solvenda peeunia numerari, ei quod ultra suinmam conlulisset eidem ecclesise, sieut publicum ceniinel
rec.eptamsuadraginia (269) solidi debeiit persolvi, iiistrumeiituni , el dioeccsani episcopijus suum vo-
contra ipsum empiorem proesuiiiittirvehemenler, bis contulissent in ea ipsaque vobis poslmodum per
prsesertim, si usuras consueveril exercere], frau- „ sedem fuerit apostolicam conlirniala, el vos eam
demque commitlere usurarum. diu possedeiiiis sine lite, quoniam hospilalarii cle-
Dalum Ferenlini, v"Non.-Julii. ricos vesiros ex ipsa cjecerant.violenter, rcstilutio-
CXI. nem ejus et lerrarnm quae iu Salian. consistunt,
J. (270) PRIORI , ET CLERICIS SANCTJ GREGORII iiiem ceconomus cum frucfibus inde perceptis cuin
SPOLETAKI. inslantiaposlulabai. Cxierum, procuralor hospiialis
CrtKSSHi auw inter ipsos el fralres cujusdam hospilaiis ipsius , pruesenlibusquibusdam fratribus hospitalis
veriebalur dijudkat. cruciferorum Bononien. proposuil ex adverso, quod
Cum lu, fili prior, ad noslram prasseiuiam acces- prsediclus R. quoiidain ecclesioe vestra prior, de
sisses,causnm quam habebas adversus fratres hospi- canonicorum ipsorum assensu, fratriCleio , et lam
laiisquod est juxta ecclcsiam-veslram situm, dileclo Peiro quam onmibus ministris ei oflicialibiisejtis,
filio, L. (271) tituli Sanctae Crueis presbyicro car- Iibefe quoddam concesserat tenimenlum, in quo li-
dinali, coinmisimus lerminandam. Proposuisli ergo, ceret eis construere iiospitale ad usus pauperum el
in noslra praesenlia constilulus, quod R. prsedeces- religionis cruciferorutn augmenlum, quod,' cum
sor tuus, vacare volens operibus pietaiis, quoniam fuissel illorum sollicitudine consummatum, lamipsi
hoiiesium noiieratutiiidoriniloriofrairum jjauperes I) quam successores eorum illud perqtiadraginla annog
reciperet e.linfirmos, locum quemdain positum infra jiacifice suo nomiue possederunl, ordinando et
clausiruro hospilalitatis specialher depuiavU. disponendo pro propria volunlate; sed nunc lu, fili
Ascilis igilur Petro et Gir. laicis, qui, etsi bonae prior, occasione praedicliR. quondam fratris bospi-
conversationis essenl, nec habitum tamen religioiiis lalis ijisius, qui a quibiisdain credilur-esse sanclus,
acceperant, nec alicui loco religioso, vel ordini, adversus eos movebas indebile quoesiionem,volens
vinculo erant professionis astricii et eis eeclesiac illud in j'us ecclesise Sancii Gregorii revocare. Ca-
B. Gregorii offereiitibusse et sua, el obedienliam et pellam quoque sancti Nicolai de Ponte Maiiubia-iin-

(262-65) Decrelal. om. (270) Ad eum soepiusscripsil Innocentius; vid.


(264) Dccrelal. om. Episl. tibri quinii 5, ct lihri sexti 26.
(265) Desunt Decretal. .. (271)Exislalnnocenlii Epislola eruitur, Leonem,
(266) DestiiilDecrelal. de quo vide Episiol. libri quinti v, not., ante annuia
(267) In JJecrelal. om.; addiiur et posl contrah. 1205 lilulum S. Luciae in Sepli-solio cum litulo
(268) Decrtiat. appareat. S. Crucis permiilavisse.
(269)'Dceretal., LX. (272) Sic in Apogr., scd decsl aliquid.
127 INNOCENTlIIII PP. REGESTORUMLIB. VI. 128
jusle petebas, cuin fundator ipsius hospitalis.fraler jLBonus a majori parte canonicorum ejusdem eccle-
exstileril, et eam ad majorem cautelam oblulerit sioe, praediclo Brnno; et quodam alio contradicen-
hospitali. tibus, in priorem , sicul dicitur, esteleclus, oliin
Adje"cileliam, quod super terris deSalian. ipsos vobis duxerimus committendam; vos,.sicut ex lil-
conlra juslitiam impelebas, cum non ad ecclesiam leris veslris accepimus, parles citare cnraslis , ut
SanctiGregorii, sed ad hospilalepoiius perlinerent. juxta mandalum noslrum causam ipsam fine posse-
Nos igiiur, intellectis per cardinalemeumdemhis et lis canonico terminare. Cumque in vestra essent
aliis quoefuerunt hinc inde proposita , et episcopo- prsesentia conslilulse, diclus presbyler-Bonus cum.
rum authenticis rationibus, atteslationibus el alle- instanlia postulabat, ut electionem de se factam
gationibuspartium diligenler auditis , vobis, et per auctoritale curareiis apostolica- confirmare. Sed
vos ecclesiae veslrae, adjudicamus hospitale pra> prsefalus Brunus econlrario respondebat illuni noiu
dictinn, ila, ul novas exactiones non faciatis in eo, esse dignum regimine prioratus,.crimen ei objiciens-
cum bona ipsius ex consuetudine hactenus observata Simonise, quodque ipsius electio non erat canonice-
debeant pauperum usibus applicari. A rcstiititionc celebrata , el quia professus non erat,_ ipsum affe--
auiem oblaiionum, quas petebatis a frairibus bospi- rebat merito repellendum. Verum, cum de Simonia
talis, ipsos de consilio fratrum nostrorutn absolvi- " nibil ftiissel probalum, nec. aliquid contra modum
mus, cum, etsi proediclusR. oblaiiisvester fuissel, electionis oslensum , movil vos vehementer ipsius-
niliilominus lamcn frater fuerit hospilalis. Quia ecclesiseprivilegium, in quo conlinebalur expres-
vero ex depositionibus leslium consiiiil evidentcr, sum, ut nullus ibi, qualibet subreplionis aslutia ,
qnod , post ajipellationem ad nos interpositam, in reponalur, nisi quem fralres communi consensu ,.
jiraejudiciumecclesiaeveslrae opusfuerat novse ca- vel fralrum pars consilii-sanioris, secundum Dei-
pelhr-constructum , ilhid destruendum prsesenlium timorem et B. Augustini regulara, providerint eli-
auctoritate censemus. Resiilulionemautem corporis geudtim; unde, [quanrvis multi priores continue
loctundeeernimus non habere, quoniam, cum pcr unus posl alium in ipsa ecclesia per mulia el longa
lestes vestros fuerit sufiicienter osiensum, corpus lempora fuerinl non professi, quia tamen prsefalus
prsedicti R. in vestro fuisse coemeterio uimulalum, presbyler Bonus non est professus observanliamre-
et probatum siniiliter ex adverso eumessc in hospi- gtilarem, dubilastis, el merilo, nobis inconsullispro-
lalis solo sepulmm , nec translalio corporispropo- cedere conlra privilegiumsedisaposlotkm concessum.
sita fuerit vel probala, constat illud adlnic esse in ecclesimmemoralm(275).QuiawrodebemusaUendere~
sepuhura priori. CapcIIam vero Sancii Nicolaide r uon solummodoqnid siifactumsed quid sitpoliusfar
Ponte Manubise,nullo medio ad domum hospilalis ciendum,consullationiveslrselaliter respondemus,
ejusdem, et eo mediante ad ecclesiamvestram, per- quod, cum secundum legem divinam non sil in hove
linere censemus, cum fuerit ex hospiialis' parte arandum el asino, nec quisquam debeat veslem_
probalum, Tantiimm, quondam fralrem ipsius, eani induere de lana linoque coniexlam , electioneitti
ad opus crucialorum el pauperum conslruxisse, et proediclam,sublalo cujuslibelappellationis obslaculo
prsccessissedonationcm quain feceral hospitali, do- (276), irritetis, et compellalis praefatum presby^
nationem quam ecctesias vestrse fecit, collalis ad lerum aliosque clericos non professos, ul vel B*
iiivicemconfeclis super donationibus ipsis pubticis Augustini regulam in eadem ecclesia conslilutam,
inslrumeiuis, salvo lamen episcopalijure, quotl ad profileantur ei servent aut ipsam ecclesiam omnino
vos in ea ex donaiione dicecesanorum episcoporum dimitlant ]. Conlradictores, moniiione pramiissa,
nosciiur pertinere. Ad resiitulionem auiem terra- per censuram ecclesiaslicam,appellationeposlposi--
riim de Salian. fratres hospitalis ipsius, vobis, el ta, compescentes. Ntillis litteris, veritatis ... quod,
per vos ecclesiae Sancli Gregorii condemnatus. si non omnes, elc, duo vcstrum, elc.
Nulli ergo... diffinitionis,etc. DaltimFereniini, vm Id. Julii.
Dalum Ferentini, vui Id. Julii. D CXII1(277). .
CXII (275). SALSEBURGENSI ARCUIEPISCOPO, ETSUFFRAGAKEIS EJUS.
TRIORI SANCTI FRIDlANi (274), C ETC CANONICIS LU- AclversusoccisoresepiscopiHerbipolensis,et de co-
CANEKSIBUS. - rumpmna.
Causam elecilonisprioris ecclesimS. Petri Lucanen- (Ferentini, v Non. Julii).
sis dijudicat. Sicut impietaiem sub speciepielalis exercenl, qui-
(Fereniini, vni id. Julii). inipios in impielaiibussuis fovent, sic pii esse im-
Cum causam, quaeinlcr presbyterum Bontim, e t piis coniprobantur, qui eorum nequiiiam lempora-
Bruiuim, caiionicumecclesiaeSancti Petri Lucanen- liier vindicanl, ne"gravius in eos slernaliter vindi-
sis vertitur, super eo quod supradiclus presbyter cetur, in vindicta ciiam retribuenles eis bona pro

(275) Exslal, sed mulila, inter Decretales, lib. i, (277)Partem episiolseluijus vulgavilRaynaldus ,
De eleclioneei electi poiestale,cap. 27. an. 1205, § 48. Quaeapud ipsum legimlur, bic un-
(274) Vide supra. cis inclusa sunt. Conferendseomnino Epistolse, 1>
(275) Decrel. om. et igitur legunl pro vcro. bri quinli 155,.c! libri sexli 51.
(276)) Decrelal. oinitlunt.
'
119 PONTIFiCATUSANNOVI, CttRISTI 1205. - 130
malis, et asimilibus atios cohibentes, Sanc, ad vin- A promillanf, quam id se juraveril servalurumoPr;c-
diclarii malefaclorum est eliam Pelri gladius exer- lerea, cum nomen casiri Ravennesbure, quod in
;-cendus, ne, si hune rnhigo consumat, Irahal in fundo Herbipoiensis ecclesiae,sicut diciiur, est ftin-
-Eeclesise corpore pars corrupta sinceram, ut non datum, ipsum episcopum oeeidenies in signum b'el-
solnm per impunitatis ticentiam fianl iniquiores iicum,quasi eoncrepantes classicis, exclamarint, se
iniqui, sed sequis etiam agendi materia nequiter per hoc ad intersectionem ejus, tanquam ad glo-'
iribuatur, si tseienlur alii cum male] feceriiit, et in riosi triumphum cerlaminis, animanles, sententiam
^rebus pessimis glorientur. Siquidem, cu-m luporum quam nobiies ipsius dicecesossuper ipsius castri et
rapaciias non solum in ovile dominicum grasseuu aliarum munitionum , domorum et possessionum
*-et oves, sed in ipsos jam paslores uvium et cuslo- suarum demolitione lulerunt, ratam et giatam ha-
•des ovilisinsidias molialur , 'siliens eorum sangui- bentes , districte prsecipimus exsecutioni mandari,
-nem , et insidians animabus., mercenarii dicere- el ad id nobiles ipsius diceceseoset ministeriales ec-
mur verius quam pastores, si fugeremus, «vibus clesioeac vicinos omnes per interdiclum lerrse com-
nostris et compasloribus dereliclis, et stragem eo- pelli, quod sub prsedicta dislriclione servelur. Cse-
ruin a longe siccis oculis videremus, nec ponere- terum, cum quidam, slatim post occisionem epi-
mus nos murum pro domo Domihi ascendentibus ex B scopi memorati, cum armis in auxilium concurre-
adverso. Quanlae autem temeritatis audaciam, el - rinl occisorum , ut eos conlra ministeriales ecclesiae
'<juanlaeimmanitatis flagiiium viri nequam, filii Be- ac nobiles -lerroefoverent, illos praecipimus exeom-
lial, in occisione bonae memoriseC... Herbipolensis municalionis sentenliae subjacere, ac singulis die-
•episcopi, imperialis aulae cancellarii", perpetrarint, btis Dominicis et festivis , pujsalis .campanis, el
vobisnovimus esseuotnm, nobis autem defiere llbel ' candelis accensis, exeommunicatos publice nuu-
potiusquam referrcNon enim suffecerat sceleralis, liari , donec satisfacluri aposiolico se conspecuii
quod cliristum Domini manibus peremeranl violen- prsesentarint. Eos auiem, de quibus vebemehter
-lis, nisi desoevirent eliam in peremptum , et tan- praesumitur quod in necem ejus consilium praesli-
qaam viveret in membris occisus, in eis ijjsum rur- lerhit, vel assensum, quos frater, el consanguinei
sus occiderint, et corpus exanime in frusla divide- occisi propriis nominibus duxerint exprimendos,
rint minutatim. Ulinam autem aliqui zelum Dei per excommunicationiset interdicli senlentiam ad
secundum scienliam habuissenl, ut exemplo leviloe purgationem compelli volumus exhibendam, in qua
singula frusta cadaveris, quaeproedictifeceranl ho- si forle defecerint, excommunicatos eos sicul alios
micidae, ad singulas partes Theuionise destinassent, supradiclos pra^cipimusnuntiari, el ubicunqtieprae-
ulsicsaltem ecclesioefilios jioiuissent ad vindiciam C sentes exsliterint, eis prsesentibus divina celebrari
tanti sceleris exeitare. [Cselerum, licet in homicidas vetamus. Ad haec , "cum nec lulum, nec honestum
hujusmodi et fautbres eorum , pcr priores lilleras existat, ut... filius' Henr. de Ravennesbure, fratris
quos superhoc vobismeniinimusdesUMSse^spirilua- Bosonis, cujus pater et palruus fuerunt in neccm
liier duximus procedendum , ut tamen temporaliter ejusdem episcopi machinati, consiliis ecclesiaeHer-
etiam punianlur, et, sicut eorum excessus est no- bipolensis inlersU, venerabili fratri nostro , G
lorius, sic mcmorialis sit in generatione el genera- Prsenestino episcopo, apostolicaesedis lcgalo, dedi-
lionemsceleris perpelrati vindicia, prsesenliumauc- mus in mandalis, ut ei auctoriiate nostra sufftiltus
loritate siatuimus, ul lam homicidseipsi quam hse- per commutaiionem idoneam in alia ecclesia , quae
redes eorum , universis feudis el beneficiis Herbipo- silab Herbipolensi remota , sublato cujiislibel con-
lensis eeclesise, quam specialiler offenderunt, eccie- tradiclionis el appellationis obslaculo, non differat
siarumeliam cseterarum, ciim in ea laeserinfeccle- providere, praebendam jllius aliis collaturus. Mone-
siam generaie.m, careantin pcrpeiuum, ncc illaul- mus igiiur fraternilatem veslram, et exhonamur at-
lo unquam lempore assequantur , nisi fo.san ali- teniiiis, et per apostolica vobis scripla dislricte prse-
quando de sedis apostolice indulgentia seculura cipientes mandamus, quatenus lenorem iitteraruni
posterilas misericordiam mereatur. Adjicimuseliam, D noslrarum frequenler, el solemniter publicantes, fa-
ut, si beneficia vel feuda quselibet ecclesiarum ubi ciatis ea quaepraediximus adimpleri. Contradictores
fuerinl oblinuerint, universa dicecesis, in qua id per excommunicalionis et inlerdicli senlentias, sub-
attemare prsesumpserinl, subjaceat inlerdiclo, iia, lataappellatione.compellenles.NullisIitterisobslanli-
quod nullum in ea divinum otticium vel sacramen- hus, si quseapparuerint harum mentione non habita.
tum ecclesiasticum,prseter baplisma parvuloram et Datum Ferenlini,' v Non. Julii.
pcenitentias morienlium, celebretur, sed nec mor- CXIV(278).
tuorum corpora tradaiitur sepulturae, donec vcl illi O. IIERRIPOLEKSI rR.€POSITO;NOBILIVIROG. DUR-
a sua prscsumptionedesisiant, vel habitaiores ejus- GRAVIO, ET EORUM CONSANGUINEIS.
dem dioeceseoseorum conalibus se opponanl. De eodemargumenlo ac in epistolasuperiori.
Volumus etiam, ut, cum in Herbipolensi ecclesia (Ferentini, vni ld. Julii.)
cpiscopusde novo fuerit inslilutus, non prius ei fi- Dolel, et doluit Ecclesia gencralis, et nos cum ea,
delitalem laici facianl, aut-obedieiiiiam clerici re- et jiro ea _doluimus,et dolemus, quod, dici super
(27S) Epislolsehuj'us fragmenta edid:
I5i INNOCENTIIIII PP. REGESTORUMLIB. VI. 132
"
excrescente malitia, filii matrem evisceranl, et pa-. A CXV..279).
lernum sanguinem sitiunt genimina viperarum. Ecce PRIORI ET COKVENTUI DE ROMIN (280).
eienim, reverenlia divina posiposita, el non solum
Recipit eossub proleciione,el bonaipsorumconfirntat.
ctericali honestale neglecla, sed ponlificali eiiam
auctoriiate contempta, sprelis legibus, el canonibus (Ferenlini, vni ld. Julii.)
vacualis, filii in patrem armantur, e_lin pasiorem Consuevit annuere sedes apostolica, etc, usqu?
proprium oves, vel lupi polius sub ovina pelle lalen- assensu. Ecclesiamveslram elpersonas inibi Doniine
tes, insidias moliunlur, lendentes laqueos quibus famulanles, cum omnibus quaeinjirsesentiarum raiio-
-
capianl innoeenies, sicut in occisione bonoememd-- nabililer possidetis, aut, etc, usque suscipimus;
i«iaeC. Herbipolensis ejyiscopi,imperialis aulsecan- sialuentes, ut ordo canonicus qui secundum Deumet
cellarii, novimns accidisse. [Attendenles siquidem beati Auguslini Regulam in eadem, eic, usque oh-
quidam iniquilalis filii, quod idem episcopus coritra- servelur. Praeterea, ecclesiamparochialemdeBoimn.
rius esset eorum operibus, nec anima ejus in eorum cum capetlis de Lanhedroc, Sanctae Margarilaede
veniret assensum, qualiter eum perderent cogila- Biri, Sancti Thomae, Sancli Michaelis, ct aliis ap-
runi]; el quoniam nocere non poteranl inimici, ac & penditiissuis; eccletiam de Aldeslowe, cum capellis
scientes quod familiaris nocet amplius inimicus, Sancti Cadoci et Sancti Petroci de Trerofait, poriu
amicitias simularttnt, et Uinc insurrexerunt in eum, et portus sullagio, el cseleris appenditiis suis; eccle-
cum credebanlura prioris iniquilaiis proposilo reci- siam de Helinton, cum ajipenditiis suis; j'us quod
disse. Licet auiem super nece ipsius condoleamus habetis in ecclesia Sanctse Marmuroe,in capellis et
vobis dolentibus, el per nos eiiam doleamus, ea appenditiis suis; ecclesiam de "Widiel, cum perlt-
praecipue ratione, quod ad consequenliam trahitur neniiis suis; ecclesiam Sanciae Thelae, cum appen-
scelus islud, el impunilas criminis incentivum tri- diliis suis; jus quod habeiis in ecclesia de Heglos-
buil delinquendi, in eo lamen consolalionem acce- seil, cum peiiineniiis suis; ecclesiam de Ilole-
jrimus, el vos similiter consolamur, quod, sicul de cumbe, cum appcnditiis suis; ecclesiam de Niven-
divina miseraiione speramus, unde per mortem tunen. cum appendiiiis suisi; villam de Bomin. cum
ipsius miliiia est militaiuis Ecclesiseminorata, inde Landa, Boscode Bodan, et appendiiiis suis; Rieltun.
triumplms Ecclesioetriumphanlis est auctus, et quod cum Hondremannaria(28I) de Pedresire, liberta-
idem episcopus, morliio in eo quod monaJe fuerat, iibus, consueludinibuset appenditiis suis; Jlclinton.
et quod potueral corrumpi corrupto, imraorlali- cum consuetudinibus et ajroendiliis suis; Alde-
talem et incorruptionem indutus, tcmporalia in g slorwe, cum libertatibus et appendiiiissuis; Laiiwe-
aHerna. in ccelestia terrena, viam in patriam, et ledic, cum appemliiiis suis; Rietierhe, cuin appen-
exsilium commutavit in perpeluam mansionem, ubi ditiis suis; Widiel, cum appenditiis suis; Bendere,
neque clamor, neque luclus, neque dolor eril ultra, cuin piscaria super Alan. et aliis appendiliis suis;
quseprima, eo transeunle de mundo ad Patrem pari- Penlir. cum appenditiissuis; Trederiion.eiimappen-
ler transierunt. [Quia enim bonum ceriamen cer- diliis suis; Lanhidroc, cum appenditiis suis;quid-
lavit, cursum consummavit, fidem servavit, de ese- quid habelis in Bodiniel; Fosnewii, cum appendiiiis
tero reposita est ei corona justitiae quam reddet illii suis; Holeinse, cum pertineuliissuis; Nivenlon.ctim
Dominusjustus judex. Nam, si quid hunianse fecisi appendiliis suis, sicul ea juste ac pacilice possidetis,
ex humana infirmitale vel diabolica suggestione con- vohis, et per vos Ecclesisevestrae, auctoriiate apo-
traxit, hoc in eo sauguinis lavacrum ahluit, et sup- slolica confirmamus,etc Sane, novalium veslrorum,
plicium, quod pro luenda ecclesiaesuse liberlales qusepropriis manibus aut sumplibuscolitis, sive do
suslinuil, expiavit.] Monemus igilur ifhiversilalemi hortis, etc, usque prsesumat. Libeiiates quoque et
veslram el exhoriainur atteniius, qualenus in eo quti immunitates aniiquas, et ralionabiles consuetudines
consolatur nos in omni tribulalione vestra consola- Ecclesiaeveslraeconcessas^elc jierpeluis lemporihu3
lionis suscipiatis solatium, et in verbis istis sludealisi D manere sancimus. Prohibemus insuper, ut nulli
invicem consolari, cum ei sit merito congaudendiim,, liceat in vos vel in ccclesiam veslram excommuni-
cujiis gaudium non muiabitur de coeleroin dolorem,, caiionis vel interdicli senlentiam, sine manifesla et
nee detrimenlmn seutiet, sed augmentum. Qualiter' rationabili causa proferre, vel vos novis et indebitis
aulem ad vindicandam hujusmodi immanilalem sce- exaclionibus aggravare.Cum autem generale inter-
leris duxerimus procedendum, per litteras nostras> dictum lerrse fuerit, eic, usque celebrare. Liceat
vestracpolerilinquisilioni patere. quoqtie vobisad eccicsias veslras capellanos eligere,
Datum Ferentini, vm Id. Julii. ac dioecesanocpiscopo praesenlare, quibus, si idonei
(279) Epislolam hanc laudat Raynaldiis, anno) nicis de Bodtnynolim concessum confirmantis.
1205, § 67. (281) Hondremannaria sic diserte legiiur in apo-
(280) Agitur bic de de
(saliem opinamur) prioratu \ grspho Conti. Vox iucogniia, tuni Spelmanno, lum
Bodtnyn, ordinis S. Augusiini, in agro Cornubiensii Cangio, forte exponiposseiManerioceniumhominuin,
siio. De nionasterio isto nihil reperilur in Monasik. cum Hondredus, seu Hundredum, seu Hondredu,
Anglic, tom. n, pag. 5, praeter chartam unami Anglis dicatur Centenavel Centuria. Vide Spelmui.
tlenrici regis III, Mnneriumde Niveione, (forie idemi pog. 502. Vide etiam Cang., lom. III. coJ. 1255.
ac ecclesiam quaehic vocauir de Nivetunen). Cano-
153 PONTIFICATUSANNO VI, CIIRISTI 1203. 134
fuerint, episcopus curam animarum committat, ut A _ CXVIL
ei de spiritualibus, vohisautem de temporalibus de- VITELLO, SUBDIACONO- KOSTRO, CASTELLANO LARIANI.
heanl respondere. Obeunte vero le, nunc ejusdem Ut super ordinulioneduorum canonicorumin ecdesia
toci priore, vel tuorum quolibet successorum, etc. Sanctm Mariw de Neme inquiranl.
usqtteeligendum. Ad indicium aulem huj'us a sede (Ferenlini.)
aposlolica protectionis perceplae, hisaniium unum Conquesli sunt nobis dilecli filii, N. et J. quod
graiis oblatum persolvetis nobis, noslrisque succes- cum per venerabilem fralrem nostrum, J. (282)
soribus annualim. Decernimus ergo, ut nulli om- Albancnsem episcopum, in ecclesia Sanclae Mariae
nino... noslrae proleclionis eoncessionis, et confir- de Neme fuisscnt canonici ordinali prior
malionis, elc Si quis aulem, elc. et fralres sancli Anastasii eos de ipsa contra justi-
Dalum Fereiilini,vui Id. Julii. 1iam ej'ecerunt. Unde, pelebantut ipsos in ea resli-
CXVI. tui faceremus.Prior autem cum alio fralre in noslra
PALEKTIKO, ET ZAMORRENSI EPISCOPIS, ET P. prsesentia constilutus quoddam publicum instru-
SUEVI ARCHIDIACOKO ASTORICENSI. mentum osiendit, per quod nitebatur probare insli-
Ui adversusmagistrumscholarum Asloricensiseccle- tuiionem et dcslilutionem clcricorum in ecclesia
siw, de [dlsilale suspeclum, inquiranl. JJJ memorata, non ad episcopum .Albanensem,sed ad
> (Ferentini, v Id. Julii.) monaslerium Sancli Anaslasii pertinere; sedeconlra
Cum Chrislus sit veritas, et diabolus in verilate prsedicli clerici allegabanl, quod scicntibus, et non
non steterit, profeclo lanquam membnim diaboli contradicenlibus nionacliis, de mandato episcopi
contra Christum esse convincitur, qui veritatem anledicti fuerant. in eadem ecclesia instituli, et
odiens commiliil vilium falsitatis. "Unde, crimen aliquanto tempore pacifice commorati, quod prse-
islud lanlo est severius punieridum, quanlo per dicti prior, et monachus omnino negabant. Quia
spsum magis olfenditur proximus, et amplius con- vero pro publico praesumitur inslrumento, donec
temnitur ipse Deus. Cum ergo N. magister schola- in contrarium legitime probetur, discretioni luse per
vum Asloricensis ecclesiae, apud nos propler proe- apostoiica scripta mandamus, quatenus testes quos
sumptiones multiplices vehementer sit de falsitale super iis ntraque pars duxeritproducendos, sludiose
suspectus, licet in pra^sentia nostra niliil plenc pro- recipias et examiiiesdiligenler, circumstantias pru-
baium fueritcontra euni, ne tamen tanlum dissimu- dentcr inquircns, ei atiestationcs fideliter scripias
lare vilium videamur,' eum a delegalis nostris ab sub luo sigillo nobis mittas inclusas, prsefigenspar-
ofiiciiexsecutione suspensum, a percepiione benefi- tibus ierminum conipeieniem, quo recepmrse sen-
ciorum, in deleslalionem lanli criminis, duximus 'C teniiam noslro se conspectui repraesentent.Tu vero,
suspeiidendum; discretioni vestrae per aposlolica sine personarum acceptione mandaium aposlolicum
scripta dislricte proecipiendomandantes, quatenus fid-ucialiterexsequaris, tesies qui nominati fucrint,
in Astoricensi et omnibus circumposilis dicecesibus si gratia, timore, vel odio se sublraxerini, cogens
faciatis publice ac solemniter nuntiari, ui, si quis per censuram ecclesiasticam veritati leslimonium
contra eum volueril agere super crimine falsitatis, perhibere.
infra tres menscs a lempore factaedenuniiationis Ferentini.
coram vobis appareal et proponat; el vos eumdem CXVHI(285).
magistrum scholarum, si super hoc convielusfuerit J. DOMUS S.TR1NI5TATH CERVI-FRIGIDI MINISTROEJUSO.BB
vel confessus, aut eliam notorium esset crimen, ^nATRlBUS.
jtixta consiitutionema nobis conlra falsarios editam, Recipil eos ir~prolectionemR. Petri.
punialis; alioquin, purgationem ei canonicamindi- CXIX (281).
calis, in qua si forle defecerit, j'uxta constitulionem MARSICANO EPISCOPO (285). .
eamdem, appellatione remota, procedalis in illum. Causammalrimonialemdijudicandam ipsi commiitit.
Si vero canonice se purgaverit, tatii ad officiumj. : (Fereiilini, ii Id. Julii.)
quam beneficia ipsum auclorilate nostra restituere Per iuas nobis (286) litieras inliinasti, quod cum
procurelis. Nullislilleris veritalis, etc. Quoclsi non in prmseniia tua qusedam mulier Pacifica (287)"
omnes . ... duo vestrum, elc. nomine, quemdam nomine Nkolaum poslularet
Datum Ferenlini, v Id. Julii. in virum , asserens inter se mutuum de proe-
(282) Joannes, nalione Longobardus, tituli S. (284) Legitur, sed mutila, inler Decretales, lib.
Clemenlispresbyter cardinalis, a Clemente PP. III, iv, lit. 5, De conclitionibus apposilis in desponsalione
anno 1188; a Coelesiinovero PP. III, vel in aliis contractibus, cap. 6.
annoU95,
episcopus Vilerbiensis; demtim anno 1199, ab Inno- (285) Benedictus,patria Romaims, credilur vixis-
centio, episcopus Albanensis renunliatus est. Anno sepost Joannem VI, circa aniiuin DominH200; quo
1210, Romsee vita excessil. Oldoin. ad Ciacon 1.1 fortasse sedenle, Jacobus comes, magnus Apuliie
col. 1143. justiiiarins, confrrmasse legiiur bona ecclesiae S.
(285) Epistolam hanc laudat Raynaldus, anno Thomoe Cantuariensis, anno 1208. UGHEL; in seric
1203, | 67. Argumenlum lantummodo exhibenius. episcoporum Marsieanoruhi, Ital. sacr. t. VII, col.
QIIOcasu in collectione noslra lenor ipsius epistolae 708.
hodie non reperialur, nescire falemur. Cerle, in (286) Decrelal. om., ut infra i. p. t.
indice apographi Conti quem Jideliter exscribi (287) Decretal. P. et MODO N.
curaviinus, ad paginam codicis 459 exslareiliciiur.
{35 LNNOCENTH III PP. REGESTORUMLIB. VI. 156
senli consensum, et carnalem copulam accessisse, A y ne cognovit, non esl tamen aliquo modo probaltim,
viripse, quamvis conlraclum sponsalium et Carnis qtiotl antequam ipse cognovissel eamdem, pater
copulam non negaret, asserebal tamen se illam in cjiis etpairuus conlradicere curavissent.
uxorem ducere non teneri, quia sponsalia inter Datum Ferentini, u Id. Julii.
ipsos stib bac fuerant condiiione contracla, si vide- CXX.
licet (288) paler ejtis et patruus sponsalibusconsen- R. CANTORI *, ET R. PBJORI DE MONTE-LEPROSORUM ;
lirent. Sed ipsi quam cilo noverunt, et sponso con- , }. DESAGIO, CAKOKICO ; ROTHOMAGENSIBCS.
tradixerunt et sponsse,quod idem vir idoneisniteba- Lilleras a R. sacerdote de Colevill.fraudulenlerob-
tur teslibus comprobare.Verum mulier replicabat. tenlas revocat.
quod licet fidcs priestiia fuerit ab utroque'sub con- (Ferenlini, iv Id. Julii.)
ditione praescripta, non lamen sibi fuerat a patre Ex tenore Iilterarum, quas nobis per dileclum
viri, vel palruo aliquando cohiradiclum, et anle filium, Ph. Jalorem praesenlium,destinastis, inlel-
ipmpus conlradictionis expressum a tesiibus, el leximus evidenler, R. sacerdoiemde Colevill.ac di-
posl illud dicebat inler se carnalem copulam acccs- leclos filios, de Pralo.... de Monle-Leprosorum,et
sisse;' addebat praelerea, quod licet a principi'0 Sancli Laudi priores, Rothomagenses,super quse-
conditionaliter contraxissenl, lemporis tamen pro-1B stione, quse inter ipsum et dileclum filium, abba-
cessu sine condilionis adjeclione pure in mairimo'- tem (289) et conveninmde Becco, super manerio
nium consenserunt, et hoc asserebal se lesiibus de Colevill. el rebus aliis vertitur, liiteras apostoli-
probaturam. Receptis itaque testibus utriusque, cum cas impelrasse, qui, cum partem citassent adver-
alleslaiiones mulieris, coram le praesentibusduobus sam, diclus presbyter coram eis noluit litigare.
examinatoribus, faceres publicari, lestes, quorum Postmodumvero, idem presbyter super eodem ne-
dicla legebantur, illico proclamarunt-,quod ipsi quae gotio vobis nostras lilteras prsesenlavit, in quibus
legebanlur non dixerant, et quoedeposuerant, scri- de prioribus meniio non fiebat. Cumquevos in cau-
pta non erant, sed ab uno examinatorumlunc con- sse cognitionevellelisprocedere,partibusad vesiram
tra eos fuit fortiler obviatum, et ab hoc mulier po- pra>sentiamconvocaiis, memoratus"abbasproposuit
stulabat, ut idem tesles, vel alii super eisdem capi- coram vobis, quod non lenerelur per illas litteras
lulis iteruni audirenlur. Tu autero,hac novitate com- siepediclo presbylero respondere, cum per alias
snotus, sequentem diem parlibus prsefixisti, quibus fuisset cilalus, queeauctoritale illarum non fuerant
in lua proesentia constitutis, omnes examinalores revocatae.Verum, qtiia super hoc dubilastis, sedeui
convocari jussisti, sub inlerminatione anatJiemaiis,_ duxisiisapostolicamconsulendam.Nos igitur, atten-
illos obiestans, ul dicerent, si essenl illseverse at- dentes fraudem presbyteri memoraii, duas commis-
testaliones, quibus obviaveranl lestes; qui conlinuo siones super eodem negolio impeirantis, quarum
alias altestaliones in medium produxerunt, quibus altera non faciebat mentionem de reliquo, quia
cum per advocalum viri fuissel objectum, sicut fraus et dolus ei patrocinari non debent, decernimus
prioribus fuerat a lestibus obviatum, posi allega- ul ipsecommodo careat utriusque.
liones mulllplices, secundse aliestaliones a partibus Daluin Ferentini, iv Idus Julii, anno sexlo.
admisssefuerunt, et altestaliones viri postea publi- CXXl (2"»0).
calse. Porro, mulier illi praecipuearliculo insistebat, < CAPITULO NOVARIENSI
qund ante renunliationem sponsalium et post, idem Pacla quwdamcanonibusrepugnaniiadissolvit.
vir carnaliler ipsam cognoverat, et ex ea filiainpro- /Ferentini, xu Kal. Augusii.)
crearat, quod proprio nilebatur oslenderejuramen- Cum pioe recordalionis C. prsedecessor noster,
to. Quia vero super his opinionesnon solum varias, qiiamdam ordinalioneminiquain, quam de insiiltien-
sed conlrarias accepisti, ad magisterium aposloiicae dis canonicis ad beneficianon vacaulia feceratis, ila
scdis recurrens, humiliter postulasli quid senlieii- videlicel, quodquilibei vestruin nepolemsuum, con-
dum sil in talibus edoceri. Nos aulem, inspectis at- D sanguineum vel amicum, in ipsa eeclesiaordinarat,
teslalionibus admissis a partibus, quas nobis tuis jtistitia cassaverit exigente, ntinc, sicut accepimus,
misisli litteris interclusas.] consullalioni tuse laliter contra cassalionem hujusmodi fraudem adhibenies
rcspondemus; quod, cum liqtiidoconstel,per confes- el dolum, ad ordinalionem eamdem vel consilium
sionemlam viri quam mulieris, quod post eonlracta processistis, cum praebendam vacare contingit,
sponsalia carnalis est inter eos copula subsecuta, unum eligendo de illis, quoruni ordinatio est cas-
pro niatrimonio quidemprscsumendumest vehemen- sala, qui, vel alius pro eo, paclionibus vel stipula-
ter, quia videlur a conditione inlerposila recessisse. lionibus obligatur, quod illius proebendaeproventus
Nam, etsi probaium sit ulcunque per tesles, quod rediget in communi, et niliil amplius inde quam
postquam pater el patrtius viri contradixere spon- unus aliorum percipiet cassalorum, el hoc juramento
salibus, idem vir mulieremillam carnali connnisiio- firmastis, quod ad electionemseu ordiiiaiioiiemalte-
(288) Deerelal. om. verba cursivo characiere di- pho, annis 13, mensibus 2, et duabus hehdo-
slincia hic el infra. madis , uno dic exeeplo. Gall. Chrisl. t. XI,
(289) GuillelmusII, abbas de Becco, qui obiit col. 251.
xiv Kal. Ociobris anno 1211, sedii, ex Clironogra- (290) YideRavnaldum, anno 1203, § 6G.
137 PONTIFICATUSANNO VI, CIIRISTI 1205. 1158'
rius nullalenus procedalis, donec quilibet de cassa- ,Aeessisset, delegati prsedicti, te ab impetitlone ma-
lis inlegrum beneficium ohlinebit; unum ctiam pro trimonii absolventes, auclorilate libi aposlolica
alio permutalis illicite, el siatulum apostolicum mandaverunt, ul infra mensem sequeniem, -juxla
evacuare poscitis, sanctuarium Dei, qiiasi hoeredita- mandalum noslrum , purgalionem canonicanrexhi-
rio jure possidere conanles. Licet auiem ex illa beres. Cseterum, adyersarii tui ad nostram audien-
casssiionissenienliahujusmodi personsecassalaenon tiam appellarunt, ne d.elegatituam jnirgalionem ad-
reddanlur indignae, quomhrjs valeant eeclesiaslica mittercnt, nisi compurgatores lecum duos saltem
heneficia oblinere, quia tamen fraus et dolus alicui episcoposadhiberes, cum in litteris nostris mentio
'
patrocinari non debent, et nos, secundum propiie- de episcopis haberetur, similiier prohibentes, ne
lam, dissolvere debemus colligaliones impiciatis et quosdam, qiios te compurgalurosaudierant, ad pur-
fasciculos deprimenles (sk), per apostolica vobis galionem admiilerent, cum "parati essent dicere
Bcriplarnandamusetdislricte proecipimus,qualenus conira eos. Et, Iicel delegati ssepiusnominaii ap-
collusionembujusmodi penitus rescindatis. Alioqtiin, pellationi huj'usmodi non duxerinl deferendum,
omnes eos qui ad lioc aliquq pacto, vet j"uramenlo, quoniam in iitleris nostris obslaculum fuerat appel-
vel alio quolibet, vinculo lenenlur aslricii, nisi in- o lationis' amotum, et iam eis de malitia
- et odio qtio
*
fra quindecim dies posl receptioncm praesenlium ° adversaru lui te persequebanlur inique constabat,
-
coiligaiioiiein lalem dissolverint, - tanquam sacris cum el bonsefamse proediclicompurgatores existe-
canonlbus inimicam, excoro.niunicalionissenteniiae rcnl, et in suis gradibus, ecclesiis et honoribus lole-
decernimussubjacere. rarentur ab Ecclesia, nec delegali aliquid sinisiri
Datum Ferenlini, xu Kal. Augusli. dc ipsis audiissent, verbum lamen quoddam, quod
Seripium est archiepiscopo Mediolanensiet cpi- fueral in litteris nostris apposilum, vehcmeiiiitiseos
scopo Novariensi, ui prwmissa aucloriiaie apostolica movit, ubi videlicet scriptnm erat, quodper septem
publkare procurenl. inter episcoposTusciae, vel canonicos majoris Ec-
_.Dalum, «I supm. clesiae, seti priores ecclesiarum sodalium civilaiis
CXXII. Lucanae, presbyieros, aul diaconos bonoe famoe,
R. LDCAKO ELELTO. luam purgationem reciperent, non obslantibus lit-
Ipsum ad sedein apostolkam sacerdolii gradum et leris, quas, de episcopis non habita mentione, tui
consecralionisbeneficitnnsusceplurutnvocal (291). adversarii reponarant. Ex hoc enim videbatur eis-
(Ferentini, x Kal. Augusti.) dem, quod ad purgalionem luam duo saltem essent
Dilecti filii, J. prior Sancti Fridiani Lucani, et B. („ episcopi adhibendi. Verum, dilecti filii, J. canonicus
Fasolus, canonicus Pisanus, per suas nobis lilieras Sancli Martini",P... presbytcr, prior S. Reparatoe,
intimarunt, quod, rccepiis litteris quas eis super cl magister J. canonicus Sanctoe MariaeForispor-
causa lua curavimus destinare, per uniiis mensis lam, in delegatoruni praesenlia juravernnt, quod
spalium exspectarunt. si quis forsitan apparerei, verbum illud , de adjectione.videlicet episcoporum,
qui aliquid proponeret el probaret super raalriino- fncrat ad pelitionem ipsornm a nobis adjectum, ila
i.io quod contraxisse cum yidua dicebaris, excom- tamen qtiod, si possis alios sepiem inter canonicos
municanies solemniter, eiexcommuiiicauoiiemsuam et priores ecclesiarum sodalium conipurgalores ha-*
Incienies per universas Lucanae civitatis ecclesias liere, adhibere ad purgalionem episcoposnullaienus
nunliari,si quis impedire prsesumerel, quominus lenereris, sicut ab ore noslro se audisse dicebani;
tesles perhiberent lestimoniiirii veritali, Yerum , addenles , quod ideo in capitulo ipso suppressa fue-
elapso fere jam niense, cum lui eis adversarii sug- rat copulaliva conjunctio, et posita disjunctiva.
gessissent,quodIngerannus polestas, R. consiliariiis, .Deinde vero, cum ad ecclesiam Sancti Fridiani,
etM. nolaiins civitalis Lucanae, ab eis qui contra prxdicto priore aliquanlula iniirmilate gravato, ad
le laiuri iuerant leslimonium, exegeranl et recepe- ejus, et condelegati sni proesenliamaccessisses, di-
ranf juramentum , ne quid contra le proponerent D lecto filio, P. basilicaeduodecim.AposloIorum pre-
coram ipsis, et prsedicti prior et B. Pisanus cano- sbytero cardinali, majori parle cleri Lncani poies-
nicus, id libi fecissenl, sicut debueranl, nuntiari; late, ac aliis multis prsesenlibus et clamontibus
poteslas, consiliarius, et notarius memorali, ad quod luam vellent innocentiam compurgare, coram
eorum prsesenliam accedcnles, laclis sacrosaiiclis altari B. Fridiani, tactis sacrosanctis evangeliis,
Evangeliis,juraverunl quod nullus-super hoc eis juravisti, quod neque cuin" vidua; neqne cum alia
tcnebatur astrictus, <juoininusveritali lestimonium "mulieremairimonium contraxeras, nec nxorem al-
perhiberel, et quod ipsi, nec per se, nec per alios, . lerius cogaoveras te scienie, nec perjurium, vel
quemquam cogerent ant cogi permiiterent, nee ali- excommunicalionemscienter incurreras, super his
quem impedirent, quominus proccderel ad lesiimo- prsesertiin de quibus fueras impelitus. Generaliier
nium proferendum, universos, quantuni in eis lue- quoque de omnibus, quse tibi objecta fueranl, ie
ral, absolvenies, si qui eis super hoc aliquatentis solemniterpurgavisti. Ad hoec, Tolomcuscantor, J.
lenereniur. Cunique nec sic conlra te aiiquis pro- nraesbyicr, magistcr Palmarius, cl Opizo diaconus,

(291)Vide epistolas, libri.qiiinti 140, 153. libri sexti 58, U2.


PATtiOL.CCX.Y. S
139 INNOCENTIIIII PP. REGESTORGMLIB. VI. liO
ct canonici Sancli Maiiihi, S. Reparatoe,Sancti Mi- A CXXV.
chaelis, et SancioeMariseForisporlam priores, -qui MAGISTRO GUALrREDO , CLERICO SAKCTl KACRICII BE
sacerdotii funguntur Iionore, publice jtiraverunt, TARDUBIATO.
qtiod le verum jurasse credebant super omnibus, Suscipil eumin protectwnem.
fjuoete non commisisse j'uraras. Quia igilur reclis (Ferentini, iv Id. Julii.
dispositionibus nihil morse, vel difficuhatis debel Solel annuere, elc, in modumproleciionetisqne
aiFerri, ne gregi dominico diu desit cura pastoris, suscepinius. Specialiter autem ecclesiain Sancti
. discreiioni luae per apostolica scripta mandamus, Mauricii de Tardubiato, sicul ipsam juste possides
qualcnus usque ad ferias Quatuor Temporum nunc el quiele, auctoriiale tibi apostolica confirmamus.
proximo vcnturas noslro te conspeclui reprsesenies Nulli ergo noslrseproteclionis el coulirnialiouis,etc.
sacerdoiii gradum, et consecrationis benefieiiun Si quis autenij elc.
suscepturus. •DaluinFerentini, IVId. Julii.
Datuni Fereniini, x Kal. Augusti. CXXVI.
CXXIII. ABBATl (292) ET CONVENTOI VILLJEMAGNvE.
ABRATI SANCTI BOSCIANI; ET '
BE CERRETO Ne quis in monasterium eorum ipsis invitis
R
a
LAUDENSIS DIOECESEOS, ET SANCTI GABRIELIS intrudtiiur.
CREMONENSIS PRIORIBUS. (Ferentini, vm Id. Augusti.)
- Ul inquirant de eleclioneabbalis S. Pelri de Pado Ad nostram noveritis audientiam pervemsse,
(Ferentini.) quod quidam in monasterium veslrum consangui-
"Per liiteras dileclorum (iliorum, capituli mona- neos et amicos suos, vobis invitis, inlrudere mo-
:slerii Sancti Petri de Pado... abbalis Sancti Sigis- liunlur, el ad receptioneni eorum vos minis et ter-
:mundi... archidiaconi, et.„. Praepositi S. Lucise roribus lionsolum inducere sed compellere non
Cremonensis., quos ad recipiendam resignationem formidanl. Eapropler, dilecli in Domino filii, mo-
dileeti'filii ,~Lanf. ipsius monaslerii tunc abbatis, nasierio vestro providero volentes, auctoriiate
ilux-imiisdepulamios,nostris esl auribus inlimatum, prseseniium inhibemus, ne quis in monasterium
quod cum diclus~Lan.de nostra licenlia resignasset ipsum aliquos, praeter veslrum vel majoris partis
regimiiu abbalke.fralres ejusdem Iociconvenientes consilii sanioris assensum, intrudat. Nulli crgo...
in nnum, dilectum filium,.J. moiiachiim, in paslo- inhibilionis, elc
rem suum unanimiter elegerunt, cttjtis eleclionem Dalum Ferenlini, vm td. Augusli.
suppliciter poslulabant aucloriiate apostolica con- (Z CXXVII.
'firmari. Verum, quia de idoneitate personse nobis EISDEM.
JIOIIpotuit fieri plena"lides, diserelioni vestrae per Jurisdiclionemiemporalemin Viilamagna ipds
apostolicascripta manilamus, quatenus , si eamdeni confirtnal.
•electioncmde persona idonea-iiiveneritiscanonice (Ferentini, vm Id. Angusli.)
celebraiam, ipsam vice nostra , sublato cujiislibet Sieut nosiris esl auribus iiilimaium, licet lu, fili
contradictionisel appellationisohslaculo, -confirme- abbas, el prsedecessoreslui lcroporalemjurisdictio-
tis. Quod si non omnes his... duovcslrum., ete. ncm in Villa magna, quse ad monasterium veslrum
DalumFerenlini. nullo pertinel mcdianle,.libere consueveritis exer-
CXXIV. •cere, habitalores ijisius pro suis excessibus tempo-
NOBILI VUIO J. COMITI TRICARICENSI. ifaliter punientes; nunc tamen qtiidam corum,
Ut terram, quam de manu hoslium Theulonicornm volentes conlra slimuluni calcitrare, aucloriiaicm
recuperabit, servet ad, disposilionemRomanwEc- veslram eludere moliunlur, ei ad aliorum proic-
desim. ctionem confugiunt, ul veslram subfugiant poicsta-
(Ferenlini.) lem. Quia vero pali nec volumus nec debenms, ut
KobililatUuaj, quam haclenus fidelemac devolam ^
sumus experli, et.amodo tidelioremac devotioreni monasterium ipsum sui jnris suslineat lsesionem,
discretioniveslrse per apostolicascripta mandamus,
.experirisperamus,providadispensalionecoiicedimus,
ut lerram, quam demanibus hoslium, Thcutoiiico- quatenus in habilatores Viilseproedictae,secuiidum
rum videlicel, ac fautorum ipsorum poterisliberare, antiquam elapprobatam coiisuctudinem,j"ufisJictio-
ad noslroedispositionisarbitrium , et regiaefideliia- nem exerceatis libcrc temporalem.
lis obsequium leneas , et conserves, el donec ex- Dalum Ferenlini, vm Id. Augusti.
pensas recuperes, quas pro ipsius acquisilione le CXXVUl.-
utililer praeter debilum fecisse monstraveris, infra ABBATI SUBLACEKSl (295)
terminum conipeteniem, cum super hoc fueris rc- De provisioneEcclesiwde Scanznno.
uuisilus, resliluere non -cogaris. Nulli ergo hanc (Fcrentini, n ld. Augusli.)
noslrse concessionis, etc. Cum dileclus filius, Nicolaus miles, nobis clim
Datum Ferenlini. proposucrit conquerendo, quod venerabilis fraicr
(292)Berengarius HVillaemagnensecceiiobium, ab insirumenliscomprobaUir.Gall.Chrisl.I. VI,eot.405.
anno 1175usque ad aiinum sallem 1205,-rexisse ex (295) Viiieepislolamlibri quinli 82.
'
«II PG.NTIFiCATUSANNOVI, CHRISTl 1203. 112
nosler, Marsicanus episcopus (294), Bonum liomi- A animam suam non poual pro illo, qni pro eo spiri-
ucm presbyterum in Ecclesia de Scanzano ad prae- tum einisit in cruce? Si quidem, ut relribuamus ei
senlationem quoruindam insiitueril palrononim, eo aliquid jro omnibus quoe iribuit ipse nobis, ncc
irrequisito, inscio et contempio, qui non minimus tribiilalio, nec angustia, necmors, nec gladius nos
palronorum existit, dileclo filio... proeposiloSancli debet aliquatenus reiardare, quominus si necessit.is
Salvatoris de Paierno, etmagistro Joanni, cano- exigat, el deposcal utilitas, gustemus pro co cali-
nico Celancnsi, catisam super hoc duximus com- cem passionis.]
-miitendam, qui, partibus convocalis, et audilis Si enim quemadmodum ambulavit ambulare dis-
liine inde proposiiis, licet per asserliones jianium ponimus, et vestigiacjussequi, nec opprobria ex-
coiisiiterii cisdem, in coiileihplum ipsius militis, probranlium, nechoslis familiaris insidias, nec
palroni ejusdem ecclesise, j'am dictiim fuisse pre- inimici soevientispolenliam debemus aliquatenus
shyterum insuiutum, instiimioneintamen ipsius oh forniidare, quin in viis-ambulemusipsius, elpedes
reverentiain episcopi non cassanles, ulrique jiarti noslros in ejus semiiis dirigamus, passo compa-
|us suum decrcverunt illaesumservari. Nos igilnr, lienles ad lempus, ut in seternum regnanli feliciter
inielleclo quod institutio ejusdem'prcsbyteri facta confegnemus. Novimus etenim, et cerium lenemus,
fuaril proedicto Nicolao, patrono, irrequisito, in- ° lam ex projilieiica quam evangclica lcclione, quod
scioet coiilempto, per episcopum qui non ignora- impropcrium exspeclavil cor ejns, cuin ei lingua
verai jus ipsius, eani exigchle justilia decrevimus malediccntimn exprobrarel, qnod filiusfabri essel,
irritandam, per aposlolica libi scripta mandaules, potator vini, et piiblicanorum amiciis. Novimus,
quaienus, ne dicta ecclesiamaneat desolaiarcctore, quod qui cdebat panes cjns erexit calcaneunicon-
praedictoNicolaoel aliis palronis auctoritate nostra tra ipsuin. Novimus, qualiter spulo consprrstis,
proecipias,ut, unanimiler in personam eonveoienles coesus colaphis, spiuis coronaliis, Pilali tyrannideni
idoneam, eam instituendam in eadem Eeclesia me--- perliilit patier.ter, crucifixus ad uliiniuni, el lancea
inoralo episcopo reprsesenlenl. Si vero super hoc perfor.itus. [Ntinquid ergo tuo te factori negabis,
concordare noluerini, jam diclus episcopus eccle- uirecuscs onus EcclesioeHicrosolymiiauaesubire,
- siam ipsam de persona idonea secundum staiuta quam ipse suo sanguiue consecravii? Si te sibi
canonica poterit ordinare. dignalus esl quodammodo ehgcre successoreii),
Datum Fereiilini, n Id. Augusli. nunquicl non adibis bcereditalem ipsius, ncc susci-
; CXXIX (295). labis scmen fralri defuncio, qui per le disposuil
S. (296) TITULIS. PRAXEDIS PB.ESBYTERO CARDINALI, „ forsitan in lerram peregiinalionis, et iiraedicationis
APOSTOLIC.E SEDISLEGATO. suse semcn evangelicum propagare?] Absit, ul la-
Exhortalur eum ad subeundem patriarchalum Hie- bores, dolores et timores evites, p:niperta:es, an-
rosolymilanumquem pro sui inlegrilale rccusabut. xietates ct necessilales efjugias, ne snbea? onns
(Ferenlini, xvn Kal. Seplembris.) illud, ad quod es divina disposilionevocaius! Absit,
Ut lapsum liumani generis repararet unigeiiilus ut pro illo labores evites, qui pro te per prophciam
Dei Filius, Jcsus Curistus, cum in fonna Dei essei, se asserit laborasse, dicens in
psalmo; Laboravi
exinamvil, ut testaiur Aposlolus, seinetipstiiii, for- susiinens (Jer. vr), et de quo evangelista tesiatur
mam servi suscijfiens, in simililudine hominum quod liora qiiasi scxla sodebal supra putetim ex
factus, et habilu invenlus m homo, et elegit sibi itinere faligatus ! Absit, ul pro eo dolores evites,
Hierosolymampassioni," factus obedicns DeoPatri quem pro le non dubitas doluisse, j'uxia quod ipse
usque ad moriem crucis, et peecata noslra in eor- asseril in propbeia : 0 vos omnes, qui transitis per
pore suo perlulit super lignum, reputatus cum ini- viam, altendite, 'et videle si est dolor similis sicul
quis, et cum tairouibus crucifixus. Nisl ergo de dolor meus (Thren. I); et qui de se ipso in Evangelio
iiigratitudinis vitio servus voluerit inutilis comlem- prolestatur: Trislis esi anima mea usque ad mor-
nari, nec jugum, necjugulum recusabit-siibirepro D tein (Philip. n)! Absii, ui pro illotiraores eviies qui
Domino,cum Dominus tradiderit se proservo morie de se legilur in Psalmo dixisse: Timor ei ireinor
lurpissima eondemnatus. Sane [ui omnem occasio- venerutttsuper me (Psal, LIV),et de qno in Evauge-
nem nobis Dominus tolleret, nec ad excusand.is ]ip loqiiitur quod ccepil pavere ei toedere! Absit, ut
excusationes in peccato iiegligenliailocum aliquem pro eo fugias paiipertalem, qui pro ic pauper est fa-
rcsefvaret, quidquid servus pati potiiisset pro Do- clus, juxta qtiod asserii in Projijiela : Pauper, et
mino, pene passus esl Dominusante pro servo. dolens ego sum (Psal. LXVIH) , el in Evangelio :
Qnls ergo terrena omnia non.relinqual pro"eo quem Vulpesfoveashabenl el volucres cmli nidos, Filius
descendisse.novil a, coelestibus ad tcrrena? Ouis aulemhominisnanhabetubicapul reclinel(MaiiluVIII).
(294) Supra; epistol. hujusce libri sexti 119. Illlegram ctnumeris omnibus absolulam exliibemus
{295) Diversa-epistolse hujus fragmenta exliibet ex apographis indubiialoe fidei, Valicano et Conii.
R.iyiialdtis,aniio 1205, § 10. Quoeapud ipsum le- Ea quse in Geslis velaliter leguntur vel desunl, du-
gitniur, hic, de morc, uncis inclusa suut. plici ad initium cujttsque liueaevirgula in niargine
Ainplioreinet coniinuaia serie expressam, legfire apposita distinximus.
esl in Geslis, i; LXXXVUI. Sed et illic quaedamdtiobus (296) Deco sa>piusjamdictum est,
in locis difleruni, tjmedam in (ine oinnino desunt.
i 13 -INNOCENTIIIII PP. REGESTORUML.I8. VI. iU
Ahsit, ut pro eo anxietates -rerugias, in cujus per- A inlegralionem terrae Nalivitalis Dominicoelolis
sona loquens Projjheta sic ait-.-Anxiatus est in nu viribus elabores. Accedenles enim ad praesenliam
spiritus neus, el in me lurbalum est cor meum(Psal, noslram dilecii filii.... prior, et..,. canonici se-
CXLII),et qui asserit de se ipso : Baplismahabeoba- pulcri Dominici, lam viva voce, quam per litle-
plizari, el coarclor donecperficiatur (Luc. xu)! .[Ab- ras (297) : « Capiluli sui, suffraganeorumEcclesise
sit, ut pro eo necessitates effugias, qui pro te, u Hierosolymilanoe,cliarissiini in Chrislo filii noslri,
alia taceamus, se in famis et sitis necessitatem in- A. regis Jlierosolymitani iilustris, el plurium alio-
duxil, jnxla quod legitur in Prophela : Dederunlh rum, nobis humiiiter iiitiniaruiil,- quod honaeme-
escam meam fel, et ht siti mea polaverunt me acelc morioeM.,(5t98).Palriarclia Hierosolymitano, viam
(Psat. LXVIII)], et sicut de eo evangelisla tesiaiur, universoecarnis ingresso, convenerunl in unum, ul
quod cum jejunassel quadraginla diebus, -et qua- de proeficiendosibi poniifice pariter perlraciarent.
•*Irag'iila noctibus posiea esuriil, -el cui cum cla- -Cumquetalemqusererent,qui lanlain possetecclesiam
masset in cruce : Sitio {Joan. xvn); acelum, sivc in Imjus leinpestatis articulo provide gubernare, fa-
viuum mirraUim, sive etiam felle inistum, crucifi- cium est, Doniino facienie, quod in le contulerunt
geniium dexlera propinavit. Si torle te moveat, uiianimiter vota sua, nobis humiliter supplicantes,
quod ad illius Ecciesioejirsesulatumvocaris, cnjus B nt<cltibi dislricte proeciperedignaremur, quatenus
ad prsesens non poteris p<)ssessionemadire, utpole •eorum desideriis assentires, el paliium libi ad per-
quoe fere loia nunc ah hostibus detirieiur, ad lem- fectionem ponlificidis ofiicii mitteremus. Addide-
pus illud reducas oculos tuse mentis, quo Jacobus, riini insuper, quod nisi te in pairiarcham concede-
ifrater Domini, suscepit Ilierosolymam gubernan- remus eisdem, lota orientalis Ecclesia dissolutio-
dam, non quidem favenlem sibi, setl poiius repu- iiem honesialis.et religionis enervationcin incurfe-
gnantem ; ulpole in qua i111tenebaiit eo leinporc ret, et a nolilia raatris sux, vidclicel Romanas
polenlalum, qui et Dominum crucifixerant exira Ecclesiae, in confusionom propiiam cohtumacius
uinem, et circa lemplum postmodum ijisum Jaco- aberraret. Licet autem propter evidentem utiliialem
Jnim occidertinl. Et, licet Joannes et Thaddoeiisse- Ecclesiae Romanse, cujus te membrum raagnum ct
cundum carncin fuerint ffalrcs Domini, Jacobus honorabile repulamus, grave sit nobis, et fratribus
tameii speciallter dicilur frater ejus, ulpole qui nostris, non modieum.et molestum, le ad postula-
relictam fralris defuncii duxit uxorem, ut semen tioneni eorum Ecclesioellierosolymitanaeconcedere
ei juxta Iegem Mosaycam suscilarel; qui eliam non iu pastorem, cum valde necessarius nobis existas,
incongrue dicilur supplanlaior, cum quodam modc p tanquam vir nobilis, el honesius, facundus, el lil-
apostolos supplanlavit, ulpole qui quarovis prinuu teratus, et lam in temporalibus providus, quam
inier alios non fuissel, coeieris lamen quasi jus spiiiiualibus-citcunispeclus, maxime propler illum
priniogeiiitiiroe prsoripnerit, dum priinogeniiaiii specialis devotionis affeclum quein ad persouam
-suscepit ecclesiam gubernaiulam, de qua videlicel noslram habere dignosceris, et propler illam fami-
Projiheia lesialur, quod de Sion exivil tex, et ver- Iiaris dilectionis dulcedincni, quam erga le proba-
hum Domiitide Jerusalem. Ilacc est civilas Regis niur habere; propler urgenlem lamen (299) nc-
magni, de qtia nuilla dicta sunt jgloriosa,el illtid cessitatein, non solum EcclesioeHicrosolymiianse,
quasi praecipunm quod subjungitiir : Maler Sio« sed toiius orientalis provinciae, quamdam nobis
dicet, homo, el homo[aclus esl in ca, et ipse funda- quasl violentiam inferentes, monemus discretionom
vil eamAllissimus(Psal. LXXXVI). tuam el exlidrlaniur allenle, ei in remissionem
Praelerea, licet pars ipsius ecclesise, quod do- injungimus peccalorum, obsecranles per aspersio-
Ientes referimus, in. excidio terrae sancioe capta nem saiiguiuis Jesu Chrisii, qiiaienus, divinoevoca-
fiierit, et ab hoslibiis trucidaia, pars tamen quae tioni conscnliens, prsediciorum omnium.uesideriis
manus evasil hostites, imo eliam ipsa ecclesia, qusc condesceiulas,et eleclionem rccipias de te faetam;
per novam esl sobolem rcnovata, in pastorem te j) ne, si aliter egeris, volunlaii divinaercsisiere vi-
sibi expetil, et exspectat. Non ergo de loco causeris, dearis, quse tamen ei a volcntibus et anolentibus
cum jiersonas habeas, quas gtibernes-, quia no- semper impletur ; prudenler aliendcns ," ne, si
men Ecclesioead personas referlur arojdius qtiam persona minus idonea, vel forsan indigna, eidem
ad locum, licet ad hoc spiritualitcr ppstuleris, ut proeficeretur ecclesioe,juxla desiderium aliquorum,
de loco solliciius ad recuperallonem ipsius, elre- tibi propter coutradiclionem tuam posset non im-
(297) Haecdifferunl ab his quse legurilur in Ge- cum suo patriarcha A.ymcricoreconciliare cona-
stis, loc. nl. reiilur, refert Willelinus Tyrhis, lib. xxu, c. 7. Ad
,' (298) Agittir hic de Monacho. ilonachus, de Flo- eum, jam ad pairiarchalum evectuin, spectanl non-
rentina civitate oriundus, cum Hierosolymam devo- niillae Innoccnliiepistolae, lib. I cl ii. Ejus quoquc
! lionis causa venisset, a patriarcha primum can- meininit ALRERICUS, Chronk. an. 1153, pag. 52i.
cellarius, deinde archiepiscopusCaesariensiscreaius Videndus insuper UGHELLUS, lial. sacr., t. Jtl, eol.
fnerat, ex qua ecclesia ad liierosolymilanamtransiil 487, et t. IV, col. 1097. Qui plura velit, adeat- LE -
xiniio1194, et obiit anno 1205. tiunc Csesariensem QUIEN,Or. Chrisi., l. 111,col."1252.
archiepiscopumelectuin, niissum Anliochiamciim (299) Qtioe sequunlitr, his concinunl quselegunlur
Eraclio, patriarcba Hierosolyiuitano,el aliquol aliis i_nGesiis, loo cit.
episcopis, a BalduinoIV, ut Roamiuulumpiincipein
143 POSTIFICA-TUSANNOVI, CHRBTI 1203. 140
rnerito imputari. Nec laborem islum refugias lan- A epdem sialu non perriianei, immoDilis perseveret,
quam proficere nequeas ut exopias, qnia Deusnon prxseiiim, cum nec invisibiles etiam hosles desint,
tam profectum remuneral quam labo.rem, propier- qiii et per se invisibiliter, et visibiliier per liostes
quod dicit Aposlolus : Unusquisque propriam mer- visibilcs quos- i.nimitiunl,'eos maxime non terrere
cedent aecipkt secundumsuum laborem (II Gor. m), - sohimmodo; sed dejicere moliuntur, qui manum
el alia Scriplura-teslatur r Reddet Deus mercedem mjttinit ad fortia, ei, posteriofnm obliti, ad ante-
laborum sanclorum suorum, Unde _caute dixit riora jugiter se extendunt. Sane; si de-nnmdo fuis—s
Aposlolus : Plus omnibus laboravi (I Cor.xv), nec ses, niundus quod siuim ei-al forsitan dilexissel,.ut'
dixilomnibus plus profeei ..'quanqnam ex laboribus omnia libi mundana snccederehl, el nihil tuum de-
tuis profecius spercmus non modieos proventuros. siderium-prsetenret. Verum, quia non es demundo,
< (500) Nos ergo, pallium, insigne- vidclieel pleni- ul mundana secleris, cum non.quae lua sunt qute-
tudinis pbniificalis officii, dilecto' filio nostfo, P. • ras, sed quoesunl potius Jesu Christi, nec gloriam
(501) lituli S. Marcelli presbyiero cardinali, apo- propriam expeias, sed crucis verius crucifixi, cum
slolicsesedis legaio, per praesentium latores difigi- Apostolo, eisi non exterius voce, tamen iuterins
miis, tibi juxla -formam solitam, quam ei subbulia menie clamans : Mihi .absil gloriari nisi in cruce
nosira mitlimus, conferendum. Tu ve.ro, vel a ^.Domini nostri Jesu Chrhtif odil le mundus, ct quem
suiTragaiieis, vel aliis quibuslibet catholicis dnnla- per prospera sibi conciliare non poluit, .adversis
xal episcopis auetorilale noslra te facias in episco- nililu-r perturbare. Non esl igilur nobis ve.llibi mi-
pum eonsecrari, eum nolimus ul ad nos, pro mu- randuni, si crucis obsequio speeialiter depnlatus,
nere eonsecratitmis obiinendo, labores, et Ecclesia et in lerra crucifigeniium constilutus, menle ac
- Itierosolymitana laniarum dispendia subeal expen- corpore cruciaris, cum non cruciari neqtieal crucis
sarum. TJt autem benevolentia noslra non remilli, baj'ulus, dum infirmilali compatitur proximorum, et-
sed augeri circa le poiius videaiur, volumus ut in- dolet causam negligi eriicifixi. Ipse siquidem Moy-
jiinclse libi legalionis officiumcum prsedicto legalo ses, qui eduxil populum de jEgyplo, el serpeniem
nihilominus exsequeris, cum itaEcclesiae Ilierosoly- in eremo exallavit, murmuraliones suorum susti-
miloe te cohferre veliraus, ul EcclesiaeRomanoele _nuit, el insidias hostium esi perpessus, el Apestoto,
nolimus auferre. qui gloriabatur in cruce, angelus Salanoe Cait ad
DatumFe.eiilhu, xvnKat. Septemh"ris,annosexlo. stimulum depulalus,ne, illum revelationum extol-
» Scripium esi cardinali, «' eum-ad hoc moneal et leret magnitudo. Quia vero secundum laborem pro-
"ndueat, hoc addito, quod si forsan ad id induci p prium_ mercedem recipiet unusquisqtie, nec s.unt
nulla potuerit ratione, tu et ipse apud vos pallium " condignaepassiones hujus lemporis ad futuram glo-
reservelis,-procuranles, ul prior, el canonici se- riam, quae-revelabiturin nobis, non debes yel inter
jmlcri Dominiei aliam sibi personam idoneam, et nimios labores deficere, vel hiter onera quse quasi
EcclesiseRomanaedevotam eliganl-in paslorem, cui solusin partibus illis sustines-,desperare,sed in eo "
tandem.negotii serie nobis plenins inlimata, juxta qui consolalur nos inomni tribnlaUone nostra po-
quod a nohis receperitis in mandalis, pallium con- tius consolari, ulpoie quem dixisse legisli :.¥enite
ferelis. ad- me, omnes qui laboratis et onerati eslis, el eg-n
Dat., ul supra. > reficiam vos (Malih. xi)~; cum nec ignores, quod
CXXX (302). :- non coronabilur, nisi qui legilinie decerlarii. Si
S. TITULISAKCT-E PRAXEDrS PRESBVTERO CARDINALI. doleas-igitur domum Domini factam ess-espeluncam
Exhortaiur eum ad paticnler sustinendum tabores latronum, el lioeredilalcm nostrain, iino verius Jesu
. ^pto terra sancla prmferendos. Christi, non solum adexlraneos, sed ad iniinicos
(Ferenlini, IV Idus Augusti.) etiam catholicoefidei esse versam, in hoc .ejus imi-
Si alicjiiandoin hoc mari magno et spatioso, ubi lator existes, quicle se ipso asserit in Prophe.ta :
rcptilia, quorum non esl liuinerus; animalia quoque j) Zelus domus iuw comedit tne (Psal. LXVIII) ; et cui
pusilla el magna terrenl ssepins navigantes, niens - hsereditas propria est proeclara. Si irisi-aris quod
luae discrelionis concutiuir, incursus liuctuiim et terram passionis et resurrectiouis Dominicaepossi-
venlorum formidans impulsus, non miramur ali- dent Sarraceni - leraplum coinquinant, et veluti
qualenus, nec movemur, cinn in mari limeat oninis impune.sanguinem sanctomm effundunt, ejus inhas-,
homo, ita ut ipse aposlolorum princeps, cui con- res vestigiis quj. deploral in psahno: Deiis, vene-
concessuma Domino fuerat, ul -super undas maris runt genlei in hwretlilalem.tuam, polluerunt- lem-
id eumveniens amhnlarel, videns venium validum plum sanclum tuum, posuerunt Jeruscdem in pomo-
fenientemj non solum limuerit, sed fuerit pene rum custodiam. (Psal. LXXVIII).Si mcereas quod
siibuiersus, nisi divina eum dexiera erexisset. Flu- principes et-alii qui. si_gna'culiiincrucis assumpse-
ciuat enim bic mundiis ul mare, nec esl facile ut rant, lanquam fiJii Ephrem, intendenles arcum et
quis in fluctuanti non fluctuet',*aul in eo_qui in roiltenles sagittas, sint in die belli conversi,-ct a
(500) Ab liinc usque ad-finem".rursus differunt (302) Legitur, sed non jntegra, apiid Raynaj.di.im^
Gesta./oc. cit. annoi'203, g 9. Qtiic
* apud -ipsujn
- • leguhlur,
> liic-uucis
(301) Do eo j'am egimus supra* inclusa stiut;
'
147 INNOCENTMIII PP. REGESTORUMLIB. VI. 143
pnrilate piioris proposili recedentes, nogligere vi- A stalum coiiverteres in ruiiiam. Accepimus enim,
dcanlur reliquias lerroe sancloe,nobiscum mcerebis quod, ctim in terram Nalivilalis Domihicselanquam
pariler el cum illo qui eis exprobral in prophela : peregrinus et advena navrgasses, ditectus frliusno-
Filios, irsqtiiens, cnutrivi et exaltavi, ipsi auteni ster, S. tiluli S. Praxedis presbyler cardinalis,
sprevemnt me (Isa. r); iilique succedere te pstendes, aposlolicae sedis legalus, apud dilectos filios, Ty-
*
qui civitatem Dei ab amici&etiam asseril inter an- renses canouicos, quantum permittebat honestas,
gusiias deslitutam. Sit igitur libi haee tristiiia ma- interposriit partes suas, ut te sibi eligerent in pa-
teria gaudii, et mceror in Isetitiamconvertatur, nec storem. Cmnque fuisses eleclus a canonicis, el a
do'feassr non omnia libi succedunt ad votum, cum Iegaio ipso postmodiim confrraraius, qtii tibi etiam
*x conlihgentibus nil omitlas. Gaudeas qno- spiriluaiium ei temporalium administralionemcom-
que, si pro "eo faligerisad lempus qtii pro nobis raisil, mulatus es in virum atlerum, sicut lcgitur
cxinanivil, ut Aposlolus asscril, senielipsum, in de Saule, cujus utinam inobedienliam*non sequa-
simililudinem hominum facliis et habiiu invenius ris, el casum siinilem non incurras! Legato igitur
ul homo, si pro o.mnibusquaetribuit ipse tibi, eiiam prolinus te opponens, nobis, et apo_stolicoesedi
calicem quem biberat ipse bibas, euni -ij>sepro te cujusauctorit.tie fungitur, in eo te opponere pree-,
caticem guslaverit passionis. Nos anicm, non lan- B sumpsisti, et ingralus gratiae libi faclse, inobedien-
tum rndigni. vicarii, sed inuliles servi ejus, et com- tiae viiium non vilasttr Contra eonsilium quoque
palimur passionibus iuis, el doloribus eondolemus, cardinalis ipsius, te fecisti postmodum in ejiisco-
ct tabores iuos,,in quibus possumus, intendimus re- pnm consecrari, et in die sotemni solemriiterin pon-
Jevare, nec obliviscimiir tni aut reliquiarnm lerroe lificalibus celebrasli. Unde, propier hoc el alia
Nativitatis Dominicae,licct propter locorum distan- qusedam,legalus ipse in ie siispcnsionis sententiam
tiam et rarilatem nuiuioruiu (e non valeamus, ul promnlgavil, doncc ejus le conspectui praeseutares.
volumus. per nuniios aut Jitteras sa^pius visiiare. Ei, licet ipse senteniiam illam relaxaril ex parlc,
Nec tliffidas ex eo quod exereitus signatorum in tti tanien in tua contumacia perseverans, in ejtis
Groeciamdicitur divenisse, quoniam nos, qiiantum disiulisli diutius praeseniia coinparere. Quamvis
[lossunhis, de terrse sanctoe siiinus subveiiiione autein lantaeindevoiionis initia vix bona credanlur
solliciti, "etad ejus subsiilitnn tolis nisibus aspira- novissima secutura, plus tamen necessitatem Hie-
mus. Nosse quoqne le voltimus, quod, iicel P. ti- Fosolymitanseprovinciae ailendenles, pallium, in-
tnli Sancli Marcelli presby.er cardinalis, aposio- signe videlicel pleniludinis jionliiicalis ollicii, prae-
licoesedis tegaius, cum Venetis non potuerit trans- e dielo et dileclo filio P.... tiiuli S. Marcelli presby-
frelare* ante advenltim taraen a proesenlia noslra tero eardinali, apostolicoe sedis-legatis, duximus
recessit, ita quod, cuin litteras tuse devotionis re- destinanduro, ul de ipso, proul viderint expedire,
„>epimus,navein transfretationis intrarat.J Qualiler disponant, sie videlicet, ul illud, j'uxta forjnam
aulem stiper faclo Tyrensis Eccfesise duxeiimus quam eis sub bulla nosira iransmiitimus inlerclu-
procedendum, et Iitterarum, quas snper hoc dirigi- sam, tuaedevolioni conferan-t,si tibi fueril meriio
mus, tibi poieril inspeciione patere. conferendum. Utinam ergo te talem exiHbeas,ut
DalumFerentiiii, lv Idus Angusii, anno sexto. non inhonorari debeas, sed merearis polius liono-
CXXXI. rari!
TTRENSl ELECTO (305).- Datum Fereniini, n Id. Augusti.
CXXXIL
Arguil, qtiod vix ad nrchiepiscopatemsedem electus,
inobedienlim el prwsumplionis vitium non vila- REGI-HIERUSALEM ET CYPRI.
verit-. Commendalei ecclesiamTyrensem.
(Ferenlini, n Id. Angtisii.) (Ferentini, u Idus Augusii.)
Cum te non soltun legisse sed docuisse creda- Eisi te devotum noverimus prineipem el iidetem,
mus, qnod omnis qui se exaltal humiliabilur, el D le tamen ad opera pielalis solliciiius invitamus, ut
qui se humilial exaltabiiur, debueras humilitalem tanto ferventior ab honas operationes assurgas,
in exallatione scctari, ne cum Propheta, si aliter quanio de saluletua majorem solliciludinem no-
'
ageres, deplorares : Exaltalus aulem, humiliatus veris nos habere. Inde est, quod eelsitudinem re-
sum et confusns (Psal. LXXXVU). lntcr ture quoque giam monemus atlenlius el hortamur, quatenus Ty-
promoiioiiis primitias, ct lantoeprimordia novilatis, rensem ecclesiam, quoe, peccalis exigentibus, pro
lencbaris caulhis providere, ne promolus cornua terrse Ilierosolymilanoemiseria lacrymari videtur,
elevationis assuincres, el contra eum temcre su- cl, illa captiva, consolari non potesl, habeas pro-
jicrbires, qui, post Deum luse promoiionis srctor, et pensius coinmendatam, et ejus sublevans pauper-
(iectionisfueral confirmator: ne, si staiim ad aqui- lalem qua laborat ad praesens, sibi decimas ct alia
luiiem ponercs sedem luam, cum angelo apostaia debita jura et lu ipse persolvas, et persolvi facias a

(303) De Tyrensi elcclo, ad queni haec dirigilur LE QUIEN,Or. Christ. t. III, col. 131C; sed quis
cpistola, niliil apud auclorcs. Joricum,-al. Josium, Jpsi et (juaudo fuerit dalus successor, nescire fa-
al. Jorsium, al. Jo.,ephum,-Tyienseni archiepisco- teiur.
jiuin, abanno 1179 usque ad aniuim 1190 agnoscit
**9 PONTIFICATUSANNOVI, CHRISTI1204 150
siibjectis. Verum, quia -Ecclesia ipsi patriarchse A CXXXY.
Hierosolymitano.de mandato apostolieaesedisohe- ABBAliSSiE, AC IIONIALIBUS SANCT.E JIARI.BMAJ0RIS
dit, diligenli sollieitudine sludeas providere, ne, DEHiERUSALEH. -
occasione -subjeetionis illius, Ecclesia illa justitiae Gonfirmalio bonorumel eapellmcujusdam,
vel dignitaiis suse patiatur contra juslifiam dclri- '
- --_ (Eereniihi.-xixKal. Seplenibris.)
menlum. . Quoties a nobis petilur, etc., in modum proteetio-
Datum Ferenlini, 11Id. Augusti. nis. Specialiter aulem capellam> quam "deconces-
CXXXIII. sione dilecli filii, S. tituti Sanctse Praxedis presby-
S. TITULISASCT.E PRAXEDIS', ET P. TITULISAKCTI leri cardinaiis, aposlolicaesedis legati, apud Achon,
HARCELLl, PRESBTTERIS CARDINALIBUS, APOSTOLIC-S* in domo vobis a charissima in Christo filia, illustri
SEDISLEGATIS. reg-ina Hierosolymitana, collala intuitu pietatis,
Ut Tyrenshecclesiwjura lueantur. nuper construere inecepistis, sicut eam j'uste ae
(Fereiilini, vu Id. Augusli.) pacilice possidetis, aucloritate vobis apostolica con-
Ut Tyrensis ecclesla, quse, peccatis exigeniibus, firmamus, elc. Nulti ergo, etc.
mullis esl.calaniitalibus et jacluris oppressa, per CXXXVI.
vos in jusliliis suis auxilium habeat oppoiiunum, ,B ruCTORIHOSPITALIS DEROCHELLES ((ll. DEROCHELLO).
discretioni vestrseper apostolica scripia manda- Recipit.eum sub prolectioiie',cum cen&uunius -
mus.1 quatenus de . quaeslionibus omnibus quas . obuli aurei.
ipsa-ecclesia coram vobis super dioecesibus, vel -(Ferenlini.,_VJIIKal. Septerobris.)
aliis duxerit proponendas, ei per censuram_eccle- Splel annuer.e,etc.,«s<jru<"-assensu, personam tuani.
siaslicam j'ustitiam faciatis sublato cujuslibet con- el ipsum hospitale deRoehelles, quod denovo no-
tradiclionis et appellaiionis obstaculo exhiberi. sceris constfuxisse, cum omnibus, elc.,,.» modum
Tesles autem, etc. Nullis lilleris, etc. Quod si non protectionis. Ad indiciumautem huj'us ab aposiolica
ambo, elc. - . . sede prolectionis obtentse, obulum aureum nobis^
Datum Ferenlini, vnld. Augusti. gratis oblatum,.|nobis el successoribus noslris siii-
CXXXIV. gulis annis exsolves.*Nulli ergo", etc.
- C EPISCOPO", IK ARCHIEEISCOPCSI T.RENSEM Datum Ferenlini, vm Kal. Seplembris, .
ELECTO (304). cxxx;vn. .
Ipsi et ecclesim Tyrensi decimas confirmat.
(Fereniini, xvn lial. Seplembris.) ARCHIEPISCOPO (305) ET CAPITULO CUSENTIMS.
Solet annuere, ctc, prsesenlium aucloritate sla- ^1 Ut abball et conveniuide Flore locum Rolranum, in
concambiumipsorum monaslerii, assignent.
luimus, ut, si qua terrafum, aut vinearum, vel
aliarnm rerum possessio, de quibus ecclesioeTy- (Ferehiini ,JKat. Sept.
rensis provinciae decinias recipere consueverunl, Cum in habilu regulari suh religionis monaslicoe
ad alioruni devenerit poleslalem, tu, Tyrensis ec- disciplina, lu , fraler archiepiscope, porlaveris ju-
clesia, el stiilragaueilui, nullum de decimis con- gum Dpmini ah adolescenlia tua, et sic fueris fidelis
sueiis 'paliaiiiini detrimentum, dummodo lalis sit in pauca, quod conslitui merueris supra multa,, ut
ipsius consuetudoprovineise, ut non tam persona- in futuro supra plurima slaliiaris, iltorum debes
rum quam proediorum obtentii decimae persolvaa- necessitaiibus'specialiter subvenire, qui sedentes
lur, salvis tameh privilegiis et indulgenliis ponlifi- " secus pedes Dominicum Maria_,in lege ipsiusjugiter
cum"Romanoruni. Kulli ergo, elc. medilanlur, paiiem optimani eligentes. Sane, si-
Datum Fereniinij-xvu Kal. Septembris. gnificanlibus dileclis fi-ljis-,abbate ac fratribus mq-
(304) Videsupra, epist. 131. Idem postea Innoceniius, anno' 1202., Lucae per to-
(305) « Lucas, natione Campanus, nionaclms tam Iialiam legalionem commisil ad prsedicationem
Cisterciensis, tunc abbas Sambucinse, Andrese (de D prosequendaih,.quam cum ardentissime proseque-
quojam dicium est, epist-. libri quinli 106), imme- retur, Andreas archiepiscopiis fato defungititr
diaie succcsserat. Ilic vir, singularis doclrinae, et circa finem anni 12.03, velinilio subseq.ieniis (inio
pietate insignls, monaclnim induit iii Casoemarii inilio anni 1203.,ul patet cx bac Innoceniii'epislola,
ejusdeni -Cistercieiisisfamiliaeapud Verulas illusiri •daia Kal. Seplembrisanno 1205). Tunc Eucas, ce-
cojnobio, ubi aliqtiando prior cffeclus, cumR. Joa- lebcrriiniis jverbi Dei declamaior, per cleri colla-
chimo, tunc abbale Coraiii, oh siinilitudiuem roo- lionem et Ihnocentii , concessibnem, Cusenlinuin
rnm ei sludiorum conveniculiam, necessitudinem .accliiep.iscopatum'iniif, coiigraiulaiilibus' cunctis
habtiii. Ab ipsosunimupere adamatus, in fcribam -quiprobe bomiiieih noveranl,-et bene congruuiit
electus esl; el in Calahriam "deduclus, apud ipsum acla Lucse cum isto calculo. Quippe aniuis 1215
diu mansit, siiorunique studiorum sedulus coaflju- - fuii Lueaeponlificatus duodecimus, utpalet ex do-
lor, donec in abbatem Sambttcinae, sui ordinis, cumento in Honorii III bulla iriserlo. Ab anno igitur
electus est in Simeoiiis pi-aederunctilocum,"_anno 1203, ccepit Lucas suum.pastorale munus in eccle-
1197. Inelaruil ejus virtus apud pontifices maximos, sia Cusentina digne. et laudabililer exerxer.e, cum
proecipueapud liiiioceniiun.-l.il. In multis legalio- paulo anle cuni cseleris ccenobiiSanibucinreinona-
nibus, quibus peffuncius est,;ea celebrior fuil.in chisJi. Joachim transiiui. non solum. adfjiisse,:s"ed
Sicilia.et Calabria anno 1199, una cum Syracusano -vilam ipsius' conscr.ipsisse ipsemef tcstatur in*
episcopo.Laureniio, iil sua praedicatione cierent prooemio. Anho 120(i,'Lucas, inslante Maltbieo'»,
populos, el ciucem proedicaFent in liostcs crucis. secundo Floreiisi abbate, oinmuin monasteriaruns.
15.1 INNOCENTIII.TPP. REGESTOilUMLIB VI. 132
nasleiii de Flore, nos noveritis accepisse, ijuod A Pelri et Sanclae Dominicneapticl flumen Frigidum
monasteriura ipsum, posilum in monlanis, usque constitutas, a venerabili fratre nostro, Troperensi
adeo esl ventis expositum!,ut prae acerbitate et as- episcopo(308), de coihmuni capiiuli sui consensu;
siduitate frigoris hienis non solum sibi ver vendica- possessionesquoque a nobili viro, S., de Maniislra,
verit et autumnum, seJ in menses oestivossuos vobis pia liberalitate eoncessas, sicut in eorum au-
terminos dilatavit. Patel etiam Iocus ipse incursibus thenlicis continelur (509), el vos eas jnste ac paci-
malignorunr, per hoc modicum (308)quieli fratrum fice possidetis, vobis, ct per vos mouasterio vestro,
adversus, el per primum conlrarius sospilati. <.um aucloritate " apostolica confirmamus, etc. Nulli
ergo locus quidam, qui Botranus dicilur et ad ec- ergo, ete.
clesiam pertinet Cusehtinam, retigioni esse idoneus Dalum Ferentini, Kal. Septembris.
referalur, devotionemvesirani monemuset exhor- CXXXIX (310).
lamur atteniius, et per apostolica vobis scripta ACHERONTINO ARCHIEPISCOPO.(511)
mandamus atque prseeipimus, quaienus ah abbate De confirmaliotieepiscopiAngtonensis,etsipater
ct fratribus ipsis, juxta sesiimationemluam, frater ejus [uisset in minoribusconslilutus,
arclirepiscope,'reeepto excamhio competenti, prae- (Ferenlini, Non. Septembris.)
dictum locnm cuni periinentiis suis ipsis assignare " [Cnm olim ad nostram audieiuiam pervenisset
curciis, illud in eos iia libere conferemes, sicut quod canonici Anglonenses dileclum fiUum.(oi^.)...
excambium ad vos libere devolvetur, ul, sicut mo- caniorem Tricaricensem (315), sibi elegerant jn
nasteriuni Floris ad nos nnllo pertinet medianle, paslorem] tibi dedinms in raandalis, ut, exaininala
sic monasterium quod in Bolrano consurget, nobis eleciione .diligeniius etpersona, si eleciionem ca-
itiillo medio supponatur, alioquin, novefis nos di- nonicam etpersonam idoneam invenires, eleciionem
leclis filiis, Sancti Spirilus el deCoracio abbalibns, ijisam auctorilale apostolica confirmares, sicul me-
et Jfairi R. de Torcian. dedisse firmiter in raaiida- iropolitauus in caeleris processurus. [Licet autem
tis, ut vos ad id, monitiohe praeriiissa,per censu- tibi de forma elcctionis canonicaeac idoneitate per-
ram ecclesiasticam, appellatione remola , conanel- S01133 in aliis constilisset; movit te tamen, el ad
lant. tws consulendos induxit (314), quod cum pater
Dalum Ferenlini, Kah Seplembris. ejtisdem canloris Gfsecusfueril, etjuxla riltim Grse-
CXXXVIIl. corum uxorero duxerii in minoribus ordinibus con-
ABBATI (307) ET CONVENTUI DE FLORE. Btitulus, eanlorem ijisiim ex uxore legitima in sa-
Jpsorum possessionesconfirmat. Q eerdolio suscepisse.t. Nos igitur, altendentes quod
(Ferenlini Kat. Sept.) Orienlalis Ecclesia votum continenliasnon admisit,
Sulel annucre, etc, ttsqneassensu eccleshis Sascli quin (515) Orienialesili minoribusordinibus contra-
Florensis ordinis aposlolicus visilalor destinatus, ea nempe.sahitis nostrse 1291, ftunlaium est in hac
«tmnialusiravil, atqiie una cum eodem Mallhoeoet dioecesiTropeiensi, ex consensii Richardi, mona-
abbale S. Spiritus Panormi, aliqua saluberrima sla- steriiim Fontis Laureati, in pertinentiis Fluminis
tiita in posterum observanda sanxerunt, ab Inno- Frigidi, Ordinis Florensis, ex liliaiione Cislercien-
ceniio IISdeinde confirmaia, sub Datum Lalerani, sis ordinis. Fundatores fuere Simon de Mamistra,
n Kal. Martii, sui pontificalus anno svn. Caeteruiri, et Galtegrima, ej"ns,nxor,domiuiFluminis Frigidi,
Lucas ecclesiam sibi creditam sumino amore sum- juxla ecclesiam S. Dpminicoe,ubi jamdiu consiru-
nioque jure adminislravit. Annol223, mense Mar- cium fuefat nionaslerium tiinc lemporis pene obso-
tio, sui archipraesulaiusanno xxi, summo labore et lulum. Ad locum exlrudendtim, idem Simon leni-
indiisiria jarodiu suaeEcelesise qusesita monumenla menlum salis arrfplum cum pluribus aliis bonis ob-
juraque, et bona ejusdem , in uinim volumen col- lulil Joachimo, viro propheliaedono ac docirina il-
legit ct compilavii, quod plantam omnium siisedice- lustri, abbaii Florensis monaslerii, ex ordine Ci-
ceseos ecclesiarum, sive malriculam nuncupavit, sterciensi a quo Florensis ordo dimanavit, cujus rei
successorum snorum fulcimentum fulurum.' Asser- causa Shnon donationis ac fuhdalionisdocumentum
vatur codex , qiia par esl diligenlia , in sancliori scripsit, quod exstal in tabnlario ejusdem mona-
"r.cclesiaeCuscntiiise labulario. Uliima esl Lucaemen- D sterii. UGHELL. lial. sacr., l. IX, col. 653. Richar-
lio in bulla Honorii III, an. 1224, vn Kal. April. dus viam univefsoe carnis ingressus est, circa an-
pontificatus anno vu. Crediiur hoc ipso anno ad num 1215.
coelum evolasse, et Sambucinie in templo felalus (509) Donalionem Simonis de Mamislra (de qtia
ibi quiescere. Praesul sahe dignissimus, et praecipua in nota superiore) necnon eoiicessiobem episcopi
«anctimonia vitse clarus, ordinis sui Cislerciensis Tropeiensis, quas hic confirmat poniifex, exhibet
:ie Cusentinse ecclesiaafulgeniissimum sidus, qui a Ughellus, loc. cii.
Mariofittoin Calabrisedescriptione inter beatos re- (510) Exslat ,sed mutila , inier Decrelales, Jib.
censclur. > III, lit. 3-, De clerkis conjugatis, cap. 6. Quoeil-
Hactenus UGHELLUS , Itat. sacr., t. IX , cot. 274 lic leguntur, hic uncis inclusa sunl; varise leciiones
cl seq. danlur in iextu.
(506) Sic in apogr. (311) Vide epislqlam liujusce libri sexti 57, nol.
(307) Eral is, Malllioeus, B. Joacliimi successor, (512) Desiinl bsecin Decrelal.
ut patet ex inslrumenlis ajiud Ughellum, Ital. sacr., (515) Deisto nihil aliud, praeler hanc ipsam In-
i. IX, eol. 637. noceniii III epislolam, ineuior.it UGHELLCS, Itak
(508) Richardus, clarse memorioeTTopiensisepi- sacr., l. VH, col. 422.
'scopus, electus annb 1198, vixit sub InnoccnlioIII, (314) Desunl haec in Decrelat., et infra verbum
a quo, anno 1200, pro se suisque suecessoiibus cantoris. - \
privilegium habuit. Primis liiijtts antfstitis annis, (3i5J Decretal., quoniam; infra conlrahunl pro
135 PONTIFICATUS AN.NOVI, CHRISTI 1203. 154
hant et in superioribus utanlur malrimonio jam con- K niani generis Redeinploris, anno ab ipsius Incarna-
tracto; fralernitali lum per apostdlka-scripla man- ii"onel203-,dominiveroliuio'cehtiipapaetllannoseslo:
damus, quaterius, nisi pro eo quod inter talinos Nos.priores illoruin h6minum,qui hactenussingula-
Graecihujusmodi conversantur- regionis consuetudo riter Chrisliaiii nomiiiis-prserogaliva vocati sunius
repugnet, si aliud (516) non obsislit, ad confirma- in terrilorio Bosnae, omnium vice consiitul.i, pro
tidnem et cbnsecrationem eiusdem cantoris sine du- oranibus qui supra de nostra socielale fralefnitatis,
bitatione procedas: in prsesenlia domini J....de"Casem. Gapellaiiisummi
Datum Ferenlini, Non. Septembfis;" pontificis el Romanaii Eeelesiae, in Bosna jiropter
CXL (317). - hoc delegriti,proesenlepalfonq-,Bano Ciilino.-domino
LITTER^JOANNIS DE CASEM. ADT>.PAPAM. Bosnoe,promiliimus coram Deoet sanctis ejns slare
Raiionemreddit legalionis snm in-regnum Bosttim, ordinalioniet maudatis sancloeRoinanoe Ecclesise,
[acit eum cerlioretn de donaiione Sibilim, uxoris tam de vita et conversalione nosira", quam ipsius
Pr/vtextali Conslanlinopotilani,proponit ut novos
episcqpatuscreetel ordinet. obsecundare obetlientioe et vivere insiiltilis, obli-
[Traclalonegotio illorum quondam Palarinorum gantesuos pro omnibiis qui sunt de nostra soc.ielate,
in Bosna, sicut Janipritlem scripsi sanclitali vestrae, el loca noslra cuin possessionibuset rebus omnibus,
fui in Lngaria aliquantis' diebusex voltiniaie regia. si aliquo lempore deiiiceps sectali fiierimus hoereti-
Inlerim autem nuntii illius magni viri Calojoannis ' cain pravilalem.In priuiis, abreniiniiamus scliismali,
venerunt ad jegem , euni quibiis Deo duce spero me quo duciinur infainali,"el Romanam Ecclesiam,
ire ad ipsum, et Clmsiianissimus rex fecil eos stt- malrem nosiram, capul totius ecclesiasliceeuniialis
per Evangelia jnrare in ecclesia co.ram altari, quod - recoghoscimus;] et in omnibns locis noslris, ubi
me securuin nsqtie ad prsesentiam ejus dedticerenl.J fratrum 'conventus commoratur, oraloria habe-
Conlido auienrin Doiuiuo quod sequenti die, qtiod bimus, in quibus fralres de nocle ad Maluiinas, et
erit feslumBeaii Bariiaboe, incijjiemus iter, veslris diebus ad Horas cahlandas publice simul convenie-
nos orationibus eomitaniibus el siibsequenie bene- mus.Tn omnibus autem ccclesiis habebinuis allaria
dicliqne. Diciiur vero a miiliis et-ab ipso rcge, el cruces; libros vero larn Novi quam Veteris.Tesla-
quod devolionemhabeat illead Romanam Ecclesiam, nienti, sicut facit Ecclesia. Romana, legemus. Per
etistiqui niecum sunt, modo firmiler asseruni et singula loca noslra liabebinuis sacerdoies, qui Do-
affirmani. Unde, recepi securilalem . quod,sivo- miiiicis el feslivis diebus ad minus missas secundum
Iueril miitere mintios ad saticiitaiem veslram , In - ordinem ecclesiasiicum debeanl ceiebrare, confes-
eundoeiredciiiidonull.ini per_ totum rogiitnn Un- n sioiies audire et pceiiiteniias tribuere. Ccemeteria
gariae et amiciliae ipsius et paretitelae laesionempa- habebimus j'uxta oratoria, in quibus fraires sepe-
"tienlur.-'[Novei'ilis proelerea, qitod in rcgno Bani liantur, el adventantes, sic-asu ibi obierint. Seplies
Culini de Bosna-, non est nisi uiius.episcopaius, et in anno ad minus corpus Domini de nianu sacerdolis
episcopus modo moiiuus est. Si posset iieri quod accipiemns, scilicet in Nalali Domini,Pascha, Pen-
aliquis latinus ibi poneretur, _ei aliqui eiiam ibi- tecosie, Natali aposlolorum Petri et Pauli, Assum-
ires vel qualuor crcarentur novi, non modicum ptione Virginis Marise, Nativitnte ejusdem, et om-
exinde uiiliiati accrescercl ecclesiasiicae, quia re- niuni sanctorum cqinuiemoratione, rjnoecelcbraiur
gnum est ipsius ad miiius dhetarum deceni et plus. in"Kalendis Novembris. Jejtmia consiilula ab Ec-
Ad hoc', sciat sanclilas vesira , qnod nobilis mu- clesia observabiinus, et ea quae majores noslri pro-
lier, Sibilia, uxor quondaro poleslalis Conslanlino- vide prseceperunt, custodieinus. Femiiioe vefo, quas
politani, in uliima voluniate de dole sua lcgatum .. de riostra erunt religione; aviiis separaiae eruni,
reliquilRohianseEccIesise,] dicilquidam juesbyter, lani in dormitoriis quah.i refcctoiiis, et niilhis fra-
quem inveni in Ungaria f viginti millia-perparorum, trum solus cum sola confabulabimr, unde possit
quod verum videtur, qtiia ipsa proprio suo mihi ,-sinistra suspicio suboriri. Neque de cselert recipie-
retulit ore, quodlolam dptem suam volebat vobis D mus aliquem, vel aliquam conjiigatam, nisi inutuo
el EcclesiseRomanse delegare; quod idcirco signifi- eohsensu, continentia promissa, ambo pariler con-
candum duxi, ul, si coiilingil illuc mittere lega- vertanlur. Feslivilates autem sautioium a sanciis
lum, et viderit expedire, debeat, vestra auctorilate Palribus ordinalas celebrabimusf et niillum deihcepsl
fulius, requirere el viriliter repetere. ex cerla scienlia Manichseuni,vel alium Iia;reticum,
" CXLI ad habitanduin nobiscum recipiemus. El.-sicul
(518). vita et conversalione,
Instrumentum quo Bosnim monachi schismatki separamur ab aliis sseeularibus
promittunt servare consiiluliones Ecclesiw Ro- ita eiiam habitu secernemur vesiimentorum; quae
manati' vestimenla erunt-clausa, non colorala. usque ad
(In insuta Regia, n Kal. Maii.) lalos mensurata. Nos aulem de.csetero, non Chri-
[th nomineDei seternij Creatoris omnium, ei hu- stianbs, sicut hactenus, sed ifaires' nos noniinabt-
conlrahanl et ulunlur pro ulantur, et om. verba dus, ad annum 1203, §22. Quseapud ipsum legun-
fral... scripla. _. tur, bic uncis inclusa snnt. - •
(316) Decreial. add. canonicuni, infra legunt ob- (518) Fragmenlum editlit Raynaldus, ad annum
sisiai pro obsistit, el verbum cantoris oroittunt. 1203, §23. Quoeapud ipsuni legnnlur, hic uncis
(317) Fragmenla fslius epjslolae vulgavii Raynal- inclusa sunt.
'
15S INNOCENTIIH5PP. REGESTGRUMLIB. VI. •' 1§6
IUUS, ne singularitate nominis aliis Cliristianls A leras, quas tuae sanelitali deferret, quas uiruin
jujuria inferatur. Morluo vero niagisiro,' dehinc attiilerit, vel non atlulerit, Deus novit. Ex quo
usque in perpetuum, priores cum consiiio fratrum sciverunl islud Grseci, miserunt mihi patriarcham,
Deuni limentium, eligent prxlalum, a Romano et imperator : Veni ad nos, coronabimus te in
lanlum pontifice confirinandum; et, si quid aliud jrojieraiorem, et faciemus libi patriarcham quia
Ecclesia Rornana addere vel miimere voluerit, cum imperium sine palriarcha non starel; sed ego non
devotione recipiemus et observabinms. Quod ut in volui, imo recurri ad sanctitaiem luam, quia volo
perpelmim robur obtineal, nostra subscriplione fir- esse servus sancti Pelri, et tuoesanctiiatis; etsciat
mamus. Ac,lumapud Bosnam, j'uxta flumen, loco qui sanctitas lua, quod ego misi ad te archiepiscopum
vocalur Bolino Poili, sexlo Id. Aprilis. Dragile, meum cum onmi ordinatione et pecunia, et pannis
Luhin, Brageia, Pribis, Luben, Ratlos, Bhidosius, sericis, cera, ei argento, equis.el mulis, ut adoret
Banus" Culinus, Marinus, archidiaconus Ragnsii, -sanclilalem tuam pro me scrvo luo. Et rogo per
subscripsimus. Deinde nos, Lubin et Brageia, ex oraiiones beati apostoli Petri, el per sanctas ora-
voluntaie omnium fratrum nostrorura in Bosna, et tiones ttias, ut lu miuas-eardinaies,<jiiibusproecipiai
ipsius Bani Culini, cum eodemDomino J. capcllano, sanclilas tua, ul me coronent in imperalorem, el in
ad H.illustrem TJngariseetChristianissimum regem, ^ lerra mea faciant patriarcliam, utsitn servus tuus
euntes, in praesentia ipsius regis, el venerabiiis... tcropore vilae hiese (520).
Colocensis arehiepiscopi, et Quinquecclesieiisisepi- Atl haec, noverit sanctitas lua,~quodego nrchiepi-
scopi, el aliorum jnullorum, in persona omnium scopus Basilius, veniebam cum istapecunia adorare
juravimus bsec staluia servare, etsi qua alia Ec- sanciitalem luam, el usque ad Duracbium pcrveni,
clesia Romana super nos ordinare voluerit, et ubi vidi nunlios comitis Walierii mecuni pariter
secundum fidem catbolicam conslituere. congaudentes, et disponentes mecum pariter irans-
Aclum iri insula Regia, n Kal. Maii. -frelare; sed Grsecus, qui veniebat cuin illis, uon
•CXLII (559). perinisil me transire cum illis, habilo consilio ducis
LITTER/ECALOJOANNIS IMPERATORIS BULGARORUMDurachii, asserens quod molestumimperalori existe-
ADPAPAM. ret si transirem. Quo audilo., archidiaeoims, et
Se Romanm Ecciesimsubmillil. clerici Lalinoruni qui sunt Durachii, consuluertinl
Calojoannes, imperalor Bulgarorum, sanctissimo similitcr ne transifem, et si aliter agerero, res amii-
donrino, fidei Cliristiariorum ab Orieiile usque ad terem et "personain. Unde, misi ad tc bonos homi-
Occidentem pairiarchse, papaeRomano : ego char- P nes, et fideles imperatoris, Sergium comestabula-
lam mitto libi, gaudens si nuntius meus inveniel te nuin, et Constanlinum presbyterum, quibus inj'un-
sanuni el helum, cum omnibus, qui sunt lecum, el ciuin est, ut libi veritalem proponant. Iuspiret tibi
onmibus corisanguineis, et amicis tuis. Ego sanus Dominus, ul bene te super hoc servitio uitromiitas.
sum per virtulem Domini, el healse Virginis, et per CXLIH (521).-
orationes sanclorum Petri el Pauli aposlolprum, et B. ARCniEPISCOPO DE ZAGORA.
per sanclas orationes luas. Inielligo ego Caloj'oannes, Respondelepistokesuperiori.
imperator Bulgarorum, quod iu habes poiestalem a (Ferentini', IV Id. Septemhris. )
Dco ligaudi, el solvendi, sicul habuil beatus Pelrus Receptis litteris, quas sub nomine nobilis viri
apostolus, curdixilDc-minus : Quodcunqueligaveris Calo joannis, domini Bulgarorum, per dilectum
super lerram clc, (Mauh. xvi), sic libi conlulit Deus filium CcrjSJantinum presbyterum, et Sergium*co-
gratiam istam; unde, quem ligaveris, ligatus esl, et mestabularium tua nobis fralernilas desiinavit,
quem solveris, soluius. Notum facio sanctilali tuoe, loeliliam suscepiinus pleniorem, intelligenles ex eis,
quod elapsi sunt sex anni, quod ego semel, secundo, quod ambo pariter recle de clavibtis Ecclesioesen-
el tertio misi ad vos, »ed nunlii mei non polueruni tienles, Ecclesise Romanse primalurn, ac nobis
ad sanctitatem tuam accedere, et proponere verbuin D tigandi et solvendi recognoscilis poiesiaiem, et
meum, et referre mihi consolalionem tuam. In- magistcrium ecciesiasiicoe disciplinoe. Intelligenles
spiravil Dominus sanctitatem luam,_utmitieret mihi eienini, quod nobis non sohim iu beaio Petro est
Dominicom, archipresbyterum Brandusinum,, per dictum a Domino : Tibi dabo claves rcgni cmlorum,
quem inlellexi, quod non es oblilus inoi, servi tui, el qubdcunqne ligaveris super lerram etc. (Malth.
quem honoravi sicut hominem tuum, et dedi ei lit- xvi), sed nobis eliam diciiur in "prophela : Ecce
(519) Epislolam hanc vulgavit Raynaldus, ad tiinc vero tyrannus Alexins ereplum Isaacio scepirum
anniini 1205, § 20. adhuc lenebat, ob cujus melum archiepiscopuslega-
(520) Huc usque Raynaldus; (loc, cit.) addit; iione perfungi non potuii, sed fidissimos nunlios ad
Subjecta sunt Basitii, Bulgarorum archiepiscopi, Innocentium transmisil. Quoequidem de his qtisenos
litterm (Regesl. posl eanidem epistolam) quas cum hic exhibenius inlelligi debenl : verum in apographo
nd sedemaposlolicamcum ingentibusac preliosissimis Conti, conlinua serie, indistinctaque, ac veliu ipsius
muneribus deferrel, emensoquelongissimoilinete per- CalojoamiisIitierarum jiars altera, legtmlur.
venissel Dijrrachium, a Grwcis, qui invidia perciti (521) Partem epistoloe hiijus vulgavit Raynahhis,
Bulgaros a IlomanwEcclesiwcotijnnctionedistrahew ad aiinuin 1203, § 21. Quse a.pudipsum legtinlur,
uiiel'anlur,vrohibittts'es'tne ih 0'ccidht'em trajicerei; hic uncis inclusasuut.
157 PONTIFICATUSANNOVI, CIIRISTI 1203. la.8
conslilui le hodie supcr gentes et regna, ut destruas, __.nius satisfiet. Sludeas igiiur in Apuliam navigare,
et dissipes, el disperdas, «difices, ct jilantes; a quoniain exindc adpraesenliam noslram le faciemus
nobis petiiis, ei regium diadema, et patriarchalis sec.tireconduci, elvelaliunde per mare, vel terram,
*
proeeminentiamdignilalis, cum idem nobilis aucto-. ail parlesiuas sub securo conduciu-remilii, ut le
ritale noslra sibi velit coronam imponi, et in terra non oporieai de reditu dubitare.
sua per nos-insliiui patriarcham. Nos autem, j"am- Daium Ferenlini, JVId. Seplembris.
dudum, ut de ipsius ct subjectorum ejus devolione, CXLIV (522). _
ac stalu terrse posseinus cftici cerliores, cum non CALOJOANNI, DOMINO BULGARORUM.
velimus simpliciler, sed optamus etiam, ut, sicut De codem argumenlo
descendit ex nobili .prcsapia-Romana, sic etiam (Dalum ul supra.)
Ecclesise.Romanseinsiiluta sequalur, etab ea ma- In eumdem fere modum, usqne in finem: Cum
gisterium calholicac fidei et_ honoris sui suscipiat crgo arcliiepiscopusipse ad nos accesserit, ut spe-
incremenlum, [dileclum filium, dominicum, arclii-, rainus, petiiionibus luis el ejus, quanlum cuin Deo
presbyterum Brundusinum-, ad ejnsdem nobilis el honestale noslra polcriiniis, aiinuemus, ulpole
duximus prsesenliamdesiinandum.] Illo quoque cura qui proponimus, lain te quam poptilumtune jurisdi-
iitteris ejusdem domini Bulgarorum, luis eiiam, et '" ctioni commissum, ei in lide confirinare calholica,
Bellotse'principis, ad sedem aposlolicam redeunte, elin_,devolionesedis apostolicae radicare, ac liono-
de prsedietis cefliores effecli, dilectum filium, rare personam luam sicut Ecclesioefilium specialem.
J. Cnpellanumnosirum, EcclesiaeRomanoelegatum Ad hoec,nobililatem tuaro monemus et exhonamur
-ad eum duximus deslinaiidum, [plena ei facultate attentiiis, qnatcnus cum dilcclo lilio, nobili viro,
concessa", ut in lota lerra ipsius qtioad sjjirilualia Wlco, pacis siudeas rcedera <rcformare, ne, occa-
corrigerel, quseeorrigentlacognosceret,elslaluerei, sione discordioe,terra lua velejus, incurrat irrepa-
quoe forent secundum Doiiiinii'ii statuenda. Per rabile deirimenlum.
ipsum quoque uni archiepiscopornm lerrae ipsius Daluni, ulsupra.
pallium, insigne videlicet-pleniiudinis ponlificalis _ CXLV.
olficii, duxirous destinandum; mandanles eidem, JUDICIKALARRITANO,
'
ut, si qui forsan in terra illa proinovendi a.d or- De malrhnonio filiw quondam judicis Galluren-
dines esseni, vel in episcopnm consecrandi, per sis (5251.
vicinos catholicos duntaxat episeoposin ordinando- (Ferenlini, xvii Kal.Octobris.)
rum ordinalione.-el consecratione consecrandorum ( Graltim gerimus et acceptum, quod, sicul venera
- jirocederenonlardaret. Eidemcliam dedimusin man- bilisfraler nosier, B. Turritanus archiepiscopns,
datis, iil de corona progeniioribus nobilis saepetiicli per suas nobis Iitteras intimavil,' ad removenduin
ab EcclesiaRomana concessa, inqtiirerel diligenlius scniidiihimquod in Sardinia motuni fuerat, etcon-
veritalem, et traciaret de omnibus cum eodem, quae cordlam reforroandam, "cognatumtuuni a lerraGal
cognoscerelperlractanda, ul pcr ipsuiii iandem, et Iurse provide removisti. Ne igitur fiat novissimns
nunlios ejusdemuobilis deomnibus redditi cerliores, error pejorpriore, ac occasionej"udicalusGalluren-
consulliiis et malurius super hoc procedere valea- sis Sardinia denuo perlurbeUir, nobiliialem luam
mus. Ntiper aulem idem legalus noslcr nuntiisejtis- moneinus et exhorlamur alleniius, et per apostolica
dem nobilis obviavitad charissimum in Cbristo fi- tibi scripla mandamus, quatenus non pennitlas no-
lium noslrum,-H illustrem regem Ungarise, de- hilem mulierem.... filiam quondam judicis Galhi-
siinatis, cum quibus ad eorum dominum sine mora rensis, nubere personse suspeetae,praesertiniIsidoro, -
se asseruit profecturum. Licel igilur prsedictos iralri nobilisviri.... judicis Turritani, qui eam, sic-
Consi. presbyterum, et Sergium comestabilem ad ut dicitur, proxima linea consanguinitalis altingit;
prasentiam nosirain duxeris desiinandos, quia ta- sed, sicut per alias iitleras libi el aliis judi>;ibusde
inen libi specialiter memoratus nobilis veniendiad D Sardinia dedimns in mandatis, super lioc slaiuiis
nos laborem iroposuit, el onus.suoelegationisinjun- et moniiis ej"usdemarchiepiscopi hiiniiliicr acquie-
,xit, monemus fraternitaiem tuam, cl exhorlamur scas, ita, quod in hoc luoedevotionis iiitclligamus
atlentius, el per apostolica scripia niandamus, qua- affecttim,el ad honorem luum propterea specialius
tenus, si unquani lieri polest, familiseac equitaiu- iniendcre teneamur.
rarum multitudine si oporteat derclicla. nostro te Dalum Ferentini, xvn Kal. Oclobris.
conspectui reprsescntes. Credimus elcnim, quod . CXLVI.
"iisque adeo per lecertificabimur super his de qui- NOBILIVIROJUDICI TURRITANO:
hus voiumuselBci cerliores, quod non oportebilnos De eodem argumenio.
forsitan prsedicti legati fedilum exspeclare, imo (Dalum ut supra.)
noslrum lecum poterimus destinare legatum, per Cum, juxta testimonium veritalis, nil prosit ho-
quem dcsiderio el pelitioni domini Bulgarorurajile- mini, si mundum lucralus fucrit universum, et in-
(522).Ejiislolam liahc laudal Ravir.ildus,
" ad an- (323) Videepislolam hujuscelibri scxti 29.-
iiurn 1205; § 21.
'
m INNOCENTllIII PP. REGESTORUMLIB. VI. 1«0
curreril animae delrimenlum, non debes propier A mandamus alque prsecijjimus,quatenus, omiiiocca-
commcdum lcmporale seinpilerna bona negligere, sione et excusatione cessante, in manihus ejusdem
ae frairis honorein limori Domini anieferr.', cumr archiepiscopi ftdeliiatis nobis et EcclesiseRomanae
nisi frairem el cuncla quse habes Chrislo postponas, exhiheas juramentum.
eo digntis, sictil ipse asserit, noii existns. Monemus Daium Ferenlini, xvn Kal. Octobris.
igitur nobilitatem luam el exhoiiamur aitentitis, el CXLVIII.
per apostolica libi scripla inandanius, qualeniis, B. ARCH1EP1SCOPO TURRITANO.
cum dilecla in Christo filia, nobilis mulier filia Ul adversus ecclesiwsum debiloresprocederepossit.
quoiidamjudicisGallurensis, nobilem viruin, Isido- (Ferenlini, xvn Kal. Octobris.)
rum, fralrern Uium, proxima tinea consanguiuitatis Cum a nobis petilur, etc, wsqueassensu.: auclori-
allingat, non permitlas ul ei, cum iiiatrimonialiter late libi prseseniium indulgemus, ut eos qui census-
nequeat, incesiuose jungalur, et, cum non possil eeclesioeluaedebitos subtraxerint amodo, vel hacle-
legiiime, illicile desponselur; sed super ea poiius nus subtraxerunt, possessionibus sub censu eisdem
tradenda uuptui, venerabilis fralris noslri, B...Tur- ab Ecclesia Turritana concessis, Juxla legitimasspo-
ritani archiepiscopi, slalulis el moniiis acquieseas, lies sancliones. Nulli ergo, etc.
el, sicut de lua devoiioneconlidimns, operam effi- " DalumFerentini, xui Kal. Octobris.
cacem impeinlas, ut juxla ejus arbiirium viro Jegili- CXLIX (527), _
mo coiijiingaliir. Taliter autem mandattim apostoli- COMITI ALTISSIODORENSI, SPIRITCM COKSILU SAOTORIS.
cum exsequaris, quod in hoc luoedevoiionis inlelli- Epislola comntinaloria, ut revocel episcopumAllit-
gamus aifectutn, el ad honorem luum specialius in- siodorensem quem exsulare prwceperat (528).
lendsre leneainur. (Agnanise..)"
Dalum, ui supra. Dum, proprioe salutis obliius, in perniciem luse
CXLVII (524). anirooe conjuraris, mirari non debes, si tibi salnla-
NOBILI VIROJUDICI RALARRITANO. tionis alloquium denegaraus. Ecce etenim, non luis
De jttramento prwstando ( 525 ). meritis, sed divinis potius beneficiisexaltatus, eum
(Ferenlini, xvn Kal. Oclobris.) qui te exaltaverat reliquisti, et nisus es contra sli-
[Ea te cr-edimusdiscrelione vigere, ut inlelligas mulum calcilrare, relribuens ei fnala-pro bonis, e*V
per le ipsum quod omis non remillilur sed augetur, tyrannidemquam non poies in caput in raembris axer-
cum cuiquani improvide solvitur, quod alii ex de- cens. Sane, quem facis te ipsum ui in Dei grasseris
hiloestpraeslandum. Sane, venerabitis frater noster Ecclesiam, el ecclesiaslicam perseqtiens libeiialem,
(526), arehiepiscopus Turritanus, per suasnobis lit- in cbristum Doniini prsesumpseris dessevire, acve-
teras iniimnvil, quod, cum a te noslro nomine jura- nerabilem fratrem noslrum. . . . Antissiodorensem
inenuiin liilclimis, sicuta nobis in mandatis acce- episcopum, magnum EcclesiaeDei membrum, virum
perat, exegisset, illtid exhibere in ejus manibus dis- scienlia prcedituin, honesiate praeclarum, et tam
tulisti, asserens quod venerabili fratri noslro sancla religionis ohservanlia quam episcopalisdigni-
Pisano archiejiiscopo, salvo apostolicaesedis honore, talis proeemiiiPiUia~reverendum, a tota dioecesisua
liujusmodi proesiiterasjuramentum. Cum igitur no- coegeris exsulare? Ille quidem, quia verilas menliri
bis et Ecclesise Romanoefidelilalemfacere tenearis, non novii, beatus eril, si persecutionem propter ju-
sicui ina eiinm prndentia recognoscil, si prsestilum sliliam paliatur, el coronabitur a Domino, si Iegi-
uiramentiim, ci quod a te nobis lanqttam debiluni time decertarit. Tu autem, secundum iropcenitens
esl praaslanduin, eoiilrarium reputes, illud illicilum cor liiuin, ihesaurizas libi iram in die iraeet revela-
judicabis; et, Illicito non obslanle, quod licite, imo tionis magni judicii Dei, cuin, consciei'itia'tuaconlra
ex debito peiitur exhibebis; vel, si praeslitum prae- le lestimonium perhibenle, ligatis manibuset pedi
slando conlrariurn npn exislil, illud sine difficullale bus mitteris in lenebras exleriores, ihique, fiammis
pncslabis. ] Monemiis igitnr nobilitatem luam et p nllricibus criiciaiiis, in vacuum poslulabis, ut idem
exhortamur attentius ei per aposlolica tibi scripta episcopus iiuingalexlremum digiii sui in aquam. et

(524) Epislolarohanclahdat Raynaldus, adannum (528) De episcopo Altissiodorensi jam egimus su-
1205, § 68. pra. Aigumenlo Imjtisce epUtolaeconcinur.t quoele-
Reperiuir, sed mutila, inlerDecrelales, lib.n, iit. giuilur apud auctores novoeGalliw Chrislianw, tom.
24, De jurejurundo, cap. 22. Quae illic legiinttir, XII, col. 299. « Gravcs (Hngode Noeriis)el diulnr-
hic uncis inclusa sunt: vari;c etiam lectiones dau- nas cum Pelro Cuiiiniaosusi exereuit liles, viro im-r
tur. poieniis aniini, el in sacra Ecclesiarum jura vasias
(525) Videepislolashnjusce libri sexli 29, 30, 31. cupidinis, quem, cum diro anathemaie ob inierdi-
(526) Decretal. legmii CMW loco ven. fr. n.; omit- ciiiin violalum Hugo feriisset ad aiuium 1205; tan-
imu quoe seqtiitur Ilalico characiere distincia, el dem suasu Guillelmi, Biiuricensis arcbiejiiscopi,
pro in mdndatis manddtum legunt. cjus avunculi, resipiseeiuem post-exactam publice
(527) Epistolam hanc, nec non et sequentes 150, pcenilenliani ecclesiic resiiluil, elabeo impetravit,
151, 152, laudalBzovius, Annal. t. XIll pag. 101, ut JndaeiAnlissiodoro pellerentur, eonversain oedem
§ II- synagoga, an» 1204; cui SS. Nicolausel Reinober-'
Partem vulgavilRaynaldus adannum 1203, §52; tus nomen imposuere. >
quae.apud ipsum legunlur," hic uncis inclusa sunt.
161 P.ONTiFICATGSANNO VI, CHRTSTl1203. 163
refrigere! lingtiamluam. Audies enim lunc forsan a , noscaris, quia tamen ad rcclilndinis .seinitam revo-
-Domino':Quoduniexminimismeisfecisli.mihi fecisii, care lehemur errantes; monemus nobilitatem tuain
el meinminislerio meoesgraviterpersectiius; et quia - et exhortamur alienle, el per apostoliea tibi scripla
eum irreverenter prsesumpsisli coniingere, pupillam sub divini judicii oblestatione proecipiendomanda-
mei oculi contigisti; sed ecce dies reiribiitioihs et mus, qualenus, sicut eumdem episcopum lurpiler
uliionis advenil, quo secundo cuni senaloribus po- ejecisti, sic eum honorifice revoces, et de universis
puli mei tibi el unicuiquejuxla roerita reddituftis. damnis el injuriis ei el ecclesiis suis hactenus irro-
Quam tunc miser excusationem praetendes, quam galis, tam debitam qnam devotam satisfaclionein
pro te allegaiionem induces, cum per se opera lua impendas, ul per eum .merearis absolntionis benefi-
fuerinl mahifesla, nec latueritit quaeagis in tenebris, cium obiinere. AJioquin, noveris, quod nos yenera-
filius lenebrarum, inaccessibilem lucem Christi? bilibus fratribus noslris .... archiepiscopo Seno-
[Tanloigiiur ibi dislriclius punieris, quanto, velut nensi .... Carnolensi et .. . . Caihalatinensi epi-
nunc"omnia irapune praesunieres,maj"ofisperditio- seopis, per apostolica scripta districle prsecipiendo
nisexemplum transinitiis ad posleros, et faniosissi- mandamus, ul lam le quam universos prjncipales
mum regnum Francorum infamas, dum ecc!es;asti- conciliarios -et faulores luos,_nisi ^alisfeceris da
cam perseqneris libertatem, quam inclylse, recorda- B praediclis, singuiis diebus Dominicis et feslivis, ex-
tionis reges Francorum non solum ainplecti consue- communicatosjuiblice inintienl, et mandenl ab omni-
verant, sed etiam defensare, ibi taiitum cogis epi- bus arctius evllari; universam quoque terram tuam
scopuni exsulare, ubi episcopi exsulanles solebant denuiilient auctoritaie noslra, usque ad .salisfaclio-
Iiactenuslulum refugiurocl honorabile recepiaculnm nem condignam, inlerclicio generali. subjectam, et
invenire. Ul quid miser pallias culpam tuam, etin quocunque, exlra lerram iuam deveneris, quanditi
•eharissimurain Chrislo filium noslrum, Pliilippum, ibi prsesensexstiieris, universa divina officia, el ec-
regem Francorum illustrem, refundis tcmere cri- clesiastica sacramenta, proeicrbaptisma parviilorum
men tuum? Nam, sicut inJitleris tuis perspeximus et poenilenlias morieniium, prohibeant cetebrari.
conlineri,-eumdem episcdpum-regiseserenilatis no- Quod si nec sic a tua jirsesumptionecessaris, in te
minas detractorem, et lanquam in ultionem injnriaa aggravabimus fortius manus noslras.
regise conlra eum iiinuis le commoluin, cuin ex eo Datum Anagniae..... pontificatus noslri anno
polius niotus fueris conlra ipsum, quod inlquiiatibus sexto.
luiscl excess.bus parcere noluil. Sed, quoniam Ec- CL (550).
REGIFRANCORUM. -
clesiam S. Adriani eveneras Jundilus et quemdam
C
vassaluni ipsius in ejus odium et praejudiciumeccle- Ut comilem Allissiodorenseminducat ad revocandum
episcopumAllissiodorensem,quemexsulure hk co-
siaslicae libertatis exoculare proes.umpseras, et lam mes feceral.-"'
*jiihonis ecclesiasticis quam atiis depraedationesexer- (Anagniae.).
eueras ci rapinas, excommunieaiionisin le senten- Disperdat Dominus universa] labia dolosa et lin-
liam prolulit, et lara tibi quam hominibus luis pro- _guam maliloquam, quse regalis animi purilatem
hibuitecclesialicam sepulluram.] susurrationibus venenosis inficere moliuniur, et fa-
Tu vero,- cum debuisses inteiligere per le ,ipsum, mam, non lam regis quam regni Fraucorum, suis
quod meliora ."sunt corrigenlis verba quam.oscula iniquiialibus offuscare. [Meruerat enim perpeluos
blandientis, et cum Prophela" clamare : Corripiel laudis titulos regnum ipsum; ex eo quod ecelesias
me j'tislus in misericordia; o. a'. p. n.in. c.-m. (329) et viros ecclesiaslieos in suis iinmunilalibiis con-
« correclioiieipsiusanipliusobstinatus, domuhi ejus servabal, defendebat ecclesiaslicam libertatem, et
in rcemeierium convertere voluisii, dtim in ea cor- Ron solum non soeviebatin suos, sed alienos etiam
pus ctijnsdam iriduar.um forsan ei foe.lidumin ejus undiqiie coiicurrenles, qui propterjustiliam susti-
fccisli ojiprobrium tumujari. Nec suffecil impruden- nebant exsilium, recipiebat hilariter et honorifice
lioeluse, quod euindeih episcopum a sede propria j> '. periraclabat, suis copiis eorum inopiam sublevando,
cxsulare compuleras, nisi eum denuo a Ponlinia- Hocaiitem apostolicasedes non. solum in membris
censi monaslerio, ad quod eonfiigeral, exire cogercs stiis, sed in se ipsa eiiam eslexperta, ciun In suae
fngientem, et fines dheccseos Aliissiodorensis ec- separationis tempore (551) el necessitatis arliculo
clesiae egressum, ad dicecesim aliam declinare.in rerugium ad regnum Francorura habuit, ibique
personas quoque Ahissiodorensis ecclesise deside- .devale suscepta et honorifice jienraclata.non parum
rans desoeiire,eas per tuos fuistisatellites iiiseeutus, -a suis angusliisrespiravit, imo eliara viresresum-
qiii, ad prioraium in qno Ille se prius receperat ac- psit, per quos, faciente lameh Domiiioet justiliam
cedenles, porias ipsius securi et ascia dejecerunt in judicium convertenie, in statum feliciialis ants-
subtililer, omnia perscrulanies ubi inventos occide- quse, quoe cccidisse visa fperit, forlior resur-
renl, et j"ussa-tua in eorum occisione complerent. - rexit.] .- - .
Licet igitur in Deum, et generalem Ecclesiam, et Utinam ergo, siquid oporteat in-regno ijiso mu-
nos ipsos gravitef, sed in teipsum gravius deliquisse -tari, dexierse, fial Excelsi mutatio, ne aiiiiimveiia
"
(529) Sic in apog. Valjc. el Conli. (551) Sic in apographo; verum apud Raynaldum
530).Yide cpistokun superiorem 14,9. desunt.
163 • INNOCENTIIIIII'P. REGESTORUMLIB. VI. 164
tur in scoriam, et color opiimiis imnmielur, ncc A per suos fuit salellites insecutus. Et, licet illi, ejns
apud serenitalem regiam prsevaleant machinaliones prsescieniesmalitiam, a prioralu quondam in quo se
illorum, qui, dicentes bonum malum "elmalum bo- prius reeeperant et proposuerant pernoctare, ad lo-
num, lucem tenebras et lenebras lucem ponere mo- cum alium diveiiissent, salellites tamen ej'us, ut
liuntur, animi lui lucem obtenebrarejvolenles. Cae- jussa complerent, rjorlas prioralus ipsius in securi
lerum, gratias agimus Deo noslro, quod apnd in- -et ascia dejeceruni, universa cellaria et cameras
clytae recordationis L. palrem luuni, regem Fran- •perscrulanles. Proeterea, cum ssepediclus episeo-
corum, nunquani poltiii lalium loquacitas oblinere, pus, propter perscculiones ipsius, ah ejus faoie
ut anima ejus venirel in consensum ipsorum, vel Ponliniacum, auftigissel, conies ipse, sicut in litte-
-rectitudo ejus ad dexteram vel sinislram a semita ris ejus perspeximus conlineii, eutn lam contra se,
recta declinaret.Quoniam non posuerat in lubrico quam conlra serenitatem rcgiam, et venerabilem
pedem suum, sed sic firmavcrat in limore Domini fralrem noslrum... episcopum Belvacensem,nomi-
gressus suos, ul reguum suuin ejus servitium re- nans seductorein, abeodem mandavit ejici prioralu,
putaret, et' libertatem eeclesiaslicam pro viribus niulta per litieras, el plura per nuniios commina-
luereiur, obtinuil ille, non lam precibus quam me- lus, utpole qui monaslerium Ponliniaceiiseac pos-
ritis apud eum, ul ipsi jam seni filius nasceretur, " sessiones ipsius praedonibusexponere non expavii,
ulpoie qui non lam regni hserederaqtiam niorum propter quod idem episcopus a lola diceeesi sua
desideraverat successorem, cupiens ul de fruclu cogitur exsulare. Dolemnsautem aa.plius, el mo-
ventris ipsius poneret Dominus super sedem regni venuir, quod, sieutjiecepimiis, serenitas regia in
Francoruin, qui divinselegis regulas custodirei, ncc ciim sine causa commota [nisi forsan, non causam
transgredereTur lerminos quos in cultu divini nomi- ul causam assumens, rancorem conceperit contra •
nis, et ecclesiarum et virorum ecclesiasticorum re- ipsum, quia dilectum filium, J. de Pertico, conso-
verentia posueralpater ejus. Nunc vero, quod do- brir.um tuuin, quem non exconununicaverat, ex-
lentes referimus, quidain iniqiiilalis filii, quorum communicatum noluit nuntiare, ne falsiiaii testi-
est sludium Domini calcare praecepta, et tradere moiiium perhiberel,] bona confiscavit ipsius, el re-
traditiones iniquas, ut fiat oratio praedicti regis galia oinnia occupavit.
incassum, nec faciat filius quod patrem viderat fa- Ne igitur ex hoe amplius divinam incurras offen-
cienlem, puritatem regiam suis uiuiniur praviiati- sam, ct famam regni Francorum offusces,monemus
bus depravare, ipsam inducere ciipienles, ut faveat sercnitaiem regiam ei exhorlamur aUente.-quale-
homini coiura Dcum, et eos foveat similia facien- ,£ mis, oinni prorsus rancore posiposiio, ue ad poslc-
. tes, vel assenliens eorum operibus, vel per dissimu- ros luos"transmiitas pcrditionis exempium, sed suh-
lationem sallem in sua susiinens iniquitate perver- dilis tuis formam- proebeas sahilarero, prsedictnm
&os.Dolemusenim, et non sine dolore referimus et episcopum in -gratiam regalem adniitias, et tam
moerore, quod, sicut veridica quorumdam reiatione regalia quain onmia qua>.diceris confiscasse, ijisi
nostris esl auribus iniimaium, imo sicut quorum- restitnere non poslponas. Proelerea, ne non eareas
dani eliam opera manifestani, ea nunc, peccatis scruptilo societalis occultoe, si manifeslo facinori
exigenlibus, atlentantur in regno Francorum, quse nolis cum -valeas obviare, praedicliim comitem ab
non solum in regnis inlenlala, smit aliis, sed etiam ejus pceniuis molesiatione, ac ecclesisesua persecu-
inaudita. Sane, cum venerabilis frater noster... lione compescas, et cogas eumdem de daninis, ct
Aliissiodoren. episcopus, in P.... Altissiodoren. co- injuriis praedictoepiscopo el cjus ecciesioeirrogalis,
niiiem, quoniam ccclesiam Sancli Adriani everte- satisfaclionem iinpendere lam debilam-qiiani devo-
rat funditus, et lam in bonis ccclesiarum quam tam. Nos autem, venerab.ilibus fralribus nosuis...
privatarnm etiam personarum dejuaedationesexer- archiepiseojio Senonensi... Carnotensi, et... Ga-
cuerat et rapinas, et,in odium cjusdem episcopi el ihalaunensi episcopis, etc, ut in prwcedenii, n°
ecclesiaslicsclibertatis, exoculaverat quemdamvas- Iy CXLIX, usque manus nostras. Veruin, Uiav sere-
salliun ipsius, excomnmnicationissenlenliam pro- nitati deferre volentes, circa te non mandamus ad
mulgasset, el probibuisset lam ei quam hominibus praescns districiionem aliquam exerceri; serenitati
ejus.si decederent, ecclesiasticam sepulturam, ipse, luaepalensa dulcedine suadentes, ul. ^icul callioli-
ut in ccemeierium converteret domum ejus, in ea cus princcps, laliter prsedicta corrigas per le ipsum,
cadaver quoddam exanime luinulavit. Cumque se qtiod conira le non cogainur liianum correclionis
promisisset satisfacturum eidem, siinulans quod re- apponere, vel charissimain nobis serenitaleni rc-
conciliari vellet ecclesiasticoe unitali, et ad diem giam aggravare. Alioquin, qtiaulo amplius ad prse-
praefixumad hoc lam idem episcopus, quam dilecii sens tibi deferimus, larito minus in poslerum de-
filii... decanus... arehidiaconus... canior, sacrisia feremus, el eligemus poiius regi Deo, quam regi
et alisepersonse Altissiodorensis ecclesiae accessis- homini coniplaccre. Erii autem celsiludini uiaenon
sent, quia landem juxla promissionem suara satis- imnierito formidandum, ne in. favorero haereiico-
iacere non curavli, ut iniquitatem .iniquitati adji- ruiii, conira quos idem episcopus agebat viriliter
ceret et fieret novissimus error ejus pejor priore, ei legilime decerlabat, eum persequi vidoaris.
decanum et pcrsonas alias atl propria redeunles DaiuiiiAnagiiise...ainio sexio.
165 . P0NTI7ICATUS ANNO->T,CHRISTI1203. , - 166
CLl (332). A clesise Galhcanae dispendium linputelur, fraierni-
ARCHIEPISCOPO SENONENSI (333). tali uioe per aposlolica scripta mandainus et distri-
Reprehendileum acriler, quia contra comilem Altis- cte prsecipimus, quaienus, a somno quo lorptiisti
siodorensem,qui episcopuinexpuleral, non proces- haclenus excitalus, insles opportune, imporlune,
seral. Mandal procedi.
opus Evangelislsefacias, nec vituperes ministeriuin
(Anagnise.) nostrum";sed pastorale potius officium laudabililei'
Credebamns nos hacleiuis in promfflione (ua, exseqiicris, consecraus manus uias in. fratre ac filio
non solum EcclesioeSfifipnensi,sed loli provincioe per dignain scelerisullionem, ulbenedictio tibi dc-
Gallicanaeuliliter providisse, luecrnam prius sub tur; cum venerabilibus quoque fralribus nosiris,...
modio positara in candelabrnm nos exaliasse pu- Carnolensi ct Calhalaunensi episcopis,-prsedicium
tantes, cl gregi Dominico non depulasse mercena- comitein, qui ab codem episcopo excommunicatio-
rium-sed pasiorem. Sed ecce, quod non sine doloro nls est mucrone pefcussus, cum universis principa-
referimus et mcerore, lucerna tua velut exstincta iibus consiliaiiis et fauloribus suis, singulis diebus
jam fjimigai, nec Iucethis cjuiin domo suntpositi, Dominiciset festivis, pulsaiiscampanis ei candelis
sed eos polius in lenebris errare perniillil,- dum in accensis, excommuiiicatumpublice nnnties, et per
mercenarium pastor degenerans, non opponis le ^ universam Senouensem provinciam sub solemnitatc
miirum pro domoDomiui ascendentibus ex adverso, pnemissa facias solemniler nuntiari, lolam terrani
sed viso-lupo dimillis oves, el fugis, cani muto ipsiiis deniiiitians auctorilate nostra, nsquead sa-
qtiilalrare non prsevaletcomparandus. PutabamHS tisfactionem coridignam, interdicto generati suh-
elenim,-_quodin ore-tuo esset sermo Domini vivax, jectam ; et, quocunque itlem eomcs extra. lerram
et efficax, et peneirabilior omni gladio ancipiti, ut suam deveneril, quandiu.ibi praesens exstiierit, di-
sine cessalione elamares,d exaltares velut luha vina officia et ccclesiasiica sacramenta, praeler
"vehemensvocem luam, nec csset apud te acceptio haplisma- parvulorum ct pcenitentias morienlium,
personafum,- quin annuntiares impielaiem suam prohibeas celebrari. Charissimum quoque in Chri-
impio,'e"i scelera propria sceleralis, et- pro (551).., slo filium nostrum, Philippuni, "illuslrem regem
mansuelis ar.gueres ei corriperes inquielos. Verum, Francorum, diligenter moneaset inducas, ut eidem
sicut tuorum operum' exhibitio manifesiat, lingua episcopo, bona quaeconfiscavitlpsius, el regaliaqiioe
lua faucibusJam adhaesit, ut in ore tuo sit verbum accepit, sine diminutioneresliiuai ei cum in pleni-
Dominialligatum, nec eructare noveris verbum bo- tudine gratiae regalis admittai, ne, si aliter egerit,
num ad faciendamvindiciam in nationibus ei inerc- Q in favorerii liaerelicorum, contra quos episcoptis
pafones in populis, neG praesumis arguere coram_ idem agehat viriJiter bacleniis.el foiiilcr diinicabat,
omnibus delinqiientem, ejus oblilus, qnod nou so- eum persemii videatnr. Taliter igitur super his
lum novisii dixisse Apostoium, sed etiam docuisli: mandatnm apostolicum exsequaris, ne ficulnese in-
Argue, ohsecra, increpa in omni patienlia el doclri- fructuosae ratlici, si de eaetero lerram inutiliter.oc-
na, qui etiaui alibi dure asserit arguendum." Sane, cupavit, securiiii apponere compeilamur, et male
si comederet le zelus domus Doniini, et super te perdere rrialum agricolam, el locare alii ecclesiam
opprobria illi exprobranlium cccidissenl, foras riii- Scnonensem, qui non in sudario talenlum sibi tra-
sisset a te charitas perfecia liinorcm, et in nobilem dituin ligel, sed erogei potitis ad ustiras, non li-
virum.-.*,comUem Altissiodorensem, qui ecclesias mens eos qui corpus occidunt, sed illuin potius qui
"deslruit, possessiones et bona diripit earumdem, ec- polest corpus et animam perdere in gehennam.
clesiasticani persequitur libertalem, et venerabilem Datum Anagnise... anno sexto.
' fratrem -noslruni... Altissiodorensem episcopum, CLH_(334*j.
suffraganeum tuum, exsuliire compcllii, eaiii cxer- EPISC0P0 ALTISS10DORENSI.
cuisses intrcpidus ullionem, quotl prius adaudien- Epistola consolatoria et calholica.
tiam nostram vindicta lanii criminis quam queri- _D - (Anagniae.)
monia pervenissct. Cseterum, quoniam eum Heli - Recogitanles in amaritudine annos nostros, et
fortisan senuisti, palpas magis qtiam punias (sic) prsesenlis diei maliliam attendenles, vix causam
vilia subditoruni, liniens paiietem iniquitaiis*quem lanti doloris invcnimus, quanlum in suscepiione
conslruunt, cum deberes illum poiius dempliri. Jam tuarum cohccpimus titlerarum. Dolemus eleniin
enim apud te gladiuin P-etri rubigo consumit, ut pro te,,:-«icui venerabili fratre nostro, ei eo qiiem
evellere, destruere ac disperdere nequeas, quae visceribus gerimus Jesu Christi, persccutioiies tuas
evelli, destrui autdisperdi Dominus praecipitin Pro- proprias repuiantes, cuin caput non compali ne-
pheta : Ecce, inquiens,'posui te hodie super genles queat lanlo membro, utpote quod cum Apostolo
el regna, ut evellas, destruas el disperdas, sedifices cumscandalizalis fralribusuritur, et cuin infirman-
et ptaules. Ne igilur. si tanlam in te negligentiam tibus infirmatur. DolcmuSetiam etpro regno Eran-
videamur sequanimiter suslinere, nobls lanlum Ec- corum,.de quo, sicut rei veritas se habebal, sic in
~
. (352) Vide epistolam J-39. -- (33i) Sic in apogr.
(355)De archiepiscopo" Senonensi, ]:\m egimus (354*)Yiileepistolam 149.
uou semel.
INNOCENTIITIIPP. REGESTORUMLIB. VI. 158
i67
omnem terram sonus exivil, et in fines orbis terrae _A apostolica tibi scripta mandamus, quaientis non de-
fama devenit, quod in eo praecipue liberlas vigeret ficias, sed proficias potius, nee moveatis a constan-
ecclesiastica, et clericorum -immunitas servaretur. lia luse mentis, sed ,in ea poiius perseveres, non
ln eo elenim usque adeo' spiriiualis et malerialis limens quid faciat libi homo, cumDeum habeas ad-
haclenus pro Ecclesiae
gladius aniica connexione sibi fuerant muluo foede- jutorem. Stes sicut sietisti
te defensionis opponas,
rati, ut malerialis in nullo se spirituali opponeret, liberlale, el pro ea murum
sed ei potitis, imo Deo, gratum subsidium, et auxi- ncccedas ascendenlibus ex adverso, sed virililer
litim ne.cessariumexhiberel, indignumnon repulans, procedas in eos, animam luam si necessefuerit pro
si teroporalis potentia ecclesiasticoedignitati defer- ovibus positurus (356) .]
ret, et ejus honoribus deservirel. Dolemus quoque Gredimus aulem qiiod Dominus non palietur le
pro cbaiissimo iu Chiisio filio noslro, Ph. rege tenlari ultra id quod valeas siislinere, sed -faciel in
Francorum illuslri, cnjiis polentioe, vel negligenlioe leniatione proventunv, et cirea le, ac Ecclesiam
poiius, quidquid a quoquam perperam allentatur in luam, aiiiroura regiuni serenabit, ul, le in plenitu-
regno, ab aliqiiihusimpulatiir, dissimulationem ejus djne graliae regalis admiltens, libi non solum re-
reputaniibiis pro favore, nec carere ipsum dicenti- galia, et bona confiscaiaresiiluat, sed. in persecu-
bus scrupiilo societatis occullac, cum manifesto fa- torem luum,,nisi resipuerit, dignam exereeat-ullio-
cinori desinal obviare. Olim etenim, ineiytae reeor- nem. Quidquid vero egerit rex proedictus, libi se-
dalionis progcnitores ipsius episcopos exsulanles des aposlolica non deerit, qtiae propriam reputat
devote suscipere eonsiieveran!,, et non solum tra- causam luain, et infringi dolel eeclesiasticam. liber-
clare honorilice, sed munifieeprocurare ; niinc an- laiem. Scfibiinus autem venerabilibus fratribus no-
lem in injuriam cjus cedil, quod -suboculis ejus stris... arcbiepiscopo Senonensi... Carnotensi, et...
exsulare compelleris, el exira Ecclesiaro et dioece- Cathalaunensi episcopis, et-lam regi, quam comili
sim luam aliena suffragia niendicare (555). [Verum, ' memoralo, proul ex rescriplis lillerarum, quseprae-
in eo quod tibi coropaiimur, evangciicoeconsolaiio- seniibus tibi miltirous litleris inlerclusa, tuoe pote-
nis nos lectio consolatur, in qua novimus esse rit inspeclioni patere. _
scripium : Beati qui perseciilionem propter j'usii- Dafum Anagnioe anno sexto.
tiam r-afciunlur.Si enim verbum veritalis est ve- GLIIL
rum, imo quia verbum veriiatis est verum, cum ... ABRATI S. PETRIDE PADO;..PRIORI-S.-GABRIELIS,
persecuiionem propier jusiiiiam patiaris, beatitudo ET... TiUEPOSITO S. LUCI<£ CREMONENSIS.
persecutionem hujusmodi limitabit. Gaudeas igiTur, C Ut A. abbaiis S. ThomwCremonensiscessionemad-
til et nos lecum pariter gaudeamus, quod digmis miilere possinl.
inrenlus es conluineliam pali pro nomine Jesu (Anagnioe,xn Kal. Novembris.)
Chrisii, cujus ministerium sic geris in terris, ut ad Ex parle dilecli iilii, A. abbatis S. Thomae Cre-
ejus consortium, cui Iaudabilitcr in ministerio ipso monensis, fuit a nobis humiliter posuilatum, ut,
ministras, assumi .merearis in ccelis, ipso in Evan- cum sit adeo debilitate ac scncctule confectus,
gelio protestanie : Volo, paler, ut ubi ego suin, quod ad regimen abbaiiae impoiensTiabealur, resi-
jllicsitet minister meus. Gloriare cum Apostolo in gnaiionem ejus admiliere dignareniur. Nos igitur,
cruce Doniini noslri Jesu Cbristi, gaudens, si, quse eidem abbati et ipsi eccJesise providere volenles,
dcsunl passionum Clirisli, in luo corpore supplc- discretioni vestrseperapostolica scripla mandamus,
nniur, quoniam si compaleris, conregnabis. Sciens qualerius, atl ijisuin inonaslerium accedenles,si ad
ergo quod unusquisque mercedem secundum suum nos, uldicitur, nullo peiiinet mediante, .-ac idem
laborem .accipiet, nec sunt coridignaepassiones hu- abbas resignare volucrit.-non vi vel meui coactns,
jus lemporis ad futuram gloriam, quae revelabilur sed inducius propiia voluntate, resignalioneiu ejus,
in nobis, gaude-quoniam felici commercio terrena si [tamen uiiliiaii expedieril abbaiia;,.auctorilaie
in ccelesiia commulabis, et pro lemporalibus reci- D noslra suffulti, admitfere procuretis, mandantes
pics seinpiterna. Coeterum, super insania comitis conventui, ut eidem abbatiae per electionem-cano-
pcrsequenlis tristamur quodammodo incorisolabili- nicam siudeanl de persona idonea providere. Qtiod
ter, et ex intimo corde doiemus, quod dalus in re- si non omnes... duo, elc.
probum sensum Pbaraonem in contumacia sequi- Datum Anagniae,xnKal. Novembris
tur, et in Ecclesise perseculione Ncronem." CLIV (337).
* Cnm eiiim elalus in
superhiam contra stimuhim ... ARCHIEPISCOPO SALSEBURGENSI.
noh limcal calcitrare, veremur ne, cum in profun- Depwnitentia injungenda ei qui sororem uxoris sum
dum veneril vitiorum conlemnat, nec adjiciai, ut carnatiter cognoveral.
-
resurgat, sed leropestas demergat eumdem, ei osi (Anagniae,vn Id. Octobris.)
suum puteus urgeat super eum. Monemus igittir [Veniens ad apostolicam sedem Cormdus (558),
fraternitalem tuam, et exhorlamur aitente, et pci laicus, lalor prwsenlium, kumili nobis confessione
(535) llaec apiitlRaynaldom, loc. cit. uxoris suw, vel sponsm,cap. 9. Ubi aTchiejiiscopo
(536) Htic usque Raynaltlus. Magdeburgensidirccla dicittir. "Qiiae illic legunlur,
(537) Reperilnr, sed mutila, inler Decrelales, hicuncis inclusnsiint. Variaj eiiam lecliohes danltii*.
iib. iv, lil. 13, De eo qui cognovil consanamneam (558; tn decretal., £- loco lator... mcnslravil,
m -, PONTIFICATUSANNOVI, CHIUSTl 1203. • 170
HioKstrfliiri,qtibd, etim olim, lempore infantioesiue,, A diim siimplu non modico noverimus indigere, ad
de consilioamkorum, quamdam puellam dueturiuui instantiam lamen petiliohis ipsius, magnificontiam
se juraverit iu uxorem, quam cilo ad legitimami luam monemus et exliortaiiiur allenlius, quatenus
' s. ei ad volum peregrinationis explendum, nisi forie
perveiiiret aetatem, pater puellse, confcederatione.
' hujusmodi fidejussorum ohligalione hinc inde fir- post le provida deliberalione in regno remanserit,
mata, eum in propria domo recepil, ipsum nutriens. juxla faculiates luas et-necessilalem ipsius in ex-
insimul cumpuella. Demum wero".359),ex conver- pensis subvenias compeienier, laliler extendeus
satione diutina iolius domus [amiliaritalem adeplus,, manum Jiberalilatis regiaecirca eum, qiiod ex hoc
sororrpuellae, cuise juraveralfaM maritum, instinctui eliam ad devolionem tuam amplius inducalur, et
generisseductoris humani carnaliter se conjunxil, nos liberalitaiem tuam-debeamus merilo commen-
Adveniente-auiem selate, qua quod juraverat poie- dare.
"rat adimplere, amici "stii,ejus excessus ignari, pro DafumAnagniae, Non. Novembris.
adiropleiidomatrimonio inslilerunt; qtii,' conscius; - •
CLYL(343).
eomm quae fecerat,.quibusd3m ex ipsis quod cum V0B1L1 VIROA. DUCI.
-_
sorore puelhe commiserat enarravil. Sed, iliis.ue- Compositaminler eum
regemque[ralrem concordiam
- confirmat.
qtiaquam credentibus verbis ejus, et graviter in-. B I
crepanlibus euin, [ipse,illorum devktus consilio (Anagniae,Non. Novemhris.)
(540) ], quam -juraverat in uxorein accepil, et, Solel, e.tc. usque assensu. Composiiionem-inler
- nupiiiscelebraiis, quando se illi oppoiiunitasexhi- le,- el charissimum in Chrislo filiuin nosirum....
hebat,-cognoscebat ulramque. Verum, licel in proe- illHstrem regem Ungarioe indilecti fil.ii, G...."(344)
senlia tuasuper hoe fuerit accusalus. convinci la- littili sancti Vilalis presbyteri cardinalis,'tunc apo-
men non potuit, nec voluit suum confiteri delictum. siolicae sedis legati, manibus iniiain, ,et ab eo
Nune autem, reversus ad cor el poenitens de com- posimodum confirmalam, sicul sine pravitate pro-
missis,*saluti suse cpnsilium requiril impendi, nei vide facta esl, et ab utraque parle sponie recepta,
tanquam equus el mulus, quibusnullus eslintelleclus,', et pacifice hactenus observata, et in ejusdem cardi-
in ammwsum periculum videalur errare. CunVigilur nalis litterls plenius continetur, auclorilate apo-
non tantum a malo sed eiiam ab omni specie mali stolica conTirmamus,etc. Nulli ergo, etc.
proecipiat Aposiolus ahstinendum, fraternitati luse Datuin Auagniae,Non. Novembris.
per apostoiica scripta mandamus, qualenus, proe- CLVII (54S).
dicio (541)pro Iiujusmodi enormitatis excessu in- EIBEM.
r
juncta poenileniia competenli, consulas ei, inonens Ipsum in clknlelum adtnillil.
illum saiubriter et iuilucens, ut de'caelero absli-
' neat ab (Auagnise, Non. Noverabris.)
ulraque. Cum inler tuse primordia juventuiis tam ex man-
- Datum Aiiagnioe,vn Id. Oetobris. dato patemo, quam voio proprio, militiae Uioepri-
CLV (542). mitias -voverisJesu Cbristo, esse non debes gralim
illius immunis, qtiam aposlolica sedes universis
REGIUNGARI.E.
Bortatur ul Audrem duci, fratri stio, subvenial, ad crucesignalis indulsit. Eapropler, dilecte in Domino
volumcrucis exsequendum. lili, tuis indiicti ineritis et precibus inclinaii, cum,
(Anagniae,Non. Novembris.) voto peregrinalionis emisso, proposueris in terfai
Ad audientiam nostram, dilecto filio, nobili viro, sanclae subsidium proficisci, personam tuam cum
A. dnce, fratre luo, intimaiite, pervenit, quod, cum omnibus bonis, quoein prsesenliarum rationabiliier
"
inclylae recordationis.B. pater vester, morle prae- possides, sub beati Peiri -et nostra proteclione
ventus, votum quod emiserat.non poiueril persona- siiscipimus; slatueiiles, utex qno iter fiferis pere^
liter adimplere, utin-filio sallem- morluus redderet grinationis aggressus, donec de tuo reditu vel
Dominoijuod voyerat ipse vivens, illud exsequen-ID obitu certissime cognoscalur, terra et omtiia bona
dura eidem duci commisit, ex iroponi feci».ejus hu- tua sub noslra el omnium praelaiortini EcclesiaeDei
meris signum crucis. Licet autem ipse in votis lia- s|iecialius defensione «ecura consisiant. Voluraus
buerit exsequi volum patris, et mandatum ejus etiam.ut si Dominus interimmasculum libi dare
filiali devotionecomplere, quia iamen inler sereni- dignetur hseredem , in tuo tibi ducalu succedal,
taiem tuam et ipsuih, peccalis exigentibus, dissen- et donec ad legiiiinam. seiateiri pervenerii, apo-
sionis scrupulus iniervenit," nondum est quodpro- slolicae sedis' prsesidio specialius foveatur. NtiJJi
posuerat exseciiius, praeserlim cum ab hoc euin crgo proieclionis, et conslitulionis, eic.
defectus retraxerit expensarum. Quamvis igiiur Datum Anaguiae,Non>Novembris.
celsittidinein ttiam *ad volum .palermini exsequen-
(33T) Decretal. deinde, et infra om. quoechara- -
(342) Epistolam hanc laudat Raynaldus', ad
ctere cursivo distinximus. - aimiiiii 1203, § 19.
(340) Decreial. landem amicorumsuorum dericius (543) VVdeRaynaldura.ad annuni 1203, § 19.
instnntia, el infra oin. ne... errare. (7>4i)-Videepislolam libri ciuinli 60, nol..
iSAi) Decrel., E. f543i-VideRavnalduni. ad aiinuiii 1205. 8 \%.
"*"' '
PATUOI.CCXV • C
171 INNOCENTH-i-HPP. REGESTORUMLIB VI. 172
CLVUt. A adjiciens in margine Iitterarum, quod nullus hoe
CAPlTULOAUGUSTENSI. lemporo prseler eum posset ad reginieii ecclesi;e
II. Ratisponensisecclesiwvicedominum,ipsis iM Auguslensis assumi, sine multo ejus dispendio el
episcopunrconcedil(346). jactura. Super processu quoque negolii legalus
(Anagnise, n Kal. Novemb.) nosier nos inslruens, etcum Maguntinoconcordans,
Cassata quondam electione, quani de dileclo (ilso, ad dispensationera nos suppliciter incitavil, quam
II. Ratisponensis ecclesise vicedomino feceraiis, et vos per litleras veslras el nuntiosj humililer
sicut fueral de jure cassanda, quia non de iegitimc posiulastis , abbate de Salem, qui Magunlinocom-
malrimor.io natus erat, licel, juxta vestrarum lesli- miseral vices suas, idem eum inslanlia requirenle.
monium litterarum, probalse ac inculpatoebpinionis Nos igitur, atiendentes quod Magunlinus ipse noa
exisierel, et esset tara scienlia quani moribus et plane nos snperiropedimento nalaiium mstruxisset,
selale provccius, ul vobis et ecclesisevesiroe, (ob a dileciis filiis, R. archidiacono, F. subdiacono
cujus evidentcm utilitalem et necessitatem ur- noslro, concanonico vestro, et magislro L. qui
geniera in electione praedicta nimis propere pro- venerat nunlius cum eisdem, per fralres nosiros
. cessislis, timenles ne dissensionem dilatio parerel, exegimuset reeepimusjuramentum, ul leslimonium
ei dissensio delrimentum ecclesise generare,) mi- dicerent verilati. Ipsi ergo deposuere jurali, quod,
scricordiam post judicium facereraus, licet merue- sicut ab antiquioribus ecclesiae Ratisponensis et
riiis et eligendi potestaie priVari, et susj)endi ah Augustensis audieranl, et credebant ipsietiam
ecclesiasticis beneficiis per tres annos, ne lamen verum esse, idem vicedominus ex simplici fuerai
eadera ecclesia, ob "defectum recloris, gravern fornicatione susceptus, cum paler ejus in minoribus
incurreret laesionem, suslinuimus palienler, ul essel ordinibus consiilutus, quod ex eo plenius
nominala persona, quam circumspeclam esse acce- paluisse dicebant, quod poslea fuit insubdiaconum
pimus el discretam, non tanquam electus, sed lan- ordinaius; Maler vero licel in claustro posita fucriu
quaih concanonicus vesier, procurationcm gererel juxia terrse consuetudinem nulrienda, et tandem
tam ecclesise qnam diceceseos Augustensis; et, si liabitum induerit monachalem, tunc tamen nec
deniio cdnvenireiis in eum a sede apostolica postu- alicui nupseral, nec volum emiserat castitatis. Nos
Jandum, venerabilium fralrnm nostrorum, S. Ma- ergo, Jiabito super his fralrum nostrorum consilio,"
guntiiii arehiepiscopi, et iionse memoriae episcopi propler urgentem necessilatem , elevidenlem utili-
Herhipolensis, et dilecti filii.... abbatis de Salem, tatem ecclcsiae Augusiensis, et discretionem et
,conspeciibus vos curarelishumililer praesenlare. ">honeslalem nominatsejiersonaj, de qao nobis proe-
Illis anleiii-dedimusih mandalis, ut, tam de slatu dictus legatus noster, etc archiepiseopus Ma-
ecclesisememoralse quam meritis et natalibus no- gtintinus, et quamplures aliis laudabile duxeriuil
minatse personse,quaeinquirenda forent inquirerent ipslimonium perhibendum, de solila benignilale
diligeriter, el, omnia fideliler redigentes in scripiis, sedis aposlolicae graliam vobis facimus, et cum'
infra quatuor menses ad nostram audienliam desli- eodem vicedomino dispensanles, ipsum vobis con-
narent, cum quibus ad nos vestrum aliqui prope- cedimus in paslorem, salvo in omnibus jure tam
rarent oequitatisjudicium reeepluri. Pieediclo igitur archiepiscopi quam ecclesioeMagunthw. Monemus
Herbipolensi episcopo a filiis perditionis occiso, igilur discvetionemvestram el exhortamur atien-
et eodem abbate de Salem committenie prsedicto lius, et per apostolica vobis scripla mandamus,
arcbiepiscopo vices suas, quoniam occupatus aliis quatenus ei de cselero lanquam pastori vestro
liis non poterat interesse, cuni ad ipsius metropo- debitam exhibeatis reverentiam et honorem, et
litani veslri, proesentiam duos ex concanonicis salubria monita el mandala ipsius recipiaiis luuni-
veslris, et dileclum filium Sancli GeorgiiAugu- liter et inviolabiliier observetis.
siensis praeposilum, misisselis, ipse in prsesentia Daluni Anagnise,n Kal. Novembris.
venerabilis fratris noslri... Praaneslini episcopit 8 - CLIX (547).
ajioslolicoe sedis legaii, postulalionem coram se P. EPISCOPO IN ARCnlEPlSCOPUM PASORMITAKUH RLE-
proposilam examinare curavit, sictit transmissse ad CTO(348),.-REGIO FABILIARI.
nos ejus litierse conlinehani. Fuil igilur ipsi, sicul Ipsum pturimum commcndai, quod inter swculi et
per easdem nobis litteras iniimavil,sufiiciens facla recjni lumullus, qui lum eliam [ervebunt, ftdem
fides, quod ad episcopale regimen, quantum ho- ponlifici regique servassel.
mini sciri permittitur, idoneus esset vicedominus (Anagnise.)
menioralus, nisi prsemissustamen aiiiculus impe- Si exigente diei malilia sil vita liominis sujier
direl. Veruin, quia eum obedienliaefilium noverat, terram, ut noninveniat requiem lempore inquieto;
et mandatis"ecclesioeobedire paralum, propter lur- si in valle lacrymalionis et fletus rigel Iaerymis
baiionem lemporis, ecclesiiedesolalionem,el discre- stratum suum, nec taceal pupilla oculi lacrymaiitis;
tionem personse,cum eo humiliter pcliil dispensari, licet condoleamusdoleniibus, nec nori compaiipa-

(546) Vide epistolam Iibri quinti 99, de eodero (547) Vitle Raynaldum, ad anntim 1205, § G9.
araunienio. (548) Vide epislolain libri quinti 59.
173 PONTIFICATUSANNO VI, CHRlSiT 1205. i<&
ticiilibus iion possimns, non movemur .tamen ni- j_ per flumina Babylonis organa suspendunlur, nec
miuiii, vei niirauiur, cum non veiiim esse nequeat est Dominicanlicum in lerra aliena, vel verius alie-
tcstimoniurn veriialis, quse iram siiperveiiturain naia, canlandum. Monemns igiiur fraternilatem
utiiverso orbi prsedixit, et non solum genlem sur- tuam,et exhorlamur attentius, etper apostolica libi
recluram in genlem, ei inimicos hominis doniesli- scripla maiidamus, quaienus in solitaefidelitalis vir-
ci>sejus fore, sed et viiiules.ccelorum praenuntiavit luie persistens, non dGficiassed proficias potius, ui
in line temporum commovendas, quo.d in Sicilia magis aromata iriia fragrenl, et aurum examinetiir
jam videmus quasi ad iitteram adimpleri. Ecce eie- melius, el probetur veriusinfornace. Speramus au-
nim, ibi non solum gens insurgit in genlem, sed tem in eo.quiin se sperantes non deseril, quod non
frater armatur iu fratrem, ita ul familiaris noceal dormiet, nec dormiiabit qui cuslodil Israel, nec
amplius inimicus, estdummilla fides estregni sociis, relhiquet virgam peccatorum super sorteiri jusio-
viiiutes coelorumcontra se invicem commovenlur, rum, sed consolabimr"in servis suis, faciens in
dummajoresecclesiarum prselali, ae regniprincipes, tentaiione proven.tum, el posl lacrymaiionem et
qui videbanlur esse columnoe, nulantes, non slant fleium, gaudiuro,et exsultationeminduceris. Quotlsi
in die Domini, nec opponunl se asceiidenlibusex forsaii peccalis exigenlibus usque adeo invalesceret
adverso, sed eedenles, vel deficientes poiius, non B inimicus, ut ei resistere, vel contra eum siare sine
timent cum his facere sibi paiies, qui pailiri re- periculo non valeres, non negaiiuis quin modiim
giam lunicam moliuniur sub nomineregio, non quae invenias.qui sine fidelitaiis luse ac fitlci loesione
regis sunl, sed potius quse sunt stia quaerentes. animani luam exaliet." ' "
in
Quia igiiur reguum esl se ipsum divisiun, non Dattira Anagniae. .
- esl niirum si desolelur, et doinus decidat supra CLX (550).
domum, cum ad desolalioneni ej'usplus domesiico- DEKOVO BURGO ETDESALEM (550*)ABBAT1BUS.
ruin dissensio, quam offensa facit cselerorum. Licet Ct ducem Suevima fovendoLiupuldo in Magunii-
igitur declinarint et iuutiles facii sint pene penitus namsedem iniruso deterreant .551).
universi, el vix qui faciat boniim, etiam usque ad. (Anagniae,vi Kal. Novembris.)
unum, gaudeinuslamen, quod lusefidelilalis inlegri- Inauditse praesumplioniscxcessum quem nob.Iis
las, et consiantiadevoiionis, annuntiaiur per omne vir, Philippus, dux Stievise, in aposloljcaesedis in-
regnufn Siciliae, ac amari ad marepublicepraedica- juriam alienlavit, Liupuldum, quondam Varmatien-
lur, quod in persecuiione profeceris, nee cesseris sem episcopuro,ad Maguiitinamecclesiam quanium
persequenii. Quamvis enim dixeril inimicus : Per- *-*in eo fuerat transferendo, et fovendo eum in suoe
sequar, el comprehendam,parlibor (549) spolia, in- tementaiis exeessu, eliam postquam illius postula-
terficiam gladio, el dominabilur manus mea; quam- tio a nobis jtisto fueral jTidicio reprobala, in pa-
vis iinpii cogilaverinioccidere virumjusium injusle, lientia loleravimus hacienus, cretlenles quod erro-
eo lamen forlius contra ipsos ferbuil fides iua, quo rem suum corrigeret per se ipsum, el idolum zeli
amplius contra le ipsorum ira fervebat, sicque sa- qtiod erexerat in templo-Dei velut ahoniinatioiieni
gittas parvulorum reputasli plagas eorum, et non stantem in loco sancto, tleipso eliminare curarei,
solum tinguas, sed et manus eorum pro nihilo lia- nec usurparel sibi quod nullus inipcratorum vel
biiisli. Nam ille qui oraverat ne deficerel ficlesPetri, piincipum hactenus altentavil. Kovil enim, vel po-
Petrum ne in hujus maris fluciibus mergeretur luii aut debuii ipse noscere,. quod apostolicaesedi-
erexit, el adhuc, nisi modicaefidci fuerit, eum faciet tauluin a Domino Iransferendi episcopos esl poie-
• lumenlium procellas undarum sicco vesiigio et slas indulia; ideoque in messem nostraih non de-
inoffensopedere calcare. Si insullent igitur libi qui huit inittere falcem suam, el noslrum sibi oflicium
oderunt le gratis, ei pro bonis mala rependunt, si viudicare, quod licel fecit haclenus, nos lamen, ne
dicalur, ubi cst Deus tuus, non exaudias beneficia moveri contra eiiin poiius sesiu ainariiudinis quam
incantanium; nec eorum seductionibus acquiescas, „ zelo reclitudiiiis videamur, id dissimulaviinusha-
qui.utgloriamluamevactient, luum sludenl animum D clenus et laboraviinus sustinentes.
fascinare. Silgloria sicul filiae regum ab inlus in Verum praedictus Liupuldus, quia nimis proe-
fimbriis aureis, el conscientia tua pro le leslimo- sumpserai, nec monitus a sua prsesumptionecessa-
_nium perhibeat apud Deum, el nos etiam, indignos Jjat, excommunicationis primo, et postmodum sen
vicarios ejus, qui labores tuos et dolores altendi- tenliam deposiliouis excepil; quam quia conlumax
mus, et libi prcponimus juxla tua meriia respon- non observat,- et dux ipse in coniuinacia fovei
defe. Nec eredas, quod liominem nns fecisse pceni- eum, juxta sanctoruni Palrum sonteiiliaS'Ulramque
tel, qui-nullam nobis poeniienlisecausam praestat, notam et noxam erroris incurril. Nos autem, adhuc
aui quod velimus abire relrorsmn, el quod diffe- eidem duci deferre volentes, pur vos eum duximus
riinus proponamus auferre, quod differlur potius ut commonendum, si forsan duclus consiliosaniori ab
opportuno tempore gloriosius conferalur. Nam su- lnijusmodi piiesumpiione desislat, nec Deo el Ec-
(549) Sic in apogr. inclusa sunl.
(550) Episiolam hanc laudat, fragnienlnlumqiie (Si'0*)Vide epistolam libri qniifii 99.
exhibet Raynaldus.ad annum 1205, § SO.Pauea
hic (551) Vide epislohuu libri quiiili 14. "'-.
quse apud ipsum lcguntur, circa linem uncis
175 - INNOCENTIIHIPP. REGESTORUMLtB. VI. 176
ciesisese opponat, et aposloticam sedem, quam ra- A CLXII(555).
tione snltem cbristianilalis debel hmniliter revereri, ARCHiCriSCOPO GUAMENM, ET DUACENSI,
de coeteroirreverenter impugnet. Monemus igiiur ET...... FERNENSl EPISCOPIS.
discretionein vestram et exhorlauuir attenle, et per Ut analhemath sentenliam advcrsus Waiafoidensem
apostolicascripta mandanlesin viiinte sanctse ol,e- episcopumferanl (554).
dienlisedistricte proe.cipimus,qualenus atl eum per- (Anagnioe,Non. Novembris.)
sonaliter accedenles, ipsum ex parte nostra monca- Flagitiosam et detestabilem nimium contra. ...
tis altenliiis el eificaciter inducatis, uteidemLiu- Watafordensem episcopum, accepiniusqua'slionem,
venerabilem fralrem nostrtim.... rftinc Le-
putdo nullum de caeterotribuat auxilium vel favo- quod
rem, sed poiius tanquam depositum illum abjiciai, smorrensem episcoptiro,lunc electum,'cumsead iier
el velttt excommunicatum eviict. Alioquin [ de- accingeret ad sedem apostolieam veniendi, ei para-
iiuntietis eidem, quod in ipsum el lerram suam tis insidiis, proesiimpsitcapere violenter, et nequiler
amptius forsan quam exisliinet, secuudum officii spoliare, et manibus propriis usque ad elfusioneni
noslri debilura, manum nostram curabimus aggra- sanguinis injectis in eum, in carcere posiium ei.
vare, cum id ullerius non debeamus in patiemia £>compedibus alligatum, duris verberibus fecil aflligi.
sustinere. ] Quod aulem inveneritis apud eum, per Quia igiiur lantoeproesumptionisaudaciam, vel ne-
litteras et-fidelem nuntium nobis quanlo citius po- quitiam polius hujusniodi lemerilalis immenssenon;
lerilis inlimeiis. Quodsi non ambo... alter, etc. possumus, ncc tiebeiniissub dissiiiiiilatioiietransire,
Datum Anagnise,vi Kal. Novembris.' eum hoecnobis sinl noia et vobis noioria, per apo-
stolica vobis scripta mandamus atque prseeipimus,
CLXI. qualenus prsefaltim Watafordcnsera episcopum, et
DECANO ETCAPITULO LESMORRESSIBUS. alios, qui in eumdem episcopummanus lemerarias
Ut M. abbatem S. Benedkti, in epkcopum ab ipsis injecerunt, niillius contradiciione vel appeiatione
electunirecipianl, obstanle, auctoritale noslra sufftiili, landiu denun-
(Anagnise,Non. Novembns.) lielis excommunicalionis vinculo subjaeere, donec
DiJecli filii... arehidiaconus, el quidam cJeiici passoinjuriam congrue satisfacianl... vesiraruni, elc,
Lesmorrenses, cum litleris veslris ad sedemaposto- usqttc absolvendi. Prsedicluin AVal-afordensem niliii-
licam venientes, nostris auribus inlimaruni, quod ominiis per disirictionem ecclosiaslicamcompellen-
postqiiam F.... quondam episcopus vesier, in ma- les, ul ecclesiaincum dicecesiLesmorrensem, qnam
nibiis dilecii filii, J. (552) tiiuli Sancti Siephani ih . vioienter invasam dicitur occupasse, prsefaio Le-
Ccelio monle presbyteri cardinaiis, lunc apostolicse smorrensi episcoposine difiicullaleresiltnalpaciil.e
sedis legati, episcopatus regimen resignavit, vos possideiidam, ac de damnis et illatis saiisfachH
convenientes in unum, in venerabilem fralrem no- compeienier, non obsionle quod dilectus filius
flrum, M. nunc episcopum, iune vero abbatem noster, J. liiuli Sancli Stephani in Ccelio-nioule
Sancli Benedicti Cistereiensis ordinis, invocata prcsbyier cardinalis, iunc apostolicaesedis Iegutus,
sancli Spiritus gratia, unanimiier convenisiis, eum ei dicecesim commiserai Lesmorienseiii, ciun illam
in vestruni episcopum eligentes, quanquam eccle- prsedecessorejusviolenler iuvaserit, el ipse nimium
sia vestra cum ipsa dicecesi a.... Watalbrdensi priesuinpluose per invasioiiemdiulius lenuefit 0C-
episcopo delinerelur invasa. Nos aulera, tam per cnpatam. Quod si non omnes, elc. Duo, etc.
jiiramenla, quam eliam inslrumenta, super canoni- Daliim Anagniae,Non. Novembris.
cx eleclionis processu, et idoneitale personos-a vo- CLXIII(55S).
bis electaeceiiiores effeeti, conflrmavimus eieclic-
BEGlFRANCORUH.
nem ipsius, et ei munere consecralionis impenso, Epistoln responsiva,quia tex dixeral, quodde jutv
ijjsum cum jileniludine gratire nostroe ad vesiram [eudi stare noii debebalmandalis apostolkis ; ei
eeclesiam duximus remittendum. Ideoque vobis per alia multa de pace cum rege Angliw.
apostolica scripta mandamus, alque prsccijumus, (AHagni3e, ii Kal. Novembris.)
quatenus ijisum episcopum, tanquam jiatrem et Ex divina iectione tenenles, quod pulcliri snnt-
pastorem animarum vesirarum recipienles humili- jiedes evangelizantium pacem , evangelizaiitium
virum
ter, et reverentiam ei debitam , et obedientiam bona, dileetum filiuni, abbatem Casemarii,
ad parles direximus Gal-
impeiiiientes, salubria ejus monita, el... sic irrc- religiosum ei providum,
fragabiliter observelis. Alioquin senienliam. quam liarum , ul evangelizarel libi et cbarissimo in
in rebelies et inobedientes ralioiiaiulilcr promulga- Ghrislo filio nostro, 3. regi Anglorum illusiri, dis-
rct, ratam faceremushaberi. sidentibus v&bisab invicem, honum pacis, et op-
Baium Anagnise,Non. Noverabris. porlune ac importune insiaret, ul vel firmam inter
diseordantes concordiam reforniaret, vel ad niinns
treugas statueret congruenles, qualenus medlo
lcrapore, mediaulibiis nobis el aliis viris prudenli-
(352),Videepislolam Iimi quinti 85. (5Si)Vide episiolamsuperiorem.
(535) Vide linynaldum, acl annmn 1205, § 04. (555) Epistolam hajic, ncciion sequentes epislo-
' " 178
177 PONTMCATUS ANNOVI, CltiUSTI 1203.
autem cau-
bus, et apud vos inlerponentibus partes suas, plcna A treugas, salva jusliiia iitrinsque. Licet
inter vos jjacis corinexio proveniret. Ex illo' autem sam tecum intrarc nolimus, ei super hoc.in judioio
'. stiper hoc fuimus exemplo confisi, quod, cum olim litigare, ne lamen respohsio regia ex noslra sortia-
ei breviter coginmr-re-
inclyioerecordationis Ricc. rex Angldrum.contra le tur taciturnitale valorem,
guetram haberet, dilecttmi filitun. P._ tituii Sancti spondere; nihil cohlra eam lamquam proprium con-
Marccllipresbyterum, luiic Sanctoe Marise in Via fingenles,sed indiicentes polius ex arniario S. Spi-
Lata diacoiium cardinalcih",apestoliese sedis lega- ritus validas raliones'. Quod enim. evangelizare pa-
ttiin, -adveslrani curavimus praesenliam destinare, cem"ex injuncto nobis officio leneamur, Psalmisia
quem lum primus jucunde suscipiens ad primam jfos docei: Inquire,- inquiem', pacem ct persequere
exhorialionem ipsfus, quod in manibiis ejus pacem eani (Psal. xxxni), id esl donec inveneris_,-insequa-
vel treugam inires, Jibera voluniate (irmasti. Et, Tis;*elangeli qui DommicseNativhatisprimitias pa-
- Iicel praediclusrex ad hoc fuerit vix inductus, ul- sioiiliiisiiitimarunt, per novselaudis canlicum ex-
poie qui, anteqiram de peregrinalione crucifixi re- . presserunt, in orlu ejus, ctijus viccs in- lerris iicet
direi, graviier Isesus erai, aposlolicis tamen jus- ihimeriii gerimus, pacemhonoe volunlatishominibiis
sionibus parens, ireugas lecum iniit quinqueii- nimtianies. Ipse quoque' Domintis Jesus Clirislus,
nales. - , .' . quod nascens per miiiislerium fecerat angelorum,
Cceterum, quamvis abbas ipse proposuisset in giistaiuiiis calicera jjassionis, exsecuius esi expres-
tuseserenitalis auribus verbum - riostruro, el cau- sius per se ipsum; cuin diseipulis suis inquil: Pa-
sam adventus sui publice nuniiassel, noluisti la- cem meam do vobis, pacem relinquo vobis (Joan.
men protinusei finaliterrespondere, setl usque ad xiv); ei resnrgens, hac voce primuin ad aposio-
oclavasAssumptionis beatae Mariaeproximo praeter- .ios"fiiit usus.': Pax vobis (Luc. xxiv); el iterusu
ilas-ejus animum suspendisti, apud Medon....(5S6) dico, pax vobis. Idem quoque, cum discipulos de
celebrato archiepiscopura, episcojiorum et aliorum forma prsedicaiionis Tnslrueret, pacem eos evange-
inagnaium tuorum consilio ei slaiueiis responsurum. lizare prsenionuil, dicens eis:,/n quamcunqne do-
*
Advenienie igitur die data," et tam ecclesiarum mum jngressi fverilk, primuni dkite: Pax huic do-
praelalis quam principibus regni fui cdnvocaiis et tnui; ei_ siibi '{ueril filiuspacis, requiescet super
congregalis in unum, prsehabito quorumdara consi- mtmpaxvestra (Luc. x).~Quicunque aulem non rece-
Tio, respondisli, quod de jure feudiet homine (357) perinl vos nec audierinl serniones veslros. exeuntes
luo slare-maitdato sedis aposiolic33veljudicio non foras exculite pulveremde pedibus veslris, inlesiimo-
leneris.et quod nihil ad nos perlinel denegotio quod __;nium illiv.s (Marc. vm); exire prsecipit foras, ut eis
-verlilur inier reges. ~Nosigitur, responsionis luir ecclesiasiica conimunio denegettir, pulverem' illtim
-jusmodj lenore plenius intellecio; mirati sumns excutientlum denuiilians conira eos qui non reci-
iion modicum et lurbati, quod.consilium iniisse vi- piunt veiba pacis, qui, Hoyse cinerem de.camino
deris, etconcinnasse responsiiin contra sedis apo- spargente, fuit ad plagam: vulneris super omnem
filoticse poleslalem, tanquam jiirisdictionem ejtis terram yEgypti. Quam gravis aulem dislriclionis
velisaiuvaIeascoarclare,quam non homosed Deus, senienlia in ultimo sint examine fe-rieudi qui non
imo verius "Detis-IIomo,in spiiiitialibus usque adeo recipiunt sermones eorum, per se ipsa Verilas coii-
dilalavil", ut nequeal amplius ampliari, cum ad- sequenter ostendil, non siinjiliciter, sed cum qua-
jecliouemnon recipiai plenitudo. [ Ulinam considc- dam 'afiirmaiione proponens: Amendico vobis, tote-
rasses sattibrius etdiligentius attendisses,<juodapo- rabilius erit terrw Sodomorum ei Gomorrhmorumin
siolica sedes, nec tibi, nec_ progeuiloribus luis aul die judicii, quam itli, civitati (Mullh. x): in civilale
-regiioFrancorumdamnosara hactenus, sed utilem po- ci_vesinielligcns, a quibus non excipit ipsos reges.
liuss'estuduilexhibere! Dtinamindiehonorummalo- Praeterea, nullus dubitat sanaementis, quih noslrum
rum immemornon ftiisses, ei cum bellorum dubitis &ilde iis _quoead salulem vel daninaiionem animoe
sileventus, inconslanlia"mprosperitalishumana:,non 3 perlinent judicare. Nunquid autem non meritorium
" ianium ex siatu
praesenti,sed ex eo ctiain qui variis' est dainnalionis perpeiuae,-ac demerilorium salutis
liiodis et "ex causis diversis proesertim polest seternsefovere discordiam, fidei domeslico.simpu-
succedefe, mensus esses, et cavisses sollicite ne gnare, domos religiosas desiruere, bona religioso-
responsio tua conira le vel posteros tuos possel in rnm virorum nccessilatibus cl utililatibus clepu-
|)osierumallegari! Nee hoc dicimus, lanquam nobis tata, exponere voluptati prsedonum,-virgines Deo *
potestalem velimus indeliitam usurpare, vel qnid- dicalas opprimere, cogere illos qui, j)osteric.rum
quam injungero quod ad ofOeiinoslri nmvpertineat obliti, ad anteriora se jugiter extendcbans, abiiere-
potestatem. Quid enira monuimus, quid suggessi- trorsum, cl denuo se soecularibusnegotiis' inimisce-
mus? JNumquid inlioneslum, rmm quid injuslum ? re, qui Domino cceperant militare," nffligcrepaupe-
Certe, si hene recolimus, -ut faceretis pacem vel res, depauperare potenles, sanguinem luimamnn
las, U6,16S, 166, 1G7, taudat Bzovius , Annal. t. uneis inchisasunt.
XIII, pag. §9, § 6. (550) Sic in apographis
~ Valicano
" -
eiCoali.
Diversae.usdeui fragmenta exhibef Raynaldus, ad (557)-Sic, ibid. _ -
anntim 1203, § 55. (iiisc apud ipsiiui lcguutur, hic
m INNOCENTIIIII PP. REGESTORUML!B. VI. ' ISO
emnidere, ae ecclesias profanare?] Sane, si super A rectionem evitet? Cum, si offendere nos oporleat te
hoc in orc nostro fuerit verbum Domini alligatum, vel Deum, velimus ipsum de tua polius offensione
non indigne vocahimur canes muti, non valenles phicare, quam per divini regis offensam homlni
lalrare, iieeimmerito sanguis lot millium boniiniim complacere. Sed clices forsilan, quod non peccas
de noslris manibus requiretur. Nonne siquidem no- in eum; sed et ille i'eplicabit in contrarium, qtiia
bis loqiiiltirjDominnsin Prophela,.quifuit ex sacer- peccas. Quid ergo in hujusmodi conlradiciionis
dolibiis Anaihol: Ecee constilui le super genles et articulo faciemus? Nunquid, inquisita plenius et
reqna, ul evetlas, el desiruas, et dissipes, et adifices, cognila veritate, procedere juxta mandalum "Domi-
ut jam non evellamus vitiorum ni omiuemus? Nunquid dissimulahimus"slragem
' etplanles (Jer.i);
germina, virtutum sarculos planiaiun? Rursus, cum corporum et perniciem animarum, nec annuniia-
mohasteria et alia pia loca nostrse praecipuseprole- bimus impieiatein suam impiis, el cohibebimusa
rlioiii commissa, •non vastari solummodo, sed pcne violentia violentos?] Ne igitur a praecepto videamur
penitus deslrui videamus, cum Ecclesise filios, qui evangelico deviare, monemus serenitatem regiam
Maiihoe ofliciodereliclo elegeraul sedere secns pe- et exhortamur in Doroino, saluhriler consulentes,
d<;sDomini cum Maria, el^abjecti esse in donio Do- quatenus non acquiescas peceatoribus qui te la-
mini m. q. h. i. I. p. (558) per inquietudines bel- " clant, nec oleum peccaloris luum caput impiu-
licas el iniquiiates bellaniium intelliganius a pio guet, sed monilis noslris, quoede eorde puro, et
proposilo revocari, si ascendere noluerimus ex ad- conscienlia bona, et fide non ficia proceduiil, au-
verso, et pro doino Domini murum opponere nos- rem prsebeas facilem et benignam, et, juxta com-
uieiipsos, nonne dicemur mercenarii vefius quam monitionem proedicli abbatis, vet nostram polius,
pastores, cum, lupos venire videntes, ut dispergant imo Dei, ctun prsediciq rege vel solidam pacem
cves et mactenl, fugerinius praesidiuinsiiblrahendo, reforroes, vel treugas ineas compeienies, ut, si
velut lac el lanam quserentes in eis, nec de ipsarum forsitan asseras quodnon pccces in regem pise-
salute curantes? [Audias denique, fili charissime, diclum, sed in eum utaris poiius jure tuo, eum iile
\erbum, non nostrum, sed Verbi potius quod erat in qneratur quod graviter pecces in eum, el non jns
princlpio apud Deum, ei qtiod lantlem caro factum sed injuriam exerceas eontra ipsum, ne in hoc
esl el habilavil in nobis, in Evangelio proteslanlis : quasi dubio vel humamim prsecijiiiare j"udieium,
Si peccaverilin ie fraier luus, vade, corripeeum inter vel mandatum divinum -negligere videamur, liurai--
(e et ipsum solum; si te audierit, lucralus eris fra- liter patiaris, ul abbas proediclus, cum' venera-
trem luum; si te non audierit, aclhibetecutn duos vel bili fraire nostro fiituricensi archiepiscopo,
tres lesles, ul in ore dnorum vel irium teslium stel super hoc de jjlano cognoscai, non ratione- feudi,
atnne verbuni; quod si eos non audierit, dic Ecclesim; cujus ad lespeelatjudicium, sed occasione peccaii,'
quod, si Ecclesiamnon audierit, sit tibi sicul ethnicus cujus ad nos peiiinet sine dubilatione censura, ut,
ci publtcanus (Mafih. xvm). Ecce, conquerilur rex
cogniia veritate, si querela pra^dicti regis fuerit
anglioe,fralertuus; fraler, inqiiam,non cognatione ratione suffulta, tu,"qui peccas in ffatrem, per
carnis, sed fidei unione, quod pecces in eum, el censuram Ecclcsise cogaris, juxla verbum evan-
m gravaroen ipsius extendas el extenderis manus ab e]us offensa cessare; alioquin, tan-
gelicum,
tuas. Corripuit te inler le aljquando el se solum,
quam injusla querela_ huj'usmotli repellalur, et
tum lam Iitieris quam viva voce, non semel so- Ecclesi.i in ttia libi juslilia, si neeesse fuerit,-
Jummodo sed frequenter commonuit, ut ab ejus de- suffragelur. Quod si forsan sedis apostolicae,ma-_
jisieres laesione. Adhibuit quoque non solum duos tris tuse, verba le ad hoc non polueiint emollire,
vel tres lestes, sed mulios magnates induxii, ut qu33.1eniiateadhuc apud -te ulilur, et hactenus fuit
inter te ac ipsuro rnptoe pacis fcederareformarent, usa, ul patris senlias severilaiera in verbere,_qui
et apud le, ut ab ejus cessares offensa, interpone- de caetero in oditim filii -virgae parcere non de-
reul partes suas. Verum, quia per hoc (5S9) apucl D crevii, quiclqtiid valeal provenire, cum non timea-
celsitudinein luara penitus nil profecii, quod in euni mus hominem contra Deum, nec paii perseculio-
peccaveras, Ecclesise, juxta verbum evangeiicum, nem propier justiiiam, si oporleat, eviiemus, aut
ounliavil. Ecciesia vero uti circa te maluit affectio- scandalum in prsejudicium veritatis, per
ftigiamus
ne palcrna, quam judjciaria potestale. Ideoque
praediciuraabbatem officii nostri debitum exseque-
serenitatem tuam per prosdicluni abbalem non po- mur.
icsiaiive coriipuit, sed benigne commonuit, ul a Datum Anagnise, seeundo Kat. Novenibris, ponti-
fratris cessares injuria, el cum eo, vel in veroepacis ficaius nostri anno sexio.
fcedera, vel congruentes treugarum inducias con-
venires. Quid igilur resta.t de cselero, nisi quod,
si Ecclesiam non audieris, sicut hactenus non audi-
sti, te sicut eibnicum el publicanum, quod dolentes
rediciiims, habeat, et posl primam el secundam cor-

(558) Sic in apogr, (539) Sic in apogr.; apud Raynaldum hactenut.


181 PO.NTMCATUSANNO VI, CHRISTI 1205. 1S2
CLXIV (5G0). _\ lerarum qnas ipsi dirigimus, eum cliarissimo in
ARCUIEMSCOPO SEN0NE.\•S^ Clnisto Tilio, J. rege Anglorum,' staiuat firmam
Ui pulilkel senienliam excommunkationis conlra pacem, vel treugas inem congruentes. Quod si for-
- movenlesarmh in regem Angliw, etiatn conlra re- san ad idinduci nequiverit saepius requisitus, pu-
fjemFranciw.- blice subpoena dislricti anathematis, elc. in eodem
(Anagnise,n ilal. Novembr.is.) [<eremodo, us^uesepullura. Taliter igilur superhoc,
,Ex divina leciione leuentes, etc. u\ in epislola sicul ile lua discrelione confidiiims, mandatum
it55, usque prsejudicium veriiatis, eidem abbati de- aposlolicum exsequaris, quod diligenliam el obe-
dimus in mandatis,ui, nisi rex ipse ab eo commo- dientiam tuam debeamus merilo commeiidare.
"
niius, in refonnamia pace _.vel slatuendis treugis Datum Anagniae, n-Kal. Novembris, anno sexto.
feeerit quod monemus, publice, sub pcena dislricti CLXVI.562). - - "''
anatbemaiis, ex parle noslra prohibeat, ne quis ARCHIEPISCOPO RITURICEKSI, ET ABRATl CASEMArUI.
conlra praedicliimregem Anglorum, pacem et treu- Ul de querela regum cognoscant.
gas bumiliter offerenlem, ac lerrara ejus arma mo- (Anagniae,n Kal. Novembris.)
vere praesumal.Si quis autem contrarium prsesura- Quid charissimo in Chrislo filio nosiro, Philippo,
pseril, excommiuiicatioiiisse noverit senlentia in- B ilhislri regi Francorum, scribamus, ex litteris quas
uodatum, el tolam familiam suam supposiiam inter- proelatisipsis dirigimus.-pleniuscognoscetis. Quali-
dicto, ita quod, praeterbaptisma parvulorum el poc- ler quoque in facto regum procedere debeas, (ili
niteniiasjnorientiiim, nullum eis.divinumcelebrelur abbas, in lilteris nostris clausis, quas super hoc
ofliciuro, aut exhibealur ecclesiaslicum sacramen- libi miuimus, jnene duximus expriinendum, uiule
tum, sed nec impendaiur decedentibusecclesiasiica non oporlet eadem tolies replicare. Moncmus igitur
sepuliura. ldeoque fraierniiati tuse per aposlolica discretionem veslram el exhortamur attente, el per
scripla mandaiuus, et in obedientiaeviriute dislricie aposlolica vobis scripia proecipieridomandamus,
proecipimus, qualenus,poslquam idem abbas super quatenus, cura proediclus rex Francorum ad hoc
lioc mandatum fueril aposlolicum exsecuius, sen- saltein ifeugas concesseril congruentes, ut de qtte-
ieniiam ejus, imo noslrara verius, pulsatis campanis rela regis Anglorum et ejus exceptione, ulruin sit-
ei candelis aceensis. singulis diebus Dominicis et , jiisiainierim cognoseaiur, non ralioue feudi, cujits
fesiiyis, solemniter publicetis, ei faciatis inviolabi- ad euni spectal judicium, sed occasione peccaii,
liler obsefvafi; scituri quod si secus- egcrilis ino- cujus ad nos peiiinel sine dubitalione censura, vos,
bedientiarr.vestfam graviter puniemus. omni gralia el limore posipositis, sine personariiiu
Daium Anagnise, seeundo Kal. Novembris, anno " acceptione, super lioe cognoseere procureiis, cl, si
sexlo. -^sats. querelam ipsius inveneritis esse jusiam, lu, lili
ln eodemsnodo...capilulo Remensi et suffraganeis abbas, juxla formainIiiierarum nosiranini, ajipellar
Remensis ecclesiae. lione remota, procedas; alioquin, ipsi regiFranco?
Item... arehiepiscopo Rituricensi, et suffraganeis rum, ad obtinendum jus suum, si necesse fuerit,
cjus..- prudenter et paiienler assistas.
CLXV (561); -Daium, ut supra.
ARDATl CASEMAIUI. 1 CLXVil
(365)._- '
Ul se interponal pro pace seu treuga inier reges; sin J. REGIANGLORUM.
exsequipoluerit, excommunicet.
(Anagnise,n Kal. Novembris.) Explkatur causa betii inili per regem Franciw con-
tra-eum, el eum PP. reprehendil, quod debebat
Recepimuslilteras, quas tua nobis discretio desli- comparere coram dklo rege, cum sil ejus ligius
tiavit, henignitate qua decuil, et quae significasii homo.
per eas noiavimus diligenter.. Quid aulem charis- (Anagniae, n Kal. Novembris.)
simoin Cbrislo filio noslro, Philippo regi Kranco- Quid tuis meritis debeamus conscientia te resali*
riim illuslri, ef venerabilibus fralribus nosiris... "-".edoceat,qu.senovit ad plenum, quod in mtiliis gratice
Senonensiet Biluricensi archiepiscopis, et dileclis iioslroa' reddideris te ingratum, nec retribueris
filiis, capilulo Remensi, el suffraganeis Remensis, nobis juxla quod tribuimtis ipsi libi, nec Romanam
Senonensis el Bituricensis eccleslarum, scribamus, Ecclesiam juxla progenitbrum el praedecessorum
. ex patenlibus iitleris quas prselatis ipsis dirigimus, luorum coiisiietudineni curaveris, proul debueras,
tuae poierit inspeclioni patere. Monemus igilur dis- honorare. Verum, quia plus quid nos deceat quam
creiiouem luam, el exbo.rtamur altente, et per apor quid facias lu notamus, non tuis raeritis rcspondeiir
Btolicatibiscripia mandamus, quatenus adhuc apud tes, sed exsequcntes debituni ofiicii paslornlis, ac
regem ipsum, lam per te quam prselatos ipsos ac credentes quod ex hoc amodo nobis et Ecclesue
alios viros prudentes, interponas, non semel solnm- Romanse obsequiosumet devolum amplius le SUH
moilo sed soepius, parles tuas, ut juxta formani lil- deas cxhibere, super negolio quod inler, te el.charis-

(560) VideRaynaldum, ad annum 1205, § SS. . - (565) Epistolam hanc, sed mutilam, exhibet Ra^.
(5CI) Yide Raynaldum, ad annum 1205, S 57. ualdus, ad aiuniin 1205, 57. Quaeapudipsum le-
(562) ld. ibid. . - - guntur, liic uncis inclusa§snnt.
£85 LNNQCENTIHIIPP. REGESTORLMLIB. VI. 184
simum in Christo filium noslrum, Ph. regem Fran- _&lenipore cum nullo ex Iiominibus luis confoedera-
corum iltustrem, vertiiur, quantiim pottiiinus, ctini tionem inierat, nec hominia receperat ab eisdem ;
honeslaie processimus, ultra eiiam quam ab aliqui- sed poslmodum eonfcederatusest cum qnibusdam
hus crederelur, sicut dileclus filius.:. abbas Case- eoruin, et a quibusdam recepisse iiominia se faie-
rnarii, nnnlius nosler, qui super .hoc novit plenius tur, quod conlumacia? tuse asserit impiiiandum,
veritatem, serenitali tuae poterit intimafe. Vertim, -licet adhuc paralus existnl in curia sua, si petieris,
[nosse te volunuis, quod rex ipse non se sed le po- libi jusiiliae pleniiudinem exhibere, sufllcienli la-
tius culpahilem esse dicit discordiae suscitalae, ac _mencaulionerecepta,_quodjiidiciociiii:eacquiescas.
quod non occasionem solummodosed causam proe- Monenutsigilur serenilalein regiam, etexhorlamur
stiteris dissensionis, aSuTmei.Nuper enim nobis per in Domino, quatenUsad ea quse pacis sunt devotus
suaslilteras et niinlios inlimavil, quod, cuni eccle- intendas, et non solum recipias pacem vet treugas,
sise Beali Marlini Turoncnsis, quaeab eo quidquid si libi forsitan ofieranlur, sed eas etiam offerre
babet in lemporalibus recognoscit, damna non mo- nullatenus erubescas. Cayeas autem soliicile, ne
dica et quaraplures injurias inlulisses, et homines cum inj'uriosum libi asseras diclum regem, tu ei
tui quemdam ipsius homiiiem occidissent, licet re- poliusinjuriosus exisias, et debilamei revereniiam
quisilus super hoc ssepitis ut id faceres emendari, subtrahas et honorem, quoniam,-cognila veritale,
tres vel qiiauior terininOs petieris et acceperis suc- sicul in tua tibi assistimus ratione, sicei non pos-
cessive, el rex ipse sempef ad datam diem suos semus in sua justitia non adesse,]Ad hoc dileclum
nuntios desiinassel, uunquam enieiidalionem a le (ilitim, S. de Fossanova Eboracensem canonicum,
potuit obtinere, imo per dilaiiones hujusmodi ultra nimtium.tuum, serenitali luae propensius commeii-
unius anni spatium ejus animum suspendisli. Proe- damus.cum apud nos in negotiis luis sollicitudinem
ierea, cuin hominibus qui speclani ad feudum ejus, . adhibueril diligentem.
easleiia ei lerras suas, sine ratione, pro moiu vo- D.iiuin Anagnise. n Kal. Novembris, ponlificaliis
luniatis proprioe, abstulisses, jpse, tanqiiam supe- nostii anno sexto.
rior, spoliatorum querela pulsalus, libi non semel CLXVItI.(5Gi). :
solunimodo sed saepe mandavit ui id faceres emen- SANCTJ VICTORIS (365), ET SANCTJE GEKOVEFJE
' (36'6)
dari, quod, licel te
promiseris _facturum, non fe- ABBATIBUS. -
cisli tamen.sed gravatos amplius aggravasti, quod Reducit in gratiam CrucesignalumcomilemAugi,
qui
ipse sustinuit ultra annum, «alisfactionem expetens crucem ejeceral ne iret in Terram sanclam.
ei exspectaris. Curaque, comrauiiicato cum baroni- Q (Anagnise,n Id. Novembris.)
hus el hominibus suis consilio, certuin libi termi- •*"Cum is~qui macula spiritualis leprae respersus, ne
nuni statuisset, ut ia ejus proeseiilia compareres, ipsius conlagio grex Dominicusmaculelur, de medio
qnodjns clictaret sine retraciatioue facturus, Jicet fidelium tdllitur, et ponitur extra castra, non ad
esses ligius honio ejus, nec ivisti tanien ad diem confusionem ejicitur sempileniain sed ad erube-
statulum, iiec misisli aliquero .responsalero, sed sceniiam gloriam ailducentem(367), ut praevaricator
mandatum ejus penitus conlempsjsii. Consequenter revertaiurad cor, et se offeratsacerdoti ad greraium
vero, personaliler te convenil, etsuper his commo- niatrisEccIesiseipsius judicio revocandus. Non enim
nuit viva voce, cum non haberet in volis ut faceret Pelri gladius ad inlernecionem exerilur delinquen-
libi guerram, si talem le circa eum qualem leneba- tis, sed ut servus, amputata sibi anricula dexter.i,
ris ex dehilo exhiberes. Verum, cum nec sic saiis- fial Malchus, ul videlicet se regat, et dirigat in Dei
iacere voluisses, licet te de baronum el hominuni semiiam mandaloruih. Licet igitur, nobilis vir ....
suorum consilio difiidasset, mola lamen guerra ad comes Augi, fuerit Satame tradilus in inlerilum
te qualuor ex mililibus suis misit, volcns cerlificari camis, el a fidelium consorlio separatus, pro eo
per eos, si velles ea- quse in ipsum commiseras, quod signum crucis, quod suis aflixerat Immeris in
emendare. Alioquln, iiotum tibi esse volebal, quod !3 Terraesanclsesubsidium profeeturus, deposuil, quia
exuinc contra le fcedus cum hominibus iuis ubi- lamen ad nienlem rediens se offert mandatis "Eccle-*
cunque possct iniret. Tu autein a facie le quceren- siae parilurum, caslrorum I'ei sibi non debeiproe-
lium abscondisii, et eaptasti ahseniiam, ita quod ciudi regressus, cum ad boc fnerit exclusus ab ilJis,
le videre nullatenus polueruht. Ilomines vero tui ul saltem erubesccnlia motusquod deliquerat emen-
occurrentes quaerenlibus nunliarunl, se proescire darel. Quocirca, discreiioni vestrse per aposlolica
quid eis a rege ipso fuisset injunciuin, el qtiod non scripla mandamus, qtiatenus; ab eo suflicienti
poterant loqui tecum. Adjecit insuper, quod eo secundum formam EccleSiSecauiione recepta, super
(564) Vide BJOVIUH,Annal. lom. XIII, pag. 100, ianderoque post obitum Absalonis, (de quo ad epi-
§ 7. Episiolam slolam libri lertii XLI, nol.) anno 1203 tlictus
' hanc laudat Malingre(Aniiq. Paris. est abhas". Sex et viginli annos Victorinsedomus
p' ag. 4o2).
(56S) S. Vicloris ahbaliam tiinc lemporis regebat adniinistrationem gessit. Ejus obitum Annales Vicio-
Johannes I, quem vulgo Teutonicumtiicunt; naius rini consignant anno 1229, cum paulo .'inie magi-
quijipe erat in dicecesi Trevirensi, umle juvepis Lu- siratu sponte abissel. Gall. Chrisi. t. VIII,col. 673.
ietiaiiiPnrisiorum accessii, ubi posl aliquod tempus (366) LiD. m, episi. XLV,not.
Viciorimc iamilisenoinen dedit sub Garino abbate, (367) Sfc in ajwgrapho.
{83 POSTIFICATUSANNOVI,'CHRISTI 1205. IM
Jiis pro quibns iaqueum excoinmunicalionisuiciirrit, A nobis maxillas aslringere , ac rebelles , si necessa
absolulionis ei beneficium inipeudatis, injungentes. fuerii.in Babylone curare (571). Verum_paiieniia
eidem ut reddal Domino quod promIsit,>peregrina- nosira et benignitas apostoiicoesedis ad impeeni-
tionis votum adimplensin subsidium Terrse sanctse. leniiam le adducit, et quanlo mitius lecuni agi-
Quod si forsitan se probabiliter excusaverit, excu- mus, lanio amplius desx>vis in eos qui invocant
saliones suas nobis signiflcare non differal, sub . nomen nostrum, et, quod molestius ferimus , ut
veslrarum testimonio lilterarum, ut mandatum quod - noslram jurisdictionein evacues, sedem tuam poiiis"
a nobis*processerit, irrefragabiliier exsequalur. ii laleribtis aqtiilonis, quod auctoritate nostra in-
Datum Anagniae, n Idus Novembris, pontificatus lirmatur conlifinans, et judicium nostrum -impu-
noslri anno sexto. denter eludens. Saue, curo olim dilectus filius
CLXIX (368). prior Sancti Stephani Fanensis , ad noslraro prse-.
. . ... .-ATtCHIDIACONO .. .... ARCniPRESBYTEEO, ET senliam accessisset, etpostulassel a nobis scriplum
UNIVERSO CAPITULOGARGANICiE ECCLESI.E.
. qnoddam aullienlicum , quod bonae- memorjae C.
Recipit eos sub protectioneB. Pelri. papa, praidecessor nosler, ecclesise suae "concesse-
(Anagnise,xvn Kal. Decemb.) rat, innovari, lu, volens ejus proposituin impedire,
Snscepti regiminis adminislraiione cqmpelli- per luas nobis tilleras inlimasti , scriplum illutl
nuir, et pietaiis ofiicio cqmmonemur, circa uni- fuisse per subreplionem dbieiiium. Cunique cerium
versum corpus Ecclesiaj aciem nostrae considera- i tibi terminum- dedisseiuus, quo ad proesenliamno-
• lionis
extendere, ei, ne sacraeDei ecclesioeindebitis strarn, per le vel sufiTcienlemprocuratorem , acce-
aliquorum molestiis agilentur, sollicitam curaro el deres, et intenlionem luam propnneres el probares,
diiigcntiam adhibere; ul qui sumus ad universalis quia id facere noluisti, per simplicein nuntium JJO-
Ecclesiseregimen supernse dispositionis providentia siulans examinalionem serijiti cjusdem in paiiibus
deputati.-prosingularum statu pastorali sollicitutline mis judicibus delegari, ex certis indiciis terepula-
satagere videaniur. Exrparie siquidem veslra fuit vimiis conlumacem, el in expensas condemnavi-
nobis olim humililer supplicalum, ut super digni- mus moderatas, quas ultimo fecerat prior ipse.
talibus ecclesiae vestrae, archidiacoiiatu videlicet cl Qtiamvis aulem libi dederimus in maijdalis-nt ex-
archipresbyteralu, consueta et canonica nominatio- pensas eis reslilueres memoralas, non solum autem
ne, ac repraesentatione, el aliis aiuiquis et raliona- id facere eoritempsisli, sed praesmnpsisiiejusnuntio
bilibus coustieiudinibus ecclesiae veslrae, nesuper iespondefe, quod eum ligari faeeres ad cdlumnam ,
his posselis .ab aliquihus conlfa justitiam faligari, r et in gravamen ipsius Ecclesise, cui prseest, exten-
aposlolicaeprovisionis dignaremur praesidiumadlii- tlisii fortius manus luas. Prselerea, ciim olim idem
liere. Hos igitur, paterna vobis super iis votenies juior te pro causa, quoe inter leacipsum veneba-
inposterum sollieiludine.providere, aueloritate prae- tur, apud sedem apostolicam diuiius exspectasset,
sentium districtius inhibemus, ne cui liceat vos, vel quia liinc urbem volebanius exire, ipse libi. a nobis
ecejesiam ipsam super digiiitatibus aniedictis, et indiieias impeiravit. Cumque propler lioc apud le
honesiis xonsueludiiiibus liactenus observalis inde- debuisset graliam invenire, cumnosirasiibi litteras
hite molestare. Nulli ergo . ,. . nostrae inhibitio- porrexissel, ipsum absqtie ralionabili causa officio
nis, etc. . _ beneficioqueprivasli, clericis piwcipieus universis,
"DatumAnagnise,xvn Eal. Decembris. :_. ne ipsi vel ejus fratribus loquerenuir, quos inlerdi-
- '-' ". CLXX (369)." . ctos et excommunicaios fecisli postmodum nuhtia-
EPJSCOPO FANENSI ri. Praeierea, in solemni quadam fesiiviiale, in
(370).
eumdem et fratres ipsius coram omni populo ex-
Super inobedientiamejus, M'a molesiando priore S. coiiimuiiicalionissenlentiam
' ' - Stephani Fanensis
desklal. protulisti, verbis con-
(Anagnise,Id. Nov.) _. - tunieliosis tonans in eos, et ipsis pejora prioiibus
Si attenderes, ut deberes,-quanitim EcclesiaeRo- D comminando. Nosautem, elsi non deberemus haec
manseteneris, ei qualiler nohis nullo subj'aceas me- in potentia sustinere, libi-tamen deferre volentes
diante, moderalius forsilan in tuis excessibus te llbi dedimus.in mandatis, ul si res laliler se hiibe-
haberes, nec -contra nos praesuroeres caicilrare, rei sententiam ipsam deuunliares penitus nullam
qui possumusiu freno et caroo non approximaniium esse, dilecio filio (572)... priori de Fonie Avellano,
(368) Vide Raynaldum, ad annum 1203, %67. nensis episcopus.sic nominalur in liueris Iunocentii
(569) .Episiol.inihanc laudat Raynaldus, ad annum lil, anno 120-4, v Knl. Marlii, priori S. Sophiae
1203, § "04; setl perperam episcopo "Watafordensi Fanensis. >
directatn dicit, nec non argunienlum plane diversuni Liueras illas in librosepiirao, n. xxvn, raox ex-
tteclarat. hibebimus; sed ibi de ecclesia S. Stephuni, non S.
(570) Erat 5s, Monalthis,de quo hoecapud Ugliet_- •Sophiwagitur.
luni. Jldl. sacr. 1.1, cbl. 7-10: (371) Sic in apogr. -
i XIV. Monaldiis concilio Romano interfuit sub (572) Ei liomen eral Nicolaus : i Novimus., ex
AlexarolroIII, annn 1179.Testis fuit donalioriiHen- schedis Romuahli Blanci.ex Velitrensi urbe ,.anr.o
rici iinpefatoris VI. fierardo, Asculano arcbidiacoho, quinto sui ponlificaius, liinoceiUiunrlU privilegiuin
f.iciaeasino 1195. Proesensluii-consecralioni eecle- exeinptionis el apostolicueiulelaeconcessisse niona-
sise S. Crucis de Avcliaim anno 1197. ldem M. Fa- sterio Avellanensi, et Nicolao, ejus loci priori ,.qui
* I8S
187 INNOCENTIIIII PP. REGESTOIUJMLIB. VI.
mandantcs, ul niandaluur noslrum super hoc, si lu A CLXXI.
illtid negligeres, adimpleret, quod ipse fideliter GAP11ULO JANUENSI.
exsequens in defeclum luiim, sentenliam illam tle- Epkcopi Bobiensis acl arcltiepiscopattimJanuensem-
nunliavit, veritate cognita, nullam esse. Tu vero in iranslatiouem aclmitlil. Dispensalcum eo de lege
ad aposloticam sedem veniendi, el pallium mil-
proposilo priori persislens, priorem ipsum 'excom- lii (375).
niuniealum frequenler el publice nunliasti, sicque, xiv Kal. Dccembiis.)
(Anagnioe,
cum reversus a nobis, et ad cujusdam nobilis exse- Speciosus forma prse fitiis homiiium, cujiis lahia
quias invitalus, vellet missarum solenmia celebra- graliae pleniludo diffundil, iniquiialem "odienset
re, R... presbylerSancti Andreoealtare inconspeclu diligensaequitatem,sedem Ecclesise, videlicet spou
cleri et populi denudavii. Tu quoque, qtiodam de S33sua;, in aposlolorumprincipe stabilivit, ut inde
canonicisejus viam nniversse carnis ingresso, non post eam regi virgines adducaniur pro palribus ei
permisisti juxta consuetudinem eeclesiarum pulsare filios procreanles qui sint principes super- terram.
campanas, sed universis clericis ne ad exsequios Sane, cum ecclesia Januensis sil aposlolicie sedis
ejits accederent, vetuisti , nec permisisti eorpus filia speciaiis",qui ad ej'us regimen .vocabalur, pro
mulieris cujTisdam. quse apud ecclesiam ejus sibi confiririaiionis muhere.,' consecrationis beneficio
n
elegeral sepulturam, in illius ccemeterio lumulnri. et dono pallii, j'uxta morem Iiaclenus approbaium,
Praterea , per parochiales presbyleros facis infir- aposiolicam sedem consueverat personaliter visi-
manlihus inhiberi, ne quid ecclesise niemoraloe lare, u£ lanquam a tlomo parentis exiret sponsits
reliiiquant, quia si aliter agerent, clerici ad eortim ad sponsam dotibus insignibus exornalus. Unde,
exsequias non venirent. Processiones quoque soli- secundum laudabileni consueiudinemhacleniis 6b-
tas ad ecclesiam ipsam fieri vetnisti, et cum in ini- servalam, polueramus venerahilem fralremnoslrum
tio Quadragesimaepriorcmijisum excommunicauim, ad noslram prsesentiam evocare , ut-, examinata
leprosum, peijurum ei fornicalorein coram omni poslulatione ipsius, prout est examinanda, de niore
populo exclamasses, addere prsesuinpsisli, quod de praesens, translationis rounus acciperel, et donum
bonisecclesisesuse apud scdem aposlolicain expen- pallii coram positus obtinerel. Sed cum ipsameccle-
deral centum libras, nec quinque solidorum profe- siam ac civitalem Jauuensem specialiter diligamuE,
ceral ad valorem , in eum etiain alia vice insultum et personam ipsius archiepiscopi acceplam habca-
faciens in platea, regulain, quam geslabas in manu, "mus in Christo, graliam ulrique disposuimus facere
in octilum ejus impingere voluisti, sed manu er- specialem; prseter quam etiam, ne vos ac civitalis
rante palpebras ejus rasil, cl in muliis aliis euni et G Januensis honiines, cum ciira urbem moremur ad
eeclesiamejuseontrajuslUiammoleslasti.Quiaigiltir, praesens, propter viarum discriniina, et rancorem
ex injunclo nobis oflicio aposiolaius incumbil Iibe- qui inler Roinanos et ipsos Januenses exsistil, pos-
rare pauperem a polenle, et inopi, cui non est ad- siiis incurrcre detrimeiUimiad sedem apoEtoliciim
jutorium, subvenire, fraternilali Inse per aposlolica veniendo, nobis aliquid in bac parte suhiraximus,
scripta mandamus, el dislricie proecipinms, quate- ut veslris utilitatibus deferremus, ac postulationem
nus eidem priori, el expensas juxta lenorem sen- quam de persona ipsius archiepiscopi nobis fecistis
tenliae noslrse restituas, et prsediclamexcommuni- tiumiliter, cnm circa ipsamper diligenlemexamina-
calionis sentenliam,quam delegalus nostcr asseruil lionem oiniiia invenerimus rilefacta, de henigni-
nonlenere, deiumties nullam esse, ipsique de dana- late sedis aposlolicaaduxinius achniltendani, et ip-
nis et injuriis illi per le vel tuos illatis salisfaciens sum ab ecclesia Bobiensi peiiiuis absolvenles ad
competenter, ab ejus de caelero molestatione tlesi- ecclesiam transferimus Januensem. Ut autem eidem
slas, el in prsedictum presbyierum , qui coram po- archiepiscopo ct ecclesiaeveslrae,- ac toli civiiati
pulo denudavit altare, dehilain excrceas uliionein. graliani faciaraus, pallium de corpore beati Petri
Alioquin, usque ad fesium Epiphanise proxirae ven- sumplum, vitlelicelofficiiponlificalisinsigne, dileclo
tiirum responsurus , eidem nosiro le conspeclui ® filio, P. titiili Sanclae Caeciliaapresbytero cardinali,
repraesenles. Quod si forsan mandatum nostrum per diieclum filiura, magistrum Angelum-,fratrem
non ftieris exseculus , exluiic le noveris ab oflicio Cislerciensis ordinis, Tedisium el Ogleriura, cano-
pontifir-alisuspensum. nir.os Januenses, Iransmiiiimiis , ut ipsum eidera
Daluni,Anag. Id. Novem. archiepiscopo juxta formam, quam ei suh bulla

mm Alberico, de quo anno 1197, tum Joanni, gene- Epist ad Pisanum archiepiscopum.) Comraisit prae-
rali prsesitli , Avellaiiensibus prioribus, suffecius lerea Iimnceniius ul Januenses diris devoverei, nisi
fueral. > MITTAREL. Annat. Camaldul. I. IV, pag. Vnissasibi munera a Balduino imperaiore Consian-
190, b. linopolitano, et ab ipsis ablala resiituereni; de qua
(375) Olho, Alexandrinus patria, Robiensis eccle- re legendus Raynaldus ad anniini 1204. Diversns
siie antistes fuit anno.1185. Ad archiepiscopalera [raeterea ad euin scripsil lunoceniitis litteras. De-
JaiiiiensiiimsedemfuiltransIatusannol203.UGHELL. cessit Olho , postquam laudabiliter Janiiensem.ee-
Ital: sacr. l. IV,. col. 129S. clesiam sex el liiginln annis rexisset, hoc esl amio
Ejnsdcm memoriaexstat in capiitilo De arbitrio. 1239.ld. ibid. col. 1221,
(Vid. Decret. !ib. i, tit. 45, De arbitns, cap. 19,
139 P0.NTIFIC4TUS ANNO VI. ClIRiSTI 1205. jo0
r;osira niilliiuusiulcrclusain,, conferat vice nostra; A sic sibi turriin conftisionis sedificenl, quae ccoiiim
dileclum filium, M.niagisiruin scholarum Januen- usque pertingat superbia,- nainqiie natione ccele-
sium, Parmensera archidiaconiim, subdiaconum no- •stis (377); ijuoeab ipsius coepit injuria Creatoris, et
slrum, ei sujier assignalioneipsius pallii adjungen- ad confusionempermanet creaturae,"siccorda eonun
tes, qui cum ad postulalionem ipsius archiepiscopi invasit, quod ea non erubescunt comrailterepublice
a vobis, cum absensessei, vocatus non ftierit, nec- quse laici expavescerent exercere, ut illud
prophe-
. sit ei in hac parie delalum, nos , qui cinn specialis iicuni, seilicet, Erubesce, Sidon , ait, rnare (578)
dileclionisbrachiis amplexamur, elejus afleclamus impleium ad ipsorum iguominiam videalur. Pecca-
honoreih,- ipsum super his duximus honorandum, tum equidem suum, sicut Sodoma', prsedicanl, nec
ul quod a vobis esl omissuriiin uno, in alio ei deno- ahscondunl, sed illud perpetrant ctim clamore, et
sira gratia suppleatur. Ideoque universilati vestroe esl eoriim culpa cuin libertale, per quos interlaieos
per aposlolica scripta miindainus, quaienus eideni s;epe noinen Domiiii blaspbcmatur. Sicul enim ve-
archiepiscopo reverentiam el obedienliam debiuim . nerabilis fraler nosler.... (379) Matisconensis epi-
inipendalis, salubribus monitis el sialulis parentes scopus, sua nobis insinuatione monslravit, Ecclesia
ipsius, ita quod vobis, et aliis sibi subjectis in offi- sibi comniissa, cui de rore coeliet pingiiedineterraj
cii proseculioneproficiat ad salulem. ' benediciionein
dederalDomintis, sie est a malitia
Datmn Anagnise,xiv Kal, Decembris. inhabitaiitiuin in eadem in utroquecollapsa, quod a
CLXXII(574). ptanla pedis usqtie ad verticem in ea sanilas non
ABBATI ET CONVENTUI DECARACETO. remansit. Omnes-enim declinaveruni, siinulinuiiles
Fuciam tiuiouemillius ordinis cum Cislercicnsi facli siinl, ut non sil ibidein qui faciat bonum , nce
- confirmat. eliarn usque ad unum. Cuin igiittr speculatores si-
CLXXIII. mus snper domum Dominiconstituti, et sollicitudo
EISDEM. eeclesiarum omnium nobis imniineat generalis, dis-
Reci.iileossub proteclione B. Pelri, el enumeraninr crelioni vestrse per aposiolica scripla mandamus,
bona ad ipsos speclanlia.
CLXXIV. qiiatcnus, ad Ecclesiam ipsam pariter accedentes,
statuin ipsius persciuteniini diligeiiter, et qusesuper
EliSCOPO CABILONENSl (573), ABBATI CLUNIACENSI (576j, his inveneritis,
F.TPRIORI DESCILI.O, CARTHUSIENSIS'OBDINIS. per vestras nobis lilleras intimare
ecctesiam el curelis, ul per relalibnem veslram jnslrucli, ^td
iiundal visilari terram Malisconcnses
enormibusviliis replelas. correciionem ipsius, prout procedendum fuerit,
(Aiiagniae,x Kal. Decembris.) r procedamus. Qtiod s.i non omnes... tu, fraler epi-
Si diligenter aiteiidereni hi, super quos funes scope, ctiin eorum allero, etc.
Domini ceciderunt, inlerpretalionem sui noniinis et Datuni Anagnise, x Kal. Decenib. anno sexto.
fasligiuindignilalis, lotis viribus-anheiarenl se prss- CLXXV. _ -
claros Domino exhibere, ac dormire inter medios PRJIPOSITO SANCTI STEPUANI DEBROLIO.
cleroSj ul fierenl ipsi pennsecolumboedeargentatae,- Committii ei causum quminter Al. de Duverioel G.
- prcbbyterutnMediolanensem, super qucedambene-
ac posteriora dorsi eorum in speciem auri. Yeruin
non s"ne dolore referi- ficia, vertebalur.
quidam eorum, quod gravi vn Kal. Decehibris.) _ -
nius, non solum se clericos actibus esse negant, (Anagniae,
verum etiam quod sint homines nori agnosciint, Ex lilleris bonse memoriseC. papae,prsedecessoris
- aheuntes in dissimililudiiiis regioiiem,
comparali nostri, quas oculis noslris perspeximus, accepimus
de
jumeniis insipientibus, dtimcoinpulrescunt in sler- evidenler quod idera praedeccssor nosler, -AI.
core suo, similesillis facli. Cura eiiim facieni eun- Daverio, pro eo quod falsas litteras sub ipsius no-
lis in.Jerusalem deberent ostendere, recedentes de niine exhibueral super quodam beneficio, quod in
Oriente tendunl in -cainpuin, in lerram videlicet plebe ,de Bribia sibi poslulabal earum- auclorilate
Sennaar, el fugienles a Chrislo, cui nomen est D conferri, perpeUiumsileniiumper dilecium filium...
Oriens, discurrunt per campum licentiaesine obice canoiiicum Mediolanensein, imponi mandavil, et
atque freno, inliabilanies Sennaar lerram , gaslri- euin omni oflicioet beneficio, sublato appellationis
roargisededili, et felore libidinis inqtiiiiati, ut sit obslaculo, auctoritaie aposlolica, spoliari. Dictus
ignis sulfuf, et spiritus procellarum pars calicis vero A. sicut dileclus fllius, G... presbyter, in noslra
eorum. In lerra namque prsedicta pro saxis iateres praesentiaconsiitutus, nobis significarecuravll, suis
faciunt, earnales voluptales videlicet exercenles, ut lacitis ad Mediolanenseinarchiepiscopum (380) _Iit-
. (374)Epistolam tianc, nec non el sequenlem 173, (576) llugo V, ex abbale Radingensi pvasil CIu-
Iaudal Raynaldus ad aniuun 1205, § 67. Argiimen- niacensis anno 1199, suo consenliente decessore in
tinn lanlummodo utriusqiie hic exhibere possumus, exircmis posiio. E vivis excessil aiino 1207. Bi-
cum apographum, quod ex apographo Conli exscribi biiollu Cluniac, col. 1626et 1663.
curaverainus, quo casu nescimus, e manibus npslris: (577) Sic in apographis Vaticanoel Conti.
excideril. Verum e scjiedis nosiris, hasce epislolas Sic in apogr.
- (578)
in codice archivii Yalicani, f° 89, reperiri comper- (579) De eo jara dictum esl supra , epistola tibri
tuiii habenms. qiiinli 56, not. .
"(575)Episl.iibri quinti 16, uot.. (580) De eo jam Jiclum supra.
{<_! INNOCENTIIIIIPP. REGESTORUMLIB. VI. 1?2
teras impetravil a noliis, quarnm auetorilaicipsum A evidenler. Nolentes igilur, quod tle dieto subdiacono
coram eo super praedictobeneficLotraxii in causam. misericorditer inchoasse dignoscimur, reiinquere
Cum igitur partes in ipsius essenl preesenliaconsli- imperfeclum, discretioni veslrae per apostoliea
tulse, ac dictus presbyter proponerel coram eo , proecipiendomandamus, quatenus dicium capiluluni,
quod illi super benelieio illo neqtiaquam fespondere ui proebendamquoein illorum ecclesia, sicul dicitur,
deberei, pro eo quod ipsi super hoc silenlium fuerat vacat ad praesens, ipsi sublato appellaiionis obsta-
imposilum , et ad hoc probandura inducias poslula- culo conferant, et assignent, vel si nnn vacal, eidem
ret, idem archiepiscopus eas sibi concedere recu- juxia mandaium nostrum provideant in ecclesiastico
savit; quare soepedictuspraesbyler ad sedem duxit beneficio compelenli, monitione praemissa,per cen-
aposlolicam appellandum. Quia igitur vilium falsi- surani ecclesiaslicam, appellalione remola, cogatis,
taiis lolerare non possumus nee debemus, cum sit pcena simili compescentes, si qui se duxerini opjjc-
ab omnibus delesiandum, discrelioni tuae per apo- nendos. Testes autem, etc. Nullis, etc. Quotlsi non
stolica scripla mandamiis, quatenus, revocalo iu omnes, etc. Tu, frater ejiiscope, cum eoruin al-
irritum quidquid facitim esl aucloritate Iilicrartim tcro, eic.
illarum, quae fuertiul lacita verilate oblenioe, ab Dalum Anagniae, vu Kal. Decembris.
" Scriplum est capilulo super hoc.
impetilione ipsius A. pfesbyterum antediclum ab-
solvas, nec permitias ipsiim ab eo super lioc de CLXXVII(383).
caeteromoleslari. PRIORI DEBOELTUM, ETJ. RECTORI 1XCLESI.EDE
Datum Anagniae, vn Kal. Decembris. GOILLIS [al. TOILLIS].
CLXXVI. De iesiibus admittendisin causa malrimoniali.
EPISCOPO(381) ET MACISTRO ALBERTO DEBOGES, (Anagnise,.vm Kal. Decembris.)
CANONICO, UAURINIANENSIBUS; ET I-RIORIDE [Ex teuore vestrarum accepimuslitterarum, qnod
AQUA BELLA MAURINIANENSIS DIOECESEOS. . cuiii vobis, el dilecio filio.... abbali (384) de Fur-
Ut P. subdiacono prmbenda a capitulo Auguslensi nejo (385) causam , quaevertilur inter R. filium W.
cencedatur. de Eston. militem , et M. mutierem, sororem W. de
(Anagnioe,vu Kal. Decemb.) Arches comniiserimus fine debilo lerminandam],
Ad petiiionem dilecti filii, P. subdiaconi, dilectis prsedicto abbale. se rationabiliier excusante, quod
fiiiis capilulo* Auguslensi dicimur sub ea forma cogniiioni ejusdem causse inieresse non posset,
scripsisse, per quam ab ordinaloribus vel praesenia- partes ad vestram proesentiamcilavisiis. Quibus in
.loribus provideri volumus ordinalis. Sei ipsi, slctit ^ veslra prsesenlia couslitutis, pars mulieris propo-
nobis venerabilis frater noster.... Auguslensis (582) stiit, quod dictus miles (386)corporale praestititju-
episcopus, etdilecli filii.... SanctiUrsi, et.... Sancti ramenlum, quod ijjsam ducerel in uxorerii, et eam
Benigni priores, concessi auditores eidem, suis.Iit- postmodum carnaliter cognitam traduxil in doraum,
teris inlimarunt, nec ad noslrum voluere raandaium el prolem suscepiiex ea. Miles vero prwdktus , hoc
nec ad monilionum suarum frequenliam, ipsi sub- iuficiabatur oninino, adjiciens, quod etsi vera essent
diacono, qui repertus idoneus fuerat ad eccle- quw proponevanturab ipsa , eani laraen de jure tia-
siasiicum heneficium oblinendum, juxia quod.eis. "bere non poiuit, eo quod aliam lunc vivenlem prius
mandavimus providere, licet tunc lemporis duse duxerat in uxorem. Teslibus ilaque ab utraque parte
prsebendsein ecclesia eorum vacassent, quarum una receplis, et atlestalionibus publkatis, cum per lesles
ei libere poiuit assignari, praeseiiim cum dilecti mililis swpedkli videretur fuisse (387) probalum,
filii.G.... prseposilus, el A. archidiacoiuis Augu- quod ipse ante festum Purificationis bealse.Yirginis,
stenses, eideni super hoc assensum suum prsebueriiit 31. Belet mulierem solemniler acceperit in uxorem,
elfavorern, sicul exlitleris eorumdem perpendimus cttestesM. roulierisde Arches (388) dicerent, quod
(581) Imperfecla in velere Gallia Chrisliana, inclusa sunt; varioelectiones danlur.
loin. III, pag. 692, Maitrianensiiim episcoporum (584) Foiie legendum abbati de Furnesio; hic
series, postLamberuini defunctum anuo H9b, Ay- enim agi videitir de monasleiio Fnrneseieiisi, in
marum immediaie meniorat, quein, ex abbale S. agro Lancaslrensi, fundalo anno 1127. Quod si ad-
•Pelri Viennensis, Ecclesiam Maiirianoerexisse an- mitiilur, ttinc credi posset, abbatem cui causam
nos 15 affinnai, lnorluiimque esse anno 1245, euni istam malrimouialeni pontifex coinmiserat, fjuisse
ail archiepiscopaiiim Ebreduiieiisein jam ab anno Rkhardum de S. Quintino. Uuuc eniin Furiieseien-
1236 translaliis fuissei. sis monasteriideciimim lertium abbalem, post tluo-
(382) De Augustensibus episcopis, circa hsec decimiim, Mkhaelem de Dalton, cui privilegium
lempora, pauca haec apud Ughellum repeiiuntur, seripsil CcelesiinusPP. III, agnoscimi auctorcsil/o-
llal. sacr. tom. IV, col. 1357: naslici Anglicani, lom. I, png. 704.
« XXII. Germanusanno 1189. (585) Haeein Decrelnl. desunt, ut infra verba fii...
f XXIII. JacobusdePorlia, hujiis ecclesiaeepisco- de E. et Sor. W. de A,
pusanno 4216. Translatus esl deiude ad ecclesiain (586) Decreial. add. prias, ei om. sequenlia cha-
Aslensemanno 1219. > ractere cursivo distincta.
(385) Reperitur, sed mutila, inter Decrelales, (5S7) Decretal., esse legunt, B. loco M. Belet, et
lib. i, lil. 20, detestibus et adteslationibus. cap. 25, accepertt, pro accepil.
Uhi Priori de Bolonk. et J. Rectori Ecclesim de (588) Haecverba om. Decietal., cl infra prcesliteril
Boretl, directa dicilur. Quscfllic leguniur, hic uncls tfgiinl pro vrwstitit.
195 . - PONTIFICATUSANNOJVT,CHRISTI 1205. 1!U.
in septimana paschali sequente feslum praediclunr, A beali Petri et nostra protcclione suscipimus, etc.f
de ea ducenda prwslilerit jiiraraentum, prsedictus usque communimus; inprimis siquidem slatuentes,
miles abimpelilione ipsius ahsolvi runi instanlia ut ordo monasiicus, qiii in eodem loco secundura
postulabat. Verum, ex parte saepediclse mulieris Deum et beaii Benedicti Rcgulam instituuis esse
exsiitii replicatiim,quod eo lempore, nec non et ante, digiioseitur/perpetnis ibidem. temporibtis inviolabi-
quo testes dieli iniiilis dixerunt eum cnm alia ma- liter observeiur. Proeierea, quascuiiquc possessio-
irimoniunrconiraxisse, fuerat semperinEboracensi nes, qua>cunquebona, etc., usque illibala |ierma-°
provincia commoratus, cum "teslesipsi dicerenl, neant; in qiiibus haec propriis duximus exprinien,da
hoc longeexlradiclam provinciam actum esse, de- vocabulis : Lociim-ipsnm in qno pnedictiim mona-
lerminantes lempus el locum , quod per testes ido- slerium silum est, cum omnibiis pertinenliis suis;
neos erat probare parala. Sed econlra fuit ex ad- ecclesias de lnscgal, rie Mule,"de Colvansei, de
verso responsum, qcod, cum atteslaliones essent Cheldiibsenaig, de Chelccnneg, el de Ile; Insulos
tiinc inde solemniter publicaloe,productioni testium Hay, Mnle, Colvansei, Orvausei, Canei et Calve,
jam locus non eral. Quia igitur dubilaslis, ulrum terras de Magemburg, de Mangecheles, de Mori-
posl publicalionem atteslalionum .super illo articulo meain , de Gotensdal;' terras Abberad, in tile, de
deberent testes adinilli, nos inquisiiioni vestrse au- " Markarna et tleCamusnauesre. Sane, novaliurii,etc,
c'9rilate proeseiitiumrespondemus, quod ad proban- usque extorquere praesuinai. Sepiilturam proeierea,
dum illum artkulum lesles mulieris sunt admil- etc, usque corpora asstimunlur. Obeunte vero le",
' "
lendi (589). - nunc ejtisdem loci abbate, vel luorum quolibel suc-
CLXXvm: cessorum, elc, usqtte providerint eligenduin. Ad
MAGISTRO PETRO MUNION. DECANOLEGIONEKSI. indicium autem hujus a scde apostolica proleciionis
Recipil eutn sub proteclione. pcrcepise, dttos bisaniios gralis oblntos solveiis no-
(Anagniie, xu Kal. .Decembris.) bis noslrisque successoribus annuaiiin. Decernirnus'
Solel annuere, elc., usque assensu. Personam ergo, elc, usque profutura; salva sedis apostolica
tuam, cum-omnibus quseiiiprseseniiarium, etc., tn auctoritaie.et diceeesanoruinepiscoporum canonica
moilum proleciionis. Specialiier auleni decanalum
justilia. Si.qtia igilur, elc, usque subj'aceanl. Cun-
Legioiiensis ecclesiie, cum omnibus pertinentiis ciis autem, elc Amen, amen, amen.
suis, sicutillum juste possides et quietc, aucloritate DaUira Anagniae, per maniim Joannis, sanclae
tibi aposlolica confirmaiiuis,- et praesenlis -scripti RomanaeEcclesisesubdiaconi et notarii, vldus De-
pairocinio communimiis. Nulli ergo, etc.
Dalum Anagniae, xn Kal. Decembris. ' 'p cembris, indiclione vu, Incarnationis Dominiroe
anno 1203, ponlificatus vero doniini -Innocentii
CLXXIX. PP. 111anno sexio.
EAGISTRO P ETRO MUNION (390) ABCHIDIACONO COM-
- -" POSTELLANO. . CLXXXI (595).
Recipit-etimsub proleclione. REGIDANORUH.
(Auagiiice, Kal. Decembris.) DeliberalioneWaldemariepiscopiSatesivicensis(ZQ5').
- (Anagiiise,'Non. Dec.)
Solet, eic., in modum protectionis. Speeialiier
aiiiem archidiaconatum ecclesise Composiellanae, Uiinam non fuisset hoinoille, videlicel Waldema-
€iim qmnibus peiiincnliis suis, sicut ilium .jusie rus, Saleswicensis episcopus, qui, posiposita pon-
possidesel quiete, aucloritate.tibi apostolica cou- lilicalis oflicii gravitate, ut in se regnum sacerdotio
firmamus. Nulli ergo , eic counirel, cssetque mullorum capitum belltia, contra
Daium Anagnise, Kal."Decembris. clarse meinorix K, regem Danorum, fralrem lumn,
CLXXX (591).. cui juramenio fidelitatis tcnebainr asirictus, leinere
CGELESTIXO, AJJBATI S. COLUMB^DE H\V1NSUIIA-(392),conjuravit, adversus eum cnjus panes edebat snp-
EJUSQ_OEFRATRIBUS, TAHPR.ESENTIBUS QUAM TV- planiaiionem magnificans, el cornua elationis assu-
TURIS,REGULAREM VITASI INPERPETULH.mens, ul cornu justi confringerel, el nominis ejus
PBOFESSIS,
Recipileos sub proteclioneB. Pelri, cl enumeranlur meinoriam abolerel! Utinain, quoniam, retrahens
bona ad ipsos spectantia. manum ab arairo, denuo se ssecularibusnogoliis
(Anaguise, v (d. DecenVbris.) iniraiscebat, retrorsus avcrsus, couversus fuisset iu
. Religiosam•vilam - eligentibus, usque clenienler , salis imaginem, ut., defluens ipse solus in aquas,
aimuimus, el prsediclum monasieriuni SanctaaCo- solus confusionem propriam deploraret", nec iij
lumbse, in quo divino mancipati eslis obsequio, sub maxillis Ecclesia- lacrymas, nec' in ptuuificali or-
(589) Decrelal. legunt tesles tnulieris ad proban- Seotiae), plagas.ineolebanl, S. Cohmibaedonataui
dum Hlijmaniculum admitlendos. fuisse iradit yenerabilis Retia (iili. i, cap. 1). De
(590) Sic in apog. fundaiione hujTis monasterii, vid. MABILLONIUM ,
(591) Epistolam banc taudal Raynaldus, ad ' an- Annal. Benedkt. tom. l,.pag. 210.
nuni 1215, § 67. • hanc laudat Raynaldus, ad an-
(593) Episiolam
(5"2) Abbali S. Columbmde IIay insula. Agilur mim 1203, § 64.
liic verisjmiliier de monasierio.rliiensi, cujus ftin- (395*)Yidenotas Bangerri, ad Arnold, Lubeccns.
daior cxstiiit S. Columbriversus anmiin 590. Hiien- lib. vi, cap. 18.
scnienim insulani a Pictis, ^qui eas Briiaiinioe (imo
" -
4U5- INNOCENTIIIII PP. REGESTORUM LIB. VI. 193
dine maculas posuisset! Tolerabiliusdiim ossd, si A malcr filii, nec {ilius palris aut malris iniqniiaioiii
periissel projnio gladio, cum gladium niaierialein portare debeat vet deflere. Nunquid resina non erat
accepit, et sic incidissel in foveam quam pararat, in Galaalh; et medicus non eratin ijisa, qui et vnl-
ut sua lion raaculasset manusregias captione, nec neribns filiorum Ecclesiae oleum el vinuni infnnde-
famam ejTis de menlione divina denigrasset, aul ret, el ferrum adhiberet ulceribus, qusefomentorum
fodisset eis foveam, qui rion lam culpam ejiisquam reinedia non senlirenl? Verum rex ipse, licel ei
poenam aliendurit captivilatis, ejTisexeinplo in li- Dominus porrexeril dexteram ne periret, el firinas-
bertalem ecclesiaslicam prsesumptionis arma su- set super universam Daiiiam regnum ejus, vehu
mentes, ut -audacler el impune de csctero privile- roodicoefidei -dubiiavil, et tltim formidavit ubi non
giiim cleriealis immuniiatis infringant. Yerum justus fuerat fonnidandum, magis linuiileum quem crede-
Judex, Doniinus Deus nosler, qui relribuit illi se- bat velle corpns oecidere, quain Deum, quem sciebal
ciindum "operasua, nec passus esl superbiam ejus posse lani corpns quani animam perdere in gehen-
seniper ascenderefsed, quoniam ambularaf in ma- nam; sicqtieoblitus ejus quod Iegeral vel audierat
gnis et in mirabilibus supra se, proprieeconditionis in Psalmista : Nolite langere Christos meos (Psal.
oblitus, bumiliatus est divino judicio et confusus, civ), non solum irreverenter teligit eundem episco-
et quia ejus in elatione sua vesligiis inhaerebat, qui, pum, sed arctse cuslodiaemancipavit.-alligansforsan
iU esset Aliissimo similis, sedem ponere voluit in pedes ejns compedibus, et manicis ferreis nianus
tateribus aquilonis, exemplo ejus inferius corruit, sacroesaltem unclionis gralia revercndas. In1hoc au-
ct ih carcere positus, iriiqiiitmem propriam, sicut tern non solum graviter illum ofTendit,qui quod uni
credimus, recognoscit. Caeierum, cnm Dominus in - ex minimis ej"usiit sibi lieri proleslatur, sed loli
dejectione illius corroboraveril solium praedicti re- Ecclesise,ac Romaiiaepraesertiin, plurimum deroga-
£is, eiregnum ejus dignauis fueiit stabilire, velle- vil, dum mullorum armavit linguas in eain, et occa-
mus ut ipse nbn accepisset gratiam ejiis in vacuum, sionem prsebuil, ut non solum supra dofsum ejns
nec ingralus lanlibeneficii exsliiisscl, ant exlen- fabricarenl stias fabricas peccalores, sed inlns
dissel in illitis iujuriam inanuin suain, e.l usque in etiam in miscricordia increparenl, qiiod eain noit
(iiiem lenuissel extentanr, qui ejus juslitiam con- eomederel zelus domus Doinini, nec se murniii
servarat, et demanu omniiiin qui eiini oderant opponeret ascendenlibiis ex adverso, sed esset velut
ipsum propilius eruens, animam ejiis salvarai a canis iniitus latrare non valens, et peecata dissiniu-
raorte. Tenebalur enim atlendere, qtiodsenussuo liins subjecloruni. Nec poluiiusqiie adeoid reges
Doinino stal aut cadit, ideoquc non debuerat ser- Q lerrae lalere.quin ad excusandas excnsationes in
viim allerius judicare, vel in episcopuin tanquam peccaiis ex -hoc quasi quamdain defensionem qua
vile mancipium, desaevire, sed Ecclesiae Romanae suum luentur errorem, "assuraerent, et capilonein
deferre, ac sedi aposlolicsereliiiquere jiidicandum, ac deleniionera ipsius episcojri eontra mandalum
et ser.vare innoxias mantis suas. Nec erat ei aliqua- aposlolieura in similibus allegarent, cum H. quon-
tenus dubiianduiii, quod idem episcopus jinlicium dara imperalor.qui venerabilem frnlrem noslrnm...
apostolicsesedis eluderel, vel effugerel diseiplinara, Salernilanum archiepiscopum, in exsilitim desliua-
ex cujus ore. procedil gladius bis acutus, p"eneira- rai, honse memoriseC. paptc, prsedecessori nostro,
bilior omni gladio ancipiii,ela maii ad mare vi- pro liberalione ipsius instanli per nunlios suos et
bralilis in momento, ulpote qui tnnquam in ictu[ litteras apud eum, non dubitaverit respondere, quod
. ofiuli mare transvolai, universps. moiiles el coilesi prius et fortius fueral ajmd regem Danorum in-
Transcendit, ligans. quos percutit non iu terris so-, standum, utpra^dictus Saleswicensis episcojms re-
luromodo, sed iu coelis. JNechoc dicimus, qnasi siituerelur prisiinaeiibeiiaii, qui prius raptus fue-
vellemus ul nutrisset serpentes in gremio, vel hoslii ral, et in vinculis lenebatur, quam pro eo» qtiein
gladium in suum j'uguluni porrcxisset, aul ex eoi ipse, ne vitoe vet regno ejus insidiari vaieret, fa-
quotl ipstim, sicui clicitur,.cepit in arrais regiumii 0 ciebat in Teulonia cilra vincula, et carceres cora-
" suum
nequiter invadentem, ipsum culpabilero repu- iiaorari. Credimus aulem, quod eidem episcopo ve-
tcmus, sed ul sicut abstulisset ei nocendi causarai xatio dederii iniellecium, et sic jam sit in Babylone
et maleriam rebellandi, ut illi huniiliier deiulissei,, curatus, quod de cietero non adjiciat, ut resurgat
qui asserit in ministris suis non se simpliciier, sed1 ad ea, per qusese meminit in lacum miseiise de-
pnpillam oculi sui tangi. scendisse, nec denuo contra lorrentem dirigal bra-
Snne, quantumeunqiieidem episcopusdeliquisset,, chia, vel audeatcontra slimulum calcilrare; pro-
quid peccaveral aposiolica sedes, vel quid commi- pter quod non est regise serenilali limendum, ut de
serat Ecclesia generalis, ul utriusque in eo jVrivite- csetero revertatur ad vomitum et laqueos pedibus
giiim lsederelur? Nunquid ex deliclo suo Iucratusi tuis parei, quibus se sciret polius periuiruin, prae-
fuerat libenatem, ul uiinus jurisdiclioni noslrae,, seiiim cum brachium in quo ipse praecijmeconfide-
jjiiia peccaveral, subjiicerei? Nunqnid propter pec- bat, et de quo preedictus rex potius dubiiabat, iii
eaium ipsius punienda fucral Ecelesia generalis, ett ipsius II. impcratoris sit morle cdnfraoltiiri,et lalis
suo-privileglo spolianda, el non magis puniri de- surrexerit loco ejus, qui, cum tibi sil non solum
buerat auiina ouse peccavcr.it? Cuni nec pjicr atitl amiciiia sed aflinitate conjuncius, non ad detri-
197 PONTIFICATUSANNO VI, CHRISTI 1205. 198
nieiiium, scdincrementumpolius regni Danorum A noslrorum assensu redenndi liceiuhim oblineni.
intendet.. Ne igitur induretur cor liium super ho- Verufn, ne inopprobriuni ponlificalis oflicii niendi-
mine ipso, sed inollescat polius, el audiat, et exau- care cogatur, vicarium aliquem tuoeserenitati de-
dialverba nostra, et ei reverenierdeferal cl devote, vottim in episcojiatti suo de taa inslitiiat volunlate,
per quem reges regnant, et principes doiriinantur, qui ei ad sustentalionem suam necessarios reddilus
et qui potest non solum eonvertere corda "palrum .subraiuislret, ,et exsequatur in.ejus dicecesi quan-
in (ilios, et filiorum animos in parenles, sed epi- lum poluerii viccs ejus. Monemusigitur sereiiitateni
scopofum affectus in reges, Jut eis tanquam proecel- luam, el exhortamur in Dotniho ei in rcmissioneiii
lentibus,.-et ducibus missis ab eis, humilUer defe- inj'ungimuspeccaloruin, quatenus ul famsetuaecon-
rant, et pro eis quos prius impugnaverant, si opoi- sulas, ef_ saluti, et per opera pietatis subvenins
tueril, animas suas ponarit. etiam super-hoc animse fralris tui, ad ejusdem epi-
Cumenim homo nunquam in eodem slatu perma- scopi liberationem inlendas, el super his nobis noit
neat, etvixidem die meditelur ae nocte, sed roira- differas respondere, ut indemnitaii tuse quaninm
hiliores et frequenliores. elationibus maris mentis honeslc polerimus caveamus/Hoc aulem scire te
ejtis eiationes existant, non esl de conversione ali- . voltinms, quod deteniionem ipsins non possemus
• "
quorum -desperandum, cum affeelus , quos anni ulteritis oequanimiter susliuere, cum redundel in
atferunt venientes, recetlentes- auferunt, et niores -divinoema.esiatis offensam apoSlolicsesedis oppro-
telas alleret alierala. Nam interdum annorum do- hrium, el contiimelianiEcclesisegeneralis.
-cel multiiudo scienliain, et in senio sapiunt, qui Datum Anagniae,Non. pecembris.
desipueranl lerapore juvenlutis. Alioquin, nec CLXXXII (595).
verlerehtur impii et non essent (594), nec amiciliae PHILIPPO, -lIXUSTRIREGIERANCORUM. :
rumpereiur vincuhim, nec aliquod odium movere- Miserabilis- ephtola super [acto uxoris suw ab eo
tur. Sane, majoris disseniionis snateriam, el ranco- dereliclw.
ris scrupulum inler eharissinmm in Chrislo filium - (Anagnise,v td. Decembris.) _.
nostrum, H. regem Ungariae illustrem, et nobilem Ulinam labor" improbus vinceret universa, et

virinn, A. ducera, fralrem Ipsius, homo siiscilaverat gulta lapidem non vi sed srepe cadendo cavaret, ut
iniinicus, eratque plus utrique de altero fqiinidan- saltcni propter improbitatem nostram le vinceres,
dum, cum ipse dux posl patris obilum insurrexit el monitis nostris aurem facilem adhiberes! Sa.ne,
conlra fralrem, el, nmliis sibi per conspirationem si rem grandein a te multiplicatis intercessionibus
ailjunctis, usqtic adeo processeril coiura eum, ut *-* „ toties apostolica sedes posiulassei, facere debuis-
........
regni pariem invaserit, ct regium sibi usurpaverit ses, quantp magis, qma scnpsittibi jara ssepms, ul
diadema, sed landem, legaio sedis .ajiostolicse me^ charissiroain in Chiislo filiam nosiram, J. reginam
dianle, interdiscordantes plena esl per, Dei gratiain Fran.cor.nniillustrem, uxoremiiiam, rcgali (aceres
coucotdia- reformaia; ita, quod nunc fraterno se Jionorificentia pcrtraclari. Sed ecce, quod dolentes
traclent aflectii, qui se prius hostiliterimpugha- referinius, oinnino confringere diceris calamum
hanl, eldux ipse in regia fidelitaie persislat. Miiti- conquassaium, ei contercre duplici conlrilioue re-
mus igitur serenilali tuse formam composilionis ginam, contra quaro ex eo tribulalio duplex surgit,
inilse inter"ipsos, licet' indemnilati tuae ac regni quod, prseter personae tuae copiamquarn nontiahel__
Danorum velimus plenius providere. Proponimus eoiiim quoqiie quoeusui quotidiano deserviunl iiio-
enim praeter cauiiones, quas idem episcopus per se; pia dicitur- laborare. Cum fletu igilur teihperat po-
vel alios libi exhibere ^valebii, tani ipsum quam lum suuin, cl maxillas ejus livus irrigal lacryma-
universos, qui cum eo le, vel regniim luum, prae- riiin, eo quod, inler angusiias constilula, le quem
sunipserinl impugnare, Satanae in iiileriium carnis quoesivitnon invenii consolantem, nec alios conso-
tradere, ita, ut quicunque conlra prsestimpseiint, latores admitlil, ulpote in solUudine posila, el in
in canonem incidant sententise promulgaloe,idque D caslro regio,tauquain ih-quodain carcere, relegala.
singulis aiinis, semel, in omnibus' calhcdralibus Rcliquerat siquidem fralres el sorores, ut tibi ma-
ecclesiis regni tui 'solemniter publicetur, et nos Irjmonialiter adlisereret, essetisque duo.incafne
eiiam in-prsecipuis fesiiviiaiibusinnovemus. _Prae- una, et conjugalis uniret affeclus binarium (396)
lerea, compellantur per districlionem ecclesiasti- personarum. Quid crgo, si frustrarelur debilo ma-
canr, si-rieeesse fueril.-universi magnates regni riiali, ne sil Iseva liia sub capite ej'us, et dexlera
Danorum, ut juratoriam exhibeanl caulioneni,q_iod jpsam, ut speraverat, amplexettir, nunquid ideo
"nunquara ei super hoc proesient auxilium, vel fa- fruslrabiiurcseleiis, nec apud-te reconipensalionem
vorem;_ad omnem eiiam suspicionem omnino lol- aliquain pro omnibus quse reliqueral oblinebii?
lcndam, idein ejjiscopus, in parlibus llali.secommo- .Certe, YTerilaiisest verbuin, qtianijuxla tnae possi-
reiur, in Daniain ntillo tempore rediiurtis, nisi a bilitalis mensuram imitari -deberes, in Evangelio
te, velsuccessoribus tuisde.nostro vel successorum prnleslaiitis : Omnis qui reHqueritpatrem, matnm,
- : ' •. -, ;
(594) Sic iu apogr. XIII, png. 101.
<J>95)Episiolaiit.hanc laudal Raynaldus, ad an- (590; Sic iu npogr >-
num 1^05, § 60. Yide etiain UZOVUJM," Aiincd.lom.
1S9 INNOCENTIiIII PP. REGESTORUMLiB. VI. . 200
fratres el sorores proplef nomenmeum, centiiptutnA suain impiis, unde luum sanguinem de manu 'no-
accipiet in hoc swculo, el vitampossidebil tciernam. sira prsedicant requirendum ab eo, cui le nos in-
Tu aulem louge aliter relribuis reginse preediciae, quiunl praetuiisse. Addnnt quoque, quod, qtiia libi
quiim, qiioniam pro le universa reliquit, reliciam, nimis plaeere volumus, Deo qui non irridetur plu-
sicut dicilur, repulas el abjectam, el, in dispen- rinium displicemus, el quod ab ejus semitis devia-
dium iiue famse, procuras ul lecura videatur 0111- mus, qui asserilde se ipso : Si hominibusplacerem,
nia perdidisse. Chrisii servus non essem (Gal. i). Placeal igitur libi
Caiierum, elsi ad compassionem ejus nihil aliud consilium noslrum, eieflicias quod monemus, ne is
te moverei, hoc saliem quod ex regali prosapia ge- qui laborans sustinet et tacilus luam correclioiiem
niia regi nupsit, le inducere debuisset, ut uon ad- exspectat, si semel iraius fuerit, rapiat, nec sit qiii
dercs affiieiionemafflictae,necei, cui debilum sub- eripiat, vel ejus iracundiaese ojjponat. Alioquin, ul-
trahis conjugale, regaiem Iioiiorificentiamin aliis lerius non poterimus ej'us dissimulare miseriam, el
denegares ; sed ejus sallem oblenlu, qui nullum bo- laniam Dei etapostolicse sedis,"imo etiam ecclesise
num irremuneraltim dimitlit, el niillum maluni de- generalis injuriam in patientia suslinere ,sed abs-
serit impuniluni,eain deberes regaliter perlraclare.' que personarum acceptione officii nostri. debilum
B non de mundana polenlia, sed de di-
Qnodsi necislud langcret elficaciier menlem luam, exsequemur,
ad ileralas soepiuspreces noslras cor tuum molle- vina virtule confisi, quia, si Dnrninusfueiil nobis
scere ilelmissei, ul non soluin reginam ipsam, adjulor, non limebiintis quid facial nobis homo.
sed exiraneam quamlibel et abj'eclam, tractari ho- Daturo Anagniae,v ld. Decenibris.
nestius faceres et amplius honorari. Sed ecce,prout CLXXXIII(397).
publica fama clamat, rclicta esl sicul luguritim in LUNDENSI ARcniEPiscoro.
cucumerario, el sicut passer unicus in sedificio; Super pmnisclericis graviter excedentibusinfiigendk.
non regidem sed pauperem vitam dueit, ita ui tse- (Anagniae,iv Id. Deeembris.)
deal animam ejus vilae suse, ac dissolvi cujiiat, el [Ut famae tuoe] consulas et saluli, el sic maloruns
malil esse cum Chrislo quam in caslro Stamparum, audaciam compriraas, ct ab eis honorum innoceu-
lanquam in ergastulo, macerari, ubi qui eam come- liam luearis, super his nos humiliter consulis, quse
dunl non dormiunl, et qui ejus sunl ministerio vel officiumpaslorale coniingiinl, ut de noslra respon-
niiseriae polius deputati, roenlem ejus Tnigusesuse sione securus, injunctae lihi solliciiudiiiis debiium
sagiua Iransligunl, dum in poitim ei propinanface- laiulabililer exsequaris. [Sane iua nosduxil fruterni-
luin, et pro pane lajiidemel pro ovoporrigunt scor- (__;tas consulendos,(398)utrum clerici gravilerexceden-
pionem, ubi etiam nec nuniiis fialris sui, nec reli- tes, qui luie non possent moiiasleriis ad agendam
giosis viris, atil proelatis eliam regni lui liber ad pomilentiam depiitnri, quoniam, cum non poeni-
ijisam patet accessus, nec jioiest enm quiNbet in teant de commissis, opporlimiiaie fugiendicaptata,
tania mcesiiiia cousolari. Uiinani igilursic ei hu- carcerem claustri fugerenl, el priorihus ^e sceleri-
jusinodi niiserioe morialur (sic), quod ipsa in liac bus scelestius immiscerent, a te vel aliis praelatis
miseria non deccdal, nec eum apud homines dece- suis arclae possint cuslodise mancipari,] el iiirum
deus infaniel. qui causa diceretur morlis ipsius, si laici, siclericos in magnis sceleribus deprehendant,
hoc icmpore morereiur, quoniam non crederelur in canonem incidanl sentenliae proinulgaiae,,cum,
moiiiia simpliciter sed occisa ! Monemusigitur se- nec comprehendere, nec ad judices trahere ipsos
reiiitaiem regiam, el horlamur allenlius in Domi- possinl, nisi manus in eos injecerinl violenlas. Ad
no, quaienus, famse luse consulens el saluli, vim priinura Tgilur [respnndemus, quod cum praclali
facias tibi ipsi, el cum forlior sil sapiens viro forli, excessus corrigere deheanl siibditorum, el-publicoe
et qni dominaluranimo suo expugnatore urbium, auctorilaiis inlersit, ne criraina remaneani impu-
aninium uium vincas, de iiac vicloria magis quam nita, el perimpunilatis audaciam fiaut, qui nequam
de cxleris commendandus, el faciens quodammodo D fueranl, nequiores, non soluin possuni, sed riebenl
de nccessilale virltitem, regiuam ipsam, sicut te eliam superiores clericos illos, posiquain fueriul de
decei et eam, regali facias honorificenlia perlracta- crimine canoiiice condcmnati, sub arcla cusiodia
ri. Sic igitur cousiliis nostrisct roonilis acquiescas, deiinere, qui, cum sint incorrigibites, nec* in mo-
quod diviiiameviies offensara, ellinguas effugias nasteriis valeanl cuslodiri, ad siinilia vel pejora rie
ilelraciorum, uec in nos eorum ora relaxes, qui facili Iaberentur. Laici vero citra excommunicaiio-
iiogi.igeniisenoslree tuam duritiara impulanl, asse- nis sentenliam capereclericos, et ad judicium ira-
renies quod patientia nostra de die in diem ara- here poierunt, si oportcat eiiam violenier, dum
plius ad impoenitenliam le adducit. Eece etenim, lamen de mandato id faciant praelatorum,quorum
iiiiproperia pro te nobis exprobrantium jugiler sus- illi sunt jurisdictioni subjecti, et quorum est corri-
linemiis, dicenliuni , quod, tanquam canes muli gere crirainosos; cum hoc non ipsi, sed illi, quo-
non valenles latrare, non annunliamus impielatem ruin auctorilate id fac.iunt, facere videantur; dum
(597; Exslal, sed mulila , inler Decrelales, lib v, legunlur,hicuncis inclusa snnt; variseetiam Icctio-
til. 39, De senleniia excommunkationis, cap. 5I>, nes daniur.
ubi episcopoLoiulonenft direcla dicilur. Quse illic (598) In Decrcl., consuluisli nos.
- PONTIFICATUSANNOVI, CHRISTi 1203. i02
201
tamen non amplius eorum violentia se extendal, Lnasse, possessiones non solura eccle=iarumom-
quani defensio, vel rebellio polius exegeril clerico- nium, sed universorumreligiosorum locorum quse
" ' siia sunt in civitatevel dioecesiPerganiensi,pro suae
ium.1 " volunlalis arbiirio seslimantes,ab eis riuodecim
Datum Anagnise,lv.ld. Decemhris.
CLXXXIV. denarios, eia clericis quindecirapro libra qualibet
ARCHIEPISCOPIS ET EPISCOriS LOMBARDLE. exegerunt. Ctimqucverierabilisfrater nosler.... epi-
tt/ EcclesiamPergamensem[al.Bergomenseni\adversus scopus (599-400),el dilecii fllii, canonici et clerici "
molesliinteslueanlur ac defendant, Pergainenses,no)lenlcolla submlliere tanlo jugo,YV.
(Anagnise,xvn Kat. Januarii.) Lazar, Polestas, Albertus Pazolus, judex, el atii "
Ascenditad nos gemiius EcclesisePergamensis, Pe_rgamenses,infames quosriam et malaeopinionis
exponenlismiseriamsuam nobis elalflicliones, quas viros colligendis ecclesiarum proventibus depula-
patitur tota die, non ab hosiibus sed a filiis, non runt, adminisirationem episcopo el clericis aufe-
ab exlraueis sed a suis el familiaribus inimicis. rentes.
Filii elenim quos exaltare sludnit el nutrire, reiri- Prseierea, ut ecclesia supra nominala fieret op-
huenles ei malapro bonis, "et pro dileciioneodinm probriuni hominum el abjeclioplebis, el qua: domus
rependenles, non solummodohanc spreverani, sed orationis fuerai, in sterquilinium verleretur, juxla-
velut genirainaviperarum conjurarunt in matrein, parieies ejus in cceroelerio communes posuere la-
ejus sanguinem sitlentes cujus consueverant iha- trinas, ntres -suosiu eis et uieros,Utinam visceribus,
millalaciari. Deduxeral enlm eosin cellaria sua, purgaluri. Non sic in eeclesias et loca religiosa
parvulis poium tribuerat et uon escam, proveclis desseviuni Saraceni, sed ea reverenler el devole
cibum solidnm -ministraral, ad refeciionemeorum custodiunl, el inierdiimetiam venerantur, nolentes
panes de niensa pvopositionis assumens, et aquam polluere domosillns, quas noverant ad invocandum
eis sapientisesalutaris exponens; sed illi jam incras- nomehDomlriideputatas; Verum, quia fariiiliaritas
sati ei^am dilalati, recedentesab ipsa, erigunt eal- parit nyitta contemptum, et inimici hominis do-
caneum conlramalrem.coriira stimulum calcitrant, meslici ejus, ecclesiam alienigcnis eiiam reveren-
et ei, cujus panes edebanl, pro pane lapidem,pro" dam filii persequuntur, si lamen filiisint dicendi,
piscese"rpentem,'etprb ovq porrigunl scorpionem. qui, affecludeposilo liliali, hosiilemanimumindue-
Utquid igitur, Doniine, recessisli Ionge, cur in op- runl, raaledicentes pnlri et malri, non tamverbis-
poiiunilalibus- et tribulatione despicis, cur non quam factis, ut morle perpetua morianiur. Licet
Tespieisin faciemChrisli tui, cur le zelus non co- r aulem ex his non solumecclesiasticamsed divinaro
medil domus luse, ut exsurgas quasi potens crapu- etiam meruerintullionem, ul tamen malos in hono
laius a vino, el judices causam tuam, niemor ira- vincamus, nec relinquarous.eis" mateiiani, quain
properiorum qusein miuistris luls sustines tota die? peccaiis suas exciisationes excusent, voluraus, ct
Ecce etenim patientia tua Pergamenses ad pceni- prsesentium auctoritate.districte prsecipiendoman-
tenliam non adducit; sed quanlo palienlius eos damus, qualenus tu, frater, Mediolanensisarchi-
sustines, tanto amplius thesaurizant sibi ifani in episcope (401), personaliter ad.civitalem ipsam ac-.
die irse, indignalioneih luam in se forlius provo- cedens, potestateni,judices, consiliarioset populuni
-cnnies; sed, ne obliviscaris in finem, Domine,et ne moneas atienlius et inducas, et ex parle Dciomni-
averlas faciem Uiaroa nobis, memenio lestamenli potenlis, sub obteslalione divini judicii, eisdem in-
tui, etEcclesiaetjuaefacta est de domina gentium jungas, ut ab ecclesiis et viris ecclesiasticissic ex-
sub tribulo. Ne parcas, Domine, virgae luae, sed, iorta sine diminuiionerestiiuant, ei prorsus exlor-"
qui quosamas arguis et castigas,castiga hujusniodi quenda dimillant, et latrinas, quse lalere debent
prsesumptores,ue ipsofummalitia maculet gregem polius quam palere, a.ccemelerio ecclesisePerga-
tiuim, ideoque peccaiorum virgam super sortem mensis removeant sine mora. Qiiod si hujusmodi
justorum diutinsnon relinquas.Vertasimpia, ut non D non poluerint monitis emolliri; universilati veslrae
sinl, nec velis snorlem peccatorum, sed ut eonver- in virlute obedientieedisiricle praecipimus,quate--
lanluret vivant, sic implens iguorainia vultum eo- nus civiiaierneorum interdicii sententiaesujipona-
rum, ut quaerani,Domine, nomen luum. Sane, sic- lis, ita quod, prseter baptisma parvulorum el pce-
ut ex litleris multorum accepimus, Pergamenses nilenlias morientium, nulliun in ea divinumcele-
inter sanctuni et profanum nulhilenus distinguen- bretur oflicium,.vet exhibealur ecclesiaslicumsa-^
tes, ut Pergamensemecelesiam ancillarent et sub- cramenimu , el tam Potestatem quam consules,
"
jacerent liberam serviluti, receplis et perleclis lit- consiliarios et sestimalores, et nominalim prsedi- -
terisiiostris, quas super ecclesiarum immunitatc, cium A., judicem, Fridericum Colion., L. de Mozo,
tam eis quamLombardisaliis nos meminimusdesti- P. Moizon, C. de Roario, qui super ecclesiasel

| (399-400)Erat is Lanfranchus,quiex mqnachoor- vidiarosuperasse. Fato funclus est anno 4210, dio
dinis S. Benedicliepiscopus Bergomensis (seu, ui 30 mensisOctobris, UGHELL.Iial. sucr. I. IV. col.
hic legilur, Pergamensis), anno 1186 reiiuniiains 069.
fuerat. Vir vere pius ac probatissimis rooribtis, (401) Videsupra.
cujTis25 aniiortimadministratibvisa est omnerain-
PATROL.CCXY. - i
203 LNNOCENTIIIII PP. REGESTORUMLIR. VI. fcfli
clcricos severius cseieris, sicut dicitur saevierunl, A giis et indulgeniiis suis, inierdicti senlenliam m-
el hujus inconsulli consilii quasi prsecipue fiierunt viojabiliier observare.
auclores, singulis diebus Dominicis et festivis, Datum Anagniae, xvu Kai. Januarii.
pulsaiis campanis el camielis accensis, excommu-.
«icatos publice nunlielis, el mandatis ab universis CLXXXV(I05).
civitatibus el civibus Lorabardise tam in colloquiis EPISCOPIS, ABBATIRUS, ET ALIISECCLESrARUH TR^LA-
TIS IN QUORUM PAROCHHS MONASTERIUM CASIN.EC-
quam contractibus omnibus, sicul excommunicatos
arclius eviiari, ita, quod si qui eis communicare CLESIAS,VEL POSSES5IONES ALIASHABERE DIGKO-
SCITUR.
praesumpserini, senlentiam excommunicationis in-
Confirmat privilegium, quo abbas et [ratres Casi-
curranl, quam vos posimodum solemniter publice- nensis monasterii in rerum monaslerii invasores
tis, deniinliaiites siniiliter, sic prsedictos Potesla- excommunicalionissententiam promulgare possinl.
tem, consutes, coiisiliarios, et seslimatores Perga- (Anagnise, xvm Kal. Januarii.)
iiienses excoronninicaiioni subesse, ul non possinl Commissa nobis, licet insuflicientilnis mefltis,
absolulionis beneficiuin oblinere, nisi salisfacluri Ecclesiaruro omniuro sollicitudo rcquirit ut, ad lui-
jilenarie de piaemissis aposiolico se conspeciui per- lionem earura contra malignorum incursus, nostroe
sonaliler prsesentarinl. Consiituliones insuper , el " considerationis aciem exfendamus. Specialitef autem
sentenlias, quse ab excoinmunicaiis. ipsis, vel de monaslerio Casinensi, quod nobis est millo mediante -
ipsorum mandalo, fuerint promulgatse, decernalis subjectum, adesse volumus et prodesse, ne personse
irritas et inaues, nullo unqnam tempore valiluras, sedentes ibidem secus pedes Domini cum Maria,
et illos, qui eis in prxdiclorum ofiiciorum admini- et nocte ac die in Iege Domini meditanles, a reli-
stralione successerini, in excommunicaiionis sen- gionis suoe proposiio revocenlur molestaiionibus
tentia successuros, nisi satisfecerint infra mcnsem, aliquorum indebilis, et eis pars oplinia quam elege-"
curn succedantin onerequi substiluuntur in honore. rant anferalur. tnde est, quod, cum dilecius filius
Cumque prsedicli PoteStas, consules et consiliafii, noster, R. (401) tituii Sanctorum Marcelliniel Petri
graviter persequanlur ecclesiasticam libertatem , presbyter cardinalis, Casinensis abbas, in malefa-
praesentium aucloritale deeerriiinus, ut, nisi resi- clores suos, si qui forte, timore Dei postposiio, ad
piierint infra mensem, filii eorum usque in teiiiam diripienda bona raoiiaslerii Casinensis violenier
et quarlam generationem ad honores ecclesiastieos exlenderinl manus suas, si dicecesani nialefactorum
et heneflcia, de caetero nullalenus assuirtautur. Ul ipsorum episcopi, ad monitionem ejus vel fratrum
autem quam molesle lanlam Dei el Ecclesiaegene- r_ suorum, eidero de ipsis noluerinl aul" nialiliose
ralisferamus injuriam sentianl plenius in affectuin, distulerini exhibere jtisiilise eomplemeniuin, de au-
denuntietis eisdem, quod nisi resipuerint infra ctoritaie noslra et felicis memorisepradecessorum
niensem, civilalem ipsorum episcopali privabimus nostrorum, Calisti et Alexandri PP. excommunica-
dignilale, ac sedem ipsorum ad locum alium irans- tionis senienliam promulgandi liberani habealfacul-
feremus. Quod si nec sic infra mensem alium-po- latem, universilati veslrae per aposlolica scripla
tuerunt ad salisfaclionem indtici, ne ad rectiperan- praecipiendomandamus, quatenns, si qui parochia-
dam digniiatem amissam valeant aspirare, per vi- norum vestrorum possessiones vel bona monasierii .
cinos episcopatus Pergaroensem dicecesim divide- memorali abstulerinl vel invaserinl violenter, audila
mus, el divisionem maiidabimus in perpctuum exinde querimonia per abbalem vel fratres Casi-
observari. Adjicimus eliam, ut vos, fratres, Medio- nenses, de ipsis, nullius contradiclionis vel appella-
lanensis archiepiscopeet episcope Vercellensis(402), tionis obslacnlo, districtam justiiiam facere minime
canonicds, clericos ct universos viros religiosos, differaiis. Alioquin, senleiitiain excommunicaiionis'
tam exemplos quam alios, in civilale Pergamensi et qtiam jirsedictus abbas in eos, juxia lenorem privi-
ejus districtu maiientes, cum ab eodem episcopo legiorum suorum qua?Casinensi Ecclesiaeapostolica
Pergaraensi fueritis requisiti, eivitatem et ejus *D sedes indulsii, propier hoc duxerit promulgandam,
dislrictum egredi nec regredi ad eosdem, dosiec onnii occasione et contradiclione cessantibus, fir-
fuerilsalisfactum, per suspensionis el excommuni- miter observetis, el per episcopatus vestros vos,
cationis sententiam, sublato appellationis obslacuto, fratres archiepiscopi et episcopi, facialis tandiu
compellatis, et eis, cum non tam pro sua quam inviolabiliterobservari, donec per eumdem abbaleni
ficclesise generalis exsulaverint libertaie, facialis per et fratres suos vobis constilerit, eis esse super Ins
universas ecclesias Lombardise,juxla vestroadiscre- saiisfaciuin, pro quibus vinculo fueranl excommu-
"
tionis arbilrium, congr.ue provideri, contradiclores nicaiionis astricti.
censiira ecclesiastica coropescenles. Prselerea, tam Datum Anagnioe,ivm Eal. Januarii.
Uierosolymitanse quam miliiise TemjUi fratres co-
gatis, appeltatione remola, non obstaniibus privile-

(402) Vide eliam supra.


TA05' Laudata a Raynaldo, au annura 1203, | 37, (£04) De eo jam dicium est sspius.
203 PONTIFICATUSANNOVI, CIIRISTI 1205. 206
CLXXXVl. A in Chrisio filii noslri, illnslrisfegis 0.,in Romanum
UAGISTRO SYSI.CLERICO VENERABILIS FRATRIS NOSTRI, imperatorem electi, in cujus fidelitale ac devotione
G. (405) PRSNESTINl EPISCOPI,APOSTOLIC2I" SEDIS persistis, inducti, ut de caeteroularis annulo atictq-
•LEGATI. ritaie tibi prsesentium indulgeraus. Nulli ergo, etc.
ScholaslriamecciesimMagunlinmipsi confirmal. Datum Anagniae,n Idus Decembris, anno sexto.
Anagnise,u Id, Decembris.) CLXXXIX.
Solet annuere, eic. usque assensu. Concessioneni EPISCOPO (409), DECANO (410); ETMAGISTRO WILOTO,
Scholaslriaeecclesiae-Maguntirise,cum praebendaet CANONICO, PlCTAVlENSiBUS.
aliis peiiinenliis suls, per venerabilem fralrem no- Causam eleclionis episcopiEngolismensisipsis com-
strum, S. (400) -Magunlinumarcbiepiscopum, tibi mittit (411).
' '
faclam, sicnt canonice facla est,' aucloriiate tibi (Anagniae,iv Id. Decembris.),
apostolica confirmamus,elc. Nulli ergo, etc. Quoniam,Ecclesia Engolismensivacanle, in varia
Datum Anagnise,n td. Decemhris'. se vola eligenlium variare(412), coacta est in cano-
CLXXXVII. . nicorum suorum personis ad sedem aposlolicarala^
ARBATI CORBElENSl(407). borare. Fuil igitur ex una parte propositum coram
" nobis, quod cum bonae memorise...(413) Engoli-.
Privilegia ipsi confirniat.
(Anaguise,u Id. Decembris;) . - • smensis episcopus, viam fuisset universsecarnis in-
Solet annuere, clc. usque assensu".-Libertates, gressus, canonici saepiusde_prseficiendisibi ponti-
immuniiates el dignitates monasterio Corbeiensi flcis eleclione-traclanles, dilectum filium... abba-
per pfsedecessoresnostros indultas, et eorum privi- lem Saricli Eparchii (414), laudabilis vitse, virum
legiis confirmalas, exeroptiones etiam saecularium erudilum, in' spiritualibus et in temporalibus cir-
exaclionumper prineipes ssecularescohcessaseidem cumspeclum,citra solemnitalem electionis commu-
auclorilate apostolica confifmamus, et-praesentis r.iter nominarunt. Verum,-ejus eleclione dilata, in
scripti pairocinio communimus.Nulli ergo, etc. quatuor ex concanonicis suis"conlulerunlarbitriuiu
Datum Anagniae,n ld. Decembris, annd sexto. eligendi, abeis juramento receplo,_quotlde gremio
CLXXXVIII(408). Engolismensis ecclesiae quem utiliorem crederent
EIDEM. - . - infra cerlura-lempus eligerenl in pastorem; cano-
Concedit[acullatem utendi annulo. nicis quoque firmanlibusjTiraniento,quod eum sine
(An'agni3e, n Id. Decembris.) ' conlradictiorie reciperent-in eleclum, quem prae-
Aposloliea sedes, cui, auclore Dornino,licet im- f, dicli qualiior infra certura diem juxla formam eli-
•meriti,-prsesidemus,in pleiiiludinem ecclesiasiicse gerent sibi dalam. Cselerum,quia prius fuit elfpsus
dignitatis assumpta, sic in filios graliam henedi- terminus eis datus, quam in unum electorum qtia-
ctionis palernoetransfundit, ut de pleriiludineipsius lernarius convenisset, non fuit ab eis in eleclione
accipiant universi, et, sicul eis injunctaesibi sollici- pfocessum, sed a compromissopotius se adinvicem
Uidinisonus participat, sic etiain acceptse dignilatis absolveruht. Canonici ergo; denuo convenienles in
lionores communicat et ornatus, dotans in filiis unum, in dilectum filium... archidiaconum... prse-
filias.^t filios in filiabus adornahs. Circa illos autein cenlorem, et... Xanclonensemarchidiaconura,cano-
se magis exliihet liberalem, et in eos copiosius sua nicura Engolismensem,eligendi contulerunt liberaro
dona diffundit,quiacceptsegratise non ingrali vitium facultatem, ila tamen, quod duo sine tertio niliil
ingratiludinis fugiunt, el bonorantibus se assur- possent, sed posset leiiius duos absolvere si nequi-
gentes in actionibus gratiafum, ut gratia eis detur - reni pariter convenire. Quamvis aniera praecentor
ex gratia -promerentur. Cum igitur faclam tibi et ipse se diceretjurare paralum utiliorem ejiiscopatui
monasterio luo*ab apostolica sede gratiam reco- noniinare, vel recipere liominaiumab aliis, si quem
gn.oscas,qusepredecessoribusluis, et eorum succes- nominarenj,utilioreinsuo nominato j'urarent, neuter
soribus usum mitrse, ehirolliecariim et sandalioruraD lamen id recipere voluit, nee poluerunt in aliqtiem
indulsit, lam merilis tuis, quam precibus charissimi , consentire, propler qtiod a compromissose invicem

(40S) De eo jarii dietuin est saepius. runlur apud anciores novseGalliae,lom.ll, coh 1007.
(408) Idem.' (412) Sic in apograpiiisVaticanoet Conti.
. (407) « Hugotdus(tricesimus secundus monaslfrii (415) Joannes ! de S. Vailio, Gallice, de S. Val,
Corbeiensis abbas), regimen tenuit annis 29, cor- vir egregiis moribus et virlu.libiiseonspicuiis,diem
pbris sarcinam-deponensanno 1229.» BUCEL. Gertn. obieral supremiim hoc ipso iinno 1203, 7 Martii, nt
sacr. t. II, pag. 165. dicilurIn Faslis monasteiii de Corona. Gall. Christ.
Agitur enira' hie
" de monasterio Corbeiensi
-
in . l. II, col.
' 1006. Vide epislolam libri- 'quinti 153,
Germania. , * noi.
(408) Laudata a Raynatdo, ad annum 1205, § 67. (4t4)RaimIfum, abbatemmonasteriiS. Eparchii,
(409) De episcopo Piclaviensijara egimussupra: ah auno 1171 usque ad aiuuira 1218sedisse tradunt
(430) Guillelmum I, Piclaviensem.decanuiri,an. aucloros.novoeGalliaeChristianoe,ex chr&nicoBer-
1198et 1200 agnoscunt auctores novoeGalliseCiiri- nardi tlherii, jtixta dom. Estiennol in fragmeuiis
siianae, tom.- II, col. 1216; mox Philippum aimo mss. Aquilanise,inilla de hac ejus In episcopum
1211iro.mediatememorant. Engolisinensem electione habila mensione. Gall.
(411.)Conferendahoecepislola cum iis qiiserefe- Christ. ibid.,-col. 1054.
207 ' INSOCENTIIIII PP. REGESTORUMLIB. VI. «0B
absolverunt. Archidiaconus igilur, qui unicus est A teris ejus in noslra praesentia recitatis evidenliiis
in Engolismensi Ecclesia... thesaurarius... cantor, apparebat.
et... poenitentiarius, el aniiquiores canonici, imo Cum ergo abbas Sancti Eparchii a dpcem tantiim
major et sanior pars eortim qui consuevcrant in excommunicalis et perjnris , post appellationem
Ecclesia residere, ailendentes, deliberatione prae- ad nos interpositam, inconsultis aliis, fueril noir.i-
habita, quod in prsediclumabbatem Sancti Eparchii nalus, decanus aulem ab undecim consilii sanioris
prius convenerant pene omnes, invocala sancii Spi- fuisset electus, eleciionem decani confirmari pe-
ritus gratia, eum in episcopumelegerunl, et se ac lehanl, et irrilum nuntiari quod factum fuerat de
electionemsuam proicctioni sedis apostolicaesuppo- abbale. Verum, conlra hoc fuit econtrario re-
nenles, ne quis contra eos vel eleelionero sitam ali- plicatum, quod nec perjTirium, nec excoromuni-
quid atlenlarei, ad nosiram audientiam appellarunl. cationemabbatis incurrerantelectores, cum excom-
Verum,cumecclesiamcumJaudibussolitisintroissenl, municalionis sentenlia per pfsediclum' fuerit ar-
quiclamqui, cum interfuissent electioni jain faclae, chiepiscopum relaxala, sicut juramento firmarunl,
in nullo lamen eligenlibus obviarant, Burdegalen- nec jurarent canonici , sicul-fuerat propositum ex
sem decanum (415), setate minorein , iliilteralum ct adverso , se sine consilio et assensu singulorum et
iiisufficienlemad episcopatusregimen, in episcopum B omnium, vel sine communiconsilio, ad electionem
tcmere nominarunt. Unde, quia in eumdem abbalem nullatenus processuros, sicut venerabilis fraler no-
pene omnes personae ipsius ecclesiseac canonici ster... Xanctonensis(418)episcopus, per suas-litte-
residentes fere convenerant, universi eleclionem ras exprimebat, quibuspro se pars utebalur adver-
ij)sius,quse fuerat facta prius, confirmari petebani, sa. Unde, cum universsepersonse,una dunlaxai ex-
et cassari quod faclum fuerat de decano. Cxterum, cepla , et anliquiores canonici, a'cpene peniius om-
cpntra boc fuit propositum cx adverso , quod cum nes qui in ecclesia residentiam .faciebant, in prae-
Eiigolisroensescanonici,ubi de prafkiendo sibi pa- dictmnconvenirent abbatein , de communi canoni-
slore traciarcnt, pariter convenisseni juramenlo corum consilio, tanquam maj'oriset sanioris parlis,
firmare, quod nullus in nominaiionem primo pro- in ejus fuerai eleclioneproeessum. Licet aulem pro
rumperet, uisi cum tractatu onmium el singulorum hac eligentiumparle nullus comparuerit procurator,
assensu, el «e ad id sub excommunicationis vincu- -sed sTnplicesnuutii,"qui quod faclum fuerat propo-
lo astringentes, in eos qui contra prsesumerentper ' nebant, unde pars decani ab eis et parte sua in-
venerabilemfratrem nostrum.... Burdegalcnsemar- slanter pelebat expensas , quia tamen prsediclus
chiepiscopum.(4l6), melropolilanumsuum, obtinue- ,."*abbas sufficienlemmiseral responsalein , audiviinus
runt excommunicationis senientiam promulgari. hsecet alia quae fuerunt liinc inde proposita, et
Curaque postmodum eligendi sibi ponlificis coniu- motum noslri animi formavimusex eisdem. Con-
lerint potesialein, limens magister scholarum sliiit autem nobis ex confessionibnspartium , quod
ne si pro ubi (417) , primi non conveneraiil ele- post appellationem ad nos tegilime-interp.ositam a
clores, non possenl convenire secundi, atiquid paucioribus electus ftierat idein abbas,quia, cuin
minus canonicum agerelur , ne quis sine eom- ad electionem viginti el unus canonici convenis-
muni consilio et assensu in eleclione procede- senl, decem tanlum convenerant in eumriem, reli-
ret, ad noslram audienliam provocavit. Verum , quis inconsultis, propier quod eleclionem ipsius
cum prsedicli Ires quod non convenerant capiiulo duximus irriiandam. Quia vero Burdegalcnsis de-
retutissenl, archidiaconus el sequaces ipsius ap- canus per partem electus adversam, ad exsequen-
pellalioni nullatenus deferenles, prsediclum ab- dum pontificatus oflicium insuflicieiis dicilnr , et
batem in episcopumprotinus nominarunt. euiii asseritur lam in aelale quam scienlia suslinere
Allendentes igitur alii plures numero el consi- defeclum , quod ad tantaedignitalis apicem non de-
lio saniores, quod illi realum perjurii, et excom- beat promoveri, discrelioni vesirae per apostolica
municationis senlenliam incurrissent, et qtiod eis, j) scripla mandamus, atque prsecipimus, quaienus ,
lum ex hoe, lum ex eo quodappellationi non duxe- solum Deum habenles prae oculis ,- ad locum icio-
rant deferendum, el eis elegerant ineonsullis, eli- neum, ulriqueparti securum, convenientesin unum,
gendi potestate privalis, ad ipsos lanlum esset ele- decano ipso el partibus, si eilatse voluerinl coropa-
clio devoluta, cum illi appellationemde caeteronon rere, in vestra praesentiaconsliuitis, inquiraiis sine
posset objicere conira eos, quoniam veneram con- personaruni acceptione super .prsemissis impedi-
traipsam,-quoniam frustra Iegis auxilium invocaf menlis diligentiusveritaiem , et si partes consense-
qui commillit in legem, in praedictumdecanum, vi- rint, definilivamsenientiam proferatis. Alioquin ,
rum ad regimen episcopatus idoneum , unanimiter eausam sufficienter instruclam ad nos reroiltere
convenerunt, cujus eleclio fuil postmodumauclori- procureiis , prsefigentes terminum couipetentem,
tate prsedictiarchiepiscopiconiirmata, sicut ex lit- quo paiies ad sedem apostolicam veniant senlen-

(415) Erat is verisimiliter Geraldus II de Mala- (416) De eojam dictum est stepius. Vid. epist.
morte; ipsurn enim immediaie post Stephanum , de libri quinii 96.
quo nihil posi animmll95, memoranl auctores (417) Sic in apographis.
novaeGalliseChrislianoe,tom ti, col. 856. (418) Videetiam ibiclem.
209 . - PONTIFICATUSANNO VI, CHRISTI 1203. 210
tiam recepturae, ad quam personaliler praenomina- A Laboris, receperilis quasi piimi, et eum curaveritis
ius electus accedat, nisi aliquo juslo impedimen- amplius honorare, nescimus quorum- seducti consi-
to conslilerit delineri; cujus eleclio sITuerit forsan lio , el quo errore decepti, aversi (sic)"retrorsum ,
"de jTirecassanda , paries,'universilalis nomine, sint Vioritamcontraeumquam contra nos et regemcal-
parala;, vel cum consilio noslro eteclionem canoni- caneum erexislis, et, castellano ipsius comitis non
' cara
celebrare, vel, si raiio postulaverit, personani absque vitio prodilionis occiso, universi pariler re-
idoneam a nohis recipere in pastorem. Quod si nou heHaslis.Sane,cum inaccessuipsiuscomitis hostes qui
omnes, etc. Tu, fraler, episcope, eic. prius discurrcbant pcrregnum'impune,elnon Solum
Dalum Anagniae, ivld". Decembris, anno se.xto. spolia rapiehant, setlin personas etiam ssevientes, ab
- -
CXC. eisper tormenta, non lantumomniaqusehabebanl sed
ABCniEPISCOPOSENONENSI (419). ei quse haherenon poieraniexlorquebant, quos vole-
Tenorem lilterarum aposlolkarum certis in casibus bant eliam sicut .pecora irucidantcs.dextera Domini
. interpreialur. facienle virtutem , per induslriam et prudentiam
(Anagniae,xv Kal. Januarii). comilis, auctorilale sedisaposlolieaeaecedente,
Sedes apostolica consuevit exhihere se petenli- ipsius mirabiliter conlrili fucrint el dispersi, dehuerat
hus liberalem, sed quidam ejus gratia nequiter abu- j3
dum de concedi! apud vos tantam graiiam invenisse, ut non solum
lunlur, quod ipsa benignitale ipsi non rebellaretis in eum, sed pro
ad malignitatemintorquent.Quidamenim malignari ipso eiiam aniraas
cum ipse pro vobis quodam modo suara
volentes in commissionib.us-noslris, minores et vi- ponerelis,animam posuisset. Verum, utquem circa eum et
liores persphas propriis nominibns exjjrimunt-; ma- nos aniraum monslraretis plenius-per ef-
auiem gereretis
jores et digniores specialibus vocabulis non
fectum, c-um uos in lecto segritudinisposilos visi-
designant, sed eas sub quodam generalitalis invo-
lasset.nos mortuos confingenies, conjurastis iu
lucro comprehendunt, uti commissiones ipsas a no-
eum, et castellum quod ipse tenuerat occupaslis,
bis facilius impetrent, sub hacforma: conquerenlur nec
poluit pardus suam varietalem deponere, atit
lales de islo vel itlo, et aliis quibusdam propriis
tigris cxuere pellem suam , cum lu, frater arcbi-
noinihibus exprimendis, qui eis super lali negolio
et quibusdam aliis rebus inj'uripsi minus et graves tionis episcope, infidelitatis vilium, quod sub multse devo-
specie, donec palleura a nobis reciperes, pat-
exislunt. Nos igilur , eorum volentes malitiis obvia-
liaras, exercueris pallealus, auctor perjurii etperdi-
re, decemimus ul_ cum in commissionibus noslris lionis ejTectus, qui nobis saltem fidelitatem debue-
minores et viliores personse solummodo designan- . ras observare. Verum
, quod verebamur accidit,
et
lur, majores digniores sub-generali clausuranon C
J
quod limeharaus evenit, et quasi prodigiatiter est
inlelliganiur includi, sed nec liceat occasione_gene- effeclum, ut infideliiatem, quam sine palleo
ralitalis hujusmodi muttiludinem effrenala.min ju- pallia-
dicium evocare, nec super maj'orihus et graviori- ras, dctegeres pallealus, quoniam palleum pallea-
lionis impatiens jiatere te fecit, et ut quod faciebas
bus negoliis audianlur, qui de levioribus et mino- faceres cilius Ut aulem jaceretis rete
Si imperaiii.
ribus tantum faciunt mentionem. quis vero ma- anle oculos pennaiorura , com-
non ut velit cum slatim.proditione
jores personas expresserit, eis missa,
j'uramentum*baliinobis prseslitum, sicul au-
in judicio experiri, sed ut descendere valeat ad divimus, innovastis
, fariquam potius verbis vestris
minores , quia fraus et dolus ei patrocinari non Hjiiaraoperibuscrederemus,nec sic sciremusinterope-
debet, .tanquam mendax peccalor, careal irope- ra et verba dislinguere , ul cognosceremus aperle
traiis.
qui labiis nos"honorent, cum longe sit cor eorum a
Datum.Anagniae, xv Kal. Januarii, anno sexlo. nobis. Veruin , forsan ad id ea raiio vos induxil,
CXCl (420).' qnod, cum vos conscientia remorderel, et cogno-
ARCHIEPISCOPO (421), ABBATI SANCTI ANDRE.E, ET scerelis melius per vos ipsos quod contra jurameni
POPULO BRUNDUSINIS. Inm nobis praeslitum veneratis, pcenilentes forsitan
_)
Acriter eis objurgat qiiod conjuraverintconira comi- decomraisso, aliud, quod servetis in poslerum,
tem Brennensem, el, casletlano occiso, proditorie prae-
casleilumoccupaverinl. stilistis.
(-Anagnise.) Caeterum, si comes ipse contra vos in aliquo de-
Mrari cogimur non modicum el moveri, quod , liquisset, non debueratis per vos ipsos hujusmodi
cum inter universos in Apulia constilulos, dilecium sumere ultionem, sed ad rios recurrere, el ab eb
fiiium, nobilenTviruih, Wallerum , comitem Rren- saiisfactionem etjuslitiam poslulare. Nam, quan-
hensem, magislrumjustitiarium Apuliae et Terrse lumciinque"ipsum dilexerimus haclenus, et nunc
(419) De.eo jam dictum ssepius. darum prudentia clarum, ab Innocenlio in Bulga-
(420) Laudata apud Raynaldum , ad annum 1203, riam apostolicwsedis legatum, hoc ipso anno 1203,
£ 70. __ _ . migsutii..Sed, pace cj'us dixerimus, mire hallucina-
(421) Quis ftierit- archiepiscqpus Brtindusiniis, ad tus est. Dominicum enim, non archkpiscopum, sed
quem hsec ditigilur cpislola , pro certo sialuere in archipresbyiernm Brundusinum, diseiie nomiiiat
promplti non habemus. Gerardum ad ammm 1196 poniifex. Vide epislolam hujusce libii sexti 143:
niemoraiLiGHELLuS, Ital. sacr.l, IX, col. 46. Moxad- Ncc, cliainsi arimiiii posset archiephcopum ftiisse
ducil Domiiiicum, moribus_,ulait, et rerttm geren- legatuni in Bulgariaiii, de eodembic agi posset.
211 1NN0CENT1I111PP. REGESTORUMLIB. VI. 21"2
eliam diligamus, per vos tamen inielligere potera- A osienderelis vos in infideliumpersecuiione fidels?.
tis, quotl plus regero diligebanius ei regnum, nec Ecceetenim, licet anima-quse peccaverit ninrtis
paleremur ipsum aliquid in praejudiciumregis et seiUentia.mmerealur, nec puniendus sil pro palre
regni dispendium attentare. Quia vero j"usluseiiam filius, vel filius pro parente, juxta consueludinem
cadit in die septies, et resurgit, nec potest homo lamen paucorum erimen in multis diffunditur, el
in eodem statu jugiter permanere, monemus imi- in paucis el vilibus plur.es ac n.eliores immeriio
versiiatem vesiram el exhoiiamur in Domino, et diffamarilur. Quamvis etenim nos, qui merila per-
per aposlolica vobis scripla mandairius, atque sub sonaruin novimus, et inter genlem et gentem, ci-
debito quo nobis et regi leneroini districte prseci- vitalem et civitatem distinguimus, et inter sancitim
pirous, quatenus, redeuntes ad mentem, et quod discernimus et profanum , segregare noverinms a
. forsan incpnsulte fecistis saniori consilio corri- fidelibusinfideles, ne dicamus honum maluiii, nec
genics, a lapsu proprio resurgatis, el ab eodem co- malum bonum, parati eliam potius delinquenlibus
mile, secuiiiaie recepta, quod pro liae offensa nec parcere si a conlumacia resipiscant, quam bonis
cives offendat ncc opprimai civitalero, redealis ad diira perseverant irasci, remolitamen, el quipro-
fidelitaiem ipsius, ei castellum in ejus manihus vincisenomen lenenl, ignoranles nomina civilaiuni,
resignetis. Alioquin, vos, fraler archiepiscope, el B quod Brundusini, Malerani, Baronilani, Hidrontini
fili a.bbas Sancli Andreas, usque ad mensem posl et Gallipolilani proditorie commiserunl, vos asse-
susceplionem proesenlium noslrn vos conspecitii Tiint coromisisse, in totam' provinciam paucarum
pr.Tesenletis.pcenam vel prsemium pro meritis re- civilatum crimina reiorquenles;_Quidameiiara, etsi
cepturi. Quod si forsan disluleritis vel nolueritis proviiiciara noverint, ct viderinl civilates, -et nove-
adimplere, noveritis vos exlunc vinculo excommu- rint etiara qui peccarint, taeilurnitatem lamenMn-
nicationis aslrictos. Yos quoque, cives, nisi ir.?ra nocentium accusant, et vertunt dissimulalionem
eumdem lerroinum manriatiim fueritis aposlolicum in culpam contra vos, verbum illud canonicum su-
exsecuii, eivilalem vestram noveritis interdiclam, menles, negligere, cum possinl perlurhare perver-
et universos principates Iiujtisproditionis consilia- sos, nihil est aliud quam fovere, nec caret scru-
rios et auclores excommunicalioiiisvinculo inno- pulo societatis occultae qui manifesto facinori desi-
datos. Utaulem spiriluali gladio gladius malerialis Tiunl obviare. Sane, si comes ipse contra illos in
accedat, univcrsis comitibiis, haronibus et civibus, aliquo deliquisset, etc. In eumdem fere modumus-
constiluiis per Apuliam et Terram Laboris, tam ex que ailentare, qui quantum contulerit loli regno,
parie nostra cjuam regia , disiricie praecipiendo „" vos non credimus ignorare. Nam in ejus advenlu
mandamus, ul nulium vobis aiixilium tribuant et hostes, qui prius discurrebant per regnum im-
favorem, sed eideni comili contra vos virililer et pune, elc. In eumdemfere moduni usque contriti
potenter assistanl. Eligile igitur obedire polius, ul sunt mirabiliter el dispersi; propter quod prodi-
vivaiis, quam in conlumacia veslra persistere ac tores praediclifidelesei non infideles dehuerant ex-
perire, stitisse. Ut igitur non solum vos, sed universosin.
Datum Anagniae, regno Siciliaeconslilulos ab opprobrii bujus imprope-
In eumdem[ere tnodutn..... archiepLcopo (422) rio liberelis, universitalem veslram monemus, el
et pojraloHydrunliiiis, usque : contra nos el regem eshortamur aitenlius et per apostolica vobis seripla
crexislis calcaneum, et lemere rebellasiis, etc, in mandantes, sub debilo quo nobis el regi tenemini,"
eumdem modum usquein fine, exceptoquod non fiat dislriclc praecipimus,. quaienus nisi BaroinTani,
iii meniio de abbale. Brundusini, Ilidronlini el Gallipolitani, roandaluin
In eumdemnwdum....... episropo (423) el civilms nostrum, quod pcr lilleras nostras eis dirigimus,
Gallipolilanis. infra mensem post susceptionemprsesenliumfuerint
. GXCII. -exsecuti, vos, fratres archiepiscopi et episcopi, ter-
ARCIIlEPISCOPIS, EPISCOP1S, ABRATIBUS, ETKOBILIBUS ]D ras eorum denuntietis inierdiclo subj'eclas, ei uni-
VIHIS,COMITIBUS, BARONIBUS, ET CIVIBUS,CONSTI- versos principales prodiiionis IiujTisconsiliarioset
TUTISPERAPULIAM, ET TERRAM LABORiS. auclores, ei.comniunicaiionis sententise suhjacere;
De eodemargumenlo. lam interdicii quam excommunicatibnissenlenlias,
(Anagnioe.) singulis diebus Dominicisel festivis, pulsatis cam-
Nisi stalum vesirum negligeretis et famam, pro- psnis el candelis aceensis, lara in cathedralibus cc-
ditores fiHos, qui, per innaiae sibi prpdilionis vi- clesiis quam aliis parochiaiibiis,in civilatibus vestris
lium, totam Apuliaeac Terrse Laboris genlem infa-. vel diceresibus conslitulis, publicari sotemniler fa-
manl, laliler punirelis, nobis eiiam tacentibus, per cientes, et vos etiam personaliier publicanles.Brun-
vos ipsos, quod gentis purgareiis opprobrium, et dusiiium aulem et Hidrontinum archiepiscopos,etc.

(422) Uimium iroperfecla apud UGHELLUM, Ital. (123) Post Melchisedech, qui interfuit el sub-
sacr. l. IX, eol. 15, liydrunlinorum archiepiscopo- scripsil concilio Nicseno,per ihuita saecula,et usque
rum series, Jonatham annis 1163et 1179, mox, ira- ad anuum 1525, Gallipolitanorumepiscoporum de-
mediate, Tancredunr de Anibaldis anno 1219, me- siderarilur acta el noiiiina. UGUEL.Ital. sacr.l. IX,
piPIMi- col. 15S.
'
S!5 . PONTIFICATUSANNOVI, CIIRISTI 1205. 214
Gallipolilanum episcopum, nisi, prout prodilionis A demonslrant, ettestantur foiiius quaestionesquibus
causa fuisse dicuntur, sic etiam fiant conversionis. apostolicam sedero pulsas, ul piilsaiili j'anuam veri-
auclores, et vel apud cives suos efficiantut manda- tafis aperiat, et qtise.obscura vidcntur suae respon-
tum aposlolicum exsequantur, vel ipsi personaliter sionis verbis illustret. Sane, per tuas nos duxisti
infra mensem post susceplionem prsesenliumnoslro litleras cohsulendos, cur Psalmisla terlioe diei nul-
se conspeclui prsesentarint, poenam vel prsemium luih psalnium inscripserit, cuin ab eo, in taudem
pro merilis recepluri, excommunicatos sub solem- .operis singulorum, singulipsalmi caeterissint diebus
nitate simiti nunlielis, et faeialis in locis quaeprse- inscripii.] Nam, in priina Sabbali vicesimum ter-
diximus nunliari. Vos vero, filii comiles, barones, lium, in secunda quadragesimum septimum, in
"elcives, sicut de gratia nostra confiditis, et nos de quarta iionagesimum leriiuni, in quinta octogesi-
vestra devoiione speramus, eontra prodilores et mum, in die anie Sabbatum, scilicet sexta Sabbati,
rebelles hujusmodi, praediclo comiti, qui super hoc nonatjesimum secundum, et in tlie Sabbati, nona-
causam nostram, regis, et suam specialiter.procii- gesimum primum psalmum inscribii; tertia Sabbati
rabit, assistntis viriliier, el potenter, in forti mariu, penitus prselermissa, in quo latere ,credis aliquod
et extenio brachio, rebellium deprimentes super- sacramentura. Puteus alius esl, nec sumus sufli-
hiara, et in freuo et in camo constringenles maxil- cienles ex nobis haurire aquam de.fontibus Salva-
!as eorum, ut ad-fidelilatis semiiam ab infidelitatis "toris, sed ul postulemus ab eo qui dat omnibus af-
invio revertantur. Wullus quoque vestrorum eisin- flusnier et non improperat, ut dignetur nobis imme-
terim aliqua necessaria ministrare praesumat, vel ritis revelare, quod sapieuiibus haclenus, sicut
-auxiliumeis tribuat aul -favorem, sed taliler polius disposuit illi Paier, abseondil. [Credimus aulem,
excessum eorum, etinjuriam vestram vindicelisin quod, cum tertia dies sil inter caeiera commenda-
ens, ut quantum vitium proditionis vobis displiceat, hilis maxime propter sacrosancium mysteriuni Tri-
in puniendis prodiloribus oslendalis; contra Mate- nitaiis,, Psalmographus, ticet intellexerit super
ranos sicut per alias litteras vobis mandavimus pro- senes, et sicut calamus scribae velociler scribentis
cessuri. Quia vero nobilibus viris, S.Geiuili comiti, lingua ejus, ut tamen mysterium illud ineffabile,
Rob. de Buiardj Kic. de Fonlaneliis, et fralribus . imo. ineffabilissimum, demonstraret, Iaudes teriiae
ejus, Pandulfo de Aquirio, el Tor. -filiisconiilis S. diei omnino suppressit, nialens super hoc prorsus -
Felicis, pafaii sumiis, tam de comite ipso quam sitere quani (enuiterJjalbuiire. Ad quod ulique de-
aliis, "contra quos movere voluerint quseslionem, signandum, et Paulus apostolus, cuinusqucad ler-
plenam iustitiani exhibere, quod per vos eis volu- _ lium ccelumraplus fuisset, audivit arcana verba quae
mus nuntiari. Volumus, el sub eadein vobis distri- non licuit homini toqui. Tacens vero tantum myste-
clione maridamus, quatenus vos, fralres archi- riuin, allius quidem extulil el fortius commeuriavit.
episcopi el episcopi_,nisiad commonitionemvestram Unde prseceptum legitur Danieli: Signa librum et
a- sua rebellione destiierint, et regnum desierint claude mysteria, perlransibunl plurimi el mulliplix
suis seducloribus ct impugnatoribus perlurbare, et erit scientia (Dan. xn). Clausus enim exstilil liber
contra comilem machinari, excommunicationis eos et signala mysieria, donec Leo de tribu Juda libriim
Benlehlia ferialis,""quam,singulis diebus Dominicis aperuit, ejusque signacula sohit. Triplex autein est
et fesiivis,"pulsatis campanis et candelis accensis, ' Trinilas, personarura in Qeo., subslanliartim iu
facialis solemniler publicari, eos simili seiitenlise. Chrislo, et specierum in sacramento. In prima, t*es
supponenles, qui viciualia eis, aut alia necessaria, Eiint personae in una subsfanlia, Paler, Filius, et
prece, velprelio, aut aliter subministrant, aut aliter Spiritus sanctus;,quifl.ires sunt qui tesiimonitim
eis auxilium iribuunt, el favorem. Vos vero, filii danl in cceio, Pater, .Verbum, et Spiriius sanclus,
harones et cives, et cura comite ipso, et per vos et Iu tres unum sunl. In secunda, tres substantiaein
- una
eliam eorum malitiam compriinaiis. persona,diviriifas, corpus el anima; nam, sicut
- Datum Anagnise. 1D anima rationalis et carp.unus est honio, ila Deus et
CXCUI".(424). •bpmo unus est Christus. In teriia, tres sunt species
J. QUONDAM ' . in unico sacramento", panis, vinum cl aqua; quia
LUGDUNENSI ARCUIEPISCOPO (425).
nec in sine sanguine transit,.nee vinum
Respondit ad plura postutata, qtiibus aposlotkam el panisin corpus
sedemarchiepiscopuspulsaverat, illiusqueoraculum aqua sanguinem sinecorpore cpmmutanlur,
exquhierat. cum neutrum sine reliquo esse non possit, sed po-
"
. (Anagniae,xi Kal. Januarii.) lius totum in toto, et in toio (426) loluin existat.
- [Quod pielaiem colendo in mandalis divinis ie Tertia igitur ineflabilis, secunda ineffabilior,
prima
Jilienter exerceas, et in lege Domini meditando ju- ineffabilissima,ut iialoquamur, exislil. Sunt aulera
giter consideresvias ejus, epistolaruin luarum verba comparatione liujus ineffabilissinifeTrinilalis trini-
(424) Singularis admodum, et leclu dignissima quo coniinelur_Form!'/an«mBerqrdide Nappli. Quse
epistola. illain quidem, sed majori et meliori paiie apud Raynalduhi leguritur, hie"uhcis inclusa sunt.
mutilam, vulgavit "Rnynaldus, ad aiinum 1205, '
_.71. tniegram exliibein.tis,exapographo Coiili.nec "(425)Vide epistolani libri quinti 72, uot.
non*x collatione codicis Bibliothecs; Valicanse, in {420)Lege partti.
'213 INKOCENTIIIII PP. REGESTOROMLIB. "VI. 2iG
lates cseteraecfimiimtae.]Unde, licet occulta, cerla A nein sapiehtiafn disponentis,.per frfilHafem vero
iamen fuit ratione provisum, ut, cum tres ternarii benevolenliarainnuens guhernantis, qiiia,_juxia sen-
sinl in novem ordinibns angelornm in quotidiana lentiam Sapienlis : A magnitudine speeiei et crea-
praefalione, meriiosubstraclo, de singulis sex tamen lurse cognoscibiliter potest horum sideri Creator.
secundum ordines ponerenlur. Inlercreaturam vero angelicam et mimdanam, homo
Nam Dlonysitis tres esse angelorum ordines pro- quasi medius esl.ereatus, qui secundum carnem cst
iestatur, lernos in singulis cnmprehehdens, nt simi- corporalis cum mundo, cujus imaginem in ise gerit,
litudo Trinitaiis in eis insimielur impressa. Tres et secundum animam est spiriiualis cum"angelo, cu-
enim superiores, tres inferiores, et medii tres exi- jus simiiUudinem repraesentat. Unde', secuhdum
slmil: snperiores, seraphim, cherubim, thronl; philosophiim, dicitur microcosmus-, et, secundum"
merii",domiualiones, prineipatus et j>oiestales; in- Psalmographiim, paulo rointisab angelis minoralus.
feriores, virtuics, angeli, archangeli, nominanlur, TJnde, congrtie in Genesi legilur, quod' fecit Detts
I)e supcrioribus igitur cherubirn, de mediis princi- hominemad imaginemet sitnilitudinemsuam.
palus; de inferioribus archangeli'siiblrahunliir, quia Prselerea, etsi Ddelesanliqui ante legem aliquam
comparatione Trinitatis seternae,cujus majestas ibi R habuerinl nolitiain Trinitatis, unde, Ahraham tres
praecipue commendalur, diminula quaelibct el im- vidisse describitur; et unum legitur adorasse; sub
perfecla alia trinilas rcperilur. Nara, quis in nubi- legevero aliquanto maj'orem,unde Isaias serajihim
bus sequabitur Domino, aut quis similis erit Deo clamantes audivil unum ad allerum: S.incius, san-_
inier filiosDei? Sic eienim ibi legitur : Per quem cius, sanclus, Dominus Deus Sabaoih (Isa. vi) -; fir-
majeslalem lucim laiutanl angeli, adorant domina- mius lamen mysterium, quod nec nohis eliam est
tiones, tremunt poteslates, cmti cmtorumquevirtutes, revelaiuraadplenum, nec plene cuiqiianfrevelabilur
ac beala Seraphim socia exsullalione concelebranl; in prsesenti, eis _erat, licet non prorsus valtfe, lunc
tiironi quippe ccelorumnomine designaniuf. Sane, occultum, quodpro Patre Filiusrevelavit, cum disei-
quoddam increatae Trinitalis vcsligium relucet in ptilis suis inquit: Ego in Palre, et Paler in tne est,
oiiuiibtisereaturis, videlicet lam inangeloquara in el si quid peiierilh in nomins meo, hoe faciam, vt
homine et in mundo. Ad angelum namque dicitur glorificelurPater in F.ilio.-El ego rogabo Patrem, et
per propheiam : Tu signaculumsimiliindinis, plenus alium Paraclelum dabil vobis, ut maneai vobis^um
sapkntia, et decore perfeclus, in deikiis Dei paradisi in wternum, Spirkum verilath (Joan. xiv). Eliterum:
[uisti (Ezech. xxvfu). De homine Scriplura feslatur: Cum aulem venerilParacietus quem ego millaniDobh
Fecil Deus hominem ad imaginem el similitudinemg a Palre, Spiritim ueritatis, qui a Palre procedit, tlle
stinm (Gen.i). De niundo Apostolus conlitetur, quod teslimonium perhibebit de me (Joan. xv); illudque
invisibilia Dei a crealura mundi per ea qucefacla sunl prseseriim: Eunles, doceteomnes gentes, baplizantes
intellecla conspkiuniur (Rom. i). Quaelibeiautemha- eos in nomine Palris, et Filii, el Spirilus sancii
rum triniiatum, sive spiritualis in angelis, sive cor- (Malth. xxvm), el plurima in hunc modum. Reve-
poralis in mundo, sive spiritualis ei corporalis in labit aulemFilius mysterium Trinilatis plenius in
homine, similitudinem quamdam divinaj Triniialis fuluro, cura eleclis suis, sicul promittii ipse In
ostendii; sed ipsius similiiudinis non perficit veri- Evangclio, m.snifestaverit semetipsum, cum erunt
tatem. Fecit enim Deus duas principales creaturas, otnnes docibiles Dei, cum videbimu^ non per specu-
angelicam et mundanain; sed quarum primam spiri- hiin in aenigmate,sed facie ad faciem, et siculco-
tualein condidit, alleram corporalem. Primse simili- gnoscimurcognoscemus. Ad hocigilurdesignandum:
tudinem suam indidil, alleri vero*imaginem divinam Locntus est Dominus ad Moysen, dicens : Ego Deus
impressii; in utraque vero quasi speculum quoddam qui apparui Abraham, Isaac et Jacob, in Deo omni-
oeternseTrinitaiis effulgel. Nam in angelica est po- polente,et nomen meum Adonai non indkavi eh
tenlia, scientia et voluntas, quse sic se invicera am- (Exocl. vi). Non enim hoc nomen Adonai primis fuit
-plectuntur, utquselibel reliquas comprebendat, cum D Patribus iuaudilum, sed mysterium frinitalis et uni-
possil angelis lam scire quam, velle, sciallam velle tatis in Deo eis non fuerat, nisi forle tenuiter, indi-
qtiam posse, velit tum posse qiiam scire. In summa calum, quod el nomine ilio expressius designalur,
quoquc et individua Trinitale atlribuitur Palri po- quod Grseci Telragrammalon dicunt, quia quatuor
leniia, Filio sapientia, et Spirilui sancto volunias; litteris figuralur I. E. V. E. pro quo Judsei profe-
ei tres in deilate personae ila sibicohserent adinvi- rtint Adonai. Cum enim dicant ineffabile nomen
cem, ut sini, scut tenet fides calholica, unus Deus; illtid, ipsum proferre non audent, sed aliud profe-
nam Paler est in Fiiio et Sjriiiiu sancto; Spiritus runi loco ejus. Nara hoe nomen Arionai sex litleris
sancius est in Palrc el Filio; Filius est in Patreet scribitur, illud autem quaiuor sotummodofiguratur
Spiritu sancto. Jnxta quod in.Evangelio.ipse dicit: 1. E. V. E. Licetenim populo Juda>orum multiplici-
Ego in Palre, et Paler in me est (Joan. xiv). Simi- ler oninipolenierose Dominus ostendisset, eis"lamen
tiier eliahi in creatura humana sive mundana, quae- non indicavil hocnomen, donec Moysj, cjui gregem
dam relucei quasi summse Trinilatis imago; cum inviavit ad interiora deserli, etin monlem DeiOreb
magnus, pulcher, et utilis munrius exislal, per ma- gregis ductor ascendit, pro parte reyelavit mysle-
i.nUndincm condiloris nolentiam, per pulchritudi- rium Trinitatis. Est enim hoc nomen_L E. V. E.
217 T>ONTIFICATUS ANNOVI, "CHRTSTI1205. 218
iantsa virtiuis.siculpeiilissimi asse.runtHebraeorum,A gelio Verilas manifestat : Si ecjoin digito Dei ejicio
quod si dislingualur in tres dicliones, ul sigillatim dmmonia,'filiiveslriin qno ejkiunl ? (Luc. xi.) Uiide,,
quselibelproferalur, inlegriialem sni nominisreprse- |)ro"digiio alius evangelisla dicil 3n Spiriiu. llli Dei
sentel: et sic secundasumatur a pfima, "ullertia digitum nominabant quera ignorabant; ideoque ter-
quidquid habel-a pfima recipiat et secunda. Quod, tiae plagaesignum facere'non.valebant. [ Qiusqnis
ad exprimendum trinilalis et unitatis myslerium, igitur ad notiliam individuae Triniiatis sine praedi-
in subjectafigura polest plenius denolari. caiioue velleclione pervenil, hanc ei non liumana
ratio sed divina inspiratio .revelavit, ut ei, qui per-
hibelur dixisse: f Prima monas secundammonadem
. genuit; prima et.seeunda suum in se reflectunt ar-
, dorem. i Unde, eura Pelrus djxissel: Tu es Chri-
.stus Filius Dei vivi, audire proineruil : Reatus es,
Simon Barjona, quia caro _et sanguis non revelavit
tibi, sed Paler meus qui in cmlh.est (Maltlt. xvi).
Denique, per septem primitivos- dies "septempraeci-
pua temppra designanlur, patriarcharum videlicet,
judicum, regum, apostolorum, martyrum,-confesso-
Per hocerjgo, qnod quaelibetdistinctio habet aliquid rum elvirgihum;quorura assignationem ad praesens
commune cjim reliquis, el nulla prorsus est ab aliis _"omiltimus, nepotius librum^texerp qtiam episiolam
aliena, quselibetin deitate persona consubstanlialis scribere videamus. Unde, quia twlio loco tempus
cuilibet alii demonstratur, etper hoc, quodsecunda regum occurrit, idcirco David, a quo lempus regum
disiineliopriinam sumit vocalem a priina, el.ullima inccepil, terlise-dieilaudes omnino subticuil, nullum
..primam recipila secuhda, etsecundam mutuai a ei psalmum inscribens, ne laus in ejus ore sordesce-
priore, signatur expressius quod Filius a Patre gi- ref, si forte se ipsum in tertia Sabbati commendaret,
gnitur, et Spirllus sanctus progrediiur ah ulroque. malens aiiena quam prppria lingua laudari.
Praetetea, cum quselibet distinclio per se nome.n Secundo qusesisli, cum oraliones qnsedam-ad to-
nnicum reprsesenlel, inlegrum tamen unum nomen tam Trinilatem coramuniler,*.quaedam ad Pairein,
non diversa figuraiit. Nam et in Trinilate persona qnaedam ad Filiura dirigantuf specialitcr, cur milla
qu-elibel eldicituret Deusest, non.lamen tres coli- singulariter ad personam sancii Spiriuis referatur,"
iiius deos, sed uhum potius adoramus, non confun- Q cum in hynmis, sive melricis sive rhythmicis, qui-
flenles. personas - neque subslanliam separantes. bus Ecclesia ulitur, ssepius invoceiur! ] Ad hoc
Rursus, in hoc nbmine sunt tres iiiterse, sed media jgilufjrespondemus, quod ideo ad Spiritum sanctum
geminaiur, quia in Deosunl tres pefsonae, sed me- collecla non dirigilur specialis, quia peccatum in
dia, id est Filius, geminum habei relationis respe- Spiritum sanctum esl peccatum illud ad mortem, de,
cluin, quoniamipseest ab aiio el aljusab eo est. quo Joannes aposlolus protesiatur:- Est peccatum
Qnia ergo,-priusquani vetus (427) Moyses, rex et ad raortem, quod pro eo dico, ne quis orel, qnoniam
legifer noster, veniret in caniem, el_ficret obediens peccatum in Spiritum sancunh non reniitlitur in Jioc
"Patri"usquead mortem, occultum erai-mysierium saeculo neque etiam in fulurp, juxla testimonium
Trinitatis, cum nondum velum lempli seissum esset Verilatis. Patri namqueapproprialur potenlia, lau-
a summo usque deorsum, neque lapis fevolutus ab quam principio; Filio sapienlia, lanquam verbo; -
ostio mcinpmenli,non eslmirum si PsalmograpIVus Spirituhsanclo benignitas, tahquara dono ; vel Patri
non expressii, quod eliam lempore suo semiplenc potentia, ne- tanquain senex iropoiens videretur-;-
fuerat indicalum. Ad hoc eliamTnnuendum, magi Filiosapienlia, netanquam puer putaretur insipiens;
Pharaonis intertio signo, imo verhis in signo lerlise Spiritui sahcto benignitas, ne taiiquarainflalus
plagse, defecisselegunlur. Tria namque signa fece- .crederetur malignus. Unde, qiiipeccat per fragili-
runl quse fecerat lloyses, prinmm,. qnando virgas latem vel impotenliam, peccat in Patrem; qui de-
verterunt in cdluhros; se_cundum,"quandoaquam Jinquit per simpllcitatem vel ignoranliam, delinquit
mulaveruntinsanguinem; iertium,quandoranasa."l- iri Filium; qui vero blaspliemat per malignilatem
duxerunt super terrarii J5gypli. Sed primumsignum vel invidentiam, in Spirilum sanctum blaspheinat,
jdaga non fuit.ellertiaeplagsesignumfacereneqiiive-- Ideoque peccaium inPatremet Filium, dicitur re-
runl, iit pulvereminscinifes transrormarenti dicenfes . missibile, quia fragililas vel. simplicitas qnamdam
ad Pharaonem : Digitus Dei esi Jik (Exod. vui). cxcusationem praelendil. Peccaium aulem in Spiri-.
"
Nalurales quippe philosophi duclu rationis perve- tumsanclum irremissibile dicitur, quia malignilas
nei-unl.ad notitiam Palris et Fiiii, quos ipsi logaton omnimodam accusaiionem inducit. Quia ergo Patris
et noyin"(428)appellahant, sed ad cogiritionem ler- potenliam nihil effugit, et Filiisapienliam niliil Jatet,
lise persoiiaevideiicel Spirilus sancii minime perve- oportuilin cotleelis Palri el Filio supplicari.
-neruiii, qui digilus Dei diciluiVJuxla-quodin Evan- Verum, quoniiini, secundum Aposlolunij-Spiritus
(A27)Sic-lnapographis; iegendnm novus. ,T' agalhon et noyn : pro Grsecis,T-K*/K9'JV xr.i voSn,
-
_428)Sic in. apographis; 'sed-legendum vidcluf Vid._Ari5tot-.-Eudem.lib. i, cap. 8.
219 INNOCENTIIItl PP. REGESTORUMLIC.V". 220
sancii benignitas inenarrabilibus seniper pro nohis _A qui Spirilum sanclum Deum non esse dixerunf, sed
gemjfibus poslutat, faciens nos inenarrabilibus ge- erraverunt, idcirco in hymnis, et litaniis, sicul ad
initibus postulare, ad distinguendas appropriatioiies Palrem elFilium.sicetad Spiritum sanctum Ecele-
meliusin persohis divinis,-necesse non fuil ad Spi- sia postmodum proprias et specialesorationes in-
ritum sanclum propriam dictare Collectam, quan- stituit, antiqua et consueta in Collectis forma ser-
quam tamen in hymnis, sicut ad Palrem et Filium vata. Inveniunlur autem el alise qusedam orationes
-sic ad Spiritum sauetum frequenler oralio dirigatur, ad Spirilum sanclum direcia>; sed nnn caulbenticse
quoniambymnus non ad supplicandum sedjuhiian- repufanlur, nec Ecclesia nlilur illis in nocturnis
duni principalilcr esl invenlus; -Gollecta vero, non officiisvel diurnis. ] Ecce, fraterniiatl tuae commu-
ad jiibilandum sed ad supplicandum est, specialiter nicavimus ex charitate quod sentimus, -monenies,
-insliluia. Quemadinoduinin officiomissaeAniiplioha, ut si minus suflicienier respondimus, nostr.seiinper-
qusecaiualur ad tniroilum, desiderium anliquorum feclioni ac assidujs occupalionibus imputes, quibus
de advenlu Christi designat, non semper intellectn cuin Martlia jugiteroccupamur, sic LiaeIijipiludini
litierae sed jubilo-caiuileuse; nam, sictit ingressus dediti, ut raro possimus Rachelis allingere venu-
-ponltflcisad altare signifleat advenlum Redemptoris siatem.
in mundum, sic missalis Inlroitus illorum exprirait ' Daluin Anagniae,xi Kal. Januarii.
desiderium, de qurbus Doininus inquit apostolis: €XCIV (429). . -
Mnltixeges el propltetm vciuerunt videre qum vosvi- REGI. ANGLORUM..
delis,elnonviderunt; el audirequwvos audilis, et Ut observetconcordiaminilam cum uxore [rtilris sut,
non audierunl (Luc. vi). Ex eorum ergo persona prwdefuncliregis, super dote sua, quia fere mendi-
cabal.
cantaiiir Inlroilus, per quos Christns intravit in -
(Anagnise, n Non. Januarii.)
mundum, juxla quod inquit Aposlolus : Et cum in- Quanto personani luam ferventiori clmritale dili-
troducit primogenitumin orbem lerras, -dkil: Et ad- gimus, lanlo maj'ori dolore lurbamur, quolies ea de
orenl eum omnes angeli Dei (Hebr. i). Vel [ob Iiocad regia serenitate nos audire eontingit, quse luam fa-
Spiiilum saiiclum Coliecta non dirigilur s-pecialis, mam obnubilant apud' homines,et conscientiam
qiioniam anliquiuis in Ecclesia primitiva dmnes ad maculant apud Deum. Inler cselera siquidem, quod
solum Palrem Collecisefiebant, propier auctoritalem dolenles referimus, nosiris esl auribus intimatum,
principii, quam Chr.istus in Evangelio ei loiam at- quod, cum olim,inclytse recordationis rege, Ricardo,
iribuit, a quo et Filius ipse nascitur, et Splriius fralre tuo, viara nniversaecarnis ingresso, charissi-
sanclus procedit: Qui credit, inquit, in me, non cre- (-i ma in Chrislo filia, B., quondam fegina Anglorum,
dit in me, sed in eum qui mhit me (Joan. xn). liei» : reticta ejus, super dote, ac medietale* mohilium,
Mea doclrina non est mea,sed ejus qui misit me quseipsam de jure ac consuetudine eonlingebaiitj
(Joan. vu), quia ego ex me ipso non sum locutus, noslras lilteras impelrassel, tu de his amicabilem
sed qui misil me Paler, ipse mandalum dedit mihi, compositionem iniisti cum ea, ila lamen, quod, si
quid dicam, aut quid loquar (Joan. xn). El iteruin : lu vel lui haeredesIpsam inviolabiliter non serva-
Verba guwego toquor vobis <rme ipso non loquor; rent, eidem reginse ad dotem et alia* repetenda
Pater enimin me manens ipse facil opera (Joan. xiv). liber pateret regressus: quam postmodum compo-
Sohiseniin Pater esi innascibilis et ingenitus, quo- sitionem ohlinuisli apostolico.munimine robnrari;
nism ipse solus a nullo est, et omnia suni ab ipso, sed lamen illibatam noluisli eamdem,proutregiam
sive per generalionem ulFilius, siveper processio- decuil magnitudinem, custodire, injuriosius exi-
nem ut Spiritus sanctus, sive per c.reationem, ul stensprsefalaereginae mullipliciter 61^10165108.^0(16,
iiniiidus. Hoc ipsum in Prsefaiionibus. usque hodie cum memorala regina, sublraclis sibi reddiiibus a
observatur, quae ad solum Palrem universaliter re- le in ipsa composilioneconcessis, de quibus suslen-
ferunlur. Quia vero quidam hsereiici dogmatizare lari valeat non haberet, coacta est egredi terram
ccepefunt quod Christus non esi verus Deus, sed pu- j0 luam, et ajiud nobilem mulierem,.B. comitissam
rusTiomo, inler alias sui erroris causas, hanc etiam Trecensem, sororem suam, quasi abj'ecla ef pau-
assignantes, quod Coliectsenon fiebant ad Filium, percula mendicare, in quo et Deum graviter offen-
slcut fiehant ad Patrem, rjuasi Filius non essetDeus disse videris, etapud homines infamiam incurrisse,
sicut esl Paler : ideo, ad -confulandara huj'us per- cum non deberes esse viduamm oppressor, sed
versSiatera erroris, Ecclesia prudenier instiluit, ut mcereiilium consolator. Quocirca, serenitatem tuam
-sieui ad Palrem sic el ad Filium dirigerenlur Col- rogamus aliente et monemus, et in femissionem
- lectse, ad
majorem deilaiis expressionem, talem libi luofum inj'ungimuspeccaloriim, quatenus," di-
conclusionis formam adjungenies : 'Qui cum Patre vinae pietatis intuilu, et noslrarum precum oblenlu,
elSpirilu sanclo viviset regnas, Detts, per omnia sm- ssepedictsereginae oblata restiluas universa, eidem
cula swculorum; el eliam -hanc ipsam eonclusionis snper his laliter satisfaeiens, quod majeslatem divi-
formam ad cselerascolleclas extendit, ut in eaeleiis nam, quam per haecgraviter offendisli, valeas cpm-
quoque collecliseadem Patris el Filii' rieitas demon- jjlacare, ac laudem et gloriam in conspectu boini-
strelur. Verum, quia fueruiiletaliiqiiiriamhaereiici, num proraereri. Aiioquin, quia viduis et orphanis
(429)Epist. hanc laudal Bzouus, AunalA XIII, pag. 114, § 15.Vide eliam Raynaldum, adan. 1203, | 6i~.
221 PONTIFICATUSANNOVI, CHRISTI 1203. 222
specialiler sumus in sua justitia debitores, fuaesa- A wine inquisitionem secreto mandavimus faciendam,
luti polius consulenles, dileclis filiis.... "Casem.arii per quod famam liiam purgari vohmiiis, ut ohlo-
...... jnajoris monaslerii Turonensis, ei.... de Ver- queniium iniqua perversiias confusa nianeret. Cum
sun (450),Thluricensis dioeceseon,abbatibus, derii- igitur venerabiles Iratres nostri; C. Agriem. B. Wa-
mus in jnandatis, ut ipsi fe adyesiitutioneni om- lien.IL Varen. K. Vespermien. et J. liislrien.
nium abtatorum, et ad jusliliam super dote, medie- episeopi, ac multi alii Ecclesiarum prselali, el idem
late mobilium, damnis aliis el Tnjuriis irrogatis, etiam Geurien. te :super his apud nos sluduerint
coram eis plenariam exhihendam, monitioueprae- excusare, ac luam salis de honeslate morum etaliis
missa, per disirictionem ecclesiasiicam.appellatione - commendare personam, fraterniiatem tuam mone»
reinpta, compellant. mus altentius el exhoiiamur, quaienus ita nomen
Datum Anagnia;,n Non. Januarii, annosexto. hujusmodi criminis delere procures, et talem le
- ' studeas exhibere, quod praecedens delalio frivola
, ,CXCV.
. . . PRIORI SAKCTJE MAUia; NOVjE SIOKTlS-PILOSI. videatur, el faroa lui nominis ohlocutionis iniquae
Ut se ponlifich conspeclui reprcesenlet;ad rutiones hibedelersa, clarior in Jaudeni assurgat, et men-
cleri el popiili audiendas. daces appareanl, qui se fiiigebanlin.fraude veraces.
ni Non. Januarii.)
/_Aiiaj.niae, •B DatuniAnagnise,m Id. Januarii.
Sicut dileeii filii, clerus et populusMoiitis-pilosi, CXCVII.
nobis iniimare curarunt, ex senlenlia illa, quara ABIATI "
DE PRATEA (451) PfilORlBUS JJXOLDUNENSl,ET
felicis memorire Csel. papa," prscdecessor nosier, NUNDRIACENSI, BITURICENSIS DIOECESEOS.
prolulit "contra eos, non modicum reputant se gra- Ut VV. de Securo ab episcopo et decano Claromon-
yatos, pro eo quod-causae meritum ipsis r.on fuit lensibusin canonkum el fralrem recipi faciant.
plenarie paiefactum; quarenpbis humiliter suppli- (Anagnise,Non. Januarii.)
carunl, ut eis snper hoc dignaremur paterna solli- Benignilate apostolicsa.sedisinducli, quseconsue-
ciiudine prpvidere. Licet aiilemcontra laiama dicto vil indigentibus providere. .. episcopo (432), et ca-
prsedecessoi-enoslro senteniiam non sit aliquid te- pituto Claromontensibusdedimus in mandatis, ut
mere praesumendum,qnia lamen justum clamorem prsehendam, quani dileclus filius, A... Parisiensis
eorura nec debemus nec yolunms .obaudir.e, discre- canonicus, in eorum habebat Ecclesia, ad liberam
lioni Uiosper apostolica seripla mandamus, quale- resignationemipsius, dileclo^filio, W. tle Securo,
nus, infra mensem, per te vel .suflicientemrespon- tuncdiacono, nune vero presbylerb, de cujiis irio-
salem, nostro te conspeclui repraesenles, ut le vej „ neitale lesiiinouium mujtorum accepimus, sine
Jno responsali prsesenle, rationes illas proponanl, difficultateconferrent.
quibus intendant nos ad resliluendanv eis audien- Mandavimus insuper vene.rahili fralri noslro. ..
tiam inclinare. Nos pnim, auctore Deo, verilate archjepiscopo (453), el dileclo .filio.... decano,
cogniia, procedemus, sicut de provido fu.eiil con- Bituricensibus, ut, si nianriaium noslrum nol-
silio procedendum. lent exsecutioni mandare, ipsi mandatum nosirum
Dalum Apagniar, III Non. Januarii. ' super hoc, nullius conlradiclione vel appella-
CXCVI. -"__. tione dbslanle, exsequi non tardarent, contradicto-
.... QUINQUECCLESl.ENSI EPISCOPO. res per censuram ecclesiaslicam compescendo.
.Ul famm sumaltenlius consulat. Verum, cum idem episcopus et capitnlum, per
(Anagniae,vn Id. Januarii.) ipsum areliiepiscopumel decanum saepiusrequisiti,"
Licel multolies ab illo crimine defestabili conlra ad.liberara rcsignalionemipsius A.,sicut ex Iilteris
te nobis proposilo, quod inficiaris omnino fuisse eorum accepimus, nec prsebendam eidem W. con-
commissum,averterimus aures noslras, et negaye- ferre, nec in illorum cpmparereprsesenlia, vel ra-
rimus saepe committere inquisilionem ipsius.prae- tionabilem causam vellent ostehdere conira illum,
seriim cum tatia de fralerniiaie tua nullalenus D landem ipsi eunidem presbyterhm aiicloritafe no-
crederemus et adlrac etiaro non credamus, cum ta- slra de ipsajirsebenda ihvestire curaruni, ipsis epi-
men hujusmodi deiatio nqn cessaret .et pulsaret scopo el capilulp iiijungenles, ut eum in canonicum
noslruni auditorium impoiiune, landem oflicii no- etfratrem reciperent, et fralerna charitale tracta-
* Blridebilum non
poluirousdenegare, cum, secun- rent. Sane, ciim ejiiscopus el capitulum mandaio
_dum Aposiohim, facti simus sapienlibus et insi- , nostro contumaciler nimis,.quod eos non decebat,
pieniibiis debiiores; et, in-quibuscum hpnestate resisterenl, ipsi arcliiepiscopiis et decanus Claro-
"nostra poluimus, libi pareehtes, vei).era.bilifratri monlensem ecclesiam, et a.l_iasecclesias ad capitu-
i)oslro...Geuriensi episcopo (sk), super illocri- lum spiritualiler peiiinentes, de prudentium viro-
'(450) Leg.-de Virzione: liic eniin agi videtur de GalliseChfislianse, tom. II, col. 208.
Jiionasterio Virzionensi, cujus lunc temporis abbas « VHI. Evrardus annd 1202, ex cliarta Guillelmi,
erat Guillelmusl. Gtiillehnumeniin, ah ahno 1185 archiepiscopi Bilurieensis._Aiino 1206, Odonem
usquead annum-1209, quo ohiit ni-Non. Jantiar. Exoiduni dominuni benelicum experittir. »
memoraut auclores novae-GalliaeChristianse, l. II, (432) De eo jam dictum est supra. Yid. episiolanj
col. 158. Hbri quinti 136, nol. .
(451)Abbatiam de Pratea lunc lemporis regebal (455) Vid. epist.iibri quinti 52, not,
Evrardtis, de quo bscc pauca;apud. auciores novae
223 INNOCENTllIII PP. REGESTORUMLIB. VI. 224
rtiin consilio, ecclesiastico interdicto sujiponere.A eis si qua de secretis regiis noverat fevctavil. Cum-
curaveruiil. Ipsi vero in majori ecclesia, vilipensa que fuisset saepeprohibitus ne rediret ad regem,
sentenlia inlerdicii, divina postmodum officiace- quia prohibitioni non detulit, sed impudenler fami-
lehrarunt. Cum igilur animadvertendum sit in eos liarium ejus conspectui se ingessil, captus fuit, et
qui niandatis apostolieis "contumaces exislunt, di- a ministris regis sicut ejus exigebat iniqultas ver-
screlioni vesirae per aposiolica scripia mandamus beralus. Quia quaeris igilur, ulrum verheralores
alque praecipimus,quatentis inquiralis de prsemissis ipsius in canonem incidant sententise promulgatse,
diligenlius veritatem, et, si praefatos episcopuin et quod inciderint respondemus. Cselerum quia, ut
capitulum temere venisse consliterit conlra senten- mefitoria sit, spontanea debet esse poenitentia, non
tiam inlerdicti, alque in interdicta ecclesia cele- coacla, non credimus clericum itlum invitum ad
hrasse, ipsum episcopum a pontificali officio,et ca- poenitentiam compellendum, qui fatso accusatus do
pitulum ab omni oflicio et beneficio suspendatis, et criraine, ac convictus secundum terrae consueludi-
faciatis tandiu manere suspensos, doncc idem epi- nem pecunialiter salisfacit.
scopus in persona propria, vel saltem peridoneum Dalum Anagnise,xvi Kal. Januarii.
responsalem et capitulum per quatuor aut tres de B '
CC.
suis nomine universilaiis ad pnesentiam nosiram DECANO (435), ETCAPITCLO REMENSI.
accedant, de tanlo saiisraciuri nobis excessu, et Reputsa Joannis, Belvucensisepiscopi,-inarchiepi-
praefaiumpresbylerum nihilominus recipiant in ca- scopum Remensem eleclione, prwcipit ut ad atte-
ram electionemabsquemora procedant.
nonicum et in fralrem, et debita charilate perlra-"
cienl. Teslesautem, etc. Nullis litleris, etc. Quod si (Anagniae,iv Id. Januarii.)
non omnes, etc, duo vestrum, etc. Posl obilum bonsememoriaeW... Remensisarclii-
Daium Anagnia?,Non. Januarii, anno sexto (454). episcopi, slaluta die de pastoris subslitulione tra-
CXCVlIt. cianles.eumnequivisselis unanimiter convenire, tu,
LUNDENSl ARCHIEPISCOPO. fili decane, el alii, numero plures et dignilate ma-
Ut clerum ad caslilalem inducal. jores, in postulatione venerabilis fralris nostri Jo-
(Anagniae,xvi Kal. Januarii.) annis, Relvacensisepiscopi.concordaslis.Sed Tlieo-
Ad nostram noveris audienliam pervenisse, quod, baldus de Pertico, major archidiaconus, et quidam
cum deiestabile fornicationis viiium persequaris, alii,noluerunlin postulatione hujusniodi consentire.
el mundiliam ministris altaris indicas, si multi ad Unde, cum fuisset utrinque ad sedeni apostolicam
exhorlationem et correctionem tuam a volutabro C . appellatum, et prius coram nobis, ac postniodum
luti surrexerint, et proposuerint in caslitale corpo- coram delegatis judicibus aliquandiu liiigaium fuis-
ris et puritate cordis Domino deservire, quidam ta- set, landem ab illis ad nos fuit eadem causa re-
men in sordibus suis sordescunl adhuc, et redeunt niissa. Nos igitur, plenam vobis ef parli alteri au-
ad vomitum suum, ptures etiam caihedratium ec- dientiam concedentes, intelleximus diligenter qua-
clesiarum canonici publice lenent in suis domibus cunque proponere voluistis, et tandem vaiionibus,
concubinas, el quasi affectum eis exhibenl conj'uga- allestationibus et confessionibus ulriusque parlis
lem. Volentes igitur, quanlum in nobis fuerit, audilis, quia consliiit evidenler, quod post appella-
arihibere remediuin huic morbo, fraternilali luae tionem ad nos Iegitime inierpositam, per impetuo-*
per